Stúdentablaðið - 01.12.1966, Qupperneq 35

Greinargerð fundar
um lónamái
stúdenta
Hinn 27. nóvember árið 1965
var haldin á vegum stúdentaráðs
ráðstefna í setustofu Gamla-
Garðs, þar sem rædd voru lána-
mál stúdenta. Framsögu höfðu
Hörður Einarsson stud. jur. og
Þórir Bergsson cand. act., en þeir
voru í nefnd þeirri, er skipuð var
5. 6. 1964 af menntamálaráðherra
til að endurskoða lög um Lána-
sjóð íslenzkra námsmanna. Mætt
ir voru á fundinum fulltrúar ein-
stakra deilda, stúdentaráð og
framkvæmdastjóri þess. Fyrri
framsögumaður var Hörður Ein-
arsson. Ræddi hann um gildi
menntunar í nútíma þjóðfélagi.
Hann benti á, að þjóðir héldu
ekki uppi víðtæku skólakerfi
menntunarinnar vegna, heldur
e. t. v. fyrst og fremst vegna við-
leitni þeirra til að bæta lífskjör
sín. Hann sagði, að margt fleira
en talizt gæti til menntamála
hefði áhrif á menntunina og að-
stöðu manna til menntunar,
nefndi hann m. a. samgöngumál
og þó fyrst og fremst tækifæri til
öflunar fjár til að standa straum
af námskostnaði. Hann taldi, að
bæði frá sjónarmiði þjóðarheild-
ar og stúdenta, væri æskilegt, að
fjármunum væri varið af al-
mannafé til að létta stúdentum
fjárhagsbyrgðar námsins, þó
væru því sett viss takmörk frá
sjónarmiðum beggja aðila. í lok
Lnngangs síns kvað hann margt
annað en námslán og -styrki hafa
áhrif á fjárhagslega aðstöðu
stúdenta, t. d. sérstöðu viðvíkj-
andi sköttum. Þá gerði Hörður
grein fyrir núverandi lánakerfi.
Eftir breytinguna 1961 við til-
komu laga um Lánasjóð ís-
lenzkra námsmanna er öllum
stúdentum kleift að fá lán á 4.
námsmisseri, að því tilskildu, að
þeir hafi sýnt, að þeir séu í virku
námi. Lánaupphæðir fara eftir
því, hversu langt menn eru
komnir í námi og hvaða grein
þeir leggja stund á. Lánin skipt-
ast í fjóra flokka, lægsti flokkur
er 16.900 kr. á ári, en sá hæsti
33.800 kr. Árið 1961 voru ríkis-
Lánin 4,6 millj., en árið 1965 um
15 millj. króna (auk styrkja). Þó
er vafasamt, að hvert einstakt lán
sé hærra nú en 1961, sakir verð-
liækkana og mikillar fjölgunar
umsækjenda. Hörður gerði þessu
næst grein fyrir störfum nefnd-
arinnar. — Á vegum hennar fór
fram könnun á kostnaði'við nám
stúdenta við H. I., og íslenzkra
námsmanna erlendis. Var glef-
inn út fjölritaður bæklingur um
þá könnun (sjá Þórir Bergsson:
Könnun á kostnaði, Reykjavík
1965). Aðalniðurstaða þessarar
könnunar er um umframfjár-
þörf stúdenta, en hún er þannig
fundin, að unnið var úr svörum
stúdenta um námskostnað og
dregin frá honum áætluð tekju-
öflun, miðað við 3V2 mánaðar
vinnu hjá þeim, sem ekki þurftu
að stunda „kúrsusa“. Aðalreglan
er sú, að námslán fullnægja ekki
umframfjárþörfinni. Henni er þá
fullnægt á ýmsan hátt, og má þar
nefna:
1) Hærri tekjur en ráð er fyrir
gert.
2) Aðstoð foreldra eða að-
standenda.
3) Vinna með námi.
4) Lán utan lánasjóðsins.
5) Styrkir (óverulegir).
6) Tekjur maka.
„Hringborðsráðstefna stúd. um lánamál stúd. samþykkir að vísa því til deildarfélaga og stúdentaráðs að gera nákvæm-
ar skriflegar athugasemdir við Hagkönnunina og koma þeim á framfæri við nefnd þá, er starfar að undirbúningi nýrra
tillagna um skipan lánamála."
35
STÚDENTABLAÐ