Fálkinn - 30.04.1948, Blaðsíða 12

12
FÁLKINN
SKÁLDSAGA EFTIR DARWIN OG HILDEGARD TEILHET _
23
Tveggja herra þjónn
, — -------— ——-------—---—------^
snúið. Ári minnsiu lotningar fyrir þjóðhetju
Frakka lét æskulýðurinn í ljós ánægju sína
og fannst þetta sprenghlægilegt. Hláturinn
glumdi í salnum. En hinir eldri urðu fok-
vondir. Ýmsir þeirra kölluðu upp á sval-
irnar: — Gætið þið ykkar. Eruð þið band-
vitlausir, bölvaðir þorpararnir! Eða: — Er
ekki nóg komið af þessari vitfirringu? Eig-
um við að koma upp til ykkar og jafna á
ykkur gúlana?
Didon gamli liallaði sér óstyrkur fram
að handriðinu og sagði: — Eg ætti nú að
vera eldri og reyndari en svo að ég eyddi
tíinanum í svona bölvaðan ruslaralýð og
sveitapakk.
Skólastjórinn laindi í borðið til þess að
fá hljóð.
En kvikmyndin liélt áfram. Nú var það
París. Þjóðverjar í París. í textanum var
greint frá því, að næstu atriðin væru úr
kvikmyndum, sem Þjóðverjar hefðu tekið
sjálfir. Svo kom mynd af Hitler. Áminning
skólastjórans um kyrrð í salnum drukkn-
aði í blístri, fussi og sveiunum. Didon gamli
liélt að þetta væri myntað upp á sig.
Svo sagði textinn: „Meðan de Gaulle
vann að áætlununum um frelsun Frakk—
lands, létu margir liraustir frelsisvinir líf-
ið heima.“
Myndin sem nú kom sýndi lióp af þýsk-
um liðsforingjum og einum manni óein-
kennisbúnum, sem stóð i liúsagarði og
horfði á að þrír franskir föðurlandsvinir
voru leiddir burt af vopnuðum þýskum
hermönnum. Þegar Hoot sá sjálfan sig með-
al þýslui herforingjanna fékk hann tauga-
áfall. Ilann gleymdi að snúa og myndin
komst ekki lengra.
Nú óx ólcyrrðin í salnum um allan helm-
ing. Fólkið hrópaði. Didon hrópaði á móti.
— Gamli þorpari kaliaði það til hans.
— Haltu áfram sýningunnij
— Er ég gamall þorpari! öskraði hann.
— Eg skal gefa ykkur nokkuð, sem getur
kælt ykkur og hemlað í ykkur tunguna.
Og svo mölvaði hann stútinn af tveimur
flöskum og skvetti víninu niður í salinn.
Cally og Hoot þustu niður stigann.
Samtímis reyndu um tuttugu menn að
troðast út um dyrnar að ganginum, til þess
að komast niður stigann að svölunum. Þeir
bölvuðu og rögnuðu og börðust löngu eftir
að Cally og Hoot voru komin út á lilaðið.
Þegar Didon liafði skvett öllu úr flöslcun-
um fór hann að kasta þeim.
Allt i einu lieyrðist gjallandi stráksrödd
gegnum allan liávaðann:
— Þetta er náunginn sem er með lionum
Didon! Á myndinni. Til hægri, milli Þjóð-
verjanna. Mille diables! — Þúsund djöflar!-
Skólastjóranum ofbauð að heyra svona
orð af vörum stráklings, en þegar liann leit
við og sá myndina, sem stóð kyrr á spjald-
inu fékk liann enn verra áfall: Maðurinn
í Þjóðverjahópnum var enginn annar en
aðstoðarmaður Didons!
Á sama augnabliki þekkti gestgjafinn frá
Yrieix gest sinn frá nóttinni áður.
Cally var að setjast á eitt kvenreiðhjól-
ið, sem stóð upp við tré fyrir utan skólann,
þegar Hoot hrópaði til hennar. Hann sagð-
ist hafa fundið tvimenningshjól, og þau gætu
komist fljótar áfram á því. Hún hljóp til
hans og settist á aftursætið, en Hoot steig
eins og liann frekast gat til þess að komast
framhjá kassavagni Didons.
Inni í skólanum gerði fólkið atlögu að
svölunum. Það lagði af því sterkjuna af
gamla víninu, sem Didon hafði skvett. Við
sýningarvélina var ekki nokkur sál en
sviðalykt var af filmunni. LJti í horni svaf
Didon svefni hinna réttlátu. Gestgjafinn frá
Yrieix tók til máls og var liávær. Heilbrigða
augað í honum steypti sér kollhnýsa af
heilagri vandlætingu yfir því, sem liann
hafði uppgötvað. Á samri stundu var elt-
ingaleikurinn skipulagður með þeirri ná-
kvæmni og hugkvæmni, sem Frakkinn elsk-
ar. Voru nú kosnir margir foringjar og
skyldi hver hafa fimm manna hóp með
sér. Siðan var varpað lilutkesti um í livaða
átt hver af þessum sex manna fylkingum
skyldi fara í leitina. Áður en gengið liafði
verið frá þessum undirbúningi voru þau
Cally og Hoot komin sex kílómetra frá
þorpinu. Þau földu léða tvímenningshjólið
bak við runna við vegarbrúnina. .Svo fóru
þau út af veginum. Undir rökum og rek-
andi júniskýjum héldu þau svo beint suð-
ur yfir ásana, í þá átt, sem þau vonuðu að
Brive væri í — þrjátíu kilómetra í burtu.
Um miðnætti var komin hellirigning aft-
ur. Það var ekkert hóf á þeirri rigningu.
Eins og stundum gerist í Correze fossaði
vatnið niður eins og í syndaflóðinu. Eina
tilbreytingin í þessu steypibaði var sú, að
stundum kom haglél. Þegar þau höfðu
gengið klukkutíma í sivaxandi aurbleytu
fór Hoot að bölva. Hann sá að Cally var
að verða uppgefin, og að það var litið bet-
ur ástatt um hann sjálfan. Þau mundu
aldrei komast til Brive áður en dagur
rynni.
Þau strituðu áfram gegnum úrhellið og
haglélin. Hann lirópaði til hennar og reyndi
að yfirgnæfa vælinn í storminum: — Ekki
langar mig til þess, en ég lield að við neyð-
umst til að leyta okkur að einhverju af-
drepi. Veðurofsinn fer versnandi, og nú
hefi ég aðeins óljóst hugboð um í hvaða
átt við stefnum. Við eigum á liættu að ganga
í hring ef við höldum áfram.
Þau þreifuðu sig áfram skreipa liallana
í ásunum, yfir urmul af yfirgefnum vín-
ekrum, en rákust þá á mas, einn af grjót-
kofunum, sem enn stóðu uppi frá þeim
tíma er þarna var frjósamt land, og þegar
verkamenn smalar og vínræklarmenn not-
uðu þessa frumstæðu kofa til að flýja inn
í til þess að verjast slagveðrum og nætur-
kulda. Svona mas var alls ekki ólíkur
bakstursofni úr steini. Annar gaflinn hvarf
inn í bjargið, sem kofinn stóð undir, en á
gaflinum sem vissi fram voru dyrnar.
Cally og Hoot skriðu inn í kofann til að
hýrast þar um nóttina. Innst í kofanum
fundu þau hrúgu af þurru heyi. Cally fór
úr rennblautri skinnkápunni og breiddi úr
henni. Svo tók hún fram ost og hveitibrauð
úr vasanum á leðurjakkanum og lagði það
við liliðina á sér. Hún lagðist á kápuna og
lokaði augunum. Hoot kveikti sér í sígar-
ettu. Hann sat enn í keng og reykti þegar
hún sofnaði. Sat og hlustaði á rigninguna
sem dembdist niður og hugsaði til þess að á
morgun hefði Sylvestre verið í Brive þrjá
daga. Þrír dagar. Tíminn liljóp fram hjá
honum. Og nú hafði verið skorin upp herör
um allt héraðið. Að hreyfa sig þarna var
eins og að ganga um í ormabóli. Það voru
nærri því þrjátíu kílómetrar, sem þau
þurftu að ganga og gösla um þetta orma-
hól áður en þau kæmust til Brive og liann
gæti hitt Sylvestre, eða fengið skilaboð frá
honum. Og liann varð að komast þessa
leið án þess að verða fyrir ormabiti.
Loks lagðist Hoot fyrir líka. Honum
hlaut að hafa orðið kalt. Þegar Cally vakn-
aði á mánudagsmorguninn í sömu rigning-
unni og áður, fann hún að hún liafði eitt-
livað mýkra og lilýrra undir höfðinu en
gamalt hey. Hún lá með höfuðið á öxlinni
á Hoot.
Loðkápan liennar var breidd ofan á þau
bæði. Hún settist upp.
Hoot opnaði augun. Það fyrsta sem liann
sagði var — Ættum við að reyna að lialda
áfram?
Þau reyndu það. Aurinn var ökladjúpur
og þeim fannst þau vera að vaða í smurn-
ingsfeiti. Þegar Cally datt í drulluna í
þriðja sinn og Hoot hafði hjálpað henni
á fætur, sneru þau við og skreiddust inn
í kofann. Vindurinn og regnið lamdi þau
í andlitið.
Hoot stóð í keng í lágum dyrunum og
starði út í ömurleikann og liugsaði óróleg-
ur til mínútnanna og timanna sem fóru til
ónýtis.
Cally reyndi að laka þessari töf skyn-
samlega. Hún sagði: — Heldurðu að það
væri ekki skynsamlegast að verða hérna
þangað til í kvöld? Það er ömurlegt, en
áhættan er miklu meiri ef við löbbum til
Brive í dagsbirtunni.
— Vel mælt. Eg verð að vera sammála.
Þegar dimmir þá eru líkurnar miklu meiri
til þess að við sleppum. Það er bara þetta
að--------.
— Það getur ekki skipt miklu máli hvort
þú kemur deginum fyrr eða seinna, sagði
liún. — Þú hittir víst Sylvestre á morgun
líka.
— Kannske. Eg vona það.
— Eg líka.
Hann sneri sér að henni. — Þetta fer að
verða verra og verra.
Hún kinkaði kolli.
— Og ekki er allri armæðunni lokið þó að
við komumst til Brive. Hvorki fvrir þér