Fálkinn - 03.06.1949, Qupperneq 8
8
FÁLKINN
r
Eg er annars manns kona, og
hann, sem fékk hjarta mitt, var
bundinn enn sterkari og heilagri
böndum en ég.“
Sigge Stark:
Skriftir frú Cordulu
ÚTI skín sól yfir skóg og engi,
yfir gráa grjótveggi hallarinnar
og glitrandi vatnið í ánni. Fugl-
arnir kvaka og skríkja, og
íkornaungarnir í eikinni við
múrinn þjóta upp og ofan hnúsk
óttan trjábolinn.
En inni í svefnstofu frú Cor-
dulu loga vaxkerti í háum
stjökum, þykk tjöld byrgja sól-
ina úti, og þungur reykelsisilm-
ur mettar loftið í herberginu.
Tvær fölar, alvarlegar nunnur
handleika rósinkransana sína,
en raddir þeirra þylja bæn eft-
ir bæn, sönglandi og hljóðbreyt-
ingalaust. Við liöfðalagið á
rúminu situr pater Anselmus
með greiparnar spenntar um
krossmarkið og í innslæðum
augunum er eitthvað undarlega
þjáningarfullt. Við lilið hans
stendur skál með vígðu vatni,
kaleikur og hrauðið.
Frú Cordula er að skilja við.
Hin stolta, réltláta húsmóðir
liallarinnar, ekkja Jóhanns
Bogs, sem liefir stjórnað óðals-
setrinu i tuttugu ár án þess að
liafa mann til að hjálpa sér í
öllum sínum vandræðum út af
sköttum og skuldum, orðið vin-
sæl og skapað sér virðingu,
— hún á nú ekki að gefa
neinar skipanir framvegis, ekki
taka við neinum játningum ann-
arra eða Iagfæra það, sem farið
hefir aflögum. Höfuðið með gráa
liárið liggur þreytt á koddan-
um, hún hefir lagst til hvildar
og ris aldrei úr rekkju framar,
andlit liennar er gult eins og'
vax og beinabert og greindar-
legu augun svo deyfðarleg og
laus við allan gljáa.
Við höfðalagið Iijá lienni sit-
ur maðurinn með ljáinn og
liaggast ekki. Skuggi Iians hefir
lagst yfir Iireina, reglulega and-
litsdrættina.
Nunnurnar tvær líta feinmis-
lega á hina deyjandi konu. Hún
virðist svo lokuð, svo ónálgan-
leg, jafn dularfull eins og hún
hefir alltaf verið.
Mater Barbara, sem er jafn
silfurhvít á liárið og frú Cord-
ula, hefir séð þessa konu alla
tíð síðan hún var lítil, hlæjandi
stúlka, er varð brúður herra
Jóhanns. Hún man hinn þel-
dökka höfðinglega herra Jó-
hann, með leiftrandi augun og
munúðlegu varirnar, herra Jó-
hann, sem vann ástir jómfrú
Cordulu og eyddi þeim á minna
en ári, •— sem drap brosið á
vörum hennar og breytti henni
í hina alvarlegu og þöglu frú
Cordulu, sem nú liggur á bana-
beðinu, svo l’öl og hljóð í
blaktandi skini vaxkertanna.
„Guð gefi henni frið, hvíslar
mater Barbara að systur Dóru.
„Ilún hefir átt erfiða ævi, en
hún hefir sigrað í stríðinu. Ó-
lastanlega liefir hún íifað, mælti
það líka auðnast henni að deyja
í friði, hljótt og rólega.“
Hin deyjandi kona hreyfir
sig litið eilt og patar Ansehnus
lýtur niður að henni.
IJann þekkir hvern drátt í
þessu andliti, sem hann hefir
séð brosandi og unglegt, alvar-
legt og biturt, einheitt og ákveð-
ið, millt og friðsælt, miðaldra
og gamalt. En svipinn, sem
hægt og hægl breiðist yfir það
er augu þeirra mætast, þennan
svip sem er fullur af umhyggju,
þekkir hann ekki •— liefir al-
drei séð hann fyrr.
Frú Cordula bærir varirnar
ofurlítið, hann beygir sig enn
meira til að heyra hvað hún
segir — kannske síðustu orðin
hennar. Svo litur liann upp og
gefur nunnunum merki. Þær
standa upp liljóðlega og líða
eins og vofur fram gólfið og
eikarhurðin þiinga lokast var-
lega að balci þeim.
„Jæja,“ segir frú Coi'dula
með skýrari rödd en búast hefði
mátt við, „nú ætla ég að skrifta
i síðasta sinn. Kannske hefðuð
það ekki átt að vera þér, pater
Ansehnus, sem takið við þeim
skriftum, en .......“
Augu hennar dauf og slokkn-
andi leita upp í flöktandi Ijós-
ið, og það stöðvar augnatillit
hennar, eins og það geti ekki
koniist lengra. „Þér vitið mest
af þessu, pater Anselmus,“ seg-
ir hún, „því að fyrir yður hefi
ég skriftað fljótfærnislega ást
lil óverðugs manns, vonbrigði
mín, hlygðun mína og særðar
tilfinningar, áhyggjur mínar,
biturleik og trúna sem ég end-
urheimti smám saman á hið
göfuga og góða, gleði mína og
baráttu mína. Allt þetta hefi
ég skriftað fyrir }ður en eill
vitið þér ekki .... eitt. Það sem
mestu varðar. Þér vitið ekki
hvað það er, sem hefir borið
mig áfram á þyrnibrautinni.“
„Það er trú yðar, frú Cor-
dula,“ segir presturinn fast-
mæltur.
Ofurlítið, óráðanlegt bros leik-
ur um varir Cordulu.
„Já,“ segir hún, „trú min
líka.“
„Líka?“ tekur presturinn eft-
ir henni og liorfir spvrjandi
augum á hana.
„Já — og ást mín, pater An-
selmus, syndug ást, getur ver-
ið, en ef til vill kann ég ekki
skil á hvað er hrein ást og hvað
er syndug ást.“
„Vafalaust hefir það verið
hrein ást, frú Gordula,“ segir
pater Anselmus með áherslu,
en þjáningarsvipur — eða ef til
vill vonhrigða -— gerir andlitið
á honum enn mjórra. Brosið
deyr á vaxgulu andliti frú Cor-
dulu, en svo færist svipur lif-
andi lifs yfir j)að aftur, svo að
það — þrátt fyrir fölvann, sem
aldrei hverfur af því aftur
verður líkara því, sem pater An-
selmus og allir aðrir hafa séð
það á undanförnum árum.
„Látum guð um að dæma
um það,“ segir liún, „við getum
það elcki, pater Anselmus,
livorki ég — eða þér.“
Það mátti heyra að röddin
fór að þreytast, og hún talaði
hraðar er hún liélt áfram:
„Eg hélt að ég elskaði Jó-
liann Bog ástum eiginkonunn-
ar, en það þurfti eklci nema
nokkra stutta mánuði til að
kenna mér, að þetta var mis-
skilningur. Já, þér vitið það,
pater Anselmus .... En þér
vitið (ekki að naumast hafði
þessi snöggi ástarblossi fengið
ráðrúm til að slokkna, fyrr en
annar nýr tendraðist í mínu
unga, ástþrungna hjarta. Eg var
kona annars manns, og hann,
sem að sjálfum sér óafvitandi
fékk lijarta mitt, — liann var
bundinn enn sterkari og Iieil-
agri böndum en ég.“
„Prestur .......“ muldraði
paterinn.
„Já, prestur, pater Ansehnus,
— ungur hróðir með dökk augu
og hreint andlitsfall og vilja og
trú, sem hefði getað flutt fjöll,