Nýjar kvöldvökur - 01.10.1941, Blaðsíða 44
186
BÓKMENNTIR
N. Kv
burði, sem mörg'um hefðu orðið lítið sögu-
efni. Þá er bók þessi merkileg þjóðlífslýs-
ing. Hún flytur oss aftur í tímann, gerir
lifandi fyrir hugskotssjónum vorum
horfnar venjur og lifnaðarhætti, sem svo
eru fábreyttir og frumstæðir, að það vek-
ur undrun, að þannig skuli líf alþýðufólks
hafa verið hér á landi í minni núlifandi
manna- Ég get vænst þess að mörgum
bregði í brún við lýsingarnar frá æsku
Jóns, og ekki er ótrúlegt, að þær kunni
að skerpa skilning manna á þeim þreng-
ingum, sem þjóð vor hefir þolað. Þá er og
brugðið upp myndum úr Reykjavík frá
vaxtarárum hennar. Og einnig kynnist
lesandinn þar brellibrögðum fésýslu-
mannanna, er þeir beittu umkomulitla
viðskiptamenn. Þykir mér satt að segja
óþarfahlífni að nefna ekki nöfn í því
sambandi. Allmargir draumar og fyrir-
burðir eru einnig í bókinni og kynnumst
vér einnig þeim þætti, sem dultrúin átti í
lífi íslenzkrar alþýðu.
En á hverju sem veltur þá er sögumað-
urinn samur og jafn, þolinn og þrautseig-
ur, og kýs að eiga í friði við alla menn, en
gætir sín oft lítt við hrekkjum í viðskipt-
um. í tómstundum sínum les hann góðar
bækur, en vinníir baki brotnu meðan
heilsa og kraftar leyfa. Hann verður les-
andanum hugþekkur frá upphafi til bók-
arloka.
í stuttu máli sagt. „Frá liðnum árum“
er merkileg lýsing liðins tíma og jafn-
framt glögg lýsing greinds, íslenzks al-
þýðumanns, sem heyir lífsbaráttu sína
með tvær hendur tómar og stendur að
lokum einn og allslaus í ellinni. Með
þessari bók er sýnt, að enn er hægt að
skrá íslendingasögur, þótt liðnir séu tím-
ar vígaferla og mannhefnda. Nokkrar
hafa þegar verið skráðar en miklu eru
hinar fleiri, sem óskráðar eru. En einkum
sakna ég þess, að ekki hefir enn verið
skráð saga íslenzks bónda, á þessum
miklu breytinga- og byltingatímum þjóð-
lífsins.
Akureyri 9. nóvember 1941.
Steindór SteincLórsson frá Hlöðum.
Jörð. II. árg. 2. hefti. Ritstjóri Björn
O. Björnsson.
Eins og áður, þá er þetta hefti Jarðar
fjölbreytt að efni og læsilegt og prýtt
mörgum myndum. Fyrsta grein heftisins
„Mikil tíðindi“ er um hervernd Banda-
ríkjanna á íslandi. Þá er grein „17. júní
1941“, er skýrir frá hinum sögulegu at-
burðum, er Alþingi kaus ríkisstjóra. Er
þar birt ræða sú, er ríkisstjóri flutti, þeg-
ar búið var að kjósa hann. Sendiherra
Dana, dr. phil. Fr. le Sage de Fontenay,
skrifar um ljóð Jónasar Hallgrímssonar
alllanga grein. Er það ánægjulegt hvað
sendiherrann er vel að sér í íslenzkum
bókmenntum. Margar fleiri góðar grein-
ar eru í heftinu, svo sem „Landið bíður
vor“ eftir Sigurð Einarsson og „U'pptök
Oxford-hreyfingarinnar‘.
Pétur Sigurðsson: Sögulegasta ferða-
lagið. Isafoldarprentsmiðja h.f., Rvík
1941.
Bók þessi eru erindi, sem höfundurinn
hefir flutt í útvarp eða við ýms tækifæri.
Pétur Sigurðsson er þjóðkunnur maður
fyrir erindi sín. Og Pétur talar þannig,
hvort sem hann talar í útvarp eða þar
sem menn eru samankomnir, að allir, sem
orð hans heyra, hljóta að hlusta á hann
með athygli, þar til hann hefir lokið máli
sínu. Pétur hefir líka einlægt einhvern
boðskap að flytja, sem alla varðar, og
boðskapur hans er í aðalatriðum þessi:
Leitið að sólskinsblettunum í lífinu, látið
sólargeislana verma ykkur, fylgið guðs-
röddinni í brjósti ykkar, elskið guð og allt
sem gott er og fagurt, þá mun ykkur