Íslendingur - 24.06.1959, Blaðsíða 4

4
•7
ÍSLENDINGUR
Miðvikudagur 24. júní 1959
ír^L*-
Útgefandi: Útgáfufélag íslcndingi.
Ritatjóri og ábyrgðarmaður: Jakob Ó. Pétursson, Fjólug. 1. Sími 1375.
Skrifstofa og afgreiðsla í Hafnarstræti 67. Sími 1354.
Opin mánudaga og þriðjudaga kl. 13.30—17.30, aðra daga kl. 10—12
og 13.30—17.30. Laugardaga kl. 10—12.
Pren.tsm.i3ja Björns Jónssonar h.f
Kjósum Magnús Jónsson á þing
Eins og öllum Eyfirðingum er
kunnugt munu kosningarnar í vor
snúast um það hér í Eyjafjarðar-
sýslu, hvort kosnir verða Bern-
harð Stefánsson og Magnús Jóns-
son, svo sem verið hefir, eða hvort
Framsóknarflokkurinn fær 2 full-
trúa kjörna. Ekki skal dregið í
efa, að langflestir Eyfirðingar
munu vilja, að fulltrúar þeirra
verði hinir sömu og verið hefir.
Samvinna þeirra Bernharðs og
Magnúsar hefir verið mjög góð,
og er sannkölluð fyrirmynd þess,
sem koma skal með breyttri kjör-
dæmaskipan. Hitt er svo annað
mál, að baráttan hefir alla jafna
staðið milli fyrsta manns Sjálf-
stæðisflokksins og annars manns
Framsóknar hér í sýslunni, og
hafa Framsóknarmenn við hverj-
ar kosningar hamrað á því, að nú
mundu þeir fella Sjálfstæðismann-
inn. Hefir enda oft verið tvísýnt
um úrslit og svo er einnig nú.
Magnús Jónsson hefir verið
mætur og dugandi þingmaður
fyrir sitt kjördæmi. Allir, hverra
flokka, sem þeir hafa verið, hafa
getað leitað til hans og ekki þurft
að ganga frá honum bónleiðir til
búðar. Einmitt þess vegna hafa
Eyfirðingar viljað halda þing-
mannaskipan sinni óbreyttri. En
Magnús hefir ekki einasta verið
mætur og dugandi þingmaður
fyrir sitt kjördæmi. Hann hefir
verið góður fulltrúi allrar þjóðar-
innar á þingi og svo á hver þing-
maður að vera.
Eyfirðingar! Samein-
umst því allir um að gera
kosningasigur Magnúsar
Jónssonar sem glæsileg-
asfan á sunnudaginn
kemur. Kjörorð okkar er:
Magnús Jónsson skal á
þing!
Hraði á snældunni
Á framboðsfundum undanfarið
hafa kommúnistar látið sér alltítt
um varnarmálin og talið dvöl varn
arliðsins hér að undanförnu eiga
meginsök á því, að menn hafi horf
ið frá framleiðslunni og leitað sér
vinnu á Suðurnesjum. Það er auð-
vitað fjarri lagi, að allir þeir, sem
unnið hafa beint eða óbeint á veg-
um varnarliðsins hafi komið frá
framleiðslustörfum. Fjöldi manna
hefir unnið þar, sem áður vann
við óarðbær störf, eða jafnvel lítil
sem eng.in störf.
En flestum mun í fersku minni,
að kommúnistum hefir ekki alltaf
verið vinna hjá varnarliðinu ógeð
felld. Að vísu lögðu þeir mjög á
móti henni fyrsta hernámsár
Breta og kölluðu hana „landráða-
vinnu“, en á einni nóttu sneru
þeir snældunni svo hvatlega, að
þeir sem að kvöldi höfðu lagt frá
sér áhöldin í „Iandráðavinnunni“
voru að morgni hvattir til að
leggja sig fram í „landvarnar-
vinnunni“, en til þess lá sú ástæða,
að um nóttina hafði Hitler rofið
vináttusamninginn v.ið Stalin og
sent her sinn inn í Rússland. Það
veldur hver á heldur, jpegar komm
únistar eru að meta, hvort vinnan
er óþörf eða þörf, og þarf ekki
langan tíma til að gera hvítt svart,
innhverfu úthverfu og hið óþarfa
þarft eða öfugt.
Annar flokkur hefir einnig
sýnt svipaðan snúningshraða, og
er dæmið frá 1956 einna nærtæk-
ast. Rétt fyrir kosningarnar þá
sagði Tíminn um Alþýðubanda-
lagið:
„Ekkert samstarf vcrður haft
við þetta bandalag kommúnista,
af þvi að þeir eru ekki hóti sam-
starfshæfari, þótt þeir hafi skipt
um nafn."
Síðan liðu 14 dagar. Hræðslu-
bandalagið hafði ekki náð hrein-
um meirihluta við kosningarnar
eins og meistarar þess höfðu áður
reiknað út. Þá segir Tíminn (7.
júlí 1956):
„Það er lika staðreynd, að mik-
ill munur er ó Alþýðubandalaginu
og Sósialistaflokknum, að banda-
lagið styðja ýmsir menn, er af-
ncita kommúnismanum." (!)
Þeir, sem afneitað höfðu komm-
únistunum en voru nú að undir-
búa myndun ríkisstjórnar með
þeim, urðu að gefa einhverjar
skýringar á því, en lítilfj örlegri
gátu þær varla orðið.
Það er hollt fyrir kjósendur að
hugleiða, hvers vænta mó af slik-
um flokkum, ef þeir fengju að-
stöðu til að mynda rikisstjórn sið-
ar, — flokkum, sem segja eitt í
dag og annað ó morgun.
--------------□-----------
Ljóðskáld á laiinum kveður sér
hljóðs. -—
í SÍÐASTA BLAÐI var skýrt frá út-
hlutun listamannalauna, og var þar lýst
nokkurri furðu yfir því, að akureyrskir
rithöfundar, sem gefið hafa út nokkrar
i hækur í bundnu máli og óbundnu og
verið á listamannaskrá, hlutu nú engin
laun, en upp var tekið ungt ljóðskáld,
sem gefið hefir út eina ljóðabók.
ÉG IIAFÐI EKKI fyrr lesið þessa frá-
sögn, en ég rakst á nær heilsíðuljóð í
Þjóðviljanum eftir þetta heppna ljóð-
skáld. Nefnist það „stofuhundaelegían"
og birtist í þjóðhátíðarútgáfu blaðs-
ins. Kom mér í hug, að með ,því væri
skáldið að kvitta fyrir rausn úthlutun-
arnefndar. Læt ég hér fara lítið brot úr
kvæðinu:
„Leiktrúður dauðans harmur jöklanna
vitfirríngur í brynserk barn með
alvæpni
framvinda ofurmennskunnar með
sigurbros á vör
hamingja kráreigandans nektargaman
ráðherradótturinnar
teikn stígandi menningar í
einkennisbúníngi
skrautreið uppmn alla veggi
vakníng á norðurhjara heims
vestræn ángandi náttúra stríðsmannsins
les blóm þín ó bláfjallageimur
og stofuhundur sleikir skít af skóm
ó herra trúr hve heimsins úníform
glansar
æ herramaður eigðu fisk úr sjó
á meðan lánsöm lítil pæja dansar
við leiktrúð dauðans kalypsó."
EINS og sjá má, er ekki verið að
„spandéra" lestrarmerkjum eða upp-
hafsstöfum f þetta þjóðhátíðarljóð
unga skáldsins verðlaunaða og ber að
virða hverja sparnaðarviðleitni sem
sýnd er nú til dags. En það hefir löng-
um verið notað sem afsökun við þvf
að lesa Ijóð Einars Benediktssonar, að
þau væru þung og torskilin. Væntan-
lega skilja menn þessa framleiðslu bet-
ur, þótt ég verði að játa, að mér gengur
betur að skilja Einar.
Ua »refshdhini ii»
tg Kinnarbiendur
Hafa foringjar Framsóknar flutt í þéttbýlið af
nduttlungum og sérhlífni«
í Suður-Þingeyjarsýslu stóð
vagga samvinnuhreyfingarinnar,
eða nánar til tekið í Ljósavatns-
hreppi, og hefir minnissúla ein
verið reist henni til dýrðar að
Yztafelli. Það er kaldhæðni örlag-
anna að um þessar mundir skulu
koma, einmitt úr þessum hreppi,
mestu sundrungarmennirnir, sem
látið hafa til sín heyra í,stjórn-
málalífinu í dag. Þrír menn hafa
vitnað í Degi, Tímanum og Kjör-
dæmablaðinu gegn sameiningu í
stærri kjördæmi, andmælt sam-
vinnu stærri heilda og slegið á út-
rétta hönd þéttbýlisins til sátta.
Allt eru þetta samvinnufrömuðir,
sem nú gerast samvinnuböðlar.
„Refskókin mikla".
En þeir hafa ekki látið staðar
numið við þetta, heldur hafa þeir
farið með svo fáheyrt rugl um
ýmsa aðra þætti stjórnmálanna,
að furðu gegnir. Hér í blaðinu
hafa Jóni í Felli og Helga á
Gvendarstöðum verið gerð nokk-
ur skil, en „óbættur“ liggur þá
Baldur bóndi á Ofeigsstöðum.
Ilann ritar í síðasta tölublað Dags
um „refskákina miklu“.
Þar segir hann meðal annars:
„Þrótt fyrir þetta hefir jafnvægi
EKKI haldizt og timar breyttra
þjóðlifshótta umsnúið stórumhluta
islcnzkra bænda í þéttbýlisflokka
bæjanna. Þetta fólk og það, sem
fyrir var í bæjunum, virðist margt
lita svo ó, oð fornhelgur réttur
sveitanna til óhrifa ó löggjöf og
stjórn okkar lands, eigi að fylgjast
milli staða með hverjum FLOKKU-
MANNAHÓPI, SEM AF DUTTL-
UNGUM, SÉRHLÍFNI EÐA ÖÐR-
UM PERSÓNULEGUM ÁSTÆÐ-
UM, FLYTUR BÚSETU SÍNA UM
ÓÁKVEÐINN TÍMA."
Hér er enn talað um hinn marg-
nefnda „fornhelga rétl sveitanna“,
sem eftir kenningu Framsóknar-
manna ætti jafnvel að vera fyrir
hendi, þótt heil héruð legðust í
auðn. Landfræðirétturinn skal að
þeirra dómi ráða, jafnvel þótt
engin sál væri til að gæta hans.
Hverjir fylla
flökkumannahópa?
Þá væri gaman að spyrja 0-
feigsstaðabóndann hverj.ir fylla
þessa „flökkumannahópa, sem af
duttlungum og sérhlíjni“ settust
að í þéttbýlinu. Nærtækast er þá
að spyrja hann, hvort Þórir bróð-
ir hans hafi flakkað til Reykjavík-
ur og gerzt þar forstjóri Teikni-
stofu landbúnaðarins af duttlung-
um eða sérhlífni, eða hvort Bern-
harð Stefánsson fluttist til Akur-
eyrar og hætti að búa á Þverá í
Öxnadal af sérhlífni. Þannig
mætti lengi telja. En þetta nægir
í bili.
Þá segir Baldur einnig um
Reykj avík:
„Þar er yfirstjórn heilbrigðis-
móla, dómsmóla, menningarmóla,
atvinnumóla, fjórmóla, kirkju-
móla, íþrótta, iðnaðar og lista
Hvernig stendur á því að bónd-
inn á Ófeigsstöðum nefnir ekki
sérstaklega „landbúnaðarmálin" í
þessu sambandi. Hann veit þó
manna bezt, að yfirstjórn þeirra
er í Reykjavík, því hann fer sjálf-
ur árlega þangað til setu á Búnað-
arþingi. Sú virðulega samkoma
hefir samþykkt að sitja þar um
Flytur hann af duttlungum
til Reykjavíkur?
alla framtíð og hvergi annars stað-
ar, m. a. með því að ákveða bygg-
ingu landbúnaðarhallar upp á
tugi milljóna í sjálfri höfuðborg-
inni og leggja sérstakan skatt á
bændur landsins til þess að hægt
verði að koma þessari milljóna-
höll upp.
Er það ekki flökkumannahópur
íslenzkra bænda, sem af „duttl-
ungum og sérhlífni“ á að sitja þar
í framtíðinni, starfa fyrir land-
búnaðinn og þinga þar honum til
halds og blessunar?
Ótf-inn við
Reykjavíkurvaldið.
Það væri ekki ófróðlegt að fá
um þetta skýringu frá stórbónd-
anum á Ófeigsstöðum í Kinn, sem
alizt hefir upp í vöggu samvinnu-
hreyfingarinnar og sér nú engan
draug jafn ógurlegan og Reykja-
víkurvaldið og álasar mætustu
bændum og þingskörungum lands-
ins fyrir að liafa látið ruglast af
áróðri þessa valds.
En hvað veldur ruglun þeirri,
er hinn greindi og hagorði Ó-
feigsstaðabóndi hefir orðið fyrir?
Ilvernig má það vera að hann uni
setu á Búnaðarþingi ár eftir ár í
Reykjavík, leggi skalt á sjálfan
sig og stéttarbræður sína til hall-
arbyggingar í Reykjavík. Hyggur
hann máske til þáttlöku í „flökku-
mannahópnum, sem af dutllung-
um og sérhlífni flytur búsetu sína
um óákveðinn tíma?“
★