Morgunblaðið - 30.04.2010, Blaðsíða 31

Minningar 31
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 30. APRÍL 2010
missir í tvígang, fyrst tveggja ára,
síðan tæplega 12 ára þegar hún
missti ástkæra fósturmóður sína,
það varð henni þungt áfall. Síðar
eignaðist hún stjúpmóður sem hún
átti í erfiðum samskiptum við.
Amma sagði að lítið gagn væri í að
eiga peninga ef ekki væri hægt að
hlúa að sál barnsins. Að loknu námi í
Verslunarskólanum hélt hún til náms
í Húsmæðraskólanum á Sorø í Dan-
mörku og bauðst þar staða sem að-
stoðarkennari þegar hún lauk námi.
Því hafnaði hún, fékk vinnu á sauma-
verkstæði á Helsingør og lagði stund
á píanóleik. Helst langaði hana að
læra garðyrkju, en heimskreppan
stóð sem hæst og hún hefði þurft að
vinna kauplaust í þrjú ár sem nemi.
Amma fékk þó síðar útrás fyrir garð-
yrkjuáhuga sinn, skapaði tvo for-
kunnarfagra garða á Akranesi.
Fyrsta heimili ömmu og afa var í
Ytri-Njarðvík þar sem afi rak m.a.
verslun, sá um bókhaldið fyrir
hreppinn og útgerð Karvels Ög-
mundssonar. Húsakynni þeirra voru
fremur frumstæð miðað við það sem
amma hafði alist upp við. Ég spurði
hana hvort það hefði ekki verið erfitt
því hún hafði haft allt til alls þegar
hún var lítil; baðherbergi með bað-
kari, vatn hitað með gasi og salerni. Í
Ytri-Njarðvík var ekki einu sinni
rennandi vatn. Amma hló og sagði:
„Það þurfti útsjónarsemi til þess að
komast yfir þetta. Þetta voru svo
óvenjulegir tímar, það var stríð. Við
Íslendingar vissum ekki nema að
næsta dag yrðum við hreinlega út-
máð af kortinu, tilveran hékk á blá-
þræði, við vissum ekki hvort við
myndum sleppa við innrás Þjóðverja.
Svo var matarskömmtun, fólk varð
að láta sér duga það sem það fékk.
Erfiðast var að láta sápuefnið duga,
með öll börnin! En manni fannst
þetta smámunir miðað við það sem
gerðist úti í heimi. Þýddi ekkert að
vera að barma sér yfir ónýtri sápu
eða svoleiðis smámunum. Fyrst fólk
lifði við þetta, hugsaði ég með mér:
Því skyldi ég ekki geta það líka.“
Amma hafði einstaklega gott
minni, hún mundi dagsetningar og
veður áratugi aftur í tímann. Hún
var mjög vel menntuð í víðtækustu
merkingu; greind, hæfileikarík, mik-
ill fagurkeri sem allt lék í höndunum
á. Amma var í eðli sínu hógvær en
þónokkur skapmanneskja, fylgdist
mjög vel með stjórnmálum og
heimsmálum, hafði á þeim sterkar
skoðanir og gat funað upp ef henni
mislíkaði eitthvað.
Ég kveð ömmu með söknuði og
þakka ríkidæmið sem hún færði mér
með gjöfulli nærveru sinni.
María Karen Sigurðardóttir.
Sumar manneskjur lifa meira en
aðrar, ekki í þeim skilningi að þær
komist á forsíður dagblaða, sem er
heldur enginn mælikvarði á líf, eða
setji mark sitt á þjóðfélagið, nei,
heldur þannig að þær lifa meira og
dýpra vegna þess að þær eru stöðugt
leitandi, stöðugt að spyrja, efast,
undrast; andrúmið titrar í kringum
þær. Og þannig manneskja var
Rósa. Sífellt að horfa í kringum sig,
sífellt að lesa, með sterkar skoðanir
á öllu og gerði kröfur til lífsins. Ég
tel mig gæfusaman að hafa fengið að
kynnast Rósu, þegar líf mitt og
barnabarns hennar, Maríu Karenar,
læstust saman. Gæfusaman að hafa
þekkt hana í nítján ár.
Afasystir mín, kölluð Gógó, og
Rósa voru jafnaldrar, og ólust báðar
upp í Reykjavík. Gógó hafði sagt
mér sögur af harðindum og fátækt í
Reykjavík milli 1920 og 1930, en hjá
Rósu kynntist ég allt annarri hlið; lífi
efristéttar. Rósa og Gógó gengu í
sama skóla, en það voru ljósár á milli
tilvera þeirra. Rósa bar það með sér
að hafa alist upp við gott atlæti, ef
ekki munað. Fátæktin beygir suma
og smækkar, en munaður spillir öðr-
um og smækkar. Það átti ekki við
Rósu. Það var tign yfir henni, fágun,
hún gerði kröfur og lagði töluvert á
sig til að uppfylla þær. En efnisleg
gæði bægja ekki sorg og myrkri frá
manneskjunni, og Rósa fékk sinn
skammt, maður fann stundum fyrir
trega innra með henni, eins og sárs-
auka sem skyggði óvænt björtu aug-
un hennar. Rósa kynntist því að
eignast og missa, á tímabili var líf
hennar ævintýrakennt, eins og upp
úr skáldsögu, með ríkidæmi, ástúð,
en síðan miklum missi, vondri
stjúpu, útlegð og djúpum sárum. Svo
djúpum að hún gat varla talað um
það. En Rósa lifði vel, lifði lengi, lifði
með reisn. Níutíu og tveggja ára.
Það er góður aldur, en samt bjóst
maður alls ekki við að missa hana
strax, það var svo mikill eldur í
henni. Þannig var það alltaf, þannig
þekkti ég hana, þannig man ég hana.
Man garðinn fyrir utan litla raðhúsið
á Akranesi, undurfagran. Ég man
Rósu við píanóið, ögn kýtt í herðum,
gamlir fingur sem urðu ungir um
leið og þeir snertu á nótnaborðinu og
síðan streymdi Chopin, Mendels-
sohn, frá hljóðfærinu, leikið af til-
finningu og greinilegum hæfileikum.
Rósa hafði listamannasál, á öðrum
tímum, og í öðru samfélagi, hefði
hún sjálfsagt orðið píanóleikari, líf
hennar orðið að tónlist. Mér finnst
stundum eins og hún hafi sett tón-
listina ofan í moldina, þeir garðar
sem hún fóstraði voru einskonar tón-
list, það voru garðar listamanns. Ef
til er réttlæti í þessum heimi, þá
krýpur hún einhverstaðar núna í ei-
lífðarlandinu, strax byrjuð að gróð-
ursetja, skapa fegurð í kringum sig,
og strax byrjuð að senda englana
eftir ýmsu smálegu, þeir flýta sér
dálítið, þessi kona hefur aldrei verið
fyrir hangs.
Rósa lifði margt, skilaði mörgu, en
samt er eins og hún hafi farið alltof
snemma, maður situr eftir með
söknuð, en líka þakklæti yfir því að
hafa þekkt hana, eignast með henni
stundir sem aldrei gleymast. Stundir
sem eiga eftir að lýsa innra með mér.
Jón Kalman Stefánsson.
✝ Guðmundur F.Þórðarson fædd-
ist í Reykjavík 28.4.
1930.
Hann lést 17.4.
2010 á hjúkr-
unarheimilinu Sóltúni
í Reykjavík.
Guðmundur var
sonur hjónanna Þórð-
ar Eiríkssonar, f.
14.7. 1904,
d. 15.8. 1931 og
Dagbjartar J. Jóns-
dóttur, f. 30.4. 1892,
d. 12.7. 1978. Eft-
irlifandi bróðir Guðmundar er
Valdimar Þórðarson, f. 14.12.1928,
giftur Erlu Soffíu Guðmundsdóttur
og
eiga þau 3 börn. Guðmundur læt-
ur eftir sig eina dóttur, Carlottu
Rósu Guðmundsdóttur, f. 5.12.
1955. Móðir Carlottu er Jóhanna
Bruvik. Synir Carlottu eru Ragnar
Jóhann Sævarsson, f. 23.8. 1972;
dóttir hans er Gabríela, f. 22.9.
2000 og yngri sonur Carlottu, Loft-
ur Karl Magnússon, f.
12.12. 1990.
Vinkona Guð-
mundar til margra
ára var Katrín Júl-
íusdóttir sem
lést árið 1998. Guð-
mundur vann um ára-
bil hjá Hreins-
unardeild
Reykjavíkurborgar
og vann m.a. síðar við
bifreiðaviðgerðir,
smíðar og síðast hjá
Stálumbúðum hf.
Hann var laghentur
mjög og smíðaði bæði stóra hluti og
smáa af mikilli lagni eins og
skipslíkön hans bera glöggt vitni
um. Guðmundur var hjálpsamur
mjög og greiðvikinn og var ávallt
hægt að leita til hans.
Útför Guðmundar fer fram frá
Grafarvogskirkju í Reykjavík
föstudaginn 30. apríl 2010 og
hefst athöfnin kl. 13.
Guðmundur verður jarðsettur í
Gufuneskirkjugarði í Reykjavík.
Elsku afi minn,
Ég þakka þér fyrir góðvild þína og
væntumþykjuna sem þú sýndir mér
alla tíð. Ég man eftir hvað mér þótti
gaman að heimsækja þig í vinnuna
þína. Eins var alltaf gaman að heim-
sækja þig í Norðurbrún. Þú varst
alltaf kátur og glaður og varst alltaf
tilbúinn að rétta mér hjálparhönd.
Ég man einnig eftir þeim stundum
sem við áttum saman í bílaviðgerð-
um.
Ég minnist þín sem góð manns og
mun aldrei gleyma þér.
Blessuð sé minning þín.
Ragnar Jóhann Sævarson.
Kær vinur minn Guðmundur Fífill
hefur kvatt þetta líf. Hann andaðist á
hjúkrunarheimilinu Sóltúni í
Reykjavík þann 17. apríl, örfáum
dögum fyrir 80 ára afmælið sitt, sem
fagnað skyldi með vinum og ættingj-
um í sal Sóltúns. Hnallþórur, pönnu-
kökur, kóka kóla, ís og ekki gleyma
konfektinu frá Nóa. Lífið er hverfult.
Við lifum í dag, erum horfin með
morgni.
Starfsfólki Sóltúns vil ég þakka
frábært starf við umönnun vinar
míns.
Honum hefði hvergi liðið betur.
Góður engill Guðs oss leiðir
gegnum jarðneskt böl og stríð,
léttir byrðar, angist eyðir,
engill sá er vonin blíð.
(Helgi Hálfdanarson)
Auður Axelsdóttir
Í dag kveðjum við kæran fjöl-
skylduvin okkar, hann Gumma. Eftir
að hann flutti til Katrínar á Njarð-
argötuna í kringum 1980, hefur hann
verið okkur eins og einn af fjölskyld-
unni. Katrínu var hann mikil hjálp á
heimilinu og hennar einkabílstjóri
hvert á land sem var. Hún var hon-
um einnig mjög kær. Samband
þeirra byggðist á traustri vináttu og
stuðningi við hvort annað.
Óteljandi minningar hrannast
upp. Notalegar stundir á Njarðar-
götunni, jólaboð, veislur og matar-
boð. Alltaf var Gummi hlýr og
skemmtilegur. Aðdáunarvert var
hversu vel hann hlúði að Katrínu síð-
ustu mánuðina sem hún lifði og verð-
um við honum ævinlega þakklátar
fyrir það.
Við þökkum Gumma fyrir langan
og traustan vinskap. Megi hann hvíla
í friði.
Sigrún og Anna Lára.
Guðmundur F.
Þórðarson
Þú siglir alltaf til sama
lands
um svalt og úfið haf.
Þótt ef til vill sértu beggja blands
og brotsjór á milli lífs og grands,
þú kynnir að komast af.
(Þorsteinn Gylfason)
Það var mikið um það talað á sín-
um tíma og glaðst yfir, að enginn ís-
lenskur sjómaður hefði farist í ís-
lenskum eða erlendum farvötnum
árið 2008. En einn sigldi í fjarlægum
farvötnum það ár, beggja blands, í
brotsjó milli lífs og grands, og hlaut
vota gröf. Jakob Fenger. Vinur
minn.
Ég bar lengi í brjósti þá von að
hann væri ekki allur, kynni að hafa
komist af, skáldaði björgunarsögur
og beið endurfunda. Því vinátta okk-
ar var löng og sterk, hafði varað yfir
25 ár, í nýrri og kærri mynd síðustu
árin. Það hvarflaði ekki að mér annað
en Jakob myndi „Kobba þetta“, eins
og stundum var sagt í gamni þegar
hann tók hlutina á seiglunni og
þrjóskunni, myndi „sigla án afláts
með seglin þönd, til sama kalda
lands“. En enn er hann ókominn og
skynsemin segir að komið sé að
kveðjustund, þó vonin slái aldrei af í
sínum sterka mætti og krefjist hins
áþreifanlega.
Þó Jakob væri það sem kallað er
breyskur maður, eins og við erum öll
í einhverri mynd, þá var hann fyrst
og síðast sannkallað góðmenni, hlýr
og hjálpsamur. Hann var fádæma
fordómalaus gagnvart breyskleikum
annarra, hafði gott innsæi á fólk, sá
fljótt gæði þess eða galla, og ef gæðin
voru honum að skapi horfði hann
framhjá göllunum. En „vammleys-
ingjana“ átti hann bágt með, þá sem
upphefja sig af góðmennsku sinni og
láta fánýt orð duga frekar en verkin
tala.
Mér eru minnisstæðar smiðshend-
Jakob Fenger
✝ Jakob Fenger tré-smiður fæddist í
Reykjavík 24. febrúar
1952. Hann fórst er
hann var að ferja
skútu frá Miami í
Flórída til Íslands í
júní 2008.
Minningarathöfn
um Jakob fór fram í
Neskirkju 21. apríl
2010.
urnar hans Jakobs,
sem vart gátu talist
fagurskapaðar, fing-
urnir sérkennilega
stuttir og hrjúfir og
sárum merktir, ör ótal
verka og amboða. En
sterkar og heitar voru
þessar hendur og
kunnu ekki bara að
smíða listavel, heldur
enn betur að rétta
hjálparhönd og sýna
samúð. Vinarþelsm-
júkar hendur.
Sjómennskan hafði
kennt Jakobi að lesa í himin og haf og
hann var vel læs á náttúruna, veðra-
brigði og dýralíf. Á ferðalögum síð-
ustu árin lærðum við hvort af öðru og
auðguðum náttúruupplifun hvort
annars og fátt þótti mér skemmti-
legra en sjá hann glaðan og brosandi í
óbyggðum og öræfum og heyra hann
hlæja innilega. Þannig er mynd hans
greypt í huga mér, mitt í íslenskri
náttúru. Í þeirri mynd býr fullvissan
um að ekkert glatast eða mun glatast,
allt á einfaldlega sinn tíma.
Hugur minn og samúð er með fjöl-
skyldunni, Ylfu, Olgu, Emil, Gunn-
hildi, Kristjönu, Hjördísi, Heru, Úlf-
ari, Kolku, vinum, vinnufélögum,
frændfólki. Blessuð sé minning Jak-
obs.
Ferðalangur – einn á ferð
leitar hins liðna
á lúðum steinum
undrast
það sem eitt sinn var
alla þá ást sem hvarf
alla þá sem voru elsku verðir
þó kossar og atlot hverfi
hjörtu hætti að slá
og hugsanir að smíða
sín völundarhús
þá standa steinarnir eftir
undrunarefni ferðalangi
fjöllin hvergi á förum
og sjórinn veltist blár og breiður
og veitir öðrum byr
Ódysseifur, einn á ferð.
Harpa Björnsdóttir.
✝
Innilegar þakkir fyrir hlýjar kveðjur og vinarhug
vegna andláts og útfarar eiginmanns míns, föður
okkar, tengdaföður og afa,
JÓNS BÖÐVARSSONAR
fyrrv. skólameistara.
Sérstakar þakkir til starfsfólks á Landspítalanum
í Fossvogi, starfsfólks heimahjúkrunar og á
hjúkrunarheimilinu Eir.
Guðrún Erla Björgvinsdóttir,
Björgvin Jónsson, Sigríður Dóra Magnúsdóttir,
Böðvar Jónsson, Jóna Hrefna Bergsteinsdóttir,
Sigríður Jónsdóttir,
Ásthildur Jónsdóttir,
barnabörn og barnabarnabarn.
✝
Innilegar þakkir fyrir auðsýnda samúð og vinarhug
vegna andláts og útfarar ástkærrar móður,
vinkonu, dóttur, tengdamóður og ömmu,
GUÐMUNDU MAGNEU GUNNARSDÓTTUR,
Fannafelli 12
Reykjavík.
Aðstandendur.
✝
Innilegar þakkir til allra er auðsýndu okkur samúð
og hlýhug við andlát og útför elskulegs eiginmanns
míns, föður okkar, tengdaföður, afa og langafa,
HENNINGS KR. KJARTANSSONAR,
Aðalgötu 5,
Keflavík.
Sérstakar þakkir til starfsfólks á hjúkrunarheimilinu
Garðvangi, Garði, fyrir einstaklega góða umönnun
og hlýtt viðmót.
Jónína Ingólfsdóttir,
Inga María Henningsdóttir, Ólafur Sigurjónsson,
Bjarney Sigríður Snævarsdóttir, Bjarni Friðrik Jóhannesson,
barnabörn og barnabarnabörn.