Morgunblaðið - 30.11.2010, Síða 22

22 MINNINGAR
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 30. NÓVEMBER 2010
✝ Guðmundur Ósk-ar Tómasson var
fæddur á Uppsölum í
Hvolhreppi 12. sept-
ember 1920. Hann
andaðist eftir stutta
sjúkdómslegu á Land-
spítalanum 18. nóv-
ember sl.
Hann var einn
þriggja sona hjónanna
Guðrúnar Jónsdóttur
frá Uppsölum og
Tómasar Tómassonar
frá Arnarhóli í Land-
eyjum. Bræður Guð-
mundar voru Jón Ólafur, f. 24. maí,
1918, dáinn 23. mars 2008 og Elías
Tómasson, f. 14. mars 1922, dáinn
16. október 2002. Þeir bræður voru
allir miklir hagleiksmenn. Guð-
mundur bjó nær allt sitt líf á Upp-
sölum og þeir bræður tóku við búi á
Uppsölum þegar faðir þeirra and-
aðist árið 1971, en móðir þeirra and-
aðist árið 1947. En einnig bjuggu á
Uppsölum systkini Guðrúnar þau
Steinunn og Magnús. Guðmundur
var bóndi af guðs náð,
hafði gaman af skepn-
um og nostri í kring-
um skepnurnar. Hann
var og góður rækt-
unarmaður. Sem ung-
ur maður fór hann á
vertíðir til Vest-
mannaeyja, hann var
einnig vetrarmaður á
Núpi í Fljótshlíð. Um
árabil fór Guðmundur
í fjallferðir og smala-
mennsku á Emstrur
en fjallferðir eru og
voru miklar mann-
dómsvígslur í sveitinni. Annars var
Guðmundur ekki víðförull. Þáttaskil
urðu í lífi þeirra bræðra í desember
árið 1999 þegar þeir fluttu frá Upp-
sölum á Dvalar- og hjúkrunarheim-
ilið Kirkjuhvol á Hvolsvelli. Þar undi
Guðmundur hag sínum vel og var
hvers manns hugljúfi.
Útför Guðmundar Óskars fer
fram frá Breiðabólstað í Fljótshlíð í
dag, 30. nóvember 2010, og hefst at-
höfnin kl. 11.
Þær voru hnýttar og vinnulúnar
hendur vinar míns Guðmundar
Tómassonar sem ég kveð með
miklum söknuði í dag. Handtakið
var samt einstakt og við héldumst
oft lengi í hendur þegar við rædd-
um saman um lífið og tilveruna. Í
söknuði getur einnig falist svolítil
eigingirni því gamlir og lúnir
menn eins og Guðmundur hafa
þörf fyrir hvíld eftir langan dag.
Guðmundur unni náttúrunni,
sveitinni, skepnunum sínum, jörð-
inni sem gaf grasið og heyið, kart-
öflurnar sem voru annálaðar frá
Uppsölum, hangikjötið góða úr
reykkofanum sem hann nostraði
við fyrir jólin. Sjálfbærni, sem er
nýtískuorð var greypt í huga hans
og bræðra hans og allar athafnir
þeirra. Sjálfbærnin var þeim í blóð
borin. Lífsgæðakapphlaupið, nú-
tímaþægindi og eftirsókn eftir
tísku létu hann og bræður hans
sem vind um eyru þjóta.
Uppsalir í gamla Hvolhreppi þar
sem Guðmundur fæddist og bjó
nær allt sitt líf eru lítil jörð. Gam-
aldags á þann hátt að þar eru lítil
tún á nútímavísu og óhentug til
nútímabúskapar, en í staðinn er
jörðin falleg og þar ríkir kyrrð og
friður. Þar sló hjarta Guðmundar
alla tíð og merkilegt hve áhuga-
samur hann var um það sem við
höfum veri að bjástra þar, m.a. í
skógrækt.
Guðmundur fylgdist nánast með
hverju fótmáli okkar og aldrei
gerðum við nokkurn hlut án þess
að bera það undir hann og bræður
hans meðan þeir lifðu. Oft fengum
við góða og trausta leiðsögn.
Tryggð og trúfesta var Guðmundi
í blóð borin. Hann var glettinn, lít-
ið eitt stríðinn og þótti á stundum
undirritaður fara hratt um völl. Ég
naut góðs af mikilli og traustri vin-
áttu foreldra minna við bræðurna
frá Uppsölum. Þeir voru ekki allra
en þess tryggari og traustari þeim
sem voru vinir þeirra. Þeir voru
djúpt hugsandi og aldrei kom mað-
ur af tómum kofunum hjá þeim
enda víðlesnir, fróðir. Nútímaþæg-
indum var ekki fyrir að fara á
Uppsölum þó að þeir byggju þar
til ársins 1999.
Mikil breyting varð á lífi þeirra
bræðra þegar þeir fluttu frá Upp-
sölum á Kirkjuhvol á Hvolsvelli.
Þá opnaðist þeim nýr heimur. Þar
var vinkona þeirra Ragnheiður
Guðmundsdóttir sem reyndist
þeim eintaklega vel enda var mik-
ill kærleikur og tryggð milli Núps-
systkinanna og þeirra bræðra.
Mikil tryggð var einnig á milli
bræðranna og nágranna þeirra í
Vesturbænum á Núpi og Brekkna-
fólksins.
Að leiðarlokum er söknuður og
þakklæti mér efst í huga. Þakklæti
fyrir margar góðar samverustund-
ir. Einnig þakklæti samfélagsins
til þeirra bræðra en veraldlegar
eigur þeirra skiptast á milli
Breiðabólstaðarkirkju í Fljótshlíð
og Kirkjuhvols. Starfsfólki þar er
sérstaklega þökkuð umhyggja og
vinsemd við þessa heiðursmenn.
Oft spurði ég Guðmund hvort ég
gæti eitthvað gert fyrir hann. Oft-
ast svaraði hann: „Ætli það sé
nokkuð núna, Gylfi minn.“ Við
Guðmundur töluðum oft af glettni
um heiðursmannasamkomulag
okkar sem ég kappkosta að halda.
Far í friði, vinur sæll, minningin
lifir um einstakan samferðamann.
Ég kveð Guðmund með eftirfar-
andi ljóðbroti eftir Davíð Stefáns-
son.
Grasið hvíslar sitt ljúfasta ljóð
á leiðinu þínu. Moldin er hljóð
og hvíldin góð.
Ísólfur Gylfi Pálmason.
„Það er aldeilis reyfið,“ segir
hann þegar hárinu er sópað upp í
fægiskófluna. Heiðursklipparinn
hans skilur að í orðunum felst dá-
lítil sneið. Klipparinn hafði ekki
komist fyrr til að sinna skyldu
sinni og þóttist Guðmundur vera
orðinn síðhærðari en góðu hófi
gegndi. Hann vildi vera snyrtileg-
ur og það var mikill heiður fyrir
mig að fá að taka við klipparahlut-
verkinu af eldri bróður hans, Jóni.
Heimafenginn var stíll þeirra Upp-
salabræðra og þegar eiginmaður
minn hafði sannfært þá bræður
um að ég gæti aðstoðað þá við
þetta verk var það mér ljúf skylda
og enginn annar fékk að sinna hár-
skurðinum. Jafnvel ekki þegar
„konurnar niðri“ bentu honum á
að nú væri hárgreiðslukona að
störfum á Kirkjuhvoli. Nei, maður
gerir sjálfur það sem hægt er að
gera, bjargar sér með hlutina, að-
keypt þjónusta er ekki til í orða-
bókinni. Greiði fyrir greiða og
handtakið og þakkirnar alltaf jafn
hlýjar og einlægar. Það eru mikil
forréttindi að hafa fengið að kynn-
ast slíkum mönnum sem Uppsala-
bræður voru og af þeim var margt
hægt að læra. Aldrei gerðar kröf-
ur til neins nema sjálfs sín, alltaf
svo kurteisir og hógværir, vitrir og
vel lesnir.
Gummi var einkanlega ljúfur
maður, stutt í gamansemina og ör-
litla hógværa stríðni. Í raun var
hann alltaf dálítið strákslegur þó
árin væru orðin ærið mörg, var
kannski alltaf í huga sér „strák-
urinn frá Uppsölum“. Þegar við
hjónin heimsóttum hann á Land-
spítalanum gat hann gert smá grín
að því það hefði nú verið gott að
hann var nýklipptur. Það var kom-
ið að kveðjustundinni, það vissi
hann jafn vel og við.
Ég þakka Gumma fyrir allar
góðar stundir, hlý handtök og ein-
lægni. Svo miklu meira vorum við
tilbúin að gefa honum en hann
vildi þiggja. Nægjusemi og hóg-
værð hafði hann í heiðri alla ævi.
Steinunn Ósk Kolbeinsdóttir.
Það er ótrúlegt hvað tíminn er
fljótur að líða þegar horft er til
baka. Mér finnst eins og það hafi
gerst í gær þegar mamma bað
eitthvert okkar krakkanna að fara
í sendiferð út að Uppsölum. Okkur
fannst alltaf að það okkar sem var
beðið að fara væri mjög heppið.
Stundum fengum við líka að fara
tvö eða jafnvel þrjú. Okkur þótti
mjög gaman að fara í þessar ferð-
ir. Hitta fólkið og upplifa þennan
hlýja og eftirminnilega anda sem
ríkti á þessu heimili.
Það var alltaf tekið mjög vel á
móti okkur og við spurð frétta eins
og við værum fullorðið fólk Svo
fengum við alltaf eitthvað gott í
lófann til að borða á leiðinni heim.
Alltaf komum við glöð og ánægð
úr þessum ferðum og reynslunni
ríkari. En nú er komið að kveðju-
stund. Sá síðasti úr fjölskyldunni,
Guðmundur eða Gummi eins og
hann var ávallt kallaður, hefur nú
kvatt þennan heim. Bræðurnir
þrír, sem tóku við búinu af for-
eldrum sínum og bjuggu mynd-
arbúi á Uppsölum, hafa nú allir
kvatt.
Á Uppsalaheimilinu var mikil
reglusemi. Allt var í föstum skorð-
um og skýr verkaskipting milli
þeirra bræðra. Gummi sá alfarið
um féð og þegar jólafastan gengur
í garð verður manni hugsað til
hans en þá voru kindurnar bað-
aðar en það var ávallt gert í hell-
inum á Núpi og þá var Gummi al-
veg ómissandi og kunni á öllu góð
skil. Hann sá um að allt færi fram
eftir settum reglum með sinni
gamalkunnu glettni í röddinni.
Þetta voru ógleymanlegir dagar
þegar komið var með féð af næstu
bæjum og allir hjálpuðust að.
Þessu fylgdi glaumur og gleði og
mikil tilhlökkun.
Tímamót urðu í lífi þeirra
bræðra þega aldurinn færðist yfir
og þeir fluttu á Kirkjuhvol.
Sjálfsagt hefur sú breyting ekki
verið þeim léttbær en þeir tóku
henni sem sjálfsögðum hlut og það
var ekki annað að sjá en að þeir
yndu hag sínum ótrúlega vel og
vinir og kunningjar reyndu að
létta þeim lífið á ýmsan hátt.
Nú eru minningarnar einar eftir
um okkar góða vinafólk á Upp-
sölum. Gömlu góðu nágrannana
sem voru svo stór hluti af uppvaxt-
arárum okkar. Fyrir þetta allt vilj-
um við systkinin úr austurbænum
á Núpi þakka þér, Gummi minn,
og biðjum þér Guðs blessunar.
Sigríður Guðmundsdóttir.
Guðmundur Óskar Tómasson
sem nú kveðjur er síðastur Upp-
salabræðranna þriggja. Hinir tveir
voru Elías og Jón Ólafur. Þeir
bræður unnu allir hörðum höndum
fyrir sínu, hver og einn hafði sitt
hlutverk og þeir fóru vel með.
Uppsalir eru í Breiðabólstaðar-
sókn og kirkjan þeirra var Breiða-
bólstaðarkirkja í Fljótshlíð. Þeir
bræður sýndu kirkjunni sinni alla
tíð mikla ræktarsemi og væntum-
þykju og við fráfall þeirra hefur
komið í ljós ótrúlegt örlæti sem
vandfundin eru dæmi um á síðari
tímum.
En hugulsemi og rausnarskap
þeirra í garð kirkjunnar fylgdi ein-
læg hógværð sem veldur því að
hikandi er á þetta minnst hér.
Fyrir hug þeirra bræðra hefur
Breiðabólstaðarsókn getað hlúð
vel að sínu og staðið fyrir öflugu
kristilegu starfi langt umfram það
sem fámenn sveitakirkja ella gæti.
Hefur þetta allt varðveist vel og
myndað tryggan sjóð svo duga
mun um mörg ókomin ár til góðra
verka í anda þeirra bræðra. Von-
andi fyrirgefa þeir þótt um þetta
sé getið hér að leiðarlokum en
virðingu okkar og þakklæti eiga
þeir öðrum fremur skilið.
Guð blessi minningu Guðmundar
Óskars, Jóns Ólafs og Elíasar,
Uppsalabræðranna.
Óskar Magnússon,
formaður sóknarnefndar
Breiðabólstaðarsóknar í
Fljótshlíð.
Guðmundur Óskar Tómasson
Hin langa þraut er liðin,
nú loksins hlauztu frið-
inn,
og allt er orðið rótt,
nú sæll er sigur unninn
og sólin björt upp runnin
á bak við dimma dauðans nótt.
(Vald. Briem.)
Er ég rita þessi kveðjuorð er
mér efst í huga þakklæti og sorg.
Þakklæti fyrir að hafa orðið þeirr-
ar gæfu aðnjótandi að eignast
þessa góðu konu að vini en sorg
vegna hennar ótímabæru veikinda
og andláts.
Kynni okkar hófust er við störf-
uðum saman á Reykjalundi. Sem
hjúkrunarfræðingur var hún ein-
stök. Bar hag skjólstæðinga sinna
einlæglega fyrir brjósti. Var hlý,
umhyggjusöm og nærgætin. Og
sem vinnufélagi var hún frábær.
Skemmtileg, trygg og traust. Gerði
aldrei mannamun. Sýndi virðingu
og gekk til starfa við hlið okkar
með reisn.
Margt líður í gegnum hugann er
litið er til baka. Samstarf sem aldr-
ei bar skugga á, öll símtölin og það
síðasta aðeins þrem dögum áður en
hún lést.
Eftir að Soffía missti eiginmann
sinn efldum við vináttuna. Þessi
missir varð henni þung raun og
sorgin djúp. En af sinni eðlislægu
skynsemi og dugnaði sinnti hún
sínum störfum og stundaði sín
áhugamál af sömu elju og fyrr. Og
eftir að hún veiktist styrktum við
vináttuna enn frekar.
Tvennt á ég sem hún vildi að ég
fengi áður en yfir lyki. Annað er
bréf sem hún skrifaði mér þegar
hún dvaldi á „Lundinum“. Minntist
hún á með trega en án þess að
kvarta að nú væri hún komin hin-
um megin við borðið. Minntist hún
líka á að uppi á vegg héngi mynd
af okkur „tvíburunum“ eins og við
vorum oft nefndar hér áður fyrr.
Fannst henni þetta skemmtilegt og
skondið. Hitt er mynd sem tekin
var af okkur saman fyrir mörgum
árum. Og í sumar tók þessi dugn-
aðarforkur sig til og leitaði mynd-
ina uppi og færði mér sem kveðju-
gjöf. Þessa tvo dýrgripi mun ég
geyma.
Eitt er víst í þessu lífi að við sem
gistum þessa jörð skulum aftur til
hennar hverfa. En þó að svo sé er
maður aldrei tilbúinn fyrir kveðju-
stund. Við taka sorg og söknuður.
Nú nálgast jólin. Mun ég sakna
hennar hlýju jólakveðju. Þar ríkti
einlægni. Á nokkur kort frá liðnum
árum sem bera merki um hennar
listilegu hæfileika.
Mun ávallt minnast Soffíu minn-
ar sem góðrar og vandaðrar konu
sem öllum vildi vel. Mun minnast
káta hlátursins hennar, glettninnar
í augunum og ljúfu raddarinnar.
Soffía Guðmundsdóttir
✝ Soffía Guðmunds-dóttir fæddist í
Bolungarvík 15. októ-
ber 1948. Hún lést á
líknardeild Landspít-
alans 11. nóvember
2010.
Útför Soffíu fór
fram frá Hallgríms-
kirkju 22. nóvember
2010.
Nú gengur hún
Soffía mín örugglega
við hlið Geira síns
sem hún saknaði svo
sárt. Leikur á himna-
orgelið og syngur í
englakórnum. Gott ef
þessi framtakssama
kona er ekki orðin
meðstjórnandi.
Sendi mínar dýpstu
samúðarkveðjur til
sona hennar, tengda-
dætra og barnabarna.
Þeirra sorg er mest.
Einnig til allra sem eiga um sárt
að binda og syrgja.
Þig faðmi friður guðs
og fái verðug laun,
þitt góða hjarta, glaða lund
og göfugmennska í raun.
Við kveðjum þig með þungri sorg
og þessi liðnu ár
með ótlal stundum ljóss og lífs
oss lýsa gegnum tár.
Við munum þína högu hönd
og hetjulegan dug,
og ríkan samhug, sanna tryggð
og sannan öðlingshug.
Guð blessi þig, þú blóm fékkst
grætt
og bjart um nafn þitt er,
og vertu um eilífð ætíð sæl
vér aldrei gleymum þér.
(Jón Trausti.)
Vertu Guði falin.
Sóley Benna.
„Í hvaða stjörnumerki ertu?“
spurði ég. „Ég er Vog, Jói minn.
Get í hvorugan fótinn stigið,“ sagði
hún hlæjandi. Bætti svo við feimn-
islega: „Ég á afmæli í dag.“ Þarna
var henni lifandi lýst. Ekki var hún
að segja frá afmæli sínu að fyrra
bragði. Skopskynið var óbugað,
þótt mátturinn væri á þrotum. Hún
minnti á Maríuerluna, sem kennd
er við Guðsmóður. Falleg, síkvik,
fjörug og ljúflynd. Í lítillæti sínu
og hófsemd lifðu þau Ásgeir eins
og boðskapur frelsarans væri
runninn þeim í merg og bein: „Lít-
ið til fugla himinsins. Hvorki sá
þeir né uppskera né safna í hlöður
og faðir yðar himneskur fæðir þá.“
Heimilið og drengirnir skiptu öllu
máli.
Undir grallaralegu fasi Soffíu
leyndist sterkur sjálfsagi. Hún
vissi nákvæmlega hvað skipti máli í
lífinu. Hún hafði ríka samkennd
með öðrum og djúpan mannskiln-
ing. Alúð hennar við gamalt fólk og
þá sem höllum fæti stóðu var ein-
stæð. Hún var listfeng en flíkaði
því lítt. Yfir miklum mannkostum
ríkti síðan einstök glaðværð. Soffía
var slíkur gleðigjafi, að alls staðar
birti þar sem hún kom. En sorgin
hlífir engum. Þrjú erfið ár eru nú
að baki. Missir sonanna er mikill.
Við sem áttum Soffíu sem vin og
vinnufélaga þökkum henni sam-
fylgdina. Við tregum hana og biðj-
um Guð að blessa synina góðu,
Þorvald og Guðmund, tengdadótt-
urina Evu og barnabörnin. Falleg
foreldraminning verður þeim ljós
og styrkur í framtíðinni.
Ástvinum öllum eru færðar hug-
heilar samúðarkveðjur.
Jóhann Tómasson.
✝
Ástkæra eiginkona, móðir, amma og langamma,
MARGRÉT J. HALLSDÓTTIR,
Lýsuhóli,
Tjarnabóli 14,
andaðist þriðjudaginn 23. nóvember.
Útförin fer fram frá Seltjarnarneskirkju fimmtu-
daginn 2. desember kl. 13.00.
Blóm vinsamlegast afþökkuð en þeim sem vilja
minnast hennar er bent á Krabbameinsfélag Íslands.
Guðmundur Kristjánsson,
Ásdís Edda Ásgeirsdóttir, Andrés Helgason,
Hafdís Halla Ásgeirsdóttir, Þórkell Geir Högnason,
Jóhanna Bára Ásgeirsdóttir, Agnar Gestsson,
barnabörn og barnabarnabörn.