Foreldrablaðið - 01.01.1971, Qupperneq 24

22
— Ef um drengi er að ræða, er annað uppi á ten-
ingnum. Drengjum leyfist að gleyma skólanum
vegna annars, sem vekur áhuga þeirra. Þeir eru
sjálfstæðir gagnvart foreldrum sínum og öðrum.
Starfssvið þeirra er fjölþreytt: bóndi, flugmaður,
smiður, skipstjóri o. fl. í leik og starfi taka þeir
sér mjög margt fyrir hendur, svo sem að fara á
sjó, á hestbak, bjarga dýrum (og pabba sínum),
smíða, slást, yfirleitt allt mögulegt annað en það,
sem viðkemur heimilisstörfum, enda þótt flestir
eigi þeir eftir að verða eiginmenn og feður!
Mamma er á sínum stað, við uppþvott, matseld,
sauma og önnur heimilisstörf. Móðir, sem hefur
starf utan heimilis þekkist ekki. Mamma æsir sig
gjarna út af smámunum og þá jafnvel án þess
að ástæða virðist til þess. í daglegu amstri hef-
ur hún uppeldi barnanna ein með höndum, en ef
þörf er þýðingamikilla ákvarðana leynir sér ekki,
hver er höfuð heimilisins.
Pabbi þýðir bréf úr ensku fyrir börnin. Hann
þekkir alla sveitabæina, segir sögur og finnur
hreiður. Ef ágreiningur kemur upp á heimilinu,
reynir hann að jafna sakirnar: „Það rætist úr þessu
öllu,“ sagði pabbi og brosti tii mömmu. Billinn
er hans eign og sama er að segja um dagblöðin.
Hann hvílir sig að loknu dagsverki með blaðið
og pípuna hjá sér. Slíkt leyfist mömmu ekki. En
að öðru jöfnu virðist hans lítil þörf á heimilinu,
nema sem fyrir vinnu auðvitað.
Annað er athyglisvert auk þeirrar skýru verka-
skiptingar, sem frá hefur verið greint, þ. e. hve
miklu færri frásagnir greina frá stúlkum en
drengjum. Sem dæmi má nefna að í bókinni „Það
er leikur að lesa“, 4. hefti, segja allar sögurnar
frá drengjum. Einu kvenpersónurnar, sem þar koma
fyrir eru mæðurnar.
Þá dettur mér einnig í hug könnun á reiknings-
bókum, sem ég átti þátt í. Þar voru öll lesdæmin
talin, þeim síðan skipt í flokka eftir því kyni, sem
þau fjölluðu um. — Þegar athuguð er reiknings-
bók Elíasar Bjarnasonar, handa 12 ára börnum,
kom í Ijós að 51% dæmanna fjalla um hlutlaus
efni, 2% fjalla um bæði kynin, 38% um karlkyns-
persónur, en einungis 9% fjalla um kvenkyns
persónur.
Eru þá engin dæmi um undantekningar frá þess-
ari hefðbundnu verkaskiptingu?
Að vísu er myndin ekki algjörlega einhlít. Und-
antekningar koma fyrir, t. d. er á einum stað get-
ið um duglegan dreng, sem hjálpar mömmu við
eldhússtörfin, einnig má nefna stúlku, sem er hug-
rakkari en bróðir hennar. — En þessi dæmi eru
svo fá, að þau breyta í engu heildarmyndinni.
Telur þú þá mynd, sem hér hefur verið dregin
upp, ámælisverða, og þá hvers vegna?
Það tel ég tvímælalaust. Sú mynd, sem börnin
fá af umhverfi sínu er alis ekki í samræmi við
þjóðfélagið í dag, þar sem fjölmargar mæður
vinna nú utan heimilis og samhjálp er víða við
hússtörf og uppeldi barna. Þar af leiðir, að þetta
á sinn þátt í að viðhalda ríkjandi skoðunum á fé-
lagslegri skiptingu kynjanna, skoðunum, sem ann-
ers eru á undanhaldi í dag. Það er því sjálfsögð
krafa, að í umræddum bókum kynnist börnin stúlk-
um, sem eiga kost á að þroska hæfni sína til ann-
ars en heimilisstarfa, og drengjum, sem hjálpa
til við heimilisstörf og barnauppeldi og læra þann-
ig að meta þau störf sem eðlilegan þátt lífs
síns. Á. S.