Bændablaðið - 13.11.2001, Side 20
20
BÆNDABLAÐIÐ
Þriðjudagur 13. nóvember 2001
o
A þriöja þúsund gesdr hafa komiO í Miklaholtsfjösið!
Horft yfir fjósiö sem er 900 fermetrar og er hannað af Lely. Alls geta 65 kýr étið í einu. Það var tekið í notkun hinn 12. janúar og frá þeim tíma hafa
um 2500 gestir komið í heimsókn. Frá sama tíma þar til í byrjun nóvember höfðu komið upp tvö júgurbólgutilvik. í annað skiptið kom kýrin með
það en í hitt skiptið var það í kringum burð. Engin fúkkalyf eru notuð í Miklahoiti. Dýralæknir hefur ekki verið kallaður til vegna sjúkdóma í gripum.
I hinum enda hússins var lofthæðirwiýtt og útbúin kaffistofa og salerni.
:' ÆbWRfflMWtP .iSRfr
Bændumir í Miklaholti
í Ámessýslu hafa fengið
sér það sem kallað er
mjaltaþjónn, en aðeins þrír
slíkir em til á landinu. og
allir ffá Lely sem Vélar og
Þjónusta hafa umboð fyrir.
Mjaltaþjónninn er tölvu-
stýrt tæki sem sér um að
mjólka kýmar og kemur
mannshöndin þar hvergi
nærri. Og það sem meira
er, það þarf ekki að sækja
kýmar til mjalta yfir sum-
arið. Þær koma einfaldlega
heim í Ijós þegar þær vilja
láta mjólka sig og yfn vet-
urinn em þær í laus-
agöngufjósi og fara til
mjaltaþjónsins þegar þeim
þóknast.
„Mjaltaþjónninn hefur
vakið mikla athygli því yfn
tvö þúsund manns hafa
komið í heimsókn til okkar
hér í Miklaholti til að berja
þetta undratæki augum.
Það hafa komið í heimsókn
Hollendingar, Svíar og
Norðmenn auk íslendinga
og mjög margir bændur
hafa komið til að skoða
hann. Ég hygg að margir
séu að hugsa um að fá sér
svona tæki enda þótt það
sé nokkuð dýrt, en það
kostar 13 milljónir króna."
sagði Þráinn Bjamdal
Jónsson í samtali við
Bændablaðið. Hann segir
að það eina sem bændur
þurfi að gera sé að stjóma
tölvunni sem stýrir mjalta-
þjóninum. Hann þvær
júgur og spena kúnna,
setur hólkana upp á
spenana, ber mýkjandi efiii
á júgrað og sólvöm yfir
sumarið.
„Þetta er bara eitt
mjaltatæki og það er að
allan sólarhringinn. Kýmar
em fljótar að komast upp á
lag með að koma og láta
mjólka sig án þess að vera
reknar til þess. Okkur telst
til að hver kýr komi að
meðaltali 3,8 sinnum á
sólarhring til að láta
mjólka sig. Og við
vitum ekki
ennþá, en
gemm
okkur vonir um að nytin í
kúnum aukist vegna þess
að þær em mjólkaðar oftar
en áður. Auk þess fá þær
sitt kjamfóður um leið og
þær láta mjólka sig og þar
er um tölvustýrðan
skammtara að ræða."
-Hvað ertu með margar
mjólkandi kýr í JJósi?
„Þær em 73 en margar
orðnar geldar því þær eiga
að bera í næsta mánuði.
Við ætlum að fjölga
kúnum og fara með þær
upp í 90."
-Annar
mjaltaþjónninn
svo mörgum
kúm?
„Við
verðurn að
stýra því
þannig að kýmar beri jafnt
yfir allt árið. Það þurfa svo
sem eins og 10 kýr að vera
geldar i einu, þá nær
mjaltaþjónninn að anna
þessu. Þetta er langmesta
búbót sem ég hef kynnst
um dagana, það er engin
spuming."
-Þarftu ekki að vera
slyngur í tölvufrœðum til
að stýra tcekinu?
„Blessaður vertu, ég
kem ekki nálægt tölvunni,
konan og sonurinn sjá
alfarið um það. Ég vinn
utan heimilis sem sæðinga-
maður. Ég gerði það raunar
líka meðan við vomm með
gamla mjaltakerfið þó ég
gæti það ekki í raun en nú
get ég það." sagði Þráinn
B. Jónsson.
Bændurnir í Miklaholti. F.v. Anna
Soffía Björnsdóttir, Þráinn Bjarndal
Jónsson og Óttar Bragi Þráinsson.
Line Christansen, unnusta Óttars, var
fjarri þegar myndin var tekin. Anna og
Þráinn eiga helming búsins á móti
þeim Óttari og Line. Anna sagði
mikilvægt að bændur skiptust á
upplýsingum um búskapinn - jafnt
það sem vel hefði tekist og eins hitt
sem mætti gera betur. „Á þann hátt
getum við fundið upp hina fullkomnu
fjósbyggingu," sagði Anna og bætti við
að í fjósinu væru tvær sjúkrastíur en
hefðu þurft að vera þrjár.
Erfitt er að taka mynd af kú í mjaltara þar sem skepnan er
nánast hulin vélbúnaði og jarnpípum. En mjaltarinn er frá
Lely. Þess má geta að Þráinn vildi að fram kæmi að
bændur sem væru að útbúa áþekka aðstöðu fyrir kálfa
ættu að hafa plankann undir rörinu (sjá mynd af kálfi hér
fyrir neðan) helmingi þykkari og gólfið ögn lægra. Of
mikið hey slæðist inn til kálfana. Þá sagði Þráinn að
fóðurgangurinn sem er 5 metra breiður hefði átt að vera
6 metrar. Þá kom fram hjá Þráni að þeir bændur sem
ættu kost á nægu heitu vatni, eins og ábúendur í Mikla-
holti, ættu hiklaust að leiða volgt vatn í pípur undir
kálfana. í Miklaholti er slíkt rör við vegg og þar liggja
kálfarnir einna helst. Að jafnaði eru gefnar fimm rúllur á
dag. Kálfarnir fá þurrt hey en kýrnar fá blöndu af rýgresi
þurrhey, káli, hafrar og korni.
Skýrslu-
hald í
hrossa-
rækt
Þessa dagana er skýrsluhaldid
fyrir árið 2001 að berast hrossa-
ræktendum og ætti að hafa
borist öllum fyrir nóvemberlok.
Hrossaræktendum er mikill
stuðningur af því að taka þátt í
skýrsluhaldinu. Þar er haldið
með tryggum hætti utan um
þær upplýsingar sem fylgja
hverju hrossi þ.e. ætt, einkenni,
afkvæmi, o.s.frv. auk þess sem
yfirlit um kynbótamat gripa
búsins er feikigott hjálpartæki í
ræktunarstarfi hvers og eins.
Mikilvægur þáttur í skýrslu-
haldinu er skráning einstaklings-
merkja þ.e. örmerkja og frost-
rnerkja. Áð gefnu tilefni er rétt að
rifja upp að samkvæmt reglugerð
um merkingar búfjár þá er Bænda-
samtökunum skylt að halda utan
uni eigendaskrá í tengslum við ör-
merkt eða frostmerkt hross.
Jafnframt segir i reglugerðinni að
við eigendaskipti á slikum
hrossum skuli tilkynna eigenda-
skiptin til B1 á sérstökum eigenda-
skiptablöðum þar sem fyrri
eigandi afsalar sér hrossinu til
nýrra eigenda.
Þegar um er að ræða aðila sem
standa utan skýrsluhaldsins og eru
að grunnskrá hross getur þessi
eigendaskráning í sumum til-
fellum verið snúin og jafhvel
valdið misklíð. Sé hins vegar um
að ræða ræktanda sem tekur þátt í
skýrsluhaldinu þá er málið mjög
einfalt því eigandi hryssu er sjálf-
krafa skráður sem eigandi
afkvæmis hennar um leið og
folaldaskýrsla er færð.
Þama er enn ein ástæða þess
að taka þátt í skýrsluhaldinu af
fullum krafti. /ÁS
Dularíullt hvarf
Um miðjan september hvarf 7
vetra brúnskjótt hryssa, Gloría, úr
girðingu við Lindarberg í Saurbæ í
Dölum, og hefur ekkert til hennar
spurst síðan. Gloría er kostagripur
og hefur eigandi hennar, Sjöfn
Sæmundsdóttir, keppt mikið á
henni á undanfomum ámm og
unnið til margra verðlauna. Það
sem er merkilegast við hvarf
hryssunnar er að hún var í skepnu-
heldri girðingu við hliðina á
heimili eigandans. Enginn hefur
orðið hennar var, hvorki i stóði i
nágrenninu eða einni á ferð. Þá
hafa farið ffam tvennar leitir og
voru ntenn beðir að hafa augun hjá
sér en hvergi urðu ntenn varir við
hryssuna. Þeir sem kunna að verða
hennar varir eru beðnir að hafa
sambawd 'tvró'i&ífuTlmíÞ 'KnHljiniis-