Velferð - 01.05.2018, Qupperneq 14
Sigurbjörn Sveinsson læknir
í Skálanesi 1981
Ritstjóri rakst á þessa ágcetu frásögn Sigurbjörns Sveinssonar lceknis á vefnum nýlega.
Þar lenti hún í tilefni afumrceðum um Teigsskóg, enda var það landssvæði vettvangurferðarinnar.
Hins vegarfinnst mér að sagan geti átt erindi við lesendur Velferðar til að minna á að í raun er stutt síðan
aðstceður lcekna og annarra sem þjónuðu dreifðum byggðum voru erfiðar ogþurfti oft aðgrípa til óhefð-
bundinna lausna. Aukþess erfrásögnin skemmtileg aflestrar. Sigurbjörn hefur heimilað mér birtinguna og
kann éghonum þakkirfyrir, en upphaflega birtistfrásögnin í Lceknablaðinu, 9. tbl. 100. árg. 2014.
Vegabætur á veginum til Vestfjarða
hafa verið til umræðu að undanförnu
og er tekist á um vegagerð um Teigs-
skóg í Þorskafirði. Því rifjaðist upp
fyrir mér löngu liðinn atburður úr
einni lítilli læknisævi.
Sunnudaginn 15. mars 1981 fékk ég
símtal frá Skálanesi vegna veikinda
Ingibjargar Jónsdóttur, konu Jóns
Einars Jónssonar bónda á Skálanesi.
Margir sem fóru um hlaðið á
Skálanesi á leið sinni vestur á firði
minnast Jóns. Hann rak þar útibú
Kaupfélags Króksfjarðar, seldi bens-
ín og olíur en einkum og sér í lagi
óbarinn vestfirskan harðfisk og vísaði
viðskiptavinunum á klubbu og stein
handan vegar
Ég var læknir í Búðardal á þessum
tíma og náði svæði heilsugæslustöðv-
arinnar í Búðardal að hreppamörkum
Gufudalssveitar og Múlahrepps á
Klettshálsi. Var það um 150 km vest-
an við Búðardal. Þá var enn búið á
mörgum bæjum í Gufudalssveit, með-
al annars á þremur bæjum í Kollafirði.
Liðlega 120 km voru frá Búðardal á
Skálanes. Ég mat vandann þannig að
sinna þyrfti sjúklingnum án tafar.
Þetta var snjóþungur vetur. Töluvert
hafði snjóað um nóttina og dregið og
erfið færð um allar sveitir. Svínadalur
var alveg ófær, Gilsíjörður þokkalegur
en hálsarnir í Austur-Barðastrandar-
sýslu, Hjallaháls og Ódrjúgsháls,
ófærir. Veðrið var annars gott, bjart
og bloti í snjónum. Var úr vöndu að
ráða. Annað hvort þurfti að fá alla
leiðina opnaða með dýrum tælrjum
Vegagerðarinnar eða fá þyrlu til að
flytja mig á staðinn, sem var ekki eins
sjálfsagt mál í þá daga og nú. Ég hafði
samband við Þorgeir Samúelsson frá
Höllustöðum en hann var hefilsstjóri
Vegagerðarinnar á Reykhólum (nú
verksmiðjustjóri í Þörungaverksmiðj-
unni). Þorgeir var ódeigur til hjálpar
ef því var að skipta, en nú sá hann
mörg tormerki á mokstri, hann yrði
heilsugæslunni óbærilega dýr. En Þor-
geir var ekki ráðalaus; ég skyldi koma
mér vestur og síðan myndum við hitt-
ast á Stað á Reykjanesi og freista þess
að fara yfir á Skálanes á snjósleða.
Firðirnir væru á ís og þetta yrði senni-
lega skásti kosturinn.
Ég lét ekki segja mér þetta tvisvar og
bjó mig út þegar í stað með nauðsyn-
leg gögn og hjartalínuritstæki sem
hafa mátti í tösku um öxl. Ég var
venjulega á ferðum sem þessum í
ullarfötum, lopapeysu, skíðasmekk-
buxum og VÍR-gæruúlpu, sem ég
á enn. Slíkur fatnaður er kallaður
aumingjaúlpa á mínu heimili en telst
eftirsótt munaðarvara af mennta-
skólafólki. Þá hafði ég jafnan litla
lyfjatösku og aukaföt og nesti ef á
þyrfti að halda. Ferðin sóttist vel
til að byrja með inn í Hvammssveit
en þá varð ég að taka stefnuna út á
Fellströnd og fara fyrir strandir sem
kallað er.
Færðin þyngdist stöðugt og í móun-
um fyrir neðan Rauðbarðaholt þurfti
ég að járna Volvoinn minn, sem oft
kom fyrir. Ég naut þess þó að einhver
var á undan mér og höfðu skaflarnir
víða verið handmokaðir. Brátt ók ég
fram á Björn Stefán Guðmundsson
kennara frá Reynikeldu á Skarðs-
strönd, þar sem hann var einn á ferð
með hestakerru. Ætlaði að ná í hross
sem hann átti vestur í Reynikeldu.
Þótti mér hann heldur velja daginn
til þess, en Birni er ekki fisjað saman.
Eftir þetta var ferðin tíðindalaus.
Skarðsströndin er alla jafna snjólétt
og lítil vandræði nema þar sem vegar-
stæðið er slæmt og skafrenningurinn
hleður í.
Ég kom að Stað einhvern tímann upp
úr miðjum degi. Veðrið var enn gott
en þó heldur tekið að þykkna í lofti og
það var komið frost. Þeir tóku á móti
mér Þorgeir og kunningi minn Eirík-
ur Snæbjörnsson, bóndi á Stað, sem
ætlaði að fylgja okkur á dráttarvél til
strandar. Hann var auðvitað öllum
hnútum kunnugur. Þorskafjörður,
Djúpifjörður og Gufufjörður voru allir
ísi lagðir og engin hætta nema ef til
vill uppi við land. Við Þorgeir settu-
mst nú á sleðann, ég sat fyrir aftan og
brá töskunni með hjartaritinu á bakið
en hafði læknistöskuna og aukabún-
aðinn í fanginu. Þótti mér það ágæt
vist.
14 Málgagn Hjartaheilla