Morgunblaðið - 11.12.2019, Side 12

12 MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 11. DESEMBER 2019SJÓNARHÓLL
veita náttúrulega vörn
gegn bakteríum í munninum
Tvíþætt sink
og arginín
Dregur úr
tannskán
Styrkir
glerunginn
Dregur úr
tannskemmdum
Frískari
andardráttur
Dregur úr
blettamyndun
Dregur úr
viðkvæmni
Dregur úr
tannsteini
Fyrirbyggir
tannholdsbólgu
NÝTT
Veruleg fækkun baktería á
tönnum, tungu, kinnum og
gómi eftir samfellda notkun
í fjórar vikur.
BYLTING FYRIR
ALLANMUNNINN
Heildarvörn fyrir tennur, tungu, kinnar og tannhold
Frábær
vörn í
12
tíma
EGGERT
Fjármagn lætur heiminn hreyfast“ er lausleg þýð-ing á einkar vinsælum enskum frasa. Þótt færamegi rök með og á móti þessari einföldu stað-
hæfingu má þó sættast á það að fjármunir og það til
hvaða verkefna þeim er úthlutað hafi mikil áhrif á þró-
un þess samfélags sem við búum í. Hátt hlutfall fjár-
magns heimsins er í umsjá fagfjárfesta, þeirra á meðal
eru lífeyrissjóðir fyrirferðarmiklir og þá sér í lagi hér
á landi.
Umboðsskylda og langtímahagsmunir
Lífeyrissjóðum ber að vinna alfarið og eingöngu í
umboði sjóðfélaga og hafa ætíð þeirra hagsmuni að
leiðarljósi í öllum ákvörðunum. Þeim er falið að gæta
sparnaðar sjóðfélaga og meðal annars tryggja þeim hið
margumtalaða áhyggjulausa ævikvöld. Til að standa
undir því er meginmarkmið
lífeyrissjóðanna óhjákvæmi-
lega og samkvæmt lögum að
ná góðri ávöxtun á sparn-
aðinn að teknu tilliti til
áhættu. Það stendur ekki til
að mótmæla því markmiði
en það er hins vegar vel
þess virði að velta upp öðr-
um hliðum í því samhengi.
Við stöndum frammi fyrir
því að með aukinni vitund
um áhrif fjárfestinga á það
samfélag sem við lifum í
hafa vaknað spurningar um
það hvort stjórnendum líf-
eyrissjóða beri að horfa til
fleiri þátta en eingöngu
ávöxtunar við ákvarðanatöku. Í tilfelli lífeyrissjóða er
um langtímahagsmuni að ræða og fjárfestingar á eign-
um sjóðfélaga geta haft áhrif á lífsgæði þeirra á marg-
an hátt umfram þann sem mældur er í krónum.
Breytingum ýtt úr vör
Með breytingu á lögum 129/1997 sem tók gildi árið
2017 var bætt inn ákvæði um það að stjórnum lífeyris-
sjóða beri að setja sér stefnu um siðferðisleg viðmið í
fjárfestingum. Þessi breyting er ekki gripin úr lausu
lofti en með henni er verið að freista þess að opna á
möguleika lífeyrissjóða hér á landi til að horfa til fleiri
þátta en eingöngu arðsemi með það fyrir augum að
það skili betra samfélagi og betri fjárfestingum til
langs tíma. Það er skemmst frá því að segja að lífeyris-
sjóðir landsins hafa tekið þessari breytingu af miklum
krafti og um fátt hefur verið fjallað jafn ítarlega und-
anfarin misseri.
Hjá mörgum ríkir um það þegjandi en skýrt sam-
komulag að þátttaka í fjárfestingum sem augljóslega
eru til ills sé ekki æskileg. En heimurinn er ekki svart-
hvítur og hvernig leggjum við mat á það hvort fjárfest-
ing verði samfélaginu til góðs eða valdi í það minnsta
ekki skaða. Sú krafa er í dag gerð til fyrirtækja að þau
horfi í víðara samhengi til haghafa sinna en áður hefur
tíðkast. Gerðar eru kröfur um að horft sé til fleiri
þátta en eingöngu arðsemi hluthafa, svo sem áhrifa
starfseminnar á það umhverfi og samfélag sem hún
starfar í og vandaðra stjórn-
arhátta og upplýst sé um
framganginn með reglu-
bundnum hætti. Þá má jafn-
framt ekki gleyma því að
fyrirtæki sem iðka góða
stjórnarhætti og sinna starf-
semi sinni og samfélaginu
sem þau starfa í af alúð ættu
með réttu að vera líklegri til
að skila betri langtíma-
árangri en önnur.
Valkostir sem fara saman
Stjórnir lífeyrissjóða, líkt
og aðrir, vilja leggja sitt af
mörkum til að tryggja far-
sælt samfélag til lengri tíma.
Til þess að svo megi verða þarf að huga að því í hvaða
verkefni fjármunum er varið. Spurningin sem oft ber á
góma er hins vegar sú hversu langt á að ganga í því að
tryggja hagsmuni samfélagsins í heild á kostnað ávöxt-
unar og geta þessir tveir valkostir farið saman. Færa
má rök fyrir því að viðkvæðið meðal lífeyrissjóða Evr-
ópu og jafnvel víðar sé hið seinna, valkostirnir séu ekki
tveir heldur fari þeir saman. Áleitnasta spurningin í
dag er því frekar orðin sú hvaða aðferðum er best að
beita til að leggja mat á ábyrgar fjárfestingar í heimi
sem er ekki nægjanlega svarthvítur til að svarið liggi
alltaf í augum uppi.
LÍFEYRISMÁL
Snædís Ögn Flosadóttir
framkvæmdastjóri EFÍA og LSBÍ
Ábyrgar fjárfestingar
”
Hjá mörgum ríkir um það
þegjandi en skýrt samkomu-
lag að þátttaka í fjárfestingum
sem augljóslega eru til ills sé
ekki æskileg. En heimurinn er
ekki svarthvítur og hvernig
leggjum við mat á það hvort
fjárfesting verði samfélaginu
til góðs eða valdi í það
minnsta ekki skaða.
VEFSÍÐAN
Snjallir stjórnendur vita hversu
mikilvægt það er að bæði safna
saman og gera aðgengilega alla þá
þekkingu, sambönd, innsæi og
gögn sem starfsfólkið býr yfir.
Ekki gengur að fólk lúri eins og
ormur á gulli á visku eða hug-
myndum sem gætu nýst kollegum
þeirra vel, og svo eru einfaldlega
ótal gögn af ýmsu tagi sem fólk
þarf að hafa við höndina við vinnu
sína; allt frá handbókum og tékk-
listum yfir í símanúmera- og
tölvupóstfangaskrár.
Með forritinu Skara má safna
saman og halda vandlega utan um
þessar ómissandi upplýsingar.
Skara er ekki fyrsta vinnustaða-
wikiforritið, en aðstandendur
verkefnisins halda því fram að
sérstaða Skara felist í því að bæta
utanumhald og stuðla að því að
þau gögn sem þar er safnað sam-
an séu uppfærð með reglulegu
millibili auk þess að passa að fyllt
sé í eyður sem kunna að koma í
ljós.
Til að hvetja starfsfólk til að
nota Skara er forritið búið n.k.
verðlaunakerfi, sem gefur not-
endum „medalíur“ ef þeir t.d. eru
duglegir að stofna nýjar færslur í
gagnasafninu eða ef þeir þykja
hafa sett inn mjög gagnlegan
texta.
Þá vaktar forritið hvernig gögn-
in þar eru notuð og lætur vita ef
færslur í gagnasafninu kunna að
vera úreltar eða ófullnægjandi.
ai@mbl.is
Þekking vinnu-
staðarins varðveitt