Vinnan - 01.09.1992, Síða 24
24
Raufarhöfn
//
Þorsteinn Óli Sigurðsson, framkvæmdastjóori Fiskiðjunnar:
Ekki í vandræðum með kvóta"
Á Raufarhöfn bíöa menn þess nú
milli vonar og ótta hvort þorskurinn
ætlar aö bregöast þeim eins og
síldin hér um árið, loðnan í fyrra og
grásleppan í vor og fyrravor. Ef þaö
gerist er lítil von fyrir þennan út-
gerðarbæ á Melrakkasléttu, norður
undir heimskautsbaug og langt frá
öllum öðrum bæjum. Það sem úr
sjónum kemur er eina lífsbjörgin,
þarna er enginn atvinnurekstur sem
ekki snýst um sævarfang. Landnytj-
ar eru sáralitlar, og þeir fáu bændur
sem fyrirfinnast þarna á sléttunni
hafa jafnvel orðið að sækja langan
veg til að afla sér heyja.
I maí fór hann að gefa sig, eftir langt
fiskileysi. Mest fékkst þó af ufsa, sem
menn voru ekkert sérlega ánægðir með,
því hann er ekki verðmikill. En það var
þó vinna í frystihúsinu, unnið frá morgni
til kvölds alla vikuna, líka laugardaga.
Það var tilbreyting frá því í vetur þegar
fólk gekk um atvinnulaust. 35 voru á at-
vinnuleysisbótum í janúar og 31 í febrú-
ar, svo dæmi séu tekin. Reyndar hefðu
talsvert fleiri verið á atvinnuleysisskrá ef
Fiskiðja Raufarhafnar hefði ekki boðið
fastráðningu og borgað laun með styrk úr
atvinnuleysistryggingasjóði þann tíma
sem ekkert var að gera.
Tregt í júní
Svo datt botninn úr þessu í júní. Allan
þann mánuð var heldur tregt fiskirí, síð-
ari hluta mánaðarins vegna ógæfta, og
vinna í frystihúsinu stopul. Afli Rauða-
núps fór niður í 60 tonn, sem er um það
bil hálffermi, og það gekk illa hjá smá-
bátunum eftir dapra grásleppuvertíð.
- Fiskiríið virðist nú vera farið að
glæðast, Rauðinúpur er á leið í land með
74 tonn, sagði Þorsteinn Óli Sigurðsson
framkvæmdastjóri Fiskiðjunnar í samtali
við Vinnuna síðasta dag júnímánaðar.
Meirihluti aflans reyndist vera þorskur
að þessu sinni, 40 tonn af honum og 30
af ufsa.
Frystihús Fiskiðjunnar er nýlegt, reist
á árunum 1984 og '85, en togarinn
Rauðinúpur var keyptur árið 1973.
Rekstur frystihússins var þungur fyrstu
árin, en staðan hefur batnað og síðustu
tvö árin hefur reksturinn gengið tiltölu-
lega vel hjá báðum fyrirtækjunum, Út-
gerðarfélaginu Jökli og dótturfyrirtæki
hans, Fiskiðju Raufarhafnar.
- Þessi árangur hefur náðst með upp-
stokkun og aðhaldi í rekstri, menn hafa
verið sammála um að fjárfesta ekki of
mikið og sólunda ekki í óþarfa prjál.
Engu að síður má búast við að rekst-
urinn verði erfiður í ár, segir Þorsteinn
Óli.
- Fyrirtækið er samt sem áður traustur
bakhjarl í plássinu og menn vilja gjaman
vinna að því að viðhalda stöðugleikan-
um. Gegn því framlagi smábátaeigenda
að landa afla sínum hér hafa þeir fengið
á leigu sem svarar 75 prósent af eigin
kvóta til viðbótar honum, en einn af
homsteinum í þessu fyrirtæki er geysi-
lega sterk kvótastaða. Við höfum ekki
verið í erfiðleikum með kvóta síðustu
þrjú til fjögur árin, enda höfum við keypt
Arnþór Pólsson trillukarl ó Raufarhöfn:
„Hef mínar kenningar
um loónuna og grásleppuna/y
Trillukarlar eiga ekki glæsilega fram-
tíð fyrir sér á Raufarhöfn. Það finnst
í það minnsta Arnþóri Pálssyni,
trillukarli og formanni félags smá-
bátaeigenda á staðnum. Hann hefur
sótt sjóinn þar nyrðra í tvo áratugi á
Fróða, sjö tonna trillu, og verið mest
á grásleppu. Nú eru Arnþór og eigin-
kona hans, Elín Guðmundsdóttir,
varaformaður Verkalýðsfélags Rauf-
arhafnar, að tygja sig til suðurfarar,
án þess þó að vita hvað tekur við
þar. En þau eru þó heppin að því
leyti, að þeim tókst að selja húsið sitt
- útgerðarfélagið vantaði íbúðarhús
fyrir skipstjórann á Rauðanúpi,
einmitt þegar þau þurftu að selja.
- Grásleppan var uppistaðan í þessu hjá
mér eins og fleirum hér og ég tapaði á því
að fiska ekki nóg af öðmm tegundum á
þessu viðmiðunarári þegar kvótinn var á-
kvarðaður. Eg fæ því ekki að veiða nema
um tíu tonn af þessum sökum, sem er
fljóttekið ef vel fiskast. Það kemur mér
svo í koll þegar grásleppuvertíðin bregst
tvö ár í röð, segir Amþór í spjalli við
Vinnuna um borð í trillunni Fróða.
Á þurru landi Trillan vaggar ekki við
bryggju heldur stendur á þurru landi, og
Amþór er að búa sig undir að setja niður í
hana nýja vél, þótt eiginlega sé á dagskrá
að gefast upp á sjósókninni og fara suður.
- Það er alveg óvíst að mér takist að
selja bátinn, því hann er orðinn 20 ára
gamall. En honum hefur hinsvegar verið
vel haldið við og lítur ágætlega út.
Svo er nú ætlunin að gera enn eina til-
raun til að fara á grásleppu næsta vor.
- En eins og málin standa nú ertu ein-
faldlega að gefast upp og fara?
- Já, það þýðir ekkert að láta svelta sig
héma, það er bullandi tap á heimilisrekstr-
inum! Amþóri líst þunglega á það ef trillu-
útgerðin á Raufarhöfn hrynur. Nærri hálft
hundrað manna hefur atvinnu af smábáta-
útgerðinni og það segir sig sjálft að það
yrði blóðtaka fyrir bæinn ef margir þeirra
færa ásamt fjölskyldum sínum. Það kæmi
sér meðal annars ákaflega illa fyrir frysti-
húsið því eiginkonur trillukarlanna era
uppistaðan í starfsfólkinu þar.
Svo berst talið að fiskiríi, loðnu og
hrognkelsum og undarlegri hegðan þeirra
skepna undanfarið. Amþór segist hafa sín-
ar kenningar um það allt saman en býst
varla við að fiskifræðingar leggi hlustir
við því sem trillukarl fyrir norðan er að
tuða. En lát oss heyra!
Kenning Amþórs er sú að vegna þess
að straumar breyttust talsvert við ísland
haustið 1990 með þeim afleiðingum að
hlýr sjór náði talsvert lengra en áður norð-
ur og austur í höf, hafi glæráta og rauðáta
borist í meira mæli en venjulega á þessar
VINNAN