Morgunblaðið - 13.10.2022, Síða 18
18 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 13. OKTÓBER 2022
Sigurður Bogi Sævarsson
sbs@mbl.is
„Án þess að neinar forsendur séu
gefnar er alveg ljóst að stofnunum
ráðuneytisins verður fækkað,“ segir
Guðlaugur Þór Þórðarson, umhverf-
is-, orku- og loftslagsráðherra.
Endurskoðun til breytinga á rekstri
og fyrirkomulagi þeirra stofnana
sem undir ráðu-
neyti hans heyra
stendur nú yfir.
Vinnan hófst á
vormánuðum og
meðal annars var
gerð könnun
meðal starfs-
manna stofnana
um viðhorf þeirra
til uppstokkunar
á málum.
Stofnanir um-
hverfis-, orku- og loftslagsráðuneyt-
isins eru 13 talsins og stöðugildi við
þau eru um 500, enda þótt starfs-
mennirnir séu fleiri. Stofnanir þess-
ar eru Íslenskar orkurannsóknir
(ÍSOR), Landmælingar Íslands,
Minjastofnun, Náttúrufræðistofnun
Íslands, Náttúrurannsóknarstöðin
við Mývatn, Orkustofnun, Stofnun
Vilhjálms Stefánssonar, Umhverfis-
stofnun, Úrskurðarnefnd umhverf-
is- og auðlindamála, Úrvinnslu-
sjóður, Vatnajökulsþjóðgarður,
Veðurstofa Íslands og Þjóðgarð-
urinn á Þingvöllum.
Árangur af starfi
verði sem mestur
Flestar hafa fyrrgreindar stofn-
anir höfuðstöðvar í Reykjavík, en
eðli mála samkvæmt eru starfs-
stöðvar þeirra víða. Starfsmenn
stofnananna eru um 500 og tæpur
helmingur þeirra sem svöruðu
spurningum í könnun Maskínu telja
mikil og eða jafnvel mjög mikil
tækifæri felast í því að sameinast.
„Í ráðuneytum sem ég hef stýrt
hef ég alltaf lagt áherslu á að fara
yfir stofnanaumhverfi þeirra með
það fyrir augum að árangur af starfi
verði sem mestur og bestur. Við-
skiptavinir okkar eru almenningur
og skattgreiðendur og við eigum
ávallt að hafa hagsmuni þeirra í
huga við ákvarðanir sem þessar,“
segir Guðlaugur Þór. Í samtölum
sínum við forstöðumenn stofnana
hafi skýrt komið fram vilji þeirra til
sameiningar stofnana og að spilin
verði stokkuð upp. Þar megi til
dæmis nefna rannsóknir og náttúru-
vöktun, sambærileg verkefni sem sé
sinnt af starfsmönnum fleiri en
einnar stofnunar. Einnig sé land-
vörslu sinnt í þremur stofnunum,
það er Umhverfisstofnun, Vatnajök-
ulsþjóðgarði og Þjóðgarðinum á
Þingvöllum. Í þessu efni megi hugs-
anlega breyta málum, eins og leitast
sé nú við í starfi, m.a. með utan-
aðkomandi ráðgjöfum.
„Ríkisrekstur hefur breyst mikið
á undanförnum árum og kröfur hafa
aukist, meðal annars vegna mann-
auðs- og persónuverndarmála.
Starfsemi lítilla stofnana er því orð-
in talsverð áskorun og kallar á end-
urskoðun,“ segir Guðlaugur Þór. Þá
tekur hann fram að alls séu 52% ís-
lenskra stofnana með færri en 50
starfsmenn, aðeins 9% með fleiri en
250 starfsmenn og 66% íslenskra
stofnana séu á höfuðborgarsvæðinu.
Samráð við starfsfólk og
hugsanlega lagabreytingar
Ráðherra væntir þess að á næstu
vikum liggi fyrir tillaga að því hvaða
stofnanir ráðuneytis hans verði
sameinaðar og hvernig verkaskipt-
ingu verði breytt. Til þess að svo
megi verða þurfi hugsanlega að
breyta lögum auk þess sem samráð
við starfsfólk sé afar mikilvægt.
Ekkert sé þó fast í hendi eða úti-
lokað, svo sem að aðsetur einhverra
stofnana verði flutt út á land, sam-
anber að höfuðstöðvar ásamt að-
alskrifstofu Vatnajökulsþjóðgarð
hafa nú verið fluttar á Hornafjörð.
Sérstakt markmið með endur-
skoðun á stofnunum nú sé raunar að
styrkja starfsstöðvar á landsbyggð-
inni.
Ráðherra skoðar að
stokka upp stofnanir
- Fækkun í undirbúningi - Ríkisreksturinn hefur breyst
Morgunblaðið/Sigurður Bogi
Náttúra Starfsemi stofnana umhverfis-, orku- og loftslagsráðuneytis er
m.a. norður í Mývatnssveit þar sem landvörslu og rannsóknum er sinnt.
Guðlaugur Þór
Þórðarson
LC02
Leður
Verð frá 339.000,-
CASA býður upp á vaxtalausar raðgreiðslur (Visa / Euro) í allt að 6 mánuði.
HÆGINDASTÓLL
Skeifunni 8 | Sími 588 0640 | casa.is Örugg og traust þjónusta í fasteignaviðskiptum í áratugi
arsalir@arsalir.is, s. 533 4200
Hagstætt verð.
Glæsilegt skrifstofuhúsnæði. Sér inngangur.
Tangarhöfði 6 - 2. hæð - 110 RVK
ÁRSALIR
FASTEIGNAMIÐLUN
533 4200
TIL LEIGU
Auka aðalfundur Spoex
verður haldinn í húsnæði félagsins, Bolholti 6,
fimmtudaginn 20 október n.k. kl 17:30
Vignir Ö. Hafþórsson, sérfræðingur
hjá Vinnumálastofnun, segir útlit
fyrir að atvinnuleysi á Íslandi verði
að meðaltali 2-3 prósent á næsta ári.
„Við væntum þess að það verði að
meðaltali minna atvinnuleysi á
næsta ári en í ár sem þýðir skort á
vinnuafli á vissum landsvæðum
myndi ég telja og neikvætt atvinnu-
leysi,“ segir Vignir um horfurnar.
Mælist allt niður í 0,7%
Atvinnuleysi mælist nú 2,8% á
landinu og hefur ekki mælst jafn lítið
síðan í desember 2018, líkt og Morg-
unblaðið hefur fjallað um síðustu
daga. Þá mælist atvinnuleysið á
Norðurlandi vestra 0,7%, 1,1% á
Austurlandi, 1,2% á Vesturlandi og
1,3% á Vestfjörðum.
„Á þessum landsvæðum mælist at-
vinnuleysið svo lítið að það gefur til
kynna að það vanti fólk á svæðið,“
segir Vignir.
Spurður hversu mörg störf muni
skapast í hagkerfinu á næsta ári
kveðst Vignir ekki hafa nákvæma
áætlun um það. Hins vegar megi
ætla að hátt hlutfall þessara starfa
sé þegar í boði, enda sé umframeftir-
spurn eftir fólki í sumum greinum.
Stór verkefni að fara af stað
„Svo eru stór verkefni að fara af
stað, á borð við innanvinnu í nýjum
Landspítala. Atvinnuleysi hefur
minnkað hratt í byggingariðnaði og
ferðaþjónustu á landsbyggðinni og
það kæmi mér ekki á óvart ef sama
yrði upp á teningnum á höfuðborgar-
svæðinu,“ segir Vignir.
Hann líkir stöðunni á vinnumark-
aði við árin 2015 til 2018 sem voru
mikil uppgangsár í ferðaþjónust-
unni. Árið 2017 hafi atvinnuleysi
lægst farið í 1,8%. Hins vegar sé at-
vinnuleysið meira en 2006 og 2007
(sjá graf). baldura@mbl.is
Atvinnuleysi frá ársbyrjun 2005 til sept.2022*
12%
9%
6%
3%
0%
'05 '06 '07 '08 '09 '10 '11 '12 '13 '14 '15 '16 '17 '18 '19 '20 '21 '22
Heimild: Vinnumálastofnun
*Almennt atvinnuleysi, við bætist atvinnuleysi vegna skerts
starfshlutfalls í faraldrinum í mars 2020 til maí 2021
3,0%
2,8%
12,8%
Atvinnuleysi verði
2-3% á næsta ári
- Sérfræðingur segir skorta vinnuafl