Morgunblaðið - 29.11.2022, Qupperneq 4

FRÉTTIR
Innlent4
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 29. NÓVEMBER 2022
Bjarni Benediktsson, fjármála- og
efnahagsráðherra, kynnti fyrir
fjárlaganefnd í gær tillögur ríkis-
stjórnarinnar að ýmsum breyting-
um á fjárlagafrumvarpi næsta árs
við aðra umræðu um frumvarpið,
sem fela í sér aukin framlög upp á
um 37 milljarða króna til nokkurra
veigamikilla málaflokka.
Vegur þyngst að framlög verða
aukin til heilbrigðismála um
rúmlega tólf milljarða kr. á næsta
ári. Þar af renna 4,3 milljarðar í
að styrkja Landspítalann, Sjúkra-
húsið á Akureyri og heilsugæsluna.
Vinna á niður biðlista eftir lið-
skiptaaðgerðum, auka framlög til
heimahjúkrunar og til aðgerða til
að dreifa álagi í heilbrigðisþjónust-
unni. Einnig á að skapa svigrúm til
upptöku nýrra lyfja með auknum
fjárframlögum o.fl.
Efla á Landhelgisgæsluna og
styrkja baráttuna gegn skipulagðri
brotastarfsemi. Þá stendur til
að hækka frítekjumark öryrkja.
„Lagt er til að framlög til félags-,
húsnæðis- og tryggingamála hækki
um 3,7 [milljarða kr.] en þar af fari
1,1 [milljarður kr.] til að hækka
frítekjumark atvinnutekna öryrkja í
200.000 kr. á mánuði.
Alls er gert ráð fyrir að hækkun
vegna ýmissa verkefna sem tengjast
fjölgun flóttafólks og umsækjend-
um um alþjóðlega vernd, ásamt
stuðningi við Úkraínu, nemi um 5
[milljörðum kr.],“segir í tilkynningu
fjármálaráðuneytisins.
Bent er á að í endurskoðaðri
tekjuáætlun er gert ráð fyrir að
ríkissjóður gefi eftir fimm milljarða
af tekjuskatti einstaklinga á móti
samsvarandi hækkun útsvarstekna
sveitarfélaga, sem gert er til að
bæta afkomu þeirra vegna kostnað-
ar af málaflokki fatlaðs fólks.
Ennfremur er lögð til hækkun til
nýsköpunar, rannsókna og þekk-
ingargreina sem nemur 5,5 millj-
örðum kr. Fram kemur að stærsti
hluti þess er annars vegar fjórir
milljarðar sem eiga að mæta áætl-
aðri fjárþörf vegna endurgreiðslna
til kvikmyndagerðar á næsta ári.
Hins vegar eru svo lagðir til 1,3
milljarðar kr. vegna uppfærðrar
áætlunar á styrkjum til fyrirtækja
vegna endurgreiðslna á rannsókna-
og þróunarkostnaði.
„Efnahagsbatinn hefur leitt til
aukinna tekna ríkissjóðs og þess
að skuldahlutföll hins opinbera eru
mun lægri en óttast var fyrir aðeins
nokkrum misserum. Eftir hraðan
efnahagsbata er nú svo komið að
nokkur spenna hefur myndast í
þjóðarbúinu. Við þær aðstæður er
mikilvægt að ríkisfjármálastefnan
rói ekki í gagnstæða átt við stefnu
Seðlabankans,“ segir í tilkynningu
ráðuneytisins.
Nú er útlit fyrir að tekjur ríkis-
sjóðs verði 24 milljörðum kr. hærri
á næsta ári en útlit var fyrir þegar
fjárlagafrumvarpið var lagt fram
í haust. Þegar vaxtaútgjöld hafa
verið dregin frá vaxa frumútgjöldin
um 37 milljarða vegna aukinna
framlaga en vaxtagjöldin eru nú
talin munu hækka um 14 milljarða.
Að öllu samanlögðu er því lögð til
50,6 milljarða hækkun á fjáheimild-
um fjárlagafrumvarps næsta árs og
stefnir því í að halli á rekstri ríkis-
sjóðs verði 27 milljarðar á næsta ári.
lTekjur taldar vaxa um24milljarða
Framlög hækka
um 37milljarða
Morgunblaðið/Eggert
Aðgerð á Landspítala Framlög til heilbrigðismála hækka á næsta ári.
ætlaði hrein-
lega ekki að
trúa þessu,“
sagði Kristrún
og beindi
fyrirspurn
sinni að Sigurði
Inga Jóhanns-
syni innviða-
ráðherra:
„Er þetta í
alvöru talað öll
Framsóknar-sóknin í húsnæðis-
málum? Helmingi lægri framlög
til uppbyggingar?“ Sigurður Ingi
sagði vanþekkingu Kristrúnar
mikla í málinu. Hann nefndi að
ríkisstjórnin hefði tvo milljarða
úr að spila umfram það sem var
mögulegt að nýta á þessu ári og
tæpa tvo á næsta ári.
„Við hyggjumst fá heimild til
þess að færa þessa tvo yfir og
þannig verði um fjórir milljarðar
til stofnframlaga á næsta ári, sem
að mati HMS við þær aðstæður
sem uppi eru […] dugi á næsta
ári,“ sagði hann.
„Ríkisstjórnin hæstvirt helm-
ingar framlög til húsnæðisupp-
byggingar á árinu 2023,“ sagði
Kristrún Frostadóttir, formaður
Samfylkingarinnar, á Alþingi í
gær. Hún sagði að áformin hefðu
verið kynnt fjárlaganefnd á fundi
í gærmorgun.
„Framlögin fara úr 3,7 milljörð-
um króna á ári niður í 1,7 millj-
arða. Þannig ætlar ríkisstjórnin
hæstvirt beinlínis að búa til stór-
felldan samdrátt í uppbyggingu
íbúða á næsta ári á Íslandi. Ég
lSagði vanþekkingu formannsins ámálinu veramikla
Helminga framlög til
húsnæðisuppbyggingar
Kristrún
Frostadóttir
Andrés Magnússon
andres@mbl.is
Rík i s s t j órn in
hyggst auka
fjárframlög til
löggæslu um 2,5
milljarða króna
frá því sem upp-
haflega var mið-
að við í fjárlaga-
frumvarpi, sem
er meira en sést
hefur um árabil.
Þar munar mest
um stóraukin framlög til lögreglu,
sem nemamunu 1,4milljörðum króna,
fallist Alþingi á tillögurnar.
„Við erum hér vonandi að fá auk-
in framlög, sem við höfum ekki séð
í fjöldamörg ár,“ segir Jón Gunnars-
son dómsmálaráðherra í samtali við
Morgunblaðið og fagnar áherslu á
málaflokkinn. „Það er mikilvægt að
fólk sjái og viti að við látum ekki sitja
við orðið tóm hvað varðar löggæslu
og öryggi borgaranna,“ segir dóms-
málaráðherra.
„Þetta gefur okkur tækifæri til þess
að efla löggæsluna almennt, fara í
sérstakt átak gegn skipulegri brota-
starfsemi, bæta fangelsin og auka
framlög til Landhelgisgæslunnar,
sem þýðir að við getum staðið undir
kröfum um viðbragð og björgunar-
getu Gæslunnar.“
Gegn skipulögðum glæpum
„Ég er mjög ánægður með að þess-
ar tillögur séu komnar fram,“ segir
Jón. „Það er afrakstur úttekta sem
við höfum staðið í til þess að rök-
styðja fjárþörf þessara málaflokka
og snýr einkum að eflingu almennrar
löggæslu í landinu, m.a. hjá þessum
minni embættum úti á landi.“
Í tillögunum er lögð til veruleg
aukning á fjárheimildum til lögreglu,
annars vegar til þess að styrkja al-
menna löggæslu og hins vegar til
þess að efla viðbragð lögreglu og
ákæruvalds þegar kemur að aðgerð-
um gegn skipulagðri brotastarfsemi.
Fjárveitingar verða samtals auknar
um 1.400 milljónir, sem varið verður
til eflingar lögreglu og til þess að auka
viðnám lögreglu gegn skipulagðri
brotastarfsemi.
„Viðmunum ná að fjölgamjög teym-
um sem eru í rannsóknum og grein-
ingum á skipulagðri brotastarfsemi,
auk almennrar löggæslu,“ segir Jón
og staðfestir að það sé í samræmi
við þær áherslur sem hann boðaði
nýverið um „stríð gegn skipulagðri
brotastarfsemi“.
Eins er miðað við að styrkja fá-
mennari embætti á landsbyggðinni
töluvert.
„Þessi minni embætti hafa orðið
of veikburða til þess að takast á við
alvarlega atburði, hvort sem eru ein-
hver voðaverk, stórslys eða náttúru-
hamfarir,“ segir Jón og bætir við að
framundan sé einnig frekari samvinna
lögregluembætta auk þeirrar eflingar
sem þessi fjárframlög feli í sér.
Gæslan og fangelsin styrkt
Gert er ráð fyrir auknu fé til Land-
helgisgæslunnar sem nemur um 600
m.kr. ogmunar þarmest um 370millj-
óna framlag til að mæta hækkandi
eldsneytiskostnaði.
Lagt er til að um 250milljónir króna
verði veittar til fangelsismála í því
skyni að efla rekstur fangelsanna,
auka öryggi og bæta aðstöðuna.
„Við munum ná að fjölga fangavörð-
um og getum farið í þær skipulags-
breytingar og umbætur sem við höf-
um stefnt að í fangelsismálum. Með
þessu er líka horft til fangavarðanna,
menntunar þeirra og þjálfunar, auk
nauðsynlegs varnarbúnaðar.“
Loks er lagt til að fjárframlög til
málefna flóttamanna hjá Útlendinga-
stofnun verði aukin um 150 m.kr.,
enda hefur fjöldi umsókna um vernd
hér á landi nær fimmfaldast frá fyrra
ári.
lMesta hækkun um árabillStóraukið fé gegn skipulagðri glæpastarfsemilMinni embætti styrkt
lFangavörðum fjölgað og aðbúnaður bætturlLandhelgisgæslan efldlMeira fé vegna hælisleitenda
Bætavið 2,5milljörðum í löggæslu
Morgunblaðið/Eggert
LöggæslaMálefni lögreglu hafa verið í brennidepli vegna skipulagðrar
glæpastarfsemi, gruns um fyrirhuguð hryðjuverk og einstök stórmál.
Jón
Gunnarsson
ÁTT ÞÚ RÉTT Á
SLYSABÓTUM?
Veitum fría ráðgjöf í slysamálum
skadi.is
S. 568 1245 | fyrirspurnir@skadi.is | skadi.is