Heimili og skóli - 01.12.1956, Side 18
126
HEIMILI OG SKÓLl
Pilturinn við öskustóna
Þjóðsögur iherma, að þeir drengir
gengu oft gæfubrautir síðar, sem ólust
upp sem kolbítir við öskustó.
Stundum fylgdi móðirin slíkum
syni á veg, er hann kvaddi og fékk
honum skörung sinn í hönd. Skyldi sá
skörungur duga sem vopn í vanda
hverjum, sem síðar bæri að höndum.
Þótt þessar þjóðsögur stangist fylli-
lega við það almenna álit margra kyn-
slóða, að drengjum þætti skömm að
vinna kvennastörf svonefnd og hanga
í pilsfaldi móður sinnar, þá geyma
þær djúpsæja vizku.
Vísindi, ekki sízt uppeldisvísindi
nútímans, hafa viðurkennt vizku þessa
eitt orð er sýnt í senn án þess að bömin
viti á hvaða orði þau megi eiga von og
margt fleira, sem gerir kennsluna lifandi og
tilbreytingarríka, en eitt af aðalatriðunum
er að vekja áhuga barnanna á því sem
gera skal.
Ég skal þá að síðustu rifja upp aðalatriði
þessa erindis, en þau eru þessi:
1. Ekki er gerlegt að kenna börnum lest-
ur fyrr en þau hafa öðlazt þroska til þess
að læra hann, en það gera flest börn á
aldrinum 7—8 ára, nokkur fyrr og nokkur
seinna.
2. Eftir tuttugu ára tilraunir og starf
hafa Danir einir Norðurlandaþjóða komið
þessum málum í æskilegt horf og leita nú
Finnar, Norðmenn og Svíar sér fyrirmynda
úr starfi þeirra.
3. Óráðlegt er að einskorða lestrar-
og svo langt er nú komið meðal helztu
menningarþjóða, að þar þykir Sjálf-
sagt, að drengir eignist sitt starfsupp-
eldi meðal annars í eldhúsinu.
Ekki mun þetta almennt orðið hér
á íslandi enn, og veldur þar fjarstaða
og rótgrónar erfðir um starfsskiptingu
kynjanna. En íslenzkt kvenfólk mun
þó fljótt hafa veitt því athygli, hve
hinir útlendu karlmenn, sem hér hafa
kynnt sig hin síðari ár, eru miklu lipr-
ari og færari við öll dagleg störf innan
húss en hinir íslenzku. Og oft hafa
blöðin birt umsagnir um hinn mikla
mun, sem talinn er á framkomu og
kurteisi, nærgætni og skilningi þess-
kennsluna við eina lestraraðferð, því að það
getur orðið börnunum fjötur um fót hvað
lestrarnám varðar.
4. Skólasálfræðingar hafa nú tök á því
að finna í hverju lestrarörðugleikar barna
eru fólgnir og geta leiðbeint kennurum við
kennslu þeirra.
5. Kennarar geta með því að beita hóp-
greindarprófum kynnzt nemendum sínum
betur en ella og á þann hátt forðast ýmis
vandræði.
6. Vanda verður útgáfu lestrarbóka og
hjálpartækja, sem þeim börnum eru ætluð,
sem við lestrarörðugleika eiga að stríða.
7. Reynslan hefur sýnt, að aukaaðstoð,
sem börn fá við lestrarnám, geta firrt þau
vandræðum og gert þeim kleift að hefja
lífsbaráttuna jafnfætis þeim, sem lært
hafa lestur vandræðalaust.