Fréttablaðið - 16.11.2009, Síða 16

Fréttablaðið - 16.11.2009, Síða 16
16 16. nóvember 2009 MÁNUDAGUR greinar@frettabladid.is FRÁ DEGI TIL DAGS FRÉTTABLAÐIÐ Skaftahlíð 24, 105 Reykjavík SÍMI: 512 5000, ritstjorn@frettabladid.is FRÉTTASTJÓRAR: Arndís Þorgeirsdóttir arndis@frettabladid.is, Kristján Hjálmarsson, kristjan@frettabladid.is Trausti Hafliðason trausti@frettabladid.is og Höskuldur Daði Magnússon (dægurmál) hdm@frettabladid.is MENNING: Páll Baldvin Baldvinsson fulltrúi ritstjóra pbb@frettabladid.is VIÐSKIPTARITSTJÓRI: Óli Kr. Ármannsson olikr@markadurinn.is HELGAREFNI: Anna Margrét Björnsson amb@frettabladid.is og Sigríður Björg Tómasdóttir sigridur@frettabladid.is ALLT OG SÉRBLÖÐ: Roald Eyvindsson roald@frettabladid.is og Sólveig Gísladóttir solveig@frettabladid.is ÍÞRÓTTIR: Henry Birgir Gunnarsson henry@frettabladid.is LJÓSMYNDIR: Pjetur Sigurðsson pjetur@frettabladid.is FRAMLEIÐSLUSTJÓRI: Kolbrún Ingibergsdóttir kolbrun@frettabladid.is ÚTGÁFUFÉLAG: 365 miðlar ehf. STJÓRNARFORMAÐUR: Ingibjörg S. Pálmadóttir FORSTJÓRI OG ÚTGÁFUSTJÓRI: Ari Edwald RITSTJÓRI: Jón Kaldal jk@frettabladid.is AÐSTOÐARRITSTJÓRI: Steinunn Stefánsdóttir steinunn@frettabladid.is Fréttablaðið kemur út í 90.000 eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Einnig er hægt að fá blaðið í völdum verslunum á landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í stafrænu formi og í gagnabönkum án endurgjalds. Issn 1670-3871 Apótekið Hólagarði, Apótekið Spöng, Apótekið í Hagkaupshúsinu Skeifunni og á Akureyri 50gr 100gr UMRÆÐA Íslensk ferðaþjónusta Í umræðum undanfarinna daga hefur mikið farið fyrir skatta- hækkunaráformum stjórnvalda. Ekki er óeðlilegt að tilhneig- ing sé til að loka stóru fjárlaga- gati með auknum skattahækkun- um, vandamálið er stórt og leiðir að markmiðum erfiðar. Margur skyldi ætla að hámörkun tekna hins opinbera af ferðaþjónustu lægi í gegnum hækkun á skött- um, það er þó grundvallarmis- skilningur og langur vegur frá því að vera réttur. Er aukning gjaldeyristekna upp á 37 prósent á þessu ári miðað við fyrra ár vegna aukinnar skattheimtu? Nei, hér hefur veik króna ásamt öfl- ugu markaðsstarfi skilað árangri sem er einstakur í íslenskri ferðaþjónustusögu. Áætlaðar gjaldeyristekjur þjóðarinnar af erlendum ferðamönnum eru um 150 milljarðar á þessu ári og hafa aldrei aukist jafnhratt á einu ári og núna, umfjöllun um Ísland hefur aldrei verið meiri á alþjóð- legum vettvangi og þó svo að margt hafi neikvætt verið sagt um fjármálaumhverfi Íslands hefur landið sem betur fer aldrei verið þekkt sem fjármálamiðstöð, náttúra Íslands er það sem landið er þekkt fyrir. Samkeppnin Í ljósi efnahagsumróts helstu við- skiptalanda okkur hefur sam- dráttur orðið í helstu ferða- mannalöndum Evrópu, nægir þar að nefna Spán sem eitt stærsta ferðamannaland okkar heims- hluta, þar er áætlaður samdrátt- ur í komum erlendra ferðamanna um 10 prósent. Viðbrögð við þessum samdrætti í samkeppnis- löndum okkar hafa öll verið á einn veg, aukin markaðssetn- ing er svarið, samkeppnin um ferðamanninn er meiri en nokkurn tíma áður. Það eru engin geimvís- indi að aukin markaðssetning skilar sér í aukn- um fjölda ferðamanna svo vitn- að sé í orð okkar ágæta ráðherra ferðamála, en orðum þurfa að fylgja aðgerðir, framlag hins opinbera til markaðssetning- ar íslenskrar ferðaþjónustu er áætlað að minnki um 20 prósent á næsta ári. Á sama tíma áætla einkaaðilar að fjölga framboði á flugferðum til og frá landinu um 10 prósent. Það er erfitt að hafa tekjur af ferðamönnum sem koma ekki til landsins. Með þetta í huga er rétt að horfa á fyrirhug- aða skattheimtu hins opinbera á komur ferðamanna. Með tilvís- un í orð ráðherra ferðamála eru það heldur engin geimvísindi að hækkun verðs á þjónustu minnk- ar eftirspurn, með álagningu nýrra skatta á komur ferðamanna má ætla að eftirspurn dvíni og þar með tekjur af ferðamönnum sem dvelja í landinu. Samtök ferðaþjónustunnar telja að hámörkun tekna hins opin- bera komi í gegnum aukna sókn í markaðssetningu til erlendra ferðamanna. Það er enginn kvóti á erlendum ferðamönnum, þeir fiska sem róa, tækifærin eru óþrjótandi og í huga okkar ferða- þjónustufólks er alveg ljóst að aukið framlag hins opinbera í markaðssetningu skili sér tífalt til baka. Þannig myndi 500 millj- ón króna aukið framlag skila sér í að lágmarki 5 milljarða tekju- aukningu fyrir ríkissjóð án nokk- urra hækkana eða breytingu á núverandi skattkerfi. Traust á Íslandi Ferðaþjónustan er grein sem hugsar til langs tíma, verðlagn- ing þjónustu og vöru fyrir næsta ár hefur fyrir þó nokkru síðan verið kynnt okkar helstu endur- söluaðilum, sem betur fer hafa litlar sögur farið af því að okkar helstu viðskiptavinir hafi minna traust á íslensku ferðaþjónustu- fyrirtækjum en fyrir hrun. Traust er það sem öll samskipti og þar með talin viðskipti byggj- ast á, með því að koma fram með skattahækkunaráform á þessum tíma er ljóst að traust okkar við- skiptavina á Íslandi og íslenskri ferðaþjónustu mun verða fyrir verulegum álitshnekki sem bera mun ófyrirséðar afleiðingar. Íslensk ferðaþjónusta er tilbúin Íslensk stjórnvöld standa frammi fyrir tiltölulega einföldum val- kosti hvað ferðaþjónustuna varð- ar, annars vegar er að pakka í vörn, draga úr markaðssetn- ingu og reyna að mergsjúga þann minnkandi fjölda erlendra ferða- manna sem koma til landsins með auknum álögum. Hins vegar að sækja fram á völlinn full sjálfs- trausts, spýta í markaðssetningu með metnaðarfullum aðgerð- um í þeirri fullvissu að sókn sé besta vörnin. Íslensk ferðaþjón- usta hefur þegar ákveðið sig: Að pakka í vörn er ekki valkostur nema stjórnvöld dragi allan kjark úr fólki. Við viljum sækja fram í þeirri fullvissu að í íslenskri ferðaþjónustu liggi framtíð lands- ins. Höfundur er formaður Samtaka ferðaþjónustunnar Tekjur af ferðaþjónustu UMRÆÐAN Anna Kristrún Halldórsdóttir skrifar um Barnasáttmála Sameinuðu þjóð- anna Samningur Sameinuðu þjóðanna um réttindi barnsins, eða Barnasáttmál- inn, er eini alþjóðlegi samningurinn sem á sérstaklega við um börn. Samningurinn felur í sér viðurkenningu á því að börn séu hópur sem hafi sjálfstæð réttindi og að þau þurfi sérstaka umönnun og vernd. Öll aðildarríki Sam- einuðu þjóðanna, fyrir utan Bandaríkin og Sómalíu, hafa fullgilt sáttmálann og er hann því útbreiddasti mannréttindasamningur heims. Barnasáttmálinn var fullgiltur hér á landi árið 1992 og Ísland er því skuldbundið til að tryggja börnum þau réttindi sem fram koma í honum. Eins og kemur fram í Mannréttindayfirlýsingu Sam- einuðu þjóðanna þá eiga mannréttindi að tryggja öllum mönnum rétt til þess að borin sé virðing fyrir þeim. Börn eiga að sjálfsögðu að njóta sömu mannréttinda og fullorðnir en þar sem börn eru sérstaklega viðkvæmur og varnarlaus hópur er þeim tryggð aukin vernd og stuðningur í Barnasáttmálanum. Öll börn eiga rétt til lífs. Öll börn eiga rétt á öruggu umhverfi og rétt á að tjá skoðanir sínar og að hlustað sé á þær. Öll börn eiga rétt á eigin sannfæringu og trú, og svo mörgu fleira í krafti Barnasáttmál- ans. Það er athugavert að það þurfti tvær heimsstyrjaldir fullar af grófum brotum á réttindum barna og heilt „kalt stríð“ til þess að þjóðir heims settust niður og semdu um réttindi í þágu allra barna. Það var haf- ist handa við að undirbúa slíkan samning árið 1979 og Barnasáttmálinn var lagður fyrir allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna, fullbúinn til undirritunar og fullgildingar þann 20. nóvember árið 1989. Hinn 20. nóvember næstkomandi verður Barna- sáttmálinn því 20 ára. Af því tilefni munu ung- mennaráð UNICEF, Barnaheilla og Umboðsmanns barna standa fyrir fjölbreyttum viðburðum í afmælisvikunni. Þar á meðal munum við birta eina grein á dag hér í Fréttablaðinu þar sem við fjöllum nánar um mikilvæg ákvæði sáttmálans. Höfundur skrifar fyrir hönd ungmennaráðs UNICEF. Barnasáttmáli Sameinuðu þjóðanna ANNA KRISTRÚN HALLDÓRSDÓTTIR ÁRNI GUNNARSSON Frelsisástin Prófessor Hannes Hólmsteinn Giss- urarson skrifar áhugverðan Pistil á Pressuna. Þar fer hann yfir hin gömlu gildi Íslendinga, sem kunnu ekki við sig annars staðar á Norðurlöndum, vantaði frekara svigrúm. Þetta er athyglisverð söguskoðun hjá prófess- ornum, rímar nokkuð við Jónas frá Hriflu og rómantík 19. aldar. Hannes veit nefnilega sem er að forfeður vorir þrifust ekki í hinum norræna sósíal og lögðu því öldu undir knörr af frelsisást einni saman. Frelsisástin rak þá líka til að koma við á leiðinni og ná sér í nokkra þræla og síðan í fyrirheitna landið hvar engar voru reglur og ekkert ónæði. Þar lifðu þeir og töldu best að hafa engan höfðingja, líkt og Hannes bendir á; þó sjálfur hafi hann trauðla lifað höfðingjalaus á sinni tíð. Nei, ekki alveg Hannes horfir líka til Sumarhúsa og spyr athyglisverðrar spurningar, sérstaklega í ljósi þess að það er ævi- söguhöfundur Laxness sem spyr: „Var þrjóska Bjarts ekki öðrum þræði festa og lífsþróttur?“ Ehh … nei, alls ekki. Ekki frekar en Tíðindalaust á Vesturvígstöðvunum fjallar um gildi þess að standa á sínu og hvika hvergi, eða Þrúgur reiðinnar um að grasið sé alltaf grænna hinum megin. En það er hlutverk akademíunnar að spyrja spurninga, fyrir það hafa skattgreiðendur borgað Hannesi laun í áratugi. Elín spæjó Fréttaaukinn á RÚV er fínn þáttur, ágætisblanda alvarlegra og léttari mála. Á sunnudaginn var til að mynda fjallað um barnaverndarmál, Vigdísi Finnbogadóttur og sýndar gamlar myndir af fyrstu útskrift MH. Að þeim myndum sýndum, tilkynnti Elín Hirst ábúðarfull að „Frétta- aukanum hefði tekist að hafa upp á fyrsta stúdentinum frá MH.“ Áhorfendum þótti mikið til rannsóknarhæfileika þáttarstjórnanda koma; sú staðreynd að viðkomandi vann í MH dró ekkert úr aðdáuninni. kolbeinn@frettabladid.isÁ Þjóðfundinum 2009 kom kraftur íslensku þjóðarinnar vel í ljós. Á fundinum kom skýrt fram að þjóðin getur, vill og mun ganga sameinuð og sterk til þess uppbygg- ingarstarfs sem fram undan er með sameiginleg gildi að leiðarljósi. Aldrei fyrr hefur fulltrúum heillar þjóðar verið safnað saman á svipaðan hátt og á Þjóðfundi þar sem saman komu á jafnræðis- grundvelli 1.500 Íslendingar á 162 níu manna borðum til að skil- greina gildi þjóðarinnar og framtíðarsýn og fanga sameiginlega visku þjóðarinnar. Auk þátttakenda gáfu hátt í 400 sjálfboðaliðar tíma sinn og krafta til þess að gera þennan viðburð mögulegan. Á annað hundrað fyrir- tæki og félagasamtök auk Reykjavíkurborgar og stjórnvalda lögðu einnig til fé, húsnæði, búnað, vörur og þjónustu. Kraftur og gleði einkenndi framkvæmd Þjóðfundar frá upphafi til enda. Athyglisvert var að sjá hversu mikil gagnkvæm virðing einkenndi skoðanaskipti ólíks fólks með ólíkar skoðanir. Fólk bar virðingu hvert fyrir öðru og hefðbundinn skotgrafarhernaður var víðs fjarri. Líklega fór enginn ósnortinn heim enda samhljómur- inn og samkenndin mikil. Kaflaskil, bjartsýni og von voru orð sem heyrðust á hverju borði og viljinn til að leggja sitt af mörkum og axla ábyrgð á betri framtíð var áþreifanlegur. Vilji þjóðarinnar virðist skýr. Heiðarleiki er gildið sem þjóðin setur í öndvegi og skammt undan eru virðing, réttlæti og jafnrétti. Fundurinn komst einnig að niðurstöðu um helstu stoðir samfélagsins og setti þar menntun á oddinn, og á eftir komu fjölskyldan, velferð og heilbrigðismál, atvinnulíf, umhverfismál, sjálfbærni, jafnrétti, stjórnsýsla og tækifæri. Unnið var að framtíðarsýn fyrir hverja stoð og þátttakendur fengu einnig tækifæri til að leggja til hugmyndir að verkefnum og aðgerðum. Enn er verið að skrá gögn þátttakenda í upplýsingakerfi sem unnið hefur verið í sjálfboðavinnu og verða gögnin öllum aðgengileg á vef Þjóðfundar, www.thjodfundur2009. is. En hvernig tryggjum við að vilji þjóðarinnar nái fram að ganga í okkar samfélagi? Ef við viljum heiðarleika, þá verðum við að huga að því frá leikskólum til háskóla, frá stjórnmálum til dómstóla og eftirlitsaðila og skilaboðin verða að vera skýr, við getum ekki bara talað um að lifa í sátt við lög og reglur, við verðum líka að lifa í sátt við grunngildin. Niðurstöðurnar voru afar skýrar um grunngildin, meginstoðir í framtíðarsýninni og áhersluþætti innan hverrar stoðar. Vonast er til að fjölmiðlar, stjórnmálaflokkar, ríkisstjórn, sveitarstjórnir, viðskiptalífið og allir þeir sem láta sig vilja þjóðarinnar varða nýti niðurstöður fundarins á komandi ári. Fram undan er mikil stefnu- mótun á flestum sviðum samfélagsins, gagnagrunnur Þjóðfundar og sameiginleg gildi þjóðarinnar nýtast við þá vinnu. Boltinn er nú hjá okkur öllum og þar með hjá þeim sem nú gegna forystuhlutverkum í samfélaginu. Íslenska þjóðin sýndi á Þjóðfundi 2009 að hún er sterk, jákvæð, samheldin og umfram allt tilbúin í jákvæða uppbyggingu samfélagsins, uppbyggingu sem mun grundvallast á sterkum gildum og sameiginlegri framtíðarsýn – því íslenska þjóðin, getur, vill og mun komast sterk úr þeim stórsjó sem nú dynur á. Þjóðfundur 2009: Þjóðin getur, vill og mun HALLA TÓMASDÓTTIR SKRIFAR

x

Fréttablaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Fréttablaðið
https://timarit.is/publication/108

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.