Morgunblaðið - 08.01.1955, Blaðsíða 2

Morgunblaðið - 08.01.1955, Blaðsíða 2
2 MORGUNBLAÐIÐ Laugardagur 8. jan. 1955 Skóli ísaks Jónssonar er tekinn tii starfa I nýju skólahúsi VirBuleg athöfn 1 skólanum / gærdag IGÆRDAG Vtlr opinberlega tekinn í notkun hinn nýi skóli ísaks Jónssonar, en ''það er nú sjálfseignarstofnun, sem foreldrar barna þeirra sem nám hafa stundað og stunda nú í skólanum, stofnuðu til árið 1946. Er skólahús þetta, sem stendur við Bólstaðar- hlíð, bæði stór og glæsilega vel úr garði gert og lýsir framkvæmda- dug þeirra, sem að byggingu þess hafa staðið. Fjölda mörgum gestum var boðið í gær til þess að vera við- staddir þegar hið nýja skólahús sjálfseignarstofnunarinnar Skóli ísaks Jónssonar var opinberlega tekið til rtotkunar. Voru meðal gesta Bjarni Benediktsson menntamálaráðherra, Gunnar "Thoroddsen borgarstjóri, forseti bæjarstjórnar, fræðslumálastjóri, .skólastjóri Kennaraskólans og margir fleiri forvígismenn menntamála hér á landi. Sveinn Benediktsson formaður skólanefndar, bauð gesti vel- komna, en síðan sungu nokk- xir börn úr skólanum undir stjórn ungfrú Helgu Magnúsdótt- Tir fáein lög og þótti gestum að því góð skemmtun að hlusta á þau syngja þessi einföldu barna- lög. — EÆÐA SVEINS BENEDIKTSSONAR FORM. SKÓLANEFNDAR Síðan tók Sveinn Bene- diktsson til máls og rakti að- draganda að stofnun sjálfseign- arstofnunarinnar og byggingu skólahússins og einnig fór hann nokkrum orðum um starfsferil ísaks Jónssonar og brautryðj- endastarf hans í lestrarkennslu. — Fyrir 30 árum, sagði Sv. Bene- diktsson m. a., er ísak Jónsson útskrifaðist úr Kennaraskólanum þekktist ekki önnur aðferð hér á landi við lestrarkennsdu, en stöf unaraðf erðin. Reynsla ísaks Jónssonar varð sú þegar hann hóf kennslu í barnaskólum Reykjavíkur með stöfunaraðferð í heilum bekkjum, að árangur virtist vera harla lít- ill hjá mjög mörgum þeirra, sem ¦ekki höfðu numið lestur áður í heimahúsum. Datt honum í hug að betri aðferðir kynnu að vera notaðar erlendis við lestrar- kennslu. Árið 1926 réðst hann af eigin rammleik til utanfarar til þess að kynna sér hvort svo væri. Þar kynntist hann hinni svo- nefndu hljóðaðferð við lestrar- kennslu. Er það skemmst af að segja, að eftir heimkomuna til íslands árið 1926 réðst ísak í það að samræma hljóðaðferðina við lestrarkennslu íslenzkrar tungu. Árið 1932 hafði þetta braut- ryðjendastarf hlotið þá viður- kenningu, að aðferðin var tekin upp sem sérstök námsgrein við Kennaraskóla íslands og ísak ráðinn fastur kennari við skól- ann til þess að kenna þar hversu bezt mætti haga lestrarkennslu. 1 '20 ár frá 1926 til 1945 rak Isak fyrir eigin reikning smábarna- skóla, sem síðast var til húsa í Grænuborg. Hinn 7. febrúar 1945 kallaði ísak foreldra á fund og skýrði þeim frá því, að vegna dýrtíðar sæi hann sér ekki fært að reka skólann lengur fyrir eig- in reikning. ( Kom þá strax í ljós að for- eldrar, sem áttu börn í skólanum, máttu ekki til þess hugsa að skólinn yrði lagður niður. Fyrir réttum 9 árum, hinn 7. jan. 1946, var ákveðið á foreldra- fundi að efna til sjálfeignarstofn- unarinnar Skóla ísaks Jónssonar, sem hefði það að markmiði að halda uppi skóla fyrir börn á aldrinum 6 til 8 ára. Var og ákveðið að efna til byggingar skólahúss svo fljótt sem auðið yrði. cÁ næstu vikum lögðu foreldr- ar fram stofngjöld til sjálfseign- arstofnunarinnar samtals rúmar eitt hundrað þúsund krónur, til I 1926 hjá þeim hjónum Ingvari Sigurðssyni skipstj. og konu hans Sigríði Björnsdóttur, sem þá bjuggu í Miðstræfci 12. Þessa byrj unartilraun mætti telja mjóan vísi þess sem nú vseri orðið. 6 árum síðan fluttist skólinn svo í Grænuborg og var þar til húsa alla tíð þar til s.l. vor, í skjóli Sumargjafar. Óx skólinh hröðum skrefum unz ekfci var lengur hægt að bæta nemendum við vegna takmarkaðs húsrýmis. Vorið 1928 stofnaði ísak svo vor- skóla sinn og starfaði hann til ársins 1940 að hernámsyfirvöldin tóku Kennaraskólann til afnota skólahúsið. Ragnar : íyrir aðmirála sína, en í því húsi múrarameistari og hafði skólinn verið til húsa. Reykjavíkurbær lét skólanum í té ágæta byggingarlóð leigulaust. — Arkitektarnjr Sigurður Guð- mundsson og Eiríkur Einarsson teiknuðu Finnsson Indriði Níelsson húsasmíðameist- i Arið 1932 varð Isak kennari við ari tóku að sér byggíngu hússins | Kennaraskólann og hefur gegnt því starfi í 23 ár á vori komanda. Hefur hann allan þann tíma bor- ið ábyrgð á stefnu og starfshátt- um æfingakennslu fyrir börn á aldrinum 6—8 'ára í Kennara- skólanum. Árið 1933 samdi hann ásamt Helga Elíassyni fræðslu- málastjóra hina þjóðkunnu les- bók fyrir byrjendur Gagn og gaman. Árið 1946 var svo komið vegna dýrtíðar i landinu að ógerningur var fyrir ísak að reka skóla sinn lengur sem einkaskóla, enda varð stórtap á honum síðustu tvö árin. Hann ákvað því í samráði við konu sína að leggja hann niður. En þar sem þeim fannst þetta ekki vexa einkamál þeirra hjóna að öllu "leyti, létu þau allmarga foreldra vita um þessa fyrir- ætlun sína. Árangurin var sá, sem fyrr segir, að fundur með foreldrum var haldinn og þar samþykkt stofnun sjálfseignar- stofnunarinnar Skóli ísaks Jóns- sonar. Síðan þakkaði ísak Jónsson skólastjóri Sveini Benediktssyni framkv.stj. og form- skólanefnd- ar, sem hefur verið formaður hennar frá upphaíi og Gunnari E. Benediktssyni hrl. varaform. skólan. fyrir sérlega óeigingjarnt starf í sambandi við byggingu skólahússins. Einnig minntist hann þess að einn aðalhvatamað- ur þessa skólamáls hefði verið Felix Guðmundsson framkv.stj. sem lézt 1. ágúst 1950. Þakkaði Sveinn Benediktsson framkvæmdastjóri. vorið 1953. Jóhannes Zoega verk- fræðingur teiknaði hitalagnir og ákvað einangrun hússins. Sigur- jón Fjeldsted pípulagningameist- ari sá um miðstöðvarlögn og vatnsveitu. Jóhann Rönning og Baldur Skarphéðinsson rafvirki önnuðust raflögn. Málun önnuð- ust Jón Ágústsson og Sveinn Tómasson málarameistarar, en frú Kristín Guðmundsdóttir réði litavali innanhúss af mikilii smekkvísi og gaf hún skólanum fyrirhöfn sína. — Friðrik Þor- steinsson húsgagnasmíðameistari og Trésmiðjan h.f. önnuðust smíði húsgagna. Við viljum þakka menntamála- ráðherra og fræðsjumálastjóra, borgarstjóra og bæjarstjórn Reykjavíkur fyrir margháttaða fyrirgreiðslu fyrr og síðar. Skólinn er nú kominn upp og kostar með kennsluáhöldum um kr._ 1.450.000,00. Á sumardaginn fyrsta 1953 vari byrjað að grafa fyrir grunni: hússins. Að lokum sagði Sveinn Bene- diktsson: — Við foreldrar, er átt höfum og eigum börn í Skóla ísaks; Jónssonar, fögnum því, að skóla- ; húsið er nú risið af grunni og að hér er ekki tjaldað til einn-j ar nætur, heldur búið í haginn fyrir framtíðina. Þá er vel ef þessi bygging stuðl ar að því að kennsla fyrir yngstu nemendurna haldi áfram í anda ísaks Jónssonar og samkennara hans meðan þeirra nýtur við og síðan löngu eftir þeirra daga. Að lokum óska ég þess að sú kennsla, sem hér fer fram og sá skólabragur, sem hér ríkir, megi verða öðrum til fyrirmynd- ar eins og aðferð ísaks Jónsson- ar við lestrarkennsluna. Bið ég svo skólanum blessun- ar í nútíð og framtíð, Hið nýja skólahús. þann heiður og trúnað, sem mér hefur verið sýndur. Mér hefur sannarlega hlotnast sú hamingja að fá að vinna með góðu fólki. Skóli þessi var eitt sinn einka- mál mitt. Nú er hann það ekki lengur. Segja má, að hann sé með nokkrum hætti orðinn mál kyn- slóðarinnar, og með það fyrir augum mun störf um verða hagað. Ég bið biessunar guðs yfir alla, sem nema og vinna í þessum skóla og fyrir hann, í nútíð og framtið. RÆÐA BJARNA BENEDIKTS- SONAR MENNTAMÁLA- RÁSHERRA Að ræðu ísaks Jónssonar lok- inni talaði Bjarni Benediktsson menntamálaráðherra. Sagði ráð- herrann að ísak Jónsson hefði minnst á þann mun sem væri á (Ljósm.: Guðm. Hannesson). RÆÐA GENNAR THORODD- SEN BORGARSTJÓRA Að lokum tók Gunnar Thor- oddsen borgarstjóri til máls og mælti nokkur orð. Kvaðst hann RÆBA ISAKS JÓNSSONAR SKÓLASTJÓRA Næstur tók til máls Isak Jóns- son skólastjóri. Hann þakkaði Sveini Benediktssyni hlýleg um- mæli. Sagðist hann vilja rifja upp það, sem ejnu sinni var, til þess að mönnum skildist hvað orðið hefði í skólamáli þessu. Hann kvaðst hafa byrjað starf sitt við kennslu smábarna strax ,' þess að reisa skólahúsið. Árið eftir heimkomuna úr fyrstu náms '.-1.952. .fékksi . fjar.festjngarley.fi.. ferð sinni. .til.N.orðurlanda . 4rið J hugðarefnum ^mínum^ og fyrií ísak Jónsson skólastjóri. ísak þeim öllum, sem unnið hefðu að byggingu skólahússins og starfað ósleitilega við að koma því upp og minntist þar sérstak- lega á stuðning Bjarna Bene- diktssonr menntamálaráðherra við þetta skólamál. Síðan sagði skólastjórinn: — Um leið og ég þakka ykkur kennurunum ágætt samstarf á undanförnum árum, vil ég eggja ykkur til enn meiri átaka í fram- tíðinni. Dagskipan vor sé: — Heilsum hverjum degi með eftir- væntingu og fögnuði og stefnum að því með störfum vorum, að hvert barn geti numið og starfað sér til þroska, þroska, sem leiðir af.sér einstaklingsheill og þjóð- arhamingju! Að lokum mælti ísak Jónsson: — Eg er ósegjanlega þakklátur fyrir þá aðstöðu, sem mér hefur verið sköpuð til að vinna að Bjarni Benediktsson menntamálaráðherra. barnakennslunni nú og áður fyrr hér á landi, iá, það væri vissulega mikill munur þar á og þannig væri þetta einnig á ótal fleiri sviðum í íslenzku þjóðlífi á þessu sama árabili. Sjálfsagt hefðu ein- hverjir fleiri séð þá þörf sem var á breyttri smábarnakennslu, en ísak hefði haft þann dug og starfsvilja sem þurft hefði til þess að koma málinu á rekspöl, séð manna bezt þörfina á aukinni starfsemi í kennslu yngstu kyn- slóðarinnar. — Við finnum það bezt, sern átt höfum börn í þess- um skóla að við eigum bágt með að hugsa okkur uppeldi barna okkar án skóla ísaks eða annars slíks, sagði ráðherrann og bætti því við að beztu meðmælin með skólanum væri það að ef eitt barn úr fjölskyldunni væri sett til náms í honum yrði án veru- legra undantekninga raunin sú, að önnur börn í fjölskyldunni væru einnig send í hann. Það sýndi traust foreldranna til skól- ans, sama væri að segja um ást barnanna á skólanum og sá stuðningur, sem ríkisvaldið og bæjaryfirvöldin hefðu veitt skól- anum. Og árangur þessa væri þessi fagra og myndarlega bygg- ing, sem hér stæði og yrði börn- um Reykjavíkur til góðs um alla framtíð. Sagðist ráðherrann óska að skólinn starfaði ætíð í þeim anda sem ísak Jónsson hefði mót að hann í og að foreldrar yrðu ísak og kennurum skólans ævin- lega svo þakklátir, sem þeir Jhefðu verið til þessa. Árnaði hann síðan skólanum allra heilla um ókomna daga. Gunnar Thoroddsen borgarstjóri. vilja þakka ísaki Jónssyni og konu hans, skólanefnd, kennur- um svo og öðrum sem þátt hefðu átt að byggingu þessa góða skóla húss, fyrir hönd bæjarstjórnar. Hann dáðist að dugnaði og atorku þeirra allra og persónulega vterí hann skólanum þakklátur eins og allir aðrir þeir, er hefðu átt eða ættu börn í skólanum. Bað borg- arstjóri skólanum gæfu og geng- is um alla daga. Að lokini athöfn þessari seni fór afar virðulega fram var drukkið kaffi og skoðuð sýr.ing á ýmiskonar handavinnu barna í skólanum. Skólahúsið og þá um leið sýningin verður opij tií sýnis foreldrum og þeim sem áhuga hafa á að skoða þsð, nú um helgina, kl. 10—12 og 1 i—18. lítá í tm Tiio s mm RANGOON 7. jan. — Tító, mar- skálkur frá Júgóslafíu er í opin- berri heimsókn hér í Burmi — f samtali við ritstjóra ensk blaðs, sem hér er gefið út, lagði hann á það áherzlu að „friðsamleg r.am vera" þjóða væri eina bjargráðið gagnvart hinu tryllta vígbúnað- arkapphlaupi. eSa heimlHslausír PARÍS í jan. — f skýrslu, sem lögð var fyrir franska þingið fyr- ir áramótin segir m. a: Meðal- aldur húsa í París er 83 ár. Fjórð- ungur íbúða í borginni nkortir rennandi vatn. Áætlað er að 400 þús. Parísarbúa neyðist til þess að búá í einsmanns herbcrgjum á hótelum. í sveitum landsins er meðalald- ur húsa 120 ár. í sveitunum búa 20 milljónir manna, en þriðjung- ur þeirra hefur rennandi vatn í húsum sínum. í nær helming húsa í sveitum Bretagne héraðsins er enn þann dag í dag moldargólf. Fjórðungur hjóna, sem gengu í hjónaband árið 1948, hafa enn ekki fengið húsnæði. Þau búa hjá foreldrum, f hótelherbergjum eða í herbergjxmi, sem leigð eru með húsgögnum en án eldhúss. Það er þingmaður úr efnahags- nefnd þingsins sem lagði fram þessa skýrslu^ _____ \ _

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.