Morgunblaðið - 25.08.1983, Blaðsíða 44

44
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 25. ÁGÚST 1983
„ petta. \jar naestum alger óóL\myrkvi?
fannst þer ekJci tíko. ? "
er...
að gleyma
ekki að taka
landsleikinn upp
á myndbandið.
TM Reg.'U.S. Pat. Off —all rights reserved
©1983 Los Angetes Times Syndicate
Ég var beðinn um að koma til að
gefa fílnum jkkar sprautu?
Með
morgunkíiffinu
Konan mín hélt að hún gæti komið
I veg fyrir að ég kæmist hingað,
með því að læsa fótin mín inni í
skáp.
HÖGNI HREKKVlSI
Hvort veldur erfiðleik-
um, að spyrja eða þegja
Sigurður Ragnarsson, Keflavík
skrifar:
„Velvakandi.
Alkirkjuráðið (World Council of
Churches; réttari þýðing: Heims-
ráð kirkna) er samtök 301 kirkju-
deildar í um 100 löndum, en aðild
að kirkjudeildunum eiga meira en
400 milljónir manna, mótmælend-
ur og orþódoxar. Á síðasta áratug
hefur þeim kirkjudeildum fjölgað
um u.þ.b. 40, sem eiga aðild að
ráðinu. Það nær þó ekki til allra
kirkjudeilda mótmælenda. Einnig
hafa kirkjudeildir slitið samvinnu
við ráðið, nýlega Hjálpræðisher-
inn. Sbr. Lueker, E.L. (ritstjóri):
Lutheran Cycloptedia, London
1975.
í þessum mánuði var sjötta þing
Alkirkjuráðsins haldið í Háskóla
Brezku-Columbiu f Vancouver.
Það sóttu 838 fulltrúar og þúsund-
ir áheyrnarfulltrúa. Af hálfu þjóð-
kirkjunnar voru fulltrúar þau
herra Pétur Sigurgeirsson biskup
og séra Dalla Þórðardóttir prestur
á Bíldudal, en áheyrnarfulltrúar
voru þrír. Þau hafa öll sagt frá
þinginu í fjölmiðlum.
Meðal ágreiningsmála á þinginu
var ályktun um Afganistan, þar
sem herlið Sovétríkjanna og um-
deildrar ríkisstjórnar landsins
berst ómildilega við hluta þjóðar-
innar, en mikill mannfjöldi hefur
flúið land. Nefnd á þinginu undir
forystu Bandaríkjamannsins
William P. Thompson gerði tillögu
að ályktun. Því er haldið fram, að
í henni kveði ekki fast að orði og
haft hafi verið samráð um það við
fulltrúa frá Sovétríkjunum, sem
sátu þingið.
Alexander Malik biskup pakist-
önsku kirkjunnar lagði til, að til-
löguninni yrði vísað aftur til
nefndarinnar og mótuð yrði ein-
arðlegri afstaða. Eftir honum er
haft: „Ef einhver vestræn þjóð
ætti í hlut, er ég þess fullviss, að
við hefðum ekki sparað harðasta
orðalag, sem orðabækur eiga til.
Sovétríkin hafa gert mikla árás á
grannríki, og það ber að for-
dæma.“ Tillögu Maliks var hafnað,
þegar Kirill erkibiskup í Rúss-
landi hafði varað við því, að
ákveðnari ályktun ylli kirkju sinni
„hræðilegum erfiðleikum" og yrði
til að „ögra tryggð okkar við sam-
kirkjuhreyfinguna".
Ályktun þingsins um Afganist-
an mun vera þess efnis, að krafizt
er (asked for, skv. heimild minni)
heimkvaðningar sovézkra herja í
tengzlum við alhliða, pólitíska
laus mála. Þetta orðalag hefur
verið talið gefa til kynna, að ekki
sé krafizt heimkvaðningar sov-
ézku herjanna að sinni, þar til
samkomulag í þessa veru verði
gert. Þá hafnaði þingið aðstoð við
andkommúníska baráttu í Afgan-
istan. Mér er ókunnugt, hvernig
atkvæði voru greidd um þessi má.
Þrátt fyrir hógláta ályktun um
Afganistan, tók þingið ákveðna af-
stöðu til ýmissa alþjóðamála, for-
dæmdi til dæmis harðlega stefnu
Bandaríkjastjórnar i málefnum
Mið-Ameríku, bar lof á ríkisstjórn
Nicaragua, nefndi ekki Kúbu á
nafn.
Þetta er ekki í fyrsta sinn, sem
Alkirkjuráðið tekur óljósa afstöðu
til sovézkra málefna. Á fimmta
þingi þess, sem var haldið i Nair-
obi fyrir átta árum, var birt bréf
frá tveimur kristnum mönnum i
Sovétríkjunum, föður Gleb Yak-
unin og Lev Regelson, sem ásök-
uðu ráðið um þögn, þegar „rússn-
esk-orþódoxa kirkjan var nærri
lögð að velli" snemma á sjöunda
áratugnum. Þeir báðu um stuðn-
ing gegn ofsóknum yfirvalda.
Þrátt fyrir það, að sovézku kirkj-
urnar gáfu í skyn, að þær myndu
slíta sambandi við ráðið, var
ályktað að gefa meiri gaum trú-
arbragðafrelsi, án þess þó að
nefna Sovétríkin. Að þessu
markmiði hefur verið unnið und-
anfarin ár, en þess gætt að draga
ekki að því athygli með opinberum
yfirlýsingum.
Þess má geta til samanburðar,
að skv. útvarpsfréttum í gær hef-
ur páfinn aftur hafið opinbera
baráttu fyrir trúfrelsi hvarvetna
um heim, og mun einkum snúast
gegn austantjaldsríkjum.
Þinginu í Vancouver bárust tvö
bænaskjöl frá Sovétríkjunum.
Annað var frá mannréttinda-
nefnd, sem faðir Yakunin stofnaði.
Hitt var frá kirkjuleiðtoga að
nafni Vladimir Rusak. Fulltrúum
á þinginu var lítil grein gerð fyrir
efni bréfanna. Forystumenn Al-
kirkjuráðsins héldu þvi fram, að
atbeini þingsins um þessi mál
svaraði til íhlutunar í eigin mál-
efni kirkjudeildar.
Alkirkjuráðið fer með sjóði, sem
meðal annars eru notaðir til að
styrkja skæruliða SWAPO, sem
berjast i Nambíu, og á sama hátt
styrkti það á sínum tima skæru-
liða í Zimbabwe-Rhodesiu. Ráðið
telur skæruliðum þessum treyst-
andi til að efla ekki vopnakaup, þó
þeim áskotnist fjármunir.
Framansagt er að mestu byggt
á fréttaskýringu i Time i dag. Höf-
undur hennar er Richard W.
Ostling (associate editor). Yfir-
skrift greinar hans er: „Hin kyn-
lega pólitík samkirkjustefnunnar
— Gagnvart Alkirkjuráðinu eru
Sovétríkin syndlaus". Hann held-
ur því fram, að margir vestrænir
kirkjuleiðtogar séu samþykkir
árásum á stefnu Bandarikjanna
og bandamanna þeirra, en einnig
sé þögnin það gjald, sem virðist
þurfa að greiða til að halda kirkj-
um austantjaldsríkja innan ráðs-
ins. Þessi afstaða hindri ráðið
meðal annars í þvi að láta málefni
kristinna manna í Sovétríkjunum
til sína taka. Þá hafi talsmenn
ráðsins svarað með þeim orðum
gagnrýni á fjárstuðning þess við
skæruliðahreyfingar, að hún væri
hræsni eða hvítt kynþáttamis-
rétti, og hafi naumast heyrzt
hvíslað andmælum gegn þessum
fjárframlögum á þinginu í Van-
couver.
f Morgunblaðinu 21. ágúst er
haft eftir séra Barnharði Guð-
mundssyni fréttafulltrúa, áheyrn-
arfulltrúa á þinginu, að „sumir
Gömul kona,
veikt barn
Halldór Jónsson, verkfræðingur
skrifan
í júní 1971 lenti 4 ára drengur í
bifreiðarslysi. Honum var ekki
hugað líf enda áverkarnir miklir,
heilaskemmdir og beinbrot.
Tveimur mánuðum síðar, þegar
séð varð að hann mundi lifa þrátt
fyrir varanlega 100% örorku, vildi
amma drengsins leggja eitthvað
af mörkum til seinni nota. Lagði
hún 200 krónur, liðlega 2 tíma
kaup, inn á bundna bankabók með
hæstu mögulegum vöxtum. Gömlu
konuna hefur áreiðanlega munað
um þetta á þeim tima. Þá kostaði
íbúð u.þ.b. 1,5 milljón eða liðlega
100 mánaðarkaup verkamanns,
um 15 þúsund krónur.
Það vill svo til að þetta eru svip-
uð hlutföl og eru núna milli þess-
ara hluta. Það er aðeins búið að
deila í krónuna með 100, taka upp
nýkrónu til þess að „auka verð-
skyn almennings". ótal nefndir og
ráð hafa setið, færustu efnahags-
ráðgjafar hafa starfað með ríkis-
stjórnunum, gengismun hefur ver-
ið ráðstafað, félagsmálapakkar
hafa verið virtir til jafns við kaup,
skuttogarar keyptir í hverja vík
o.s.frv. Allt gert að beztu manna
yfirsýn.
Litli öryrkinn er nú orðinn 16
ára. Pabbi hans tók út úr banka-
bókinni um daginn. Upphæðin
með hæstu vöxtum var kr. 5,45,
þ.e. um 5 mínútna kaup. „Er ekki
gott fyrir þig að nota þetta í
stöðumæli, pabbi?“ sagði piltur-
inn, þegar hann sá sjóðinn. Inni-
stæðan á hæstu vöxtum hafði
rýrnað 24falt á 12 árum. Stúlka,
tengd þessum pilti, fékk frá fæð-
ingu lagt inn á reikning sinn hjá
kaupfélaginu 2 lömb í hverri slát-
urtíð. Hún varð tvitug um daginn
og tók út innistæðuna; hvað fékk
hún? 40 lömb? Nei, 3,5 lamb.
Kaupfélagið er þannig sýnu
skárra en bankinn.
Nú vilja ýmsir stjórnmálamenn
kaupa sér fylgi skuldara með þvi
að beita sér fyrir afnámi verð-
tryggingar. En erum við ekki búin
að reyna þetta áður? Er ekki full-
reynt að þær aðgerðir munu ekki
lækka dýrtíðina? Hún mun ekki
valda innstreymi i bankana. Hún
mun ekki hafa „félagslegt rétt-
læti“ í för með sér. Hún mun ekki
auðvelda ungu fólki að byggja, þvf
fjármagn mun hverfa úr umferð.
Hún mun ekki hvetja fólk til að
vinna meira, meðan stéttakerfið
er látið óbreytt, sem refsar fólki
fyrir vinnusemi.
Afnám verðtryggingar mun
sjáifsagt afla einhverjum foringj-
um tfmabundið kjörfylgi. Auð-
veldara verður um stund að reka
SÍS og kaupfélögin og einhverjir
geta eignast togara. En hvað á
hinn hljóði, smásparandi að gera?
Verður hægt að treysta vísitölu-
bréfum óorðheldins ríkis? Hvern-
ig á þá gömul kona að gefa veiku
barni gjöf til framtíðarinnar?