Morgunblaðið - 01.09.1995, Síða 5

MORGUNBLAÐIÐ
FÖSTUDAGUR 1. SEPTEMBER 1995 C 5
DAGLEGT LÍF
Hve lengi er
símavörður
á skiptiborðÁ
að vinna
fyrir
hlutu
Kaupir bifreið: Renault Clio RH, 5 d., 5 g., 1200 vél.
Sviss 4 mán. og 6 daga
Þýskaland 8 mán. og 6 daga
Lúxemborg 9 mán. og 2 daga
England 9 mán. og 6 daga
Ástralía 10 mán. og 18 daga
Holland 11 mán. og 2 daga
Danmörk 12 mán. og 16 daga
Spánn 14 mán. og 7 daga
fsland IS 14 mán. og 11 daga
Dóminíkana 71 mán. og 4 daga
Jórdanía 87 mán. og 12 daga
Kaupiu^-
bensín:"
95 okf,
1“
Astralía 4 mín.
Lúxemborg 5 mín.
England 5 mín.
Danmörk 6 mín.
Þýskaland 8 mín.
Holland 9 mín.
Sviss 9 mín.
ísland HHjj 9 mín.
Spánn 10 mín.
Dóminíkana 22 mín.
Jórdanía 28 mín.
LUXEMBORG
Kaupir gallabuxur: i' - , . Levi's501, í Levi's-verslun
Sviss ^6 klst. og 52 mín.
England 7 klst. og 52 mín.
Lúxemborg 9 klst. og 20 mín.
Ástralía 9 klst. og 57 mín.
Danmörk 10 klst. og 27 mín.
Holland 12 klst. og 46 mín.
Þýskaland 13 klst. og 8 mín.
ísland jjjljlj 14 klst. og 59 mín.
Spánn 16 klukkustundir
Dóminíkana 52 klst. og 58 mín.
Jórdanía 93 klst. og 19 mín.
Kaupir rauðvín: Le Piat de Beujolais 750 ml.
Danmörk 19 mín.
Sviss 29 mín.
England 39 mín.
Holland 48 min.
Spánn 51 mín.
Þýskaland 59 mín.
Ástralía 1 klst. og 19 mín.
Lúxemborg ísland |jS Dóminíkana 1 klst. og 41 mín. 2 klst. og 8 mín. 10 klst. og 30 mín.
Jórdanía • 15 klst. og 28 mín.
Lúxemborg
Sviss
Spánn
Þýskaland
Holland
England
Ástralía
Danmörk
ísland gjggj
Dóminíkana
Jórdanía
Smirnoff,
750 ml.
klst. og 7 mín.
1 klst. og 20 mín.
1 klst. og 39 mín.
1 klst. og 39 mín.
1 klst. og 50 mín.
1 klst. og 53 mín.
2 klst. og 16 mín.
2 klst. og 41 mín.
5 klst. og 14 mín.
8 klst. og 11 mín.
12 klst. og 22 mín.
Kaupir f
mjólk: Nýmjólk, 1 lítra
England 5 mín.
Sviss 6 mín.
Lúxemborg 6 mín.
Danmörk 6 mín.
Ástralía 6 mín.
Þýskaland 6 mín.
Holland 7 mín.
ísland jfjgí 9 mín.
Spánn 10 mín.
Jórdanía 56 mín.
Dóminíkana 61 mín.
Sviss 2 mín. j
England 3 mín.
Spánn 4 mín.
Lúxemborg 4 mín.
Þýskaland 4 mín.
Holland 4 mín.
Ástralía 4 mín.
Danmörk 7 mín.
ísland ffj^jj 9 mín.
Jórdanía 19 mín.
Dóminíkana 34 mín. j
Tvöfaldan
hamborgara
McDonald's:
Ástralía 13 mín.
England 18 mín.
Sviss 19 mín.
Lúxemborg 20 mín.
Danmörk 24 mín.
Þýskaland 25 mín.
Holland 26 mín.
Spánn 35 mín.
island gjjgg 55 mín.
Jórdanía 78 mín.
Dóminíkana 272 mín.
Holland 8 mín.
Þýskaland 12 mín.
Danmörk 14 mín.
England 16 mín.
Ástralía 16 mín.
Lúxemborg 16 mín.
Dóminíkana 20 mín.
Sviss 24 mín.
Spánn ísland Sjg 38 mín. 41 mín.
Jórdanía 46 mín.
Gjaldkeri
Ritari
Símavörður
Verkamaður
ÍSorphirðir
Trésmiður
Bifvélavirki
Laun og skattar í LUXEMBORG
Heildarlaun Tekjuskattur % Hrein laun %
148.676 kr 29.968 kr 20% 118.708 kr 80%
148.676.- 29.968.- 20% 118.708.- 80%
148.676.- 29.968.- 20% 118.708.- 80%
122.168.- 21.005.- 17% 101.163.- 83%
96.236, - 13.162.- 13,5% 83.074.- 86,5%
96.236. - 13.162,- 13,5% 83.074.- 86,5%
96.236.- 13.162,- 13,5% 83.074.- 86,5%
Mikið tillit tekið til
hióna með börn
ÍBÚAR Lúxemborgar eru fremur
íhaldssamir, en sýna einnig fyrir-
hyggju, í fjánnálum sem öðru.
Ómar Birkisson hefur verið bú-
settur í Luxemborg í 25 ár og seg-
ir að til dæmis megi fastlega gera
ráð fyrir að Lúxarar, eins og hann
kallar þá, séu
Fó 200
þúsund
krónur er
bnrn
fæðist
flestir búnir að
ákveða hvert og
nákvæmlega
hvenær þeir
fara í sumarfrí
árið 1997.
„Þessi fyrir-
hyggja kemur
sér að mörgu
leyti mjög vel.
Til dæmis er algengt að fólk leggi
til hliðar peninga, sem börnin fá
þegar þau gifta sig og fara að
kaupa húsnæði. Ég held að sumir
ákveði að eignast ekki börn fyrr
en þeir sjá fram á að geta stutt þau
fjárhagslega þegar þar að kemur.
Ahersla er lögð á fj ölskyldulíf og
ýmsar skattaívilnanir eru fyrir
barnafólk. Stefnan er sú að aðeins
annað foreldra vinni utan heimilis
og yfirleitt eru það karlar.“
Mjög dýrt að leigja
húsnæði
Líkt og í Þýskalandi, er húsnæð-
iskostnaður afar hár í Lúxemborg.
IENGLANDI
Dónalegt að spyrja
hvað fólk fær í laun
„TVÖ hugtök eru notuð um laun í
Bretlandi, salary, sem greidd eru
mánaðarlega starfsfólki í
hugverksvinnu og wage,
sem verkafólk fær út-
borguð vikulega," segir
Birna Helgadóttir, sem
býr í London og tók
saman upplýsingar þar.
„Þeir sem vinna til
dæmis á skrifstofum fá
yfirleitt ekki greitt
sérstaklega fyrir yfir-
vinnu, en verkamenn
geta að öllu jöfnu
hækkað tekjur sínar
með yfírvinnu."
Hæst laun í
London
Þau laun, sem
miðað er við í
Englandi, eiga við um
London, en Bii-na segir
algengt að annars staðar
séu laun 8-15 þúsund
krónum lægri á mánuði,
enda verðlag almennt
hærra í London. Á það
m. a. við um húsnæði,
sem er bæði dýrt að
leigja og kaupa.
mm

Gjaldkeri
Ritari
Símavörður
Verkamaður
Sorphirðir
Trésmiður
Bifvélavirki ‘1
Laun og skattar í ENGLANDI
Heildarlaun Tekjuskattur % Hrein laun %
101.236 kr 16.594 kr 16,3% 84.642 kr 83,7%
125.625.- 22.691 .- 18% 103.012.- 82%
121.437 .- 21.644.- 17,8% 99.793.- 82,2%
87.100.- 13.060.- 14,9% 74.040.- 85,1%
65.638,- 7.194.- 10,9% 58.444.- 89,1%
174.200.- 34.835.- 19,9% 139.365.- 80,1%
174.200.- 34.835 .- 19,9% 139.365.- 80,1%
<iöað er við iðinn bHvélavirk/a þvi laun eru greidd i samræmi við afköst.
„Thatcher-bylting-
in svokallaða leiddi tO
þess að verkalýðsfé-
lögum var nær út-
rýmt. Þeir sem vinna
hjá einkafyrirtækjum
semja sjálfir um
laun sín og f
þessari
könnun er
stuðst við
meðallaun fólks.“
Tekjm- á Eng-
landi eru afar mis-
jafíiar og segir
Bima að margir
þeirra sem vinna
t.d. við verðbréfa-
viðskipti hafi him-
inhá laun. „Ég
þekki marga um
þrítugt, sem hafa
um 10 milljónir ís-
Tatcher
dró mótt
úr verka-
lýðshreyf-
ingunni
lenskra króna í árstekjur,
en þeir vinna líka a.m.k.
10-12 tíma á dag. Þess má
geta að raunverulegur
vinnudagur er að meðal-
tali lengstur í Bretlandi af
öllum Evrópulöndum. Al-
mennt yrðu ekki gerðar
kröfm- um að fólk í þeim
stéttum sem hér eru til
umfjöllunar ynni lengur
en 8-9 tíma á dag, þótt það geti
verið misjafnt eftir fyrirtækjum.
Yfirvinna er yfirleitt meiri hjá
þeim sem eni hærra settir.“
Bretar tala ekki mikið um launin
sín, að sögn Birnu, enda segir hún
dónalegt að spyrja fólk hvað það
hafi í laun. „Það væri betra að
spyrja Breta hversu mai-ga
rekkjunauta hann hefði átt um
ævina, eða hvort hann berði kon-
una sína.“
FRÁ Lúxemborg
Lóðir fyrir nýbyggingar eni
óheyrilega dýrar, kosta auðveld-
lega um 10 milljón kr., að sögn
Ómars. „Algengt er að mánaðar-
leiga fyrir tveggja herbergja íbúð
sé um 60 þúsund og fyrir þriggja
herbergja íbúð nímlega 70 þúsund
kr., en leiguverð getur verið mun
hærra.
Hægt er að fá hagstæð lán
vegna húsnæðiskaupa hjá ríkis-
bönkum og er greiðslugeta fólks
metin þannig að afborganir fari
ekki yfir 33% tekna. Þeir sem eiga
börn geta dregið allan vaxtakostn-
að frá sköttum.“
Tveggja klukkutíma hádegishlé
er í öllum skólum og er þá gert ráð
fyrir að börnin fari heim að borða.
Það er enn einn þáttur sem gerir
erfiðara fyrir hjón að vinna bæði
utan heimilis.
Mæður hvattar til að vera
heima
Ómar segir að mæður séu
óspart hvattar til að vera heima
hjá börnum sínum. „Konur fá um
220 þúsund krónur þegar þær
verða barnshafandi og eftir að
barn fæðist fá þær um 25 þúsund
krónur á mánuði, ef þær eru
heimavinnandi, þar til barnið nær
tveggja ára aldri. Auk þess er
hægt að draga um 60 þúsund krón-
ur frá skatti á ári ef annað foreldra
er heimavinnandi. Lúxarar líta á
það sem eins konar umbun fyrir
kennslu, enda er talað um lær-
dómsskatt.“
Lág fæðingatíðni er helsta
ástæða þess að yfirvöld í Lúxem-
borg greiða götu barnafólks með
þessum hætti. „Auðvitað auöveld-
ar þetta fjölskyldufólki lífið, en
gárungamir segja að það sé bara
verið að ala upp fleiri skattborg-
ara.“