Dagblaðið Vísir - DV - 21.08.1989, Qupperneq 15

u

UR 21

Verður Stjórnarráðið innsiglað?
Fyrir stuttu gekkst fjármálaráö-
herra fyrir hörðum innheimtuað-
gerðum á vangoldnum söluskatti.
Þótti mörgum fullharkalega í hlut-
ina farið gagnvart þeim sem vafi
var á hvort skulduöu skattinn eður
ei og höföu sín mál í meðferð ann-
aöhvort hjá dómstólum eða ríkis-
skattanefnd.
Þessum aðilum átti ekki að hlífa,
samkvæmt skipun ráðherra, „eitt
skyldi yfir alla ganga“ (nema
flokksbræöur) og sem betur fer
varð réðherra, eins og svo oft áður,
aö gefa eftir og bíða úrskuröar.
Svo langt var gengiö í ofsóknar-
og múgæsingarherferðinni að op-
inberir starfsmenn hvöttu fólk til
þess að klaga þá er þeir grunuðu
um að vera seka um að hafa ekki
gert skil á söluskatti.
KjaUarinn
Ingi Björn Albertsson
alþingismaður
Rikisstjórn Steingríms Hermannssonar. - Reisti sér hurðarás um öxl með því einu að setjast að völdum,
segir greinarhöfundur meðal annars.
„Telji ríkisstjórnin sig þurfa að eyða
meira fé en hún hefur heimildir til ber
henni skilyrðislaust að leita samþykkis
Alþingis.“
Lítillækkar Alþingi
Því rifla ég þetta nú upp aö ný-
lega kom út skýrsla Ríkisendur-
skoðunar um framkvæmd fjárlaga
fyrir árið 1989 og fyrir þá sem ekki
muna ætlaði Ólafur Grímsson fiár-
málaráðherra að skila árinu með
tekjuafgangi upp á rúmar 600 millj-
ónir króna.
Hinn stolti fiármálaráðherra
marglýsti fiárlögum sínum sem
„ábyrgum fiárlögum" þegar stjórn-
arandstæðingar bentu á hinar
ýmsu veilur í frúmvarpinu.
Auðvitað stendur ekki steinn yfir
steini í fiárlögum ráðherra Al-
þýðubandalagsins og aldrei fyrr
hefur nokkur fiármálaráðherra
misst eins rækilega niður um sig
nema ef vera skyldi forveri hans í
starfi, Jón Hannibalsson.
Nú hlýtur það að vera eðlileg
krafa að eitt skuli yfir alla ganga,
eins og Ólafur Grímsson sagði, rík-
isstjórnina líka.
Þeir hafa leyft sér að tala um að
söluskatti, sem ekki hefur verið
skilað á réttum tíma, hafi í raun
verið stolið. Ég samþykki það, svo
langt sem það nær.
En hvað heitir það þegar menn
leyfa sér að eyða peningum sem
þeir ekki eiga? Leyfa sér að veð-
setja framtíð fólks án nokkurrar
heimildar eða leyfis? Ég ætla ekki
að gefa því nafn en það er margfalt
stærri glæpur en vangoldinn sölu-
skattur einstakra aðila.
Að skila-ekki stela
Ríkisstjórnin hefur leyft sér að
stórauka skuldir almennings í
landinu í trássi við fiárlög. Hún
hefur lítillækkað Alþingi með því
að sniðganga samþykktir þess vís-
vitandi.
Telji ríkisstjórnin sig þurfa aö
eyða meira fé en hún hefur heim-
ildir til ber henni skilyröislaust að
leita samþykkis Alþingis.
Henni ber því í slíkum tilfellum
að kalla Alþingi saman, ekki að
„stela“ fiármunum komandi kyn-
slóða.
Á aðeins hálfu ári hefur húneytt
sem svarar yfir tuttugu þúsund
krónum á hvert mannsbarn í
landinu, án heimildar.
Þessar aðgerðir urðu til þess að
ég kallaði þessa menn síbrotamenn
og tel að hér sé komið verðugt verk-
efni fyrir t.d. lagadeild Háskóla ís-
lands að rannsaka hvort hér séu
lög ekki þverbrotin og hvort ekki
megi sækja þessa menn til ábyrgð-
ar.
Það hlýtur að vera umhugsunar-
efni fyrir Alþingi hvort það eigi
yfirhöfuö að vera að eyða löngum
og ströngum fundum í að ræða fiár-
lög ár eftir ár, nánast vitandi það
að þau verða virt að vettugi. Það
er veriö aö gera grín að Alþingi
með þessum vinnubrögðum, þeim
verður að hnna.
Eittgangi yfiralla
Ég vil því gera orð Ólafs Gríms-
sonar að mínum: „Eitt skal yfir
alla ganga.“ Ríkisstjómin hefur
stohð fé, hefur eytt fiármagni sem
hún ekki hafði heimild th og hana
ber að sækja th saka á sama hátt
og þá sem ekki skhuðu söluskatti.
Einu svör forsætisráðherra voru
þau að við hefðum reist okkur
hurðarás um öxl. Það er hárrétt
hjá honum að það gerði núverandi
ríkisstjórn strax með því einu að
setjast að völdum.
En það sem ráðherrann átti að
vera maður th að segja var að þeir
heföu sólundað og eytt úr hófi fram
fé framtíðarinnar án nokkurrar
heimhdar, heíðu eytt langt um efni
fram.
Því á ekki að fara í manngrein-
aráht, heldur „láta eitt yfir alla
ganga“ og bregðast meö hkum
hætti við og gert var viö innheimtu
söluskatts. Það á að loka á þessa
menn og því er spurningin: Verður
Stjórnarráðið innsiglað?
Ingi Björn Albertsson
Rík þjóð
Lifskjör þjóðarinnar hafa batnað
mikið á þessari öld. Þjóðin, sem dó
úr ófeiti og innanmeinum, hefur
nú svo mikiö aö borða að sumir
einstakhngar hennar eiga við per-
sónuleg vandamál að stríða af þeim
sökum og hehsugæsla er með því
hesta í veröldinni. Venjulegir mör-
landar verða allra karla elstir og
hafa að lífsfórunaut ekki aöeins
fahegustu konur í heimi, heldur
verða þær einnig allra kerlinga
elstar sem betur fer. í kaupbæti er
svo boðið upp á fallegt land, hreint
og unaðslegt, hvort sem farið er á
vit þess gangandi, ríðandi eða á
bíl, skoðað úr lofti eöa af sjó. Sam-
kvæmt alþjóðastöðlum eru íslend-
ingar líka hamingjusamasta þjóð í
heimi og verður helst sett út af lag-
inu ef skákmaöur leikur af sér úti
í heimi, hetjutenór flaskar á háa
C-inu eða landsliðið okkar sigrar
ekki alla hina í „alle tiders“ heims-
meistarakeppni.
Hagvaxtarmet
Hvað varðar lífskjör þá birtist
~ tafla í síðustu viku í Vísbendingu
sem sannaði það að við erum núm-
er eitt í hagvexti í veröldinni á ár-
unum 1971-1987. Meðalhagvöxtur
var sem sagt 5,1% á ári fyrir þetta
tímabh og skyldi þá engan undra
að á árunum 1986 og 7 urðum við
næsttekjuhæsta þjóö í veröldinni,
aðeins Svisslendingar gátu státað
af hærri landstekjum á mann. í
fyrra kom aðeins afturkippur í
efnahagsbatann og svo verður
einnig þetta ár. Samt er lands-
framleiðslan á mann áætluð af
Þjóðhagsstofnun hærri þetta ár en
metárið 1986, enda mun verg lands-
framleiðsla nálgast núna 300 mhlj-
arða markið og eru útflutningstekj-
ur áætlaðar yfir 100 mhljarða í ár.
Þetta allt saman mun gefa okkur
KjaUarinn
Guðlaugur Tryggvi
Karlsson
hagfræðingur
um 20 þúsund dollara tekjur á
mann sem er alls ekki svo slæmt
og líklega veröum við í einu af topp
tíu sætunum með þjóðartekjur.
Miklar útflutningstekjur
Nú er það svo að oft er jafnerfitt
að gæta fengins fiár eins og að afla
þess. En í þessu efni virðist enginn
bhbugur vera á þjóðinni. Sjómenn-
irnir okkar ausa gífurlegum verð-
mætum á land dag hvern og verð-
lag er vissulega þokkalegt þótt salt-
fiskurinn hafi eitthvað gefiö eftir
frá metverði síðustu ára. Þá er áh,
jámblendi og kísilgúr á metverði
og meira að segja hrossakjöt er rif-
ið út í Japan. Virðist reyndar ekk-
ert lát á því hvað sú þjóð getur étið
og það jafnvel hrátt. Hvernig væri
að prófa á þá hrútakjötið okkar?
Vanþökkum ekki góðærið
Af öllu þessu ætti að vera aug-
ljóst að við íslendingar eigum ekki
viö neinn venjulegan efnahags-
vanda að etja. í landinu ríkir al-
gjört góðæri þótt auðvitað verði að
opna augun til þess að sjá það.
Nýjustu tölur um vöruskiptajöfn-
uðinn með yfir þriggja mihjarða
afgang á hálfa árinu gefa líka fylli-
lega ástæðu til bjartsýni. Það er
árangur sem er raunverulegur fyr-
ir þjóðarbúið og sýnir að þjóðin
vill halda efnahagslegu sjálfstæði
sínu. Rétt er einnig að ítreka það
aftur að við vomm á tekjumeti fyr-
ir tveimur þremur árum og þótt
aukningin sé ekki jafngífurleg og
þá er það samt þannig að við höld-
um nokkurn veginn sjó og getum
svo gefið fulla ferð áfram þegar lag
gefst. Þá mega líka Svisslending-
amir fara að vara sig.
Forgangsverkefni
„Starfið er margt" sagði skáldið
og ráðherrann og nokkur verkefni
eru framundan sem öðrum fremur
þarf að standa vel í ístaðinu við.
Fyrst og fremst þarf að heyja af
fullum krafti þá vamarbaráttu sem
við eigum við Evrópubandalagið.
Evrópubandalagsríkin eru okkar
langmikhvægasti markaður fyrir
útflutningsvörur. Ef vissum öflum
þar, sem heimta skip sín inn fyrir
okkar fiskveiðhandhelgi, verðu
kápan úr því klæðinu, munneitun
okkar á þeirri kröfu þýða tollaálög-
ur á útflutning okkar th Evrópu-
bandalagsríkjanna. Þessi hætta
fær nú síaukið vægi vegna stefn-
unnar um sameiginlegan innri
markað bandalagsríkjanna árið
1992. Að vísu fullvissaði spænski
utanríkisráðherrann Jón Baldvin
Hannibaldsson utanríkisráðherra í
konungsheimsókninni um daginn
um að slíkt væri ekki á döfinni.
Slík yfirlýsing er auðvitað mikih
árangur, sem og fullvissa Kohl,
kanslara Þýskalands, í opinberri
heimsókn Vigdíar Finnbogadóttur
forseta til Þýskalands, um það að
Þjóðverjar myndu standa með okk-
ur í fríverslunarbaráttu okkar við
Evrópubandalagið. Ef þessi tollur
yrði samt settur á vörur okkar við
vindubrúna inn í kastalann „For-
tress Evrópa“ eftir þrjú ár væri það
margra mihjarða tjón fyrir íslenskt
þjóðarbú.
Seljum rafmagnið dýrt
Annað mjög mikilvægt mál er
nauðsyn þess að selja núna annað
álver, auk stækkunarinnar í
Straumsvík. Blöndurafmagnið fer
núna að verða tilbúið og hagstæöir
virkjunarkostir eru fyrir hendi við
Búrfeh, Vatnsfell, Sultartanga,
Laxárvirkjun, Kröflu og Fljóts-
dalsvirkjun. Þjóðin treystir á
samningamenn sína að selja raf-
magnið dýrt og fljótt, helst þannig
að við getum eignast orkuverin
frítt eftir ákveðinn tíma eins og
Búrfehsvirkjun.
Varaflugvöllur - flugöryggi
Annað mál þessu skylt er auðvit-
að varaflugvöllurinn. Jón Baldvin
Hannibalsson utanríkisráðherra
hefur fengið fullvissu fyrir því að
þessi flugvöhur yrði ekki skoðaður
sem hernaðarmamMrki þótt
mannvirkjasjóður Atlantshafs-
bandalagsins myndi alfarið kosta
hann. Hér er sem sagt einungis um
flugöryggi að tefla, auk eðlilegrar
þátttöku í vörnum landsins. Þannig
er treystur enn frekar sá friður sem
við höfum búið við eftir síðari
heimsstyrjöldina. íslenskar hend-
ur fengju að mestu leyti vinnuna
við þetta mannvirki og öfluðu
þannig um fimmtán mihjarða í
gjaldeyri fyrir þjóðarbúið. Það yrði
gott búsílag í hagvaxtarkapphlaup-
inu við Svisslendingana og sjálf-
sagt mætti, ef svo sýndist, greiða
niður mörg kíló af dilkakjöti fyrir
sérvitra sælkera uppi á Fróni, sem
nytu þá þeirra sérréttinda aö borða
ódýrt besta og hollasta mat í heimi.
Að ekki sé minnst á öll þau göng
og umferðarbætur til öryggis okkar
dreifðu byggðum sem mætti fram-
kvæma fyrir slíkan pening. Vega-
göng um Vestfirði, Austfiröi og
undir Hvalfiörö. Ekki þarf heldur
að efast um samningssnilh utan-
ríkisráðuneytisins, sem sló Varn-
arliðið kalt um hálfs milljarös
vatnsveitu fyrir Vallarsvæðið um
dáginn. Þá má heldur ekki gleýma
að við eigum hálfs mihjarðs skreið-
arfarm óinnheimtan í Nígeríu.
Sýnum atvinnulífinu áhuga
Eghl Skallagrímsson sótti einu
sinni gull fyrir Noregskonug th
frænda sinna í Norður-Noregi. Nú-
tíma íslendingar sækja gull í blóm-
legt og kraftmikiö atvinnulíf. Jón
Sigurðsson viðskiptaráðherra
hyggst með nýrri löggjöf verðlauna
þá af vlkingaþjóðinni sem vilja taka
þátt í atvinnulífinu og kaupa hluta-
bréf í fyrirtækjum. Hér hafa ein-
stakhngar tækifæri th þess að
treysta framtíð sína í tvennum
skilningi. Auðvitað er það ekkert
gefið að atvinnulífið blómstri. Um
það verður að hugsa eins og annað
og hafa áhuga. Þjóðin ætti að heita
á sig þegar þessi löggjöf er komin
í gegn og veija einhverju fé th þátt-
töku í atvinnulífinu. Ef íslendingar
leggjast á eitt er enginn vafi á því
að við getum skhað komandi kyn-
slóðum öruggri og bjartri framtíð.
Guðlaugur Tryggvi Karlsson
„Auðvitaö er það ekkert gefið að at-
vinnulífið blómstri. Um það verður að
hugsa eins og annað og hafa áhuga.“