Þjóðviljinn - 20.04.1975, Page 17

Sunnudagur 20. april 1975. ÞJÖÐVILJINN — StÐA 17
Frá sýningu Jóhannesar Jóhannessonar.
List á loftinu
hússins nýtur ekki dagsbirtunn-
ar. — Listasafn rikisins er hér
sérkapituli. Sýningarhúsið að
Skólavörðustig 4, sem nefnist
Loftið er myndlistinni samboð-
ið, þ.e. hinum smærri verkum.
Hið eina gagnrýnisverða
er hversu litur herbergjanna er
dauður,- má lifga hann með til-
brigðum á dyrakörmum.
Fyrsta sýningin á Loftinu er á
vatnslitamyndum eftir Jó-
hannes Jóhannesson. Þar eð
sýningunni lýkur áður en þetta
skrif prentast, læt ég nægja að
segja, að hún er Loftinu og list-
inni til sóma.
Þeir, sem hafa stundað
sýningar i Reykjavik undanfar-
in ár, hafa orðið vitni að marg-
vislegum breytingum á aðstöðu
myndlistarmanna.
Nýir salir hafa verið teknir i
notkun, en öðrum lokað, sumir
teljast nánast neyðarúrræði, til
að fullnægja eftirspurninni, eða
þá svo illa gerðir, að til óþurftar
er.
Kjarvalsstaðir eru ekki
myndlist samboðnir meðan
þrúgandi loftskreytingin trónar
yfir lifi og limum, salir Hamra-
garða eru um of niðurskiptir af
gluggum, og kjallari Norræna
an SÚM hreyfingarinnar og með-
al ófélagsbundinna myndlista-
manna er vaxandi skilningur á
pólitisku hlutverki listarinnar, og
hafa þeir m.a. unnið upp sýningar
sem benda markvisst á
mengunarhættu og firringu,
hræsni á tyllidögum þjóðarinnar
(t.d. 17. júni) eða þá unnið verk
baráttu kvenna til stuðnings i
jafnréttismálum o.fl. En utan
þessa hóps eru menn sem vaxið
hafa upp i þægilegu umhverfi og
ómþýðum straumum þar sem
vandamál daganna vikja fyrir
endalausri formleitog linu, þar er
landslagið teygt og togað á
keimlikum grundvelli og frum-
herjamir gerðu, eða þá yfirskil-
vitlegar tjáningar haldast i hend-
ur við offágun og tæknibrellur
(grafik) og mannskepnan vafrar
þarna um eins og undanvillingur i
öskju með púllum og pifum.
Tillögur til úrbóta
Með þeirri reynslu sem fengist
hefur af samstarfi myndlista-
manna og dagblaða er augljóst
mál að hægt er að auka framlag
myndlistarinnar i efniskosti
þeirra. Frjáls túlkun listamanna
getur verið með ýmsu móti, hún
getur verið einstakt sjálfstætt
verk eða liður i myndröð, mynda-
saga o.fl. Tækni og fram-
setningarmáti myndanna, svo og
uppsetning, þarf vitanlega að
Prentsmiöia
Þjóðviljans
annast
allskonar
setningu
og prentun
Prentsmiðja
Þjóðviljans hf.
Skólavörðustíg 19. Simi
17505
®M
SENDIBÍLASTÖDtN Hf
vera frjáls svo listamaðurinn fái
notið sin, hvers konar hömlur eða
ósanngjamar kröfur bitna ætið á
gæðum verkanna, t.d. vinsam-
legar ábendingar eða óskir um að
þetta eða hitt sé gert svona eða
svona!
t þessu sambandi vaknar nú
spuming: hvað langt vilja dag-
blöðin ganga til móts við lista-
manninn? Og hvert er hæfi-
legt framlag listamannsins til
blaðsins?
t könnun sem Félagsfræðideild
Háskólans gerði fyrir tveim árum
varð ljóst að menningarefni eins
og leikhúsmál, bókmenntir og
kvikmyndagagnrýni voru ofar-
lega á blaði hjá lesendum og áttu
meira fylgi að fagna en iþróttir
t.d. t fréttum af þessari könnun
var ekki minnst sérstaklega á
myndlist, en myndasögur virtust
njóta mikillar hylli, 55,3% les-
enda fylgdust alltaf með þeim.
Hlýtur þvi myndform þetta að
höfða til listamanna, þ.e. þeirra
sem vilja tjá sig á vettvangi neyt-
endanna, með þeim aðferðum
sem neytendur kjósa.
Hér er vitaskuld gefin ófull-
komin og kannski villandi lýsing
á vilja lesenda (?) en markmið
myndlistamanna hlýtur þá að
kanna hvort þeirra sé þörf i meira
mæli en nú er, það er að segja ef
þeir hafa þá hug á nánari krufn-
ingu þjóðfélagsmálanna, eða öðr-
um þáttum i sérstakri umfjöllun.
Auðveldasta leiðin til að
komast að vilja myndlistamanna
er sú að þeir ræði þessi mál, og þá
helstá opnum fundi, Listamanna-
þingi. önnur mál á sliku þingi
yrðu sjálfsagt félagsmál mynd-
listamanna almennt, aðstaða, á-
hrif o.s.frv.
Myndlistamenn hafa flestir
áhuga á kynningu verka sinna og
eru náttúraðir fyrir vinsældum,
þeir hafa löngummænt tií
Sjónvarpsins i von um að
skilningur ráðamanna þess á
myndfræðslu o.fl. aukist, en vist
er að sæmileg myndfræðsla á
vegum Sjónvarps verður ekki
fyrr en ráðinn er sérmenntaður
maður (eða menn) að stofnun-
inni.
Ef myndlistamenn þinga ein-
hvem tima um málefni sin mega
þeir ekki gleyma að bjóða fulltrú-
um helstu fjölmiðla til þings, svo
og fulltrúum Listasafna og
áhugamönnum um myndlist,
kaupendum myndlistaverka,
bókaútgefendum, o.fl. '
Hér verður ekki fjallað nánar
um félagsmál myndlistamanna
eða áhrif þeirra útávið, en sú ósk
borin fram að þeir geti innan
skamms lagt niður persónulegar
ýfingar og meting um gæði (o.fl.)
og snúi sér i þess stað að meira
áriðandi rökræðum, sem verði
listmennt þjóðarinnar til eflingar
og þroska.
HVER STAL
BEINUM
PEKING-
MANNSINS?
Hauskúpa Peking-
mannsins; var henni
týnt I flaustri?
Arið 1926 fundust um 500 þús-
und ára gömui bein f nánd við
Peking. Þessi fundur sætti mikl-
um tiðindum, fram til þessa héldu
menn að maðurinn hefði fyrst
komið fram sem tegund I Afriku,
en bein þessi bentu til mjög
þroskaðrar veru og gáfu til kynna
að ættartré mannsins væru fleiri
en eitt.
Þegar japanir réðust inn I höf-
uðborg Kina árið 1941 hurfu þessi
bein, og hefur verið leitað að þeim
siðan af miklu kappi. Frá þeirri
leit segir I nýlega útkomnum bók-
um eftir Harry Shapiro og
Christofer G. Janus. Shapiro er
heiðursforseti mannfræðideildar
bandaríska náttúrugripasafnsins
og hefur verið að leita að beinum
Pekingmannsins allar götur siðan
þau hurfu. Janus er hinsvegar
bissnessmaður, sem hefur lagt fé
til leitarinnar og sýnt henni mik-
inn áhuga.
Allt er þetta mál hið dular-
fyllsta. Þegar japanski herinn
flæddi yfir Kina 1941 voru beinin
pökkuð niður og þau send til
Framhald á 22. siðu.
Túngata 12 Alftanesí dregiö i desember '75
Sala hafín. Miöar öfáanlegir fra skrifstofu
en lausir miöar fáanlegir i nokkrum umboöum
út um land og i Reykjavik.
Auk ótal
húsbúnaöar
vinninga á 50-25
og tOþús. kr. hver.
100 bilavmmngar
á hálfa miliión
oa eina miniön.
150 utanlands
fer&ir á tOOog
250 þús. hver.
Garðahreppi
dregiö
april
9
76