Dagblaðið Vísir - DV - 14.02.2001, Blaðsíða 5

MIÐVIKUDAGUR 14. FEBRÚAR 2001
I>V
5
Fréttir
Losun gróöurhúsalofttegunda jókst hér á landi um 9,5% á milli ára:
Aukning vegna stækk-
unar tveggja álvera
- auk meiri bílamengunar - ísland nýtti heildarkvóta sinn á aöeins einu ári
Losun gróðurhúsalofttegunda á
ísland jókst um 9,5% á milli áranna
1998 og 1999. Þetta kemur fram i
frétt frá Hollustuvernd riksins. Frá
árinu 1990 hefur losun gróðurhúsa-
lofttegunda aukist um 14% og er
talið að aukninguna megi rekja til
þriggja þátta. Þessir þættir eru
framleiðsluaukning í stóriðju, meiri
nýting jarðhita og aukin losun frá
bílum og tækjum.
Losun hefur aukist frá 1999
Magnús Jóhannesson, ráðuneytis-
stjóri hjá umhverfisráðuneytinu,
segir að þessi aukning komi ekki á
óvart, a.m.k. hvað varðar stóriðj-
una. „Vitað var að þar myndin los-
unin aukast þar sem verið var að
auka framleiðsluna," segir Magnús.
Að sögn hans er hlutur stóriðju í
aukningunni rúmlega tveir þriðju
en það sé hins vegar nokkurt
áhyggjuefni að stöðug aukning sé í
losun frá bílum og umferð.
„Losunin hefur aukist töluvert
mikið frá 1999 vegna stækkunar ál-
versins í Straumsvík og vegna til-
komu álvers Norðuráls," segir
Magnús.
Samkvæmt Kyotobókuninni má
aukin losun gróðurhúsalofttegunda
vera 10% á íslandi en hún tekur
ekki gildi fyrr en árið 2008. Magnús
segir að í dag sé í gildi rammasamn-
ingur um loftslagsbreytingar frá
1992 og þar eru ekki sett losunar-
mörk fyrir einstök ríki. Hins vegar
hafi verið stefnt að því aðildarrikin
myndu draga úr losun árið 2000
miðað við áriö 1999. Að sögn Magn-
úsar munu sennilega aðeins tvö ríki
ná því marki og eru það Þýskaland
og Bretland. Hann segir að mögu-
leikar íslands til að hafa áhrif á
þetta séu minni en annarra þjóða
vegna þess að búið var að gera það
mikið í jarðhitavæðingu og fleiru
hér fyrir árið 1999.
„Það er ekki hægt að segja til um
það á þessari stundu hvernig aukn-
ingin i stóriðjunni verður leyst
árið 2008 þar sem ekki er enn ljóst
á hvað hátt það verður gert,“ seg-
ir Magnús. Tillaga liggur frammi
þar sem gert er ráð fyrir að stóriðja
á íslandi verði meðhöndluð á annan
hátt en annars staðar þar sem hér
eru notaðir endurnýtanlegir orku-
gjafar.
Draga þarf úr losun
Samkvæmt rammasamningum
frá 1992 gerðu íslensk stjórnvöld
áætlun um að auka ekki heildarlos-
un gróðurhúsalofttegunda frá árinu
1999 til 2000, fyrir utan stóriðju, og
gert ráð fyrir í henni að fara inn í
gróðurbindingu. Magnús segir að
árið 1996 hafi verið tekin ákvörðun
um að auka verulega bindingu
kolefnis í gróðri og byrjað var á því
árið 1997 og hefur verið haldið
áfram með það síðan.
Hann segir að samkvæmt athug-
Fiskiskip
23%
Heimild: Hollustuvernd rtkisins
unum bendi allt til
þess að áætlunin
muni standast.
„Ljóst er að það
þarf að draga úr
losun og nú er
nefnd að störfum
á vegum okkar
sem vinnur að
þvi að gera tillög-
ur um aðgerðir á
næstu árum sem
horfa fram til 2008,
þegar skuldbindingar
Kyotobókunarinnar .eiga
að taka gildi," segir Magn-
ús. Niðurstöður nefndarinnar
segir hann að séu væntanlegar á
vormánuðum. -MA
Skipting heildarlosunar
- á íslandi eftir greinum 1999
Bæjarfulltrúi Samfylkingar um einkavæðingu grunnskóla í Hafnarfirði:
Skólabörn eru ekki markaðsvara
- samningurinn til fyrirmyndar, segir bæjarstjóri
„Grunnskólabörn í Hafnarfirði
eiga ekki að vera markaðsvara
líkt og meirihluti Sjálfstæðis- og
Framsóknarflokksins í Hafnar-
firði hefur samþykkt með því að
ætla sér að bjóða út kennsluþátt-
inn,“ segir Valgeröur Halldórs-
dóttir, bæjarfulltrúi Samfylking-
ar í Hafnarfirði, vegna áforma
um að bjóða út kennslu í nýjum
grunnskóla i íslandi. Markmið
meirihluta bæjarstjórnar er að ná
fram hagræðingu og sparnaði.
Málið er komið í sali Alþingis þar
sem Guðmundur Árni Stefáns-
son, flokksbróðir Valgerðar, tók
það upp utandagskrár. Þar lýstu
stjórnarsinnar því að eðlilegt
væri að bjóða út umrædda þætti í
rekstri grunnskólans. Valgerður
segir vandséð hvernig menn ætli
að ná fram sparnaði nema það
bitni á nemendum skólans.
„Sá sem bíður í kennsluþáttinn
þarf að leggja fram mikið fé og
tryggingar og því eðlilegt að hann
vilji ná fram ákveðnum hagnaði á
rekstrinum. Bærinn ætlar sér
bæði að spara og græða, og rekst-
araðilinn að græða. Einhverjir
hljóta að tapa,“ segir hún.
Valgerður segir augljóst á út-
boðsgögnunum að ekki eigi að
tryggja stoðþjónustu inn I skól-
ann s.s. náms- og starfsráðgjöf
eða stuðningsfulltrúa. Opnað
verði fyrir sölu á viðbótarþjón-
ustu gegn greiðslu foreldra í
tengslum við heilsdagsskólann.
„Það felur í sér hættu á mis-
munum milli nemenda. Erfitt er
að finna matarholur í grunnskól-
anum í dag og ætla má að hagn-
aði verði reynt að ná t.d. með því
að sleppa forfallakennslu, ráða
kennara með minni starfsreynslu
og menntun, fjölga í bekkjum,"
segir hún.
Valgerður segir bæjarfulltrúa
Samfylkingarinnar vera fylgjandi
auknu sjálfstæði skóla og skóla-
stjórnenda. „En við höfnum því
alfarið að útboð sé leið til að ná
því markmiði. Verkefni sveitar-
stjórnar er að sjá um rekstur
grunnskólans skv. lögum og á
hennar ábyrgð. Með þessu fyrir-
komulagi verður
erfiðara fyrir bæj-
arbúa að kalla
hina pólitískt
kjörnu fulltrúa til
ábyrgðar. Við i
Samfylkingunni
höfnum því alfarið
að menntun barna
okkar sé sett á
uppboðsmarkað
og að gróðarsjón-
armiðið sé haft að leiðarljósi,"
segir Valgerður.
Magnús Gunnarsson bæjar-
stjóri í Hafnarfirði segir ástæðu-
laust að hafa áhyggjur af málinu.
Útboðsleiðin sé við lýði í fjölda
málaflokka án þess að neinn hafi
athugasemdir við það.
„Menn ættu miklu frekar að
vera spenntir fyrir þessum mögu-
leika. Við búum við grunnskóla-
kennslu sem verið hefur í nokkuð
föstu formi. Það er enginn að
halda því fram að hún hafi verið
ómöguleg en þarna er tækifæri til
þess að samanburð. Við höfum
sex grunnskóla í Hafnarfirði en
þessi verður sá sjöundi. Áhættan
er því engin," segir Magnús og
telur að samningurinn gæti orðið
fyrirmynd um allt land.
„Það er varla hægt að kalla
þetta þennan samning tilraun og
þetta gæti orðið fyrirmynd fyrir
önnur sveitarfélög i framtíðinni,"
segir Magnús. -rt
Magnús
Gunnarsson.
Atján ára í 3 mánaða
fangelsi fyrir hrotta-
lega líkamsárás
Ekki á leið suður dv-mynd júlía imsland
Guðni, Jóhann og Kristrún. Hér eryndislegt að vera, sagði Kristrún og vildi láta þess getið að þau væru alls ekki á
leið suður.
Fermingarpeningarnir fóru í bát
DV, HORNAFIRDI:_____________________
Naustavogur heitir lítið útgeröar-
fyrirtæki á Djúpavogi sem hjónin Jó-
hann Þórisson, Kristrún Jónsdóttir og
sonur þeirra Guðni eiga og þar er all-
ur fiskur handunninn.
„Við vinnum bara þrjú í þessu
núna, handfletjum allan fisk og sölt-
um og pökkum honum í 25 kílóa öskj-
ur og sendum jafnóðum til kaup-
anda,“ segir Jóhann. „Þetta er þriðja
árið sem við erum í saltfiskinum og
oft búið að vera erfitt en nú erum við
komin yfir byrjunarvandamálin og
vinnuálagið sem því fylgdi og okkur
líkar þetta mjög vel. Svo kunnum við
mjög vel við okkur hér á Djúpavogi."
Fjölskyldan ílutti frá Neskaupstað
til Djúpavogs en þar hafði Jóhann
unnið sem vörubílstjóri i 30 ár og
fannst tími kominn að breyta til. Jó-
hann segir að kenna megi syni hans
um að hann skuli vera kominn i út-
gerð því þegar Guðni var 14 ára
keypti hann lítinn trébát fyrir pening-
ana sem hann fékk i fermingargjöf og
byrjaði að róa og svo kom að því að
hann fékk pabba sinn með á sjóinn.
Guðni á núna tæplega 6 tonna trillu
sem þeir feðgar róa á. Kristrún segist
ekki fara með þeim á sjó því hún sér
um að beita og ýmislegt annað sem
gera þarf í landi í sambandi við út-
gerðina að ógleymdum heimilisstörf-
unum.
„Við fórum venjulega í þrjá róðra
og þá fórum við í að vinna fiskinn,"
segir Jóhann og það tekur einn til tvo
daga „Við vorum með rúm 80 tonn á
síðasta ári og teljum það passa nokk-
uð vel fyrir okkur þrjú“.
Jóhann og fjölskylda hafa ekki tek-
ið sér sumarfrí sl. sex ár en Kristrún
er nokkuð bjartsýn á að það standi til
bóta og að það fari að koma að því að
fjölskyldan taki sér almennilegt sum-
arfrí eða haustfrí, það sé oft besti tím-
inn fyrir þau. -Júlía Imsland
DV, AKRANESI:__
Héraðsdómur Vesturlands
dæmdi í síðustu viku 18 ára Ak-
urnesing í 3 mánaða fangelsi fyr-
ir líkamsárás. Frestað var um 2
ár refsingu tveggja félaga hans á
17. aldursári haldi þeir almennt
skOorð.
í ákæru segir að málið hafi ver-
ið höfðað á hendur ákærðu fyrir
líkamsárás aðfaranótt laugar-
dagsins 11. nóvember 2000 er þeir
í félagi réðust á 16 ára Borgfirð-
ing þar sem hann sat í bifreið á
bílastæðinu við Landsbanka ís-
lands, Suðurgötu 57 á Akranesi.
Annar 16 ára unglingurinn sló
hann tvö hnefahögg í andlit en sá
sem fékk 3 mánaða fangelsi tók
hann hálstaki og dró hann með
aðstoð óþekktra aðila út úr bíln-
um, neyddi hann á fjóra fætur
fyrir utan bifreiðina og sparkaði í
andlitið á honum. Að því loknu
sló hinn 16 ára unglingurinn
borgfirska piltinn hnefahögg í
magann.
Borgfirðingurinn hlaut blóð-
nasir, væga tannáverka, fleiður á
höku og mar á kinn, auk þess
sem nefbrot sem hann hlaut 7
dögum áður færðist úr stað.
Ákærðu gengust allir greiðlega
við broti sínu fyrir dóminum.
Samkvæmt sakavottorði 18 ára
unglingsins hefur hann ítrekað
brotið landslög.
Hann fékk ákærufrestun 17.
ágúst 1998 skilorðsbundið í 2 ár
fyrir þjófnaö. Þá var hann með
dómi 25. apríl 2000 dæmdur í
fangelsi skilorðsbundið í 2 ár fyr-
ir þjófnað.
Loks var hann með dómi 5.
september 2000 dæmdur í fangelsi
í 2 mánuði skilorðsbundið í 2 ár
fyrir brot á umferöarlögum og til
að greiða sekt. Þá var hann svipt-
ur ökurétti í 6 mánuði.
í dómi þessum var dómurinn
frá 25. april 2000 dæmdur meö.
Þorgerður Erlendsdóttir héraðs-
dómari dæmdi.
-DVÓ