Alþýðublaðið - 11.09.1976, Blaðsíða 4

Alþýðublaðið - 11.09.1976, Blaðsíða 4
4 alþýðu* Laugardagur 11. september 1976. blaolð. HELREIÐINNI MIKLU LOKIÐ... Loks er „The great American horce race" eða kappreiðinni miklu yfir þver Bandarikin lok- ið/ en í henni tóku þátt nokkrir íslenskir hestar, svo sem kunnugt er. Kappreiðarnar hófust þann 30. mai sl. og voru farnir alls 3200 kilóm. I Morgunblaðinu í fyrra- dag er sagt frá kapp- reiðunum og verður ekki annað sagt en það setji heldur ónotalega að manni eftir lesturinn. Þrátt fyrir að svo eigi að heita, að þarna sé haft nákvæmt eftirlit með hestunum og heilsa þeirra sé sett ofar öllu öðru, hlýtur að vera ýmislegt við þetta að at- huga, að minnsta kosti eftir lýsingum Gunnars Bjarnasonar að dæma. Sterk háf jallasói á daginn — Hörkugaddur um nætur — Keppnin sjálf var mjög erfið, einkum þo seinni hluti hennar. Þá riöu keppendur 855 klló- metra vegalengd á 15 dögum, eða 57 kilómetra á dag. Má nærri geta aö þá hefur þurft að leggja hart að hestunum, enda voru þeir talsvert farnir að týna tölunni, i þess orðs fyllstu merk- ingu, þegar kappreiðunum lauk. Helmingur hestanna lauk aldrei keppni, og flestir þeir knapar sem komust loks i mark, voru orðnir einhesta. Þegar litið er til þeirra að- stæöna sem kappreiðarnar fóru fram við, er ef til vill engin furða þótt einhverjir hafi helzt úr lestinni. Mikill hluti ieiðarinnar reyndi mjög á þol hestanna og varö mörgum þeirra ofviöa. Mjög mikill hiti var á daginn, 30-35 stig á Celcius og sterk sól. Mikið ryk, ásamt hörkugaddi um nætur þjakaði hesta og menn og olli m.a. óþægindum lungum. Auövitaö hafa mennirnir getað kvartaö undan slæmri liðan hvaö þeir og gerðu. En enginn veit hvernig hestunum hefur liðiö meðan þeir voru að paufast þessar tilteknu vegalengdir á degi hverjum. Ekki gátu þeir kvartað yfir slæmri liðan og hafa vafalaust orðið að gjalda fyrir það. ójafn leikur Vel getur verið að islenzku hestarnir hafi nokkuð veriö farnir að venjast aðstæðum, enda höfðu þeir dvalið i landinu lengri eða skemmri tima áður en kappreiðarnar hófust. En á móti kemur að þeir eru Hkam- lega búnir undir allt annað lof ts- lag en þarna rikir. Þeir eru t.d. miklu loðnari en arabisku hestarnir og þola þvi hitann miklu verr en hinir siðarnefndu. Og hversu máttugur sem skaparinn kann að vera, þá þýðir ekki að reyna að telja fólki trú um að þarna hafi hann kippt i tauminn á einum degi, þó svo að forsvarsmenn islenzku hest- anna hafi látið að þvi liggja. Lyfjagjöfin. Eins og fyrr sagði, varð ýmis- legt islenzku hestunum, svo og öðrum til trafala i kappreiöun- um. A.m.k. tveir þeirra veiktust af hrossasótt og voru þvi dæmd- ir ur leik um tima. Annar þeirra náði sér innan skamms og gat haldið áfram keppni. Var hann reyndar „ i stöðugri framför slðasta mánuðinn", eins og sagt var. Endalok hins hestsins urðu svolitið á annan veg. Þegar hann hafði loks náð sér eftir hrossasóttina, gerðist það þrem dögum fyrir lokasprettinn, að keypt voru einhver lyf til að gefa hestunum sem tóku þátt I keppninni. Skemmst er frá þvi að segja, að nokkrir hestanna fárveiktust, og a.m.k. sá Islenzki dó þarna drottni slnum. Ekkert til að monta sig af. Þrátt fyrir að svo illa hafi tek- izt til i „The great American horce race", að ekki hafi veriö hægt að pina Islenzku hestana upp I efri sætin, er þó ekki öll von úti enn. Reið nr. tvö er sum- sé ekki lokið svo enn ætti að vera möguleiki fyrir þá sem það vilja, að hreykja sér af frammi- stöðu þeirra þar. Það er sagt vera þjóöarein- kenni okkar Islendinga, að við séum afskaplega ánægð með það.sem að okkur snýr og gum- um af þvi sem talizt getur okkur til tekna. En I þetta skiptið er ég hrædd um að skotið hafi veriö yfir markið, þegar átti að taka til sýningar hestana okkar á er- lendri grund. Keppni þessa á sjálfsagt eftir að skrá á spjöld sögunnar og vonandi verða þeir I meiri hluta, sem bera kinnroða fyrir þátttöku islenzka hestsins þar og þá meðferð sem hann hlaut. Jóhanna S. Sigþórsdóttir !\ HVERSVEGNA SETTUR I „SKAMMAKRÓKINN"? óþægilegar upplýsingar? Framkvæmdastofnun rikisins er stór og sennilega líka stór- brotið fyrirbæri miðað við okk~ ar litlu þjóð. Að visu hefur hún ekki staðið i beinum fram- kvæmdum, þó nafnið bendi þar til, en þvl meira komið I sviös- ljósið sem vettvangur pólitiskra framagosa, sem keppzt hafa um, að verða þar innstu koppar i búri. Það verður aö teljast með öll- um likindum, að þegar þeim sleppir, séu innan þessarar stofnunar ýmsir vel menntir og dugandi sérhæfðir vinnukraft- ar. Annað væri ekki sæmandi, þegar um ræðir jafn ábúöarfulla stofnun. Um þetta er auðvitað ekki nema allt gott að segja, svo fremi ekki sé haldið um hendur þeirra, sem vita og kunna, af hinum, sem hafa vald reist meira á öðrum forsendum en kunnáttu og fræðimennsku. En hvað sem þvi Hður má óhætt fullyrða, aö I verksviði stofnunarinnar (áætlanadeild- ar) séu margháttaðir út- reikningar hagnýttir (?) sem grunnur undir hinar politisku á- kvarðanir. Það skal þó játað, að nokkur vafi hlýtur að læöast að mönnum vegna nýlegra at- buröa, sem snertaþessa merku stofnun býsna harkalega. Fjórðungsþing Norðlendinga sat á rökstólum um næstliðin mánaðamót noröur á Siglufirði. Ekki þarf að rekja i löngu máli þá nauð, sem Norðlendingar hafa liöið, vegna orkusveltis ár- um saman. Kröfluævintýriö hefur einnig um sinn verið svo I ljósmáli að landsmenn velkjast ekki i vafa um fyrirhugaðar úrbætur (?) stjórnvalda á þeim vanda. Gera má ráð fyrir að Framkvæmda- stofnunin hafi sent, annaðhvort aö eigin frumkvæði, eða eftir beiðni sérfræðing, sem grundað hafði þessa hlið orkumálanna Norðlendingum til frekari upp- lýsinga. Svo mikið er vist, aö Gunnar Haraldsson, hagfræðingur hjá í HREBNSKILNI SAGT Framkvæmdastofnuninni flutti einmitt á þessu þingi athyglis- vert erindi, sem fjallaði um orkuverð væntanlegrar Kröflu- virkjunar. Telja verður öldungis fráleitt, að hag- fræðingurinn hafi reist ræðu sina og upplýsingar á einhverj- um ómerkum getgátum, þegar sleppt er því, að ennþá er ekki vitað hvort eða hvenær Kröflu- hjólin taka að snúast. Það mun hafið yfir allan efa, að þessi hagfræöingur hafi átt þess kost, að gaumgæfa allar haldbeztu upplýsingar I málinu og dregið af þeim reikningslega réttar niðurstöður. Sýnt eryað ræða hans sló miklu felmtri á ýmsa ráðamenn, sem liklega hafa meira stjórnast af óskhyggjunni I ákvörðunum sin- um en köldum útreikningi, eða þá brjóstviti! Hagfræðingurinn hafði naum- ast sleppt orðinu, þegar upp hófst allskonar ramakvein, og rengingar á niðurstöðum hans dundu yfir. Nú er aöeins tvennt til. Annaðhvort er hagfræðingurinn alls ekki þvi starfi vaxinn, sem honum var fengið I hendur, og verður þá aö Hta á það sem ein- stakt ábyrgðarleysi Fram- kvæmdastofnunar, að senda óvalinn fleiprara, til þess aö miðla þýðingarmiklum upp- lýsingum, eða hitt, að hér hafi hann lagt raunhæft mat á málið og miðlað þvl, sem hann bezt vissi, hvort sem brjóstvits- mönnum kæmi betur eða verr. Satt að segja verður að telja hið siðara langtum trúlegra, enda fátitt að menn vilji leggja fræðimannsheiður sinn að veöi til þess að geta komið bláberu þvaðri á framfæri. Venjulegir, óspilltir menn munu án efa skilja, að maður, sem liklega er ekki nægilega kunnugur vifilengjujn og hálfyrðum kerfisins hafi ekki áttað sig á refabrögðunum, sem þar eru helzt haldreipið, og þvi ekki búizt við að vera settur I neinn skammakrók fyrir upp- lýsingaframlag sitt, enda lík- lega sizt á færi hinna pólitisku „pótentáta", ef réttum leikregl- um væri fylgt. Spurningin, sem menn velta nú fyrir sér, er hvaða baktjalda- maður kippti hér I spottann? Svarið kann að vera litilvægt, nema séð I ljósi þess, hvernig þetta og önnur mál eru rekin á voru góða landi! Eitt er vist, að það verður að teljast einstaklega ótrúlegt, að þegar fjölmiðlar báru fregnir um uppiýsingar Gunnars á torg næstum samtimis og þær voru gefnar, hafi hann ekki séð ástæðu til að gera við þær at- hugasemdir fyrr en mörgum dögum siðar, ef athugasemda var þörf. Auðvitaö þarf engan hag- fræðing til að útlista það fyrir fullorðnu fólki, að rekstur fyrir- tækja verður þvi léttari sem skuldabyrði er minni. Þó hægt sé aö reikna út að kostnaöur við framleiðslu kwst yrði rúmlega tuttugu sinnum lægri eftir 13 ár, en á fyrsta ári, snýst máliö ekki um það nú. Það snýst vitanlega um, hvaö verður að láta af mörkum, þegar og ef fram- leiðslan hefst og á þar næstu ár- um. Það er byrðin, sem menn verða að axla i bili. Kostnaðar- tölur hagfræðingsins hafa ekki veriö hraktar, þó reynt sé aö drepa þvi á dreif með þvl að þrugla um miðlunartölur milli ára! Af þessu hlýtur fólk aö furða sig á, hversvegna og af hvaða tilefni, þótt hæfa, að setja Gunnar Haraldsson i „skammakrókinn". Hverjir standa fyrir þeim að- gerðum? Oddur A. Sigurjónsson

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.