Lesbók Morgunblaðsins - 12.02.1950, Blaðsíða 16

Lesbók Morgunblaðsins - 12.02.1950, Blaðsíða 16
92 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS +jria órafo h Örfirisey. Um þær mundir er Reykjavík fekk kaupstaðarrjettindi (1786) bjó í Örfir- isey Guðmundur Jónsson lögrjettu- maður, síðar í Skildinganesi og sein- ast á Lágafelli. Kona hans var Guð- ríður Ottadóttir frá Hrólfsskála og áttu þau fjölda barna. Jón hjet elsti zonur þeirra. Hann varð stúdent og tók sjer ættarnafnið Effersöe eftir fæðingarstað sínum. Svo settist hann að í Færeyum' og er Effersöe-ættin þar frá honum komin, og hefir lengi ver- ið ein af merkustu ættum í eyun- um. Haustið 1806 töldust í Reykjavík 446 íbúar (fólk í Hlíðarhúsum og Arnarhóli ekki talið með). Þeir áttu 35 kýr, 2 kindur og 92 tamda hesta, 3 áttæringa, 25 fjög- urra og sex manna för og 9 smærri báta. Þetta voru bjargálnir þeirra, og nú horfði til mestu bjargarvandræða. Finnur Magnússon (siðar prófessor) var þá settur bæjarfógeti. Hann gaf út fyrirskipun um það að allir þurfa- menn, sem ekki ætti sveit hjer, yrði að fara úr bænum, og jafnframt var cllum bannað að hleypa utansveitar- fólki inn í hús sín. Við þetta fækkaði fólkinu, svo að hjer voru ekki nema 369 manns árið eftir. Fyrsta prentsraiðja í Reykjavík var Landsprentsmiðjan. Hún var flutt til bæarins frá Viðey 1844. Ástæðan til þess var sú, að þá átti að endurreisa Alþingi. Var því stefnt saman til fyrsta fundar 1. júlí 1944, en samkomutímanum var frestað þangað til næsta ár (1845). Má því segja að Reykjavík hafi samtímis fengið prentsmiðju, Alþingi og Menta- skóla og urðu því merk tímamót í s'ögu bæarins þá. Og sama árið (1845), var það að Hoppé stiptamtmaður kærði Grím amtmann Jónsson fyrir það að hafa tekið upp á því að skrifa sjer á íslensku. Blöndalsbylur. Daginn sem Páll læknir Blöndal frá Stafholtsey var jarðsunginn í Bæ, gerði aftaka stórhríð með hörkufrosti og var GÓÐUR SNJÓR. Hjer í Reykjavík hefur tæplega sjest snjór í allan vetur, að- eins föl einstaka sinnum. Þá eru gleðistundir barnanna. Hjer sjást ung og hraust börn, sem hafa farið út í snjó að leika sjer, en vegna þess að það er aðeins föl, hafa þau orðið að velta sjer til að verða snjóug. (Ljósm. Ól. K. Magnússon). það nefndur Blöndalsbylur. Það var í febrúar 1903. Þennan dag var Árni Gíslason vestanpóstur á leið yfir Bróttabrekku. Árni var með alskegg, en það fór í eina klakahúð og fraus við föt, svo að hann mátti ekki höfuð hræra. Að síðustu slitnuðu stórir lokk- ar úr skeggi hans með klakagrímunni. En til bygða komst Árni og rakaði þá af sjer skeggið sem eftir var. Lásagras. Viljurðu geta opnað hverja læsingu, þá skaltu finna maríuerluhreiður og setja þar dyraumbúning og læsing fyr- ir, þegar maríuerlan er úti. Kemur hún þá með einslags gras og leggur að læsingunni. Opnast þá læsingin, svo maríuerlan kemst inn. Þetta gras skaltu faka og geyma, og þarftu ekki annað en bera það að skráargatinu, þar sem þú vilt opna. Opnast þá læsingin þeg- ar af sjálfu sjer. En vara máttu þig að koma aldrei meir berhöfðaður undir bert loft, því þá kemur maríuerlan, sem þú læstir fyrir, og setur eiturorm ofan í höfuðið á þjer, og verður það þá þinn bani. (Allrahanda). Vogrek. Brátt eftir nýár (1836), rak á svo- kallaðri Valagnúpamöl nálægt Reykja- vík syðra og víðar hjer um 400 af stórtrjám. Voru þau minstu 8 álna löng. Mikið rak og af eikarstumpum og ámustöfum. Hyggja menn fyrir víst, að skip muni hafa strandað þar nálægt, því þar rak einnig brot af stýri og part af segli. (Daði fróði).

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.