Vísir - 31.03.1976, Blaðsíða 10
10
Miðvikudagur 31. mars 1976. vism
Klippingar - Klippingar
Klippum og blasum hórið
••
Hárgreiðslustofan VALHOLL
Laugavegi 25. Siini 22158
Nauðungaruppboð
sem auglýst var i 1., 3. og 5. tbl. Lögbirtingabiaðs 1975 á
Blesugróf 19, þingl. eign Bjarna Guðmundssonar, fer fram
eftir kröfu Gjaldheimtunnar i Reykjavík o.fi. á eigninni
sjálfri, föstudag 2. april 1976 kl. 10.30.
Borgarfógetaembættið i Reykjavik.
J. B. PÉTURSSON SF.
ÆGISGÖTU 4-7 ^ 13125.13126
Þátttaka
almennings
í stofnun
hlutafélags
Þórður Gunnarsson
iögfræðingur skrif-
Inngangur
Stofnun hlutafélags fer ýmist
fram innan þröngs hóps tiltek-
inna stofnenda og manna, sem
stofnendur bjóða hluti i fé-
laginu, eða með almennu útboði
á hlutum. Fyrri aðferðin hefur
verið langsamlega algengust
hérlendis en þó eru þess dæmi
að almenningi hafi verið gefinn
kostur á að skrá sig fyrir hlutum
vegna stofnunar hlutafélags.
Hlutafélög hafa alls staðar
sama meginmarkmið þ.e. að
reyna að fyrirbyggja að þetta
félagsform verði notað til mis-
ferlis i fjármálum. Slikt misferli
getur m.a. beinst að væntan-
legum hluthöfum og stofnend-
um. Eftir að viðkomandi hluta-
félag hefur verið skráð eiga
menn þess kost að kynna sér
ýmis merinatriði varðandi fé-
lagið i viðkomandi hlutafé
lagskrá en fram til þess tima er
félagið er skrásett horfir málið
öðruvisi við.
1 grein þessari verður ein
göngu fjallað um á hvern hátt
islensku hlutafélagalögin reyna
að vernda hagsmuni almenn-
ings, sem boðið er-að skrá sig
fyrir hlutum vegna stofnunar
hlutafélags. Markmið þessara
ákvæða er að tryggja að al-
menningur eigi þess kost að
kynna sér réttarlega og fjár-
hagslega stöðu félagsins og
jafnframt hvaða kostir eða
áhætta séu'samfara þátttöku i
stofnun þess. óheimilt er að
leita til almennings um hluta-
fjárframlög, nema þessum
reglum sé fylgt.
Ákvœði
hluta-
félaga
1 7. gr. 1. gr. nr. 77 frá 27. júni
1921 um hlutafélög segir, að sé
almenningi veittur kostur á að
skrifa sig fyrir hlutum i félagi
skuli það gert með opinberri
auglýsingu (boðsbréfi). 1 boðs-
bréfi skal greina:
1. Nákvæmt ágrip stofnsamn-
ings. Stofnsamningur er skrif-
legur samningur manna um
stofnun hlutafélags. 1 honum
skal m.a. greina i hvaða skyni
félagið eigi að stofna, hversu
mikið hlutafé sé ákveðið, kostn-
að af stofnun félagsins þ.á.m.
þóknun handa stofnendum sjálf-
um, hvort nokkrum hlutum i f-
élaginu skuli fylgja sérréttindi,
hvort hluthafar skuli sæta inn
lausn á hlutum sinum, hvort
skorður séu reistar við heimild
hluthafa til framsala eða veð-
setningar hlutabréfa, hvort fé-
lagið eigi að taka við atvinnu
annars manns eða eignum, og ef
svo er, þá með hvaða kjörum,
hvernig andvirði þeirrar at-
vinnu eða eigna sé ákveðið og
hvort það skuli greiða með
hlutum i félaginu eða með öðr-
um hætti.
2. Ákvæði samþykkta, ef
gerðar hafa verið, um atkvæðis-
rétt hluthafa.
3. Hverjir séu stjórnendur fé-
lags og endurskoðendur, ef þeir
hafa verið kosnir.
4. Hversu mikið hlutafé sé
þegar fegnið og hversu miklu
eigi að safna með þessum hætti.
5. Hver sé upphæð hluta og
gengi þeirra, þ.e. hvort greiða
skuli nafnverð eða einnig ein-
hvern gengisauka.
6. Hvar og hversu lengi sé
kostur aðkrifa sig fyrir hlutum og
hvaða ákvæði séu sett þar um að
öðru leyti.
7. Hvernig með skuli fara, ef
fram kynni að verða lagt meira
fé en ákveðið var að safna.
8. Hvernig birta skuli árangur
af hlutafjársöfnuninni.
9. Hvar og hvenær stofnsamn-
ingur, samþykktir félagsins, ef
gerðar hafa verið, og önnur
skjöl séu til sýnis.
Birta skal
árangur
hlutafjár-
söfnunar
Ekki má taka lengri tima en
sex mánuði, frá dags.boðs
bréfs, að safna þvi hlutafé, sem
lægst var tiltekið i boðsbréfinu.
Birta skal árangur hlutafjár-
söfnunarinnar innan 2 mánaða
frá þvi að hlutafjársöfnuninni
lauk.
Ef ekki hafa fengist loforð um
framlög þess hlutafjár, sem
lægst var tiltekið i boðsbréfinu,
áður en áskriftarfrestur er
liðinn, eru öll loforð um hluta-
fjárframlög úr gildi fallin og
áskrifendum er í þvi tilviki ekki
skylt að greiða neinn kostnað,
nema svo hafi verið tilskilið i
boðsbréfinu. Hafi viðkomandi
þegar greitt eitthvað er það
afturkræft með sparisjóðsvöxt-
um frá greiðsludegi.
Fáist hins vegar loforð um
framlög þess hlutafjár, sem
lægst var tiltekið i boðsbréfi,
áður en áskriftarfrestur er
liðinn, er heimilt að halda
áfram hlutafjársöfnun næstu 4
mánuði, uns það hlutafé er
fengið er hæst var tiltekið i
stofnsamningi.
Hafi hlutafjársöfnunin tekist
eiga stofnendur eða stjórn að
boða áskrifendur til fundar. A
þeim fundi er endanleg afstaða
tekin til stofnunar félagsins. Fé-
lagið er þá löglega stofriað nema
fundarmenn er ráða yfir helm-
ingi hlutafjárins eða meir, felli
tillögu i þá átt. Um rétt áskrif-
enda i sliku tilviki fer eins og
áður sagði, þegar ekki tekst að
safna lágmarki hlutafjárins.
1. 53. og 54. gr. 1. gr. 77/1921 er
refsing lögð við þvi, að stofn-
endur herma visvitandi eða af
stórkostlegu gáleysi rangt eða
villandi frá i boðsbréfi. Um
skaðabótaábyrgð stofnenda fer
eftir almennum skaðabótaregl-
um.
Niðurlag
Það er full ástæða til að brýna
fyrir almenningi að skrá sig
ekki fyrir hlutum i félagi nema
framangreindum reglum hluta-
félaganna um boðsbréf sé fylgt.
Eins og áður sagði eru þessi
ákvæði sett með hagsmuni al-
mennings fyrir sjónum og
markmið þeirra að reyna að
fyrirbyggja að hlutafélaga-
formiðsénotaðtilmisferlis i fjár
málum.
Þórður Gunnarsson
\