Atuagagdliutit - 09.04.1998, Síða 3
GRØNLANDSPOSTEN
SISAMANNGORNEQ 9. APRIL 1998 • 3
Naalakkersuisut iluarsiiniaraluartut illuatungeriit isumaqarput meeqqat atuarfianni
aaqqiagiinnginnerit ugguunannguaq iluarsinavianngitsut. lluarsiisoqassappat
ilinniartitsisut kattuffii marluk isumaqatigiittariaqarput - kiisalu qitiusumik isumaqatigiissut
nutaaq atsiorneqassalluni. Taamaattoqanngippat Grønlands Lærerforeningip ilaasortani
qimmuullutik pisariaqanngitsumik atuartitseqqunngilai.
Opfattelsen hos de involverede parter er, at der - trods Landsstyrets initiativ - ikke er en
løsning på konflikten i folkeskolen lige om hjørnet. Det forudsætter at de to grønlandske
lærerorganisationer bliver enige - og en ny hovedaftale er underskrevet. Før vil Grønlands
Lærerforening ikke anbefale at deres medlemmer igen påtager sig at læse flere timer, end
de er pligtige til.
Hjemmestyret opsiger
hovedaftalen med NAK
Med opsigelsen håber Landsstyret at det er muligt at
løse den næsten uløselige knude omkring folkeskolen
NAK-mik qitiusumik
isumaqatigiissut
atorunnaarsippaat
Atorunnaarsitsinermi Naalakkersuisut neriuutigaat
meeqqat atuarfianni ajornartorsiutit qaangersinnaallugit
NUUK (TK) - Landsstyret
valgte tirsdag at opsige
hovedaftalen med Tjeneste-
mændenes Centralorganisati-
on (NAK). Dermed håber
Landsstyret at bane vejen for
en ny centralorganisation for
lærere, der under visse betin-
gelser kan få forhandlings-
retten for lærerne i den grøn-
landske folkeskole.
Landsstyret stiller dog et
ubetinget krav. Det er at
Illinniartitsisut Kattuffiat
(IK), der i dag har forhand-
lingsretten for lærerne, kan
blive enige med Grønlands
Lærerforening (GLF) - den
organisation som NAK eks-
kluderede af forhandlings-
fællesskabet, fordi medlem-
merne af GLF nægtede at
acceptere det overenskom-
stresultat, der var forhandlet
med Hjemmestyret.
En accept af et overens-
komstresultat forudsætter
imidlertid accept fra alle or-
ganisationer i NAK. Da det
var umuligt at skabe enighed,
valgte de øvrige organisatio-
ner i NAK at ekskludere
GLF, der svarede igen ved at
opfordre deres medlemmer
til at opsige en aftale om at
læse indtil tre overtimer hver
uge - en opsigelse, der bety-
der, at der vil mangle lærere
til at læse et meget betydeligt
antal lektioner i det skoleår,
der starter 1. august.
Positiv dialog, men...
For øjeblikket foregår der en
yderst positiv dialog mellem
IK og GLF omkring skabelse
af en ny fælles centralorgani-
sation for alle lærere i Grøn-
land. Omdrejningspunktet i
dialogen er, om den ny cen-
tralorganisationen skal bestå
af to selvstændige organisati-
oner, eller at IK og GLF skal
slå sig sammen, og dermed
samle alle lærere i samme
fagforening.
Umiddelbart er GLF til-
hængere af en sammenslut-
ning af de to organisationer,
mens forbeholdene er større i
IK, der mener at den ny cen-
tralorganisation bør startes,
uden at det nødvendigvis
betyder en sammensmeltning
af IK og GLF allerede på nu-
værende tidspunkt.
- Og før de forhandlinger
er afsluttet, og der ligger en
ny underskrevet hovedaftale
der placerer forhandlingsret-
ten, så GLF igen får indfly-
delse på vore medlemmers
løn- og arbejdsvilkår, kan og
vil vi ikke som fagforening
anbefale at vore medlemmer
igen begynder at påtage sig
at læse overtimer, siger
Claus Jochimsen, der er for-
mand for Grønlands Lærer-
forening.
Aben over ansættelse
på overenskomst
Alle lærere i folkeskolen er i
dag ansat som tjenestemænd.
Såfremt Landstinget til efte-
råret beslutter, at der kan an-
sættes lærere på overens-
komst i folkeskolen, vil den
nye centralorganisation tilli-
ge få forhandlingsretten på
dette område, ligesom
Landsstyret besluttet at ned-
sætte en arbejdsgruppe, der
skal belyse lærernes generel-
le arbejdsvilkår - en arbejds-
gruppe, hvor både IK og
GLF vil blive repræsenteret.
- Med Landsstyrets skridt
håber vi, at der nu er åbnet
for dialog, siger landsstyre-
medlem Daniel Skifte, så vi
kan få løst op for den spege-
de situation, omkring lærerne
løn- og arbejdsforhold.
Vil ikke hæve blokade
I et debatindlæg i Sermitsiaq
i dag, der er skrevet før
Landsstyrets beslutning var
kendt, afviser formanden for
Danmarks Lærerforening,
Anni Herfort Andersen, at
der kan blive tale om at hæve
blokaden.
- Det er urealistisk at tro, at
man kan få Danmarks Lærer-
forening til at ophæve sin
blokade ved at indlede en
dialog med andre end Dan-
marks Lærerforening, og hun
fortsætter:
- Jeg er helt enig med
Daniel Skifte i, at dialog er
nødvendig, men når det dre-
jer sig om den blokade vi har
etableret, så er det naturligvis
os i Danmarks Lærerfore-
ning, man må gå i dialog
med.
Anni Herfort Andersens
synspunkt er, at det Lands-
styret forsøger at løse, er
konflikten omkring forhand-
lingsretten for tjenestemand-
sansatte lærere.
- Men Danmarks Lærer-
forenings blokade drejer sig
om at få indført overens-
komstansættelse - altså en
helt anden ansættelsesform
for kommende lærere (der
kommer til Grønland fra
Danmark -red.) - og her har
vi ikke afgivet nogen for-
handlingsret, så her er adres-
se for en dialog Danmarks
Lærerforening, siger Anni
Herfort Andersen.
Løsningen ligger ikke
lige om hjørnet
Hos de involverede parter er
opfattelsen derfor, at der -
trods initiativet fra Landssty-
ret om at opsige hovedafta-
len med NAK - endnu er et
stykke vej, før der igen er
mulighed for ordnede for-
hold for lærerne i folkesko-
len.
Indtil en ny hovedaftale er
underskrevet, en ny central-
organisation er dannet, og
lærerne i GLF igen siger ja til
at læse overtid, vil der stadig
være problematisk at tilrette-
lægge en optimal undervis-
ning - simpelthen fordi der
mangler uddannede lærere til
at læse de nødvendige lektio-
ner.
Hertil skal så lægges, at en
ophævelse af Danmarks
Lærerforenings blokade for-
udsætter, at der også på det
område skabes løsninger.
Indtil da, vil det være forbudt
for Danmarks Lærerfore-
nings 55.000 medlemmer at
tage arbejde i Grønland.
NUUK (TK) - Marlunngor-
nermi naalakkersuisut Nuna-
tsinni Atorfikkaat Kattuffi-
annik (NAK) qitiusumik isu-
maqatigiissut atorunnaarip-
paat. Taamaalillutik Naalak-
kersuisut neriupput ilinniar-
titsisut nutaamik kattuffeqa-
lemissaannut periarfissiillu-
tik, piumasaqaateqarnikkut
Nunatsinni meeqqat atuarfi-
anni ilinniartitsisut sinnerlu-
git isumaqatigiinniarsinnaa-
nermut piginnaatitaasussat.
Naalakkersuisulli avaq-
qunneqarsinnaanngitsumik
piumasaqarput. Ilinniartitsi-
sut Kattuffiat (IK), ullumik-
kut ilinniartitsisut sinnerlugit
isumaqatigiinniarsinnaatitaa-
sut, Grønlands Lærerfore-
ning-imik (GLF) isumaqa-te-
qarsinnaanissaat - taakku
NAK-p kattuffimmit ilaa-
sortaajunnaartitai, GLF-imi
ilaasortat isumaqatigiissuti-
tut angusat akuerisinnaan-
ngimmatigit.
Isumaqatigiissutitut angu-
sat akuerineqassappata aat-
saat NAK-mi kattuffiit ta-
marmik akuersaassapput.
Isumaqatigiittoqarsinnaan-
ngimmat NAK-mi kattuffiit
GLF ilaasortaajunnaartip-
paat, taakkulu akillutik ilaa-
sortatik kaammattorpaat sa-
paatit akunneri tamaasa nal.
ak. pingasuni qimmuullutik
atuartitseqqusarunnaarlugit -
taamallu isumaqatigiissima-
nermik atorunnaarsitsinerup
nassataraa ukiup atuarfiusup
tulliani 1. august aallartittu-
Qitiusumik isumaqatigiissum-
mik atonmnaarsitsinermi
naalakkersuisunut ilaasortap
Daniel Skiftep neriuutigaa
iliiuiiartitsisut akissarsiatigut
atorfeqamermilu atugaat
qaangeruminaatsut
iluarsineqarsinnaassasut
Landsstyremedlem Daniel
Skifte håber at opsigelsen af
hovedaftalen kan være med til
at åbne for en dialog, der løser
opfor den - mildt sagt - spege-
de situation omkring lærernes
løn- og arbejdsforhold.
mi ilinniartitsisut nal. ak. a-
merlaqisuni atuartitsisinnaa-
junnaamissaat.
Oqaloqatigiikkaluarput
Ullumikkut IK aamma GLF
oqaloqatigiilluaraluarput,
Nunatsinni ilinniartitsisut a-
taatsimoortumik kattuffeqa-
lemissaat pillugu. Oqaloqati-
giinnermi aallaaviuvoq kat-
tuffittaaq kattuffinnik marlu-
innik peqassanersoq, ima-
luunniit IK aamma GLF kat-
tullutik ilinniartitsisut tamaa-
sa kattullugit kattuffiliorto-
qassanersoq.
GLF ataatsimik kattuffe-
qalemissamut isumaqataaga-
luarpoq, IK-li nangaaneru-
voq, isumaqartoqarmat kat-
tuffiliortoqarsinnaasoq IK
aamma GLF maanna ataatsi-
mut kattutinngikkaluarlugit.
Isumaqatigiinniarnerit
naammassinngippata, isuma-
qatigiinniarsinnaanerlu pillu-
gu qitiusumik isumaqatigiis-
summik atsiortoqartinnagu,
GLF-ilu ilaasortani sinnerlu-
git akissarsiatigut atorfeqar-
nikkullu atugassarititaasunut
sunniuteqalersinnaanngippat,
kattuffittut ilaasortagut
kaammattorsinnaanngilagut
kaammattorusunnagillu qim-
muullutik atuartitsisaleqqin-
nissaannut, Claus Jochimsen,
Grønlands Lærerforeningimi
siulittaasoq oqarpoq.
Isumaqatigiissusiorluni
atorfinissinnaaneq
Meeqqat atuarfianni ilinniar-
titsisut tamarmik tjeneste-
mandisut atorfeqartitaapput.
Isumaqatigiissutit malillugit
ilinniartitsisunik atorfinitsit-
sisinnaaneq Inatsisartut uki-
aru aalajangersappassuk, kat-
tuffittaaq isumaqatigiinniar-
sinnaanermut pisinnaatitaa-
lissaaq, taamatullu Naalak-
kersuisut suleqatigiissitalius-
sappata ilinniartitsisut suli-
nerminni atugassarititaannik
paasiniaasussaq - suleqati-
giissitat IK aamma GLF-imit
ilaasortaatitaqartussaq.
- Naalakkersuisut taama
periarfissiinera tunngaviga-
lugu neriuutigaarput oqa-
loqatigiittoqarsinnaalersoq,
naalakkersuisunut ilaasortaq
Daniel Skifte oqarpoq, taa-
maalilluta ilinniartitsisut a-
kissarsiatigut atorfeqarnik-
kullu inissisimanerat qaange-
ruminaatsoq iluarsisinnaani-
arlugu.
Ammaasserusunngillat
Ullumi Sermitsiaq saqqum-
mersoq, Naalakkersuisut i-
summernerat ilisimaneqan-
ngikkallarmat, naapertorlugu
Danmarks Lærerforeningip
siulittaasua Anni Herfort
Andersen oqarpoq, atorfinin-
niaqqusinnginneq taamaatin-
neqarsinnaangitsoq.
- Isumaqartoqassanngilaq
Danmarks Lærerforeningip
atorfininniaqqusiunnaarnera
taamaatinneqassasoq Dan-
marks Lærerforening oqalo-
qatiginiaqqaartinnagu, na-
ngipporlu:
- Oqaloqatigiittoqamissaa-
nik Daniel Skiftep oqamera
isumaqatigaara, atorfininni-
aqqusinnginnerli uagut atuu-
tilersittuugatsigu, soorunami
Danmarks Lærerforeningip
oqaloqatiginiamissaa aallar-
tinneqartariaqarpoq.
Anni Herfort Andersenip
isumaa tassaavoq, Naalak-
kersuisut qaangemiagaa tas-
saasoq ilinniartitsisut tjene-
stemandisut atorfillit isuma-
qatiginiarsinnaanerannut
aaqqiagiinnginerup iluarsi-
nissaa.
- Danmarks Lærerfore-
ning-illi atorfininniaqqusinn-
ginneranut tunngaviuvoq i-
sumaqatigiissutit malillugit
atorfinitsitsisarnerup atuuti-
lernissaa - tassa siunissami
ilinniartitsisutut atorfinittus-
sat (Danmarkimit Nunatsin-
nut nuuttut - aaqq.) allarluin-
narmik periuseqarluni atorfi-
nitsitsisamissaq - taassumalu
tungaatigut isumaqatigiinni-
arsinnaaneq uagut taamaatin-
nikuunngilarput, tamannalu
pineqartillugu Danmarks
Lærerforening oqaloqatigi-
neqartariaqarpoq, Anni Her-
fort Andersen oqarpoq.
Imaaliallaannaq aaqqi-
soqarsinnaanngilaq
Taamaattumik illuatungeriit
isumaqarput - Naalakkersui-
sut NAK-mik qitiusumik
isumaqatigiissummik taa-
maatitsillutik suliniuteqara-
luartut - meeqqat atuarfianni
ilinniartitsisut pillugit pitsaa-
sumik atugaqalemissaat ug-
guunannguaq naatsorsuuti-
gineqassanngitsoq.
Qitiusumik nutaamik isu-
maqatigiissut atsiomeqarsi-
matinnagu, nutaamik kattuf-
feqalinngippat, kiisalu ilinni-
artitsisut GLF-imut ilaasortat
qimmuullutik atuartitsisar-
nissaminnut akuersaanngip-
pat, tamakkiisumik pitsaasu-
millu ilinniartitsisinnaanerup
pilersaarusiomissaa suli ajor-
nartorsiutaajuassaaq - peqqu-
taammammi atuartitsiffissat
pisariaqartinneqartut naam-
massiniartarnissaannut ilin-
niarsimasunik ilinniartitsisut
amigaataajuarmata.
Tamakkulu saniatigut eq-
qarsaatigineqassaaq, Dan-
marks Lærerforeningip ator-
fininniaqqusinnginnerata
qaangemissaa iluarsineqaq-
qaartariaqarmat. Taamaalior-
toqanngippat Danmarks Læ-
rerforeningip ilaasortaanut
55.000-iusunut Nunatsinni
atorfeqalemissaat inerteqqu-
taavoq.