Tíminn - 05.04.1989, Blaðsíða 14

Tíminn - 05.04.1989, Blaðsíða 14
14 Tíminn Miövikudagur 5. apríl 1989 AÐ UTAN !ili!!l!!!!llllll!ll!l!!!!!;ll! !:Vv! Skipaskurður yf ir Nicaragúa? 9 Stjórn Sandinista í Mcaragúa horfir nú fram á verstu efnahagskreppuna síðan hún tók völdin fyrir 10 árum. Engu að síður er iuiii nú að vinna stuðning því metnaðarfulla verkefni að endurreisa efnahag landsins, sem er í rúst, og vinna sér aftur álit þjóðarinnar. Sandinistasfjórnin hefur á prjónunum áætlanir um að gera nýjan skipaskurð um Mið-Ameríku og í þetta sinn á landi Nicaragúa. Stærri en Panama- skurðurinn Hópur japanskra verkfræðinga sem íætur lítið á sér bera en er sagður kostaður af „einkaaðilum í fjármagnsgeiranum", var nýlega að vinna að athugunum á svæði í suðurhluta Nicaragúa, sem er álitinn hentugur staður fyrir mannvirkið. Markmiðið er að gera nægjanlega stóran skipaskurð til að hann sé fær nýjustu tegundinni af risaolíuflutn- ingaskipum en það er Panamaskurð- urinn ekki, svo og að gefa skipstjórn- armönnum valkost. Japanska ríkisstjórnin hefur neit- að því að japönsku verkfræðingarnir séu á hennar vegum. Hins vegar hafa japónsk stjórnvöld, í samvinnu við pau bandarísku og Panama- menn, verið að kanna eigin áætlanir um að gera annan dýpri skurð í Panama. Yfirvöld í Washington hafa aukna pólitíska ástæðu til að setja sig upp á móti verkefninu í Nfkara- gva. Þau gera sér grein fyrir að slíkur skipaskurður þar gæti bætt stöðu Sandinistastjórnarinnar sem þeir hafa undanfarin átta ár reynt að grafa undan með hjálp kontraskæru- liða. „Að hálfu leyti áróðursbragð og að hálfu leyti vísindaskáldskapur" Hugmyndin á ekki heldur upp á pallborðið hjá stjórnarandstæðing- um innan Nicaragúa. Hægri sinnaða dagblaðið La Prensa afgreiðir hana sem "að hálfu leyti áróðursbragð og að hálfu leyti vísindaskáldskap". En stjórn Sandinista, sem þarf að fást við óendanleg efnahagsleg vandamál, þ.á m. meira en 50.000% verðbólgu áári, látaekkideigansíga og sjá í nýja skurðinum björgun landsins. „Þetta verkefni stendur öllum þjóðum opið og gæti verið framlag Nicaragúa til friðar á svæð- inu, í amerísku álfunni og heimin- um," sagði Sergio Ramirez, varafor- seti Nicaragúa, og bætti við að ríkisstjórnin vildi helst sjá þar sam- eiginlegt framtak fjölmargra þjóða og þar væri Bandaríkjunum velkom- ið að taka þátt. En bandarísk stjórnvöld líta á Sandinista sem valdasjúka marxista, lýsing sem yfirvöld í Managua harð- neita. Þau halda því fram að þau hafi sýnt mikla hugmyndaauðgi við að styðja við bakið á ýmsum áformum einkaaðila og tekið opnum örmum erlendu fjármagni, eins og t.d. til að breyta stórhýsinu við hafið, sem áður var aðsetur Anastasio Somoza fyrrverandi einræðisherra, í spilavíti til að laða að útlenda ferðamenn. Heimildir í Nicaragúa herma að álit japönsku verkfræðinganna sé það að heppilegra sé að gera skipa- skurð „á einni hæð", án hólfa. „Nicaragúaskurðurinn" fyrirhugaði, sem á að verða 200 km langur, verður að vera nægjanlega stór til að vera fær allt að 500.000 tonna stórum tankskipum í framtíðinni, stærri skipum en nú þekkjast. Áætlanir eru komnar það langt að einn í japanska hópnum, arkítektinn Kozo Yama- moto frá Tókýó, sagði að endanlegar áætlanir muni liggja fyrir eftir eitt til tvö ár. Gömul þekkt siglingaleið Staðsetning skurðarins er á svæði sem ekki er umdeilt. Nelson aðmír- áll var meðal þeirra fyrstu sem komst að raun um að gerlegt var að komast yfir Nicaragúa með því að sigla upp San Juan fljótið á landa- mærunum við Costa Rica og inn á Lago de Nicaragua, stærsta stöðu- vatn Mið-Ameríku. Hann notaði þessa samgönguæð með góðum ár- angri þegar hann átti í bardögum við Spánverja. En það voru Bandaríkjamenn sem fyrst sáu hagnaðarvon við þessa leið. Auðjöfurinn Cornelius Vanderbilt setti á fót „The Nicaraguan Transit Company" árið 1856, á árum gull- æðisins, til að koma skipafarþegum til Kaliforníu um Nicaragúa vegna þess að það var fljótlegra en að ferðast landleiðina. Eldfjallið helsti þrándur í götu Þegar járnbrautarlestir hófu ferðir yfir þver Bandaríkin nokkrum árum síðar lagðist þessi ferðamáti af. En árið 1889 hóf bandarískt fyrirtæki gerð skipaskurðar í Nicaragúa. Fjór- HICARAGUA r« • • ••••• [••••••••« Managua •••••• ••••••• Fyrirhugað skurðarstæði, 125 mílna langt. • ••••• • •••••• »•••••••••• • •••»••• • •••••••••¦ »^ • •¦«••••••• ~ .••••••••••• • •••••••••• »••••••••••• ••••••••••• *^ .•••••••••••••~ • ¦••••••••••• • •••••••••••• • •••••••¦•••• • •••¦•••••• • ••••••••••••J • ••••••••••• • ••••••••••• • ••••••••••• • ••••••••••••• • •«••••••• : • ••••_)•••••••••• »•••«¦••••••••• • ••••••••••••••"_ )••«••••••••••••" -«••••••••••••• (••••••••••••••~ • ••••••••••••• !•••••¦•*•••• • ••••••••••• !••••••••••••_) -••••••••- !••••••••••• »^ v:í 0 mílur 50 I 5=1 • •••••••••• • •••••••••• • •••••••••• • ••••••¦«•• <••••••••••• • ••••••••••• - •••••••••• • ¦•••••••••• • •••••••••o« «••••••••••• • ••••••••••• • ••••••••••• • ••••••••••• • ••••••••• • ••••••••• • ••«¦••••• • •«••••••• - « • m i a • • * • • ••••••••• • •••••«•• ¦ •••*••• • •*•••••• • ••••••• • •¦•••• • ••••••• • ••••••• • •••••• • •••••• • ••••• i • •••••• " • • • • • « • • « • • • • • • • • • « • • • • • • • « • • ' • • • • • • * • I':::::::::•.•.:•.•..'...v!\\ /v!v!t NCin IfiQP v.•.w.v.v.w.v.v.v.v.1'Víw.vV Ofll I J\JoU um árum, og þrem mílum síðar var skurð á þessum slóðum hefur vakið Einhver erfiðasta hindrunin er hið hætt við og skurðargerðin lögð á kátínumeðalefagjarnramanna,sem mikla og virka eldfjall Concepcion hilluna. álíta hér um hreina loftkastalasmíð sem er á miðri leið hins áætlaða Nýjustu hugmyndir um skipa- að ræða. skipaskurðar. MINNING Sigurður Magnússon í vitund okkar systkinanna var hann blátt áfram Siggi Magg og þurfti enga frekari skýringu eða nafngift því að það var enginn annar slíkur til. Við vorum komin úr bernsku þegar það rann upp fyrir okkur að hann hafði nafn og starfs- heiti eins og aðrir menn. Mér er það í barnsminni að Siggi Magg hélt málstofu á hverjum sunnudagsmorgni í Miðstrætinu með kunningjum sínum og ég fékk að fljóta með föður mínum og hlýða á samræðurnar. í sunnudagsmálstof- unni voru alvarleg mál, heimsmál, bókmenntir, menningarmál og þjóð- félagsmál á dagskrá. Siggi Magg var ákaflega málsnjall og honum var unun að því að endurskapa líf, atburði og staði með orðsnilli sinni. Hann hafði ungur verið róttækur og hafði fengið mikla reynslu í starfi fv. blaöafulltrúi sínu sem rannsóknarlögreglumaður af skuggahliðumþjóðlífsinságelgju- skeiði nútímaþjóðfélags á íslandi. Hann varð jafnaðarmaður og var glæsilegur fulltrúi kynslóðarinnar sem skóp velmegunar- og velferðar- þjóðfélagið sem við yngri njótum nú á íslandi. Endurminningarnar um Sigga Magg eru fullar af gleði og yfirburð- um heimsborgarans. Hann var ann- álað glæsimenni og skemmtimaður, fullur af fjöri og kátínu. Hann var laus við alla þessa landlægu mein- bægni við lífinu og ágætum þess. Það átti ekki að hunsa gjafir skaparans heldur njóta þeirra og láta njóta þeirra. Hann var fullur af lífsfögn- uði, eins og á vordegi fyrir vestan, og lífsþorsta. Og veröldin var full af alls kyns ævintýrum og hvers konar skemmti- legum fyrirbærum. Eiginlega var ævi Sigga Magg líka ævintýri sem átti sér staði í öllum heimshlutum þegar þessi fyrrum barnakennari vann við eitthvert mesta kraftaverk íslenskrar atvinnusögu, Loftleiðaævintýrið. Fátt er það í bernsku okkar systkin- anna sem ljómar af í minningunni eins og Loftleiðum og öllu því sem þeim tengdist. Siggi Magg hafði í ríkum mæli til að bera þetta sérstaka snæfellska einkenni að sjá skoplegu hliðina á öllum hlutum, að fá ekki ofbirtu af jarðneskum fyrirbærum. Hann hafði ekki gaman af spotti en í huga hans höfðu flest fyrirbæri bæði alvarlega og hlálega hlið. Hann sá í gegnum yfirskin og tókst oft stórkostlega upp þegar hégómleika, merkikertishátt eða siðavendni bar á góma. Og svo hristi hann höfuðið og hló þessum smitandi hlátri. Það mátti skopast að mörgu - upp að séra Árna; sögurnar af honum voru allar blandaðar hlýrri, góðlátlegri en innilegri virð- ingu; það var ekki skopast að því sem var fyrir ofan séra Árna en þar var reyndar aðeins þrenningin. Siggi Magg var mikill áhugamaður um þjóðfélags- og heimsmál og menningarmál í víðtækum skilningi. Árum saman miðlaði hann skoðana- skiptum um þessi efni til þjóðarinnar í vinsælum útvarpsþáttum sem marg- ir muna enn þótt langt sé um liðið. Á síðustu starfsárum sínum vann hann enn á ný að líknar- og félags- málum og gat þá enn miðlað af reynslu sinni og notið kraftanna við áhugamál. Þeir voru fóstbræður nafnarnir, faðir okkar og Siggi Magg, og mjög mikill samgangur var jafnan milli heimilanna á uppvaxtarárum okkar systkinanna. Ekki þykir mér ósenni- Iegt að þeir hafí nú endurnýjað kynni sín á nýjum slóðum og trúlegt er að þeir hafi líka skroppið vestur í Miklholtshrepp. Fyrir okkur systkinin þakka ég nú alúð og umhyggju. Og fyrir móður okkar þakka ég Sigga Magg löng og góð kynni og vináttu. Dýrleifi, af- komendum og öðrum vandamönn- um sendum við innilegar kveðjur. Idii Sigurðsson

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.