Tíminn - 14.11.1990, Blaðsíða 5

Tíminn - 14.11.1990, Blaðsíða 5
Miðvikudagur 14. hóvember 1990 Tíminn 5 Islenskur loðdýrastofn er lélegur og verkun skinnanna er í mörgum tilfellum ábótavant: Islensk loðdýraskinn eru slæm markaðsvara íslensk Ioðdýraskinn eru í mörgum tilfellum svo léleg vara að vart hefur orðið við tregðu erlendra uppboðsfyrirtækja til að setja þau á markað. Þessar upplýsingar komu fram á aðalfundi Sambands ís- lenskra loðdýraræktenda, sem haldinn var í Reykjavík í gær. Það verð sem fæst fyrir íslensk loð- dýraskinn á erlendum mörkuðum er miklu lægra en það verð sem loð- dýrabændur á Norðurlöndunum fá. í ár fengust að meðaltali 82 danskar krónur fyrir íslenskt minkaskinn, 105 dkr. fengust fyrir danskt skinn, 95 dkr. fyrir norskt, 92 dkr. fyrir sænskt og 90 dkr. fyrir finnskt. Minkaskinn Iækkuðu um ríflega 30% í ár frá fyrra ári. Fyrir íslenskt refaskinn fengust að meðaltali 140 dkr., 204 dkr. fyrir finnskt refaskinn, 199 dkr. fyrir norskt, 190 dkr. fyrir danskt og 155 dkr. fyrir sænskt. Lágt verð á fslenskum skinnum á sér eðlilegar skýringar. Loðdýra- ræktin byggðist hratt upp hér á landi og bændur neyddust þess vegna til að kaupa og setja á léleg lífdýr, sem gáfu af sér léleg skinn. Árið 1983 voru flutt inn dönsk lífdýr og þau geymd í einangrunarstöðinni á Möðruvöllum meðan gengið var úr skugga um heilbrigði þeirra. Þegar dýrin voru flutt inn til landsins var gífurleg eftirspurn eftir dýrum í Danmörku og því fengu fslendingar ekki eins góð dýr og vonir stóðu til. Kynbætur á fslenskum loðdýrum hafa því gengið hægt. Bent hefur verið á að mikið kynbótastarf hefur átt sér stað á allra síðustu árum þeg- ar bændur hafa dregið saman búskap vegna lækkandi skinnaverðs og farg- að lélegustu dýrunum. Loðdýrabændur gera sér ljósa grein fyrir því að þeir eni með lélegan stofn. Á aðalfundinum kom fram til- laga um að kaupa strax í haust dönsk Iífdýr. Þar mun nú vera hægt að fá lífdýr í hæsta gæðaflokki á viðráðan- legu verði. Hins vegar er talið að erf- itt geti orðið að útvega tilskilin leyfi áður en þessum dýrum verður farg- að. Auk þess er fjármagn ekki á lausu. Annað atriði, sem veldur því að ís- lensk loðdýraskinn eru í litlu uppá- haldi hjá erlendum skinnakaup- mönnum, er léleg verkun skinn- anna. Það hefur tekið nokkurn tíma fyrir íslenska loðdýrabændur að komast upp á lag með að verka skinnin. Á aðalfundinum var bent á að margir kynnu alls ekki réttu handtökin við þetta vandasama verk. Loðdýrabændur hafa hug á að reyna að bæta úr þessu og á aðalfundinum var rætt um að koma á skinnaeftir- liti. Peningaleysi veldur því að illa gengur að koma slíku eftirliti á. Á Lyfjarisi færir út kvíarnar og haslar sér völl í mat og hreinlæti. Ottó B. Jónsson, framkvæmdastjóri Delta: Lyfjamarkaðurinn lítill, þurfum meiri fjölbreytni Lyfjainnflutningsfyrirtækið Phar- maco hf. hefur yfirtekið rekstur laxeldisstöðvarinnar Laxalindar. Ekki er langt síðan að Pharmaco keypti fyrirtækið íslensk matvæli. Auk þess hefur Pharmaco gert kaupsamninga við Norðurstjörn- una um fiskvinnslu- og niðursuðu- verksmiðjuhluta fyrirtækisins ekki alls fyrir löngu. Þá stendur lyfjafyrirtækið Delta hf. í kaupsamningum um stærsta fram- leiðslufyrirtæki landsins í hreinlæt- isvörum, Sápugerðina Frigg hf. í Garðabæ. Þess má geta að Phar- maco hf. á meirihlutann í Delta hf., en fyrirtækin eru með aðskilinn rekstur. „Við keyptum íslensk matvæli fyr- ir nokkru síðan og höfum hugsað okkur að hasla okkur völl á mat- vælasviðinu. Með því að yfirtaka rekstur Laxalindar erum við bara að tryggja hráefni handa íslenskum matvælum. íslensk matvæli hafa verið fyrst og fremst í úrvinnslu á laxi, bæði reykingu og að grafa lax. Jafnframt hafa þau séð um pökkun SJUKRABILLINN KOM EKKI OF SEINT Sænski pilturinn, sem lést í Vest- mannaeyjum fyrir helgi, var kominn á sjúkrahús um 40 mínútum eftir að hringt var fyrst á sjúkrahúsið, sam- kvæmt upplýsingum lögreglunnar í Vestmannaeyjum. Drengurinn, sem var 19 ára, lést á föstudaginn, en ekki sunnudaginn eins og fram kom í blaðinu í gær. Samkvæmt upplýsingum frá lög- reglunni í Vestmannaeyjum var hringt í lækni þar um kl. 12.10 eftir hádegi á föstudag, og þá bað læknir- inn viðkomandi aðila að lýsa fyrir sér þessum veikindum og á lýsing- unni skildist lækninum að þarna væri ekki alvara á ferðinni. „En drengurinn sem hringdi varð eitt- hvað ósáttur við lækninn og skellti á hann símanum. Síðan hringdi önn- ur manneskja frá verbúðunum á sjúkrahúsið og bað um sjúkrabif- reið, en var þá bent á að hringja á lögregluna, því þeir sæju um sjúkra- bílinn." Það varð úr að stúlkan, sem er á símanum hjá sjúkrahúsinu, samþykkti að hringja á sjúkrabifreið og gerði það um kl. 12.27. Lögregl- an var komin að verbúðinni kl. 12.35 og á sjúkrahúsið var maður- inn kominn um kl. 12.50. Drengur- inn lést um þremur klukkutímum síðar. í samtali við lögregluna í Vest- mannaeyjum kom einnig fram að um væri að ræða nokkuð langa stiga sem lögreglan varð að fara upp til að sækja sjúklinginn, því hann hefði verið staddur í herbergi á efstu hæð í fiskverkunarhúsinu og að þessi tímasetning sé ekkert óeðlileg. Einnig að það sé alls ekki óeðlilegt að læknar vilji fá sjúklinga til sín á sjúkrahúsið. Eins og fram hefur komið í fréttum vann Svíinn við fiskverkun í Eyjum og hafði gert það um mánaðartíma. Hann hafði unnið tólf tíma vakt á fimmtudeginum, en ekki komið til vinnu á föstudeginum, því hann kenndi nokkurs slappleika. Um kl. 9.30 vitjuðu samstarfsmenn hans að nýju og var hann þá orðinn mikið veikur, með útbrot um allan líkam- ann. Félagar hans héldu í fyrstu að hann væri með mislinga, en um há- degið fóru þau að leita aðstoðar læknis með fyrrnefndum afleiðing- um. —GEÓ á nýjum fiski frá Lindarlaxi og ís- landslaxi undanfarið," sagði Sindri Sindrason, framkvæmdastjóri Pharmaco, er hann var spurður um þessi viðskipti. Lindarlax er nú til gjaldþrotameð- ferðar, en Laxalind, sem er félag veðkröfuhafa í Lindarlaxi, yfirtók þrotabúið og þar með rekstur eldis- stöðvarinnar. „Pharmaco er að reyna að koma undir sig fleiri stoðum. Við höfum lítinn markað fyrir lyf og menn vilja helst ekki eiga allt undir heilbrigð- isráðuneytinu og þeim opinberu starfsmönnum sem þar ráða ferð- inni," sagði Sindri er hann var spurður um ástæður fjárfesting- anna. „Ég á von á að gengið verði frá kaupum einhverja næstu daga, en eins og staðan er í dag er ekki búið að ganga frá neinum samningum," sagði Ottó B. Jónsson, fram- kvæmdastjóri Delta hf., í gær um kaup fyrirtækisins á Sápugerðinni Frigg. „Ætlum við séum ekki bara að breyta aðeins til og fara að stunda heiðarlegan atvinnurekst- ur," sagði Ottó um umsvif fyrirtækj- anna tveggja. Hann bætti við að jafnan væri fjallað um lyfjafyrirtæki og gróða af þeim í neikvæðri merk- ingu. „Við ætlum okkur að lifa í framtíðinni og það er ekki þar með sagt að við lifum á lyfjabransanum. Þess vegna erum við að fikra okkur á fleiri svið og Frigg liggur mjög ná- lægt okkur, þar sem bæði fyrirtækin eru í efnaiðnaði," sagði Ottó að lok- um. —khg. Eigendur lyfiarisans Pharmaco renna þessa dagana fleiri stoðum undir starfsemi sína og hafa aö undanfómu veríð, eða eru í þann veginn að kaupa fyrirtæki í matvæia- og hreinlætisvöru- framleidslu. Efst eru aðalstöðvar Pharmaco, þá íslensk matvæli, Laxalind, Norðurstjaman og Frigg. Tfmamyndin Pjetur fundinum var bent á að virkasta eft- irlitið, hvað þetta varðar, væri ef maður, sem kynni til verka, ferðaðist milli bænda og „tæki menn í land- helgi", eins og einn fundarmanna orðaði það, þ.e. benti þeim á þau mistök sem þeir væru að gera. Fjárhagserfiðleikar loðdýrabænda voru mikið ræddir á fundinum og gerðar voru ýmsar ályktanir, sem miða að því að létta skuldabyrði loð- dýrabænda. M.a. var samþykkt til- laga þar sem því er beint til Stofn- lánadeildar landbúnaðarins að af- skrifa allt að 50% lána loðdýra- bænda, en margir telja að ekki verði komist hjá því að afskrifa þessi lán, því bændur geti alls ekki greitt þau upp. Fram kom að staða Stofnlána- deildar er slæm. Um fjórða hver króna, sem stofnunin veltir, fer til loðdýrabænda. Mikil óvissa ríkir um hve margir bændur halda áfram loðdýrabúskap, en þessa dagana eru bændur að slátra dýrum. í dag eru starfandi 129 Ioðdýrabú. Þau voru 164 um síðustu áramót. Flest voru búin 249. -EÓ

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.