Tíminn - 18.03.1992, Blaðsíða 6

Tíminn - 18.03.1992, Blaðsíða 6
6 Tíminn Miðvikudagur 18. mars 1992 „Skrýtið að geta ekki gengið um gólf neðri málstofunnar framar," segir járnfrúin fyrrverandi: Þingferli Thatcher járnf rúar er lokið Viðburðaríkum ferli Margrétar Thatcher á breska þinginu lauk í fyrradag og má segja að þáttaskil hafi þar með orðið í breskum stjórnmál- um. Bretadrottning rauf þingið í gær, þar sem þingkosningar verða í landinu þann 9. apríl. rhatcher, sem nú er 66 ára að aldri og löngum hefur verið nefnd „Jám- frúin", sagði að það væri undarleg til- finning að verða ekki í framboði meir eftir 32 ára þátttöku í stjómmálum. „Það er skrýtið að geta ekki gengið um gólf neðri málstofunnar framar... mjög skrýtið," sagði hún. Thatcher var forsætisráðherra á tímabilinu 1979-1990, þegar upp- reisn var gerð gegn einræðislegri stjóm hennar í Ihaldsflokknum og John Major var valinn í hennar stað. í embætti kom hún á nánu sam- bandi við Ronald Reagan Bandaríkja- forseta, sem var eindreginn frjáls- hyggjumaður eins og hún, rýrði vald bresku verkalýðsforystunnar og átti sinn þátt í að binda enda á kalda stríð- ið. Hún sagði í gær að mest mundi hún sakna þeirrar „stórfenglegu til- finningar" að vera stödd í sjálfri miðju atburðanna. Thatcher er kunnust 82 þing- manna, er nú kveðja og ekki munu vera í framboði meir. Annar er Nic- holas Ridley, sem sagði sig úr ráðu- neyti Thatchers eftir að hann hafði látið hafa það eftir sér í tímariti að Þjóðverjar hygðu á yfirráð f Evrópu og að Frakkar væru kelturakkar þeirra. Önnur áberandi persóna, sem kveður, er Sir John Stokes majór, sem olli hneyksli er hann 'sagði fjölskyld- um gísla í Persaflóastríðinu að hætta að „væla og skæla". Hann hefur verið uppnefndur „þingfulltrúi 17. aldar- innar". Þá kveður feitasti þingmaður- inn, Sir Cyril Smith, en hann mun þyngsti maður er á þinginu hefur set- ið fyrr og síðar, vó nær 200 kfló. Nú kveður og eldibrandurinn Mi- chael Foot, en hann er nú 78 ára. Fo- ot hóf þátttöku í stjómmálum 1945 og var foringi Verkamannaflokksins er flokkurinn beið hinn mikla ósigur sinn fyrir íhaldsmönnum 1983. Þá hverfur Denis Healy af þingi, sem eitt sinn leiddi Verkamannaflokkinn. Eini fyrrverandi forsætisráðherra íhaldsmanna, sem áfram verður á þingi, er Edward Héath. Hann er 75 ára og verður aldursforseti þingsins. Undir hans stjóm gekk Bretland í Evrópubandalagið, en hann mátti vfkja fyrir Thatcher 1975. Þá hverfur þingforseti (speaker) neðri málstof- unnar, Bernard Weatherill. Hann hef- ur orðið heimsfrægur vegna sjón- Margaret Thatcher, fyrrv. forsætisráöherra Bretlands. varpsmynda þar sem hann sést heimta „þögn í salnum", þegar heitt hefur gerst í kolunum í umræðum. Weatherill segist ætla að reyna að fá keypta hárkolluna sem hann bar við störf sín. Hana hyggst hann gefa syni sínum, sem ætlar að gerast mála- flutningsmaður. Þjóðverja vísað úr landi í Svíþjóð af sérkennilegri ástæðu: Liggur ekki á sósíalnum Holger Schmidt passar ekki inn í kerfið, í það minnsta ekki hið sænska. Nú hefur sænska útlend- ingaeftirlitið ákveðið að afturkalla dvalarleyfi hans og vísa honum úr landi vegna of lágra launa. Það var fyrir fimm árum sem leið Þjóðverjans Holgers Schmidt lá til Svíþjóðar, nánar tiltekið til Lapp- lands. Hann eyddi þar sumarleyfi sínu og tók slíku ástfóstri við landið og náttúmna að hann ákvað að setj- ast þar að. Að fengnu landvistar- og atvinnu- leyfi festi Holger kaup á húsi með smá landskika í kring og hóf að lifa af landsins gæðum. Á sumrin hefur Holger ræktað grænmeti og kartöfl- ur til eigin neyslu og til frekari bús- drýginda gerir hann við sjónvarps- tæki og tínir ber og selur. Tekjumar af þessari starfsemi hef- ur numið um 200 þúsund ísl. kr. ár- lega, sem er langt undir lágmarki. Þrátt fyrir það hefur Holger ekki þurft á styrkjum að halda af nokkm tagi, og er að sögn nágranna sinna hinn grandvarasti maður og vinsæll meðal þeirra. Slíkt telst hins vegar ekki til tekna hjá yfirvöldum, sem hafa ákveðið að vísa Holger Schmidt úr landi vegna of lágra launa. Mál þetta hefur vakið mjög mikla athygli fjölmiðla í Svíþjóð og þykir mörgum hér vegið að þeim sem síst skyldi. Á sama tíma og Holger hinn þýski hefur stundað sjálfsþurftabú- skap í skógum Norður-Svíþjóðar hefur fjöldi Norðurlandabúa flust til landsins gagngert til þess að leggjast upp á „sósíalinn", félagsmálastofnun Svíþjóðar, að því er virðist. Ekki er þó útséð um afdrif Holgers þessa enn, þar sem m.a. Carl Bildt, forsæt- isráðherra Svía, hefur tekið upp hanskann fyrir hann. Hvort hins vegar það kemur að haldi gegn skrif- finnum útlendingaeftirlitsins, verð- ur tíminn að leiða í ljós. —IVJ, Svíþjóð. Fermingarveisluvitleysan Senn líður að páskum og vertíð ferminga er aö renna upp. Ferm- ingar og fermingarveislur eru gagn- merkur siöur þar sem æskan stað- festhr skírnarheit sitt írammi fyrir AlmætlÍHu og fagnar síöan þessum tímamótum í faðmi fjölskyldunnar. Allt er þetta gott og blessað og ung- lingum oftast mikið tilhlökkunar- efni. Garra býður þo í grun að þessi kristilega hátíð unglinganna só víða orftin aö martröð foreldra. Jón Ár- sæD Þórðarson, fréttamaður á Stöð 2, tók fyrir nokkrum dögum hóp fcrmingarbarna tali og í því fróð- lega spjalli kom fram hvaða vænt- ingar börnín hafa til þeirra gjafa, sem þeim verða færðar á ferming- ardaginn. Kæruleysislega skttu þau í góm og toluðu um hest, utan- landsfcrð og rdjómflutningstæki, og virtust teíja þetta sjálfsögðustu bJuti í heimi. Þegar fréttamaðurinn síðan spurði börnin hvað væri eðli- Iegt að Notmi frændi setti mikinn pening f umslagið, sem hann gefur, sögöu þau jafn kæruleysislega: „Svona 5-15 þúsund kr." Það svar- ar til þess að þessi samí Nonni frændi láti af hendi launin sín fyrir þetta eins til þriggja daga vinnu. Launamaður safnar skuldum En fenningargjafirnar eru þo að- eíns hluti þess kostnaðar, sem for- eldrar fenningarbama leggja út í vegna fermingarinnar, föt, veisla, myndatökur o.fl. taka sinn toll úr launaumslagi þeirra, en búast má við aö hcildarútgjöld hlaupi á hundruðum þúsunda. Þess eru enda mýmörg dæmi að fólk steypí sér í miklar skuldir vegna ferming- ar, því enginn venjulegur launa- maður stendur undir þeim kröfum sem í dag eru gerðar vegna ferm- ingar unglings. Þessa dagana standa yfir miklar samningaviðræð- ur og ræöa forystumenn launþega um kjarabætur. Ýtrustu kröfur fara eidd mikið upp fyrir 3% kauphækk- un. Fyrir Nonna frænda, sem hefur um 100.000 kr. á mánuði, þýdili þessi krafa um 300 kr. kauphækk- un á mánuði, sem dugar ekki einu sinni fyrir fermingargjöf handa fjarskyldum ættíngja. Það er því í rauninni sorglegt til þess aö vita að sú gleðilega athöfn, þegar ungungur staöfestir skírnar- heit sitt, skuli vera orðin að fjár- hagsiegri martröð fyrhr alft það venjulega launafólk sem á barn á unglingsaldri. Sú einfalda ráðlegging og lausn á þessu máli, sem segir að fótk eigi bara ekki að láta svona og að fuli- orðið fólk eigi að bafa vit á að sníöa sér stakk eftir vextí í fermmgarbi- tíðarhöldum, dugar ekki. Landinn er einfaldlega þannig að saman- burðarfræðin ræður á endanum eouega ainum, ircioir auo a |h mestu og Homo Islandicus klýfur sig ekki nema í undantckningartil- fellum írá því sem hópurinn að- hefsi Þannjg er þetta og þannig hefurþetta veiið í áralugi. Þjóðkirlgan á villi- götum Því hJjóta það að vcra mikil von- brigði að íslenska þjóðkirkjan hefur frekar alið á þeini Mammonsdýrk- un sem tengist fermingum, en dregið úr benni. Jafnt prestar sem biskupar hafa rýst því yfir að ástæðukust sé að amast við því þó fólk vilji fagna því með veglegum hætti að unglingur á heimilinu gefi Drottni staðfestíngarheit sitt Þverí á mótí hefur kirkjan talið það vera af hinu góða að í kringum slíkan at- burð ríki gleði. Garri getur að hluta fallist á þessi sjónarmiö, en það er ekki gegnheil gleði sem tekin er að láni og dregur á eftír sér margra mánaða 0árhagslega timburmenn. Það er heldur ekki gegnheil gleði sem byggist á metíngi og saman- burði á efmslegum gæðum. Og það er ekki hægt að gleðjast yfir hví að íslenskh- unglingar eru, m.a. fyrir tilstilli sjúklegrar fermingannam'u, orðnir gjörsneyddir öllu verðmæta- matí og skilningi á því til hvcrs er hægt að ætlast af lífinu. Rétt er að minna á að foroæmi eru íyrir því að tekist hefur verið á við vanda af svipuðum tpga og hér hefur vcriö nefndur. Það eru ekki nema 30 eða 40 ár síðan almennt var farið að ferma í kyrtlum. As tæð- an var sú að fatnaður fermingar- barna í kirkjunni var orðinn að stórvandamáli. Þanníg voru t.d. stúIkumar oft í scrstókum kjólutn við fermmguna og síðan jafnvel ððrum í veislunni. Þetta aflagðist við kyrtlana, enda mæltist notkun þeirra almennt gðurlega vel fyrir, cftir því sem Garra hefur verið sagt. í dag gerir kirkjan ekkert tíl að draga úr veislu- og gjafakapphlaup- mu. Prestur, sem fymicfndur fréttamaður á Stöð % ræddi við um kriifur fermingarbarnanna, hafði ekki miklar áhyggjur af þessum málum og taldi það mildð órétUæti að beína athyglinni að fermingar- gjöfum. Þessi ágætí guðsmaður spuröi meira að segja hneykslaður hvort ekki mættí með sama hættí spyrja hvort menn, sem halda upp á scxtugsafmælið silt, gerðu það vegna málverkanna og annarra gjafa sem þeh* fá! Svona viðhorf eru því miður útbreidd meðai presta. Nær væri að khkjan reyndi að taka á þessum milum og stýYa neysluæð- inu í einhvem skynsamlegan far- veg. Garri hélt að kirkjan ætti að veita íetðsögn, enekki að veratagl- hnýtíngurþeirrasem vilja selja sem mest af vörum og þjónustu á sem dýmstu verði. Garri Erlendar fréttir PRETORIA F.W. de Klerk sagðist (gær vera bjartsýnn á að hann fengi stuðning við umbótastefnu sína, en hann lagði hana í dóm hvítra landa sinna í „þjóð- ar"-atkvæðagreiðslu í gær. Áður en kosningarnar hófust létust fimm blökkumenn í upp- þotum sem brutust út. WASHINGTON Talsmaður Bandaríkjastjómar sagði í gær að sendur yrði hópur sérfræðinga til ísraels til að kanna hvað hæft væri f full- yrðingum um að ísrael hafi selt Kína, Suður-Afríku og öðr- um ríkjum vopn og vopnabún- að. Talsmaður utanríkisráðu- neytisins sagði að ísraelsk stjórnvöld hafi samþykkt að taka við sérfræðingahópnum. TEL AVIV Unglingsstúlka og karlmaður voru stungin til bana af Palest- ínuaraba frá hinu hertekna Gazasvæði. Talsmaður ísra- elsku lögreglunnar sagði aö árásarmaðurinn, sem tókst að særa 12 manns til viðbótar, hafi verið skotinn af lögregl- unni og dáið skömmu síðar. ISTANBUL Tvær kraftmiklar sprengjur sprungu í höfuðstöðvum lög- reglunnar í Istanbul. Byggingin skemmdist mikið og allir gluggar brotnuðu. Fjölmargir þeirra, sem inni í húsinu voru, slösuðust illa. MOSKVA Varaforseti Rússlands, Alex- ander Rutskoi, sagði í gær að hersveitir Samveldisins ættu að verða farnar frá þjóðernis- átakasvæðunum í Kákasus og Moldavíu eftir örfáar vikur. Hann lýsti því yfir að hann teldi að brottför Samveldis- hersins frá þessum svæðum ætti að verða snör og skilyrð- islaus. VORONOVO, Rússlandi Harðlínukommúnistar, sem bannað hafði verið að halda fund í Sovéska þinginu í Moskvu, söfnuðust í gær saman í mjólkurframleiðslu- þorpi og lýstu því yfir að Sovétríkin hafi verið endur- reist. Það var lest sex rútubif- reiða sem hélt áleiðis til þorps- ins um 70 km frá Moskvu snemma í gærmorgun og hafði innanborðs fyrrum full- trúa sovéska þingsins. BONN I dag hefur sjöunda herfylki Bandaríkjahers brottför slna frá Normandí, tæpri hálfri öld eftir aö það hernam landið. I herfylkinu eru um 73 þúsund hermenn og búnaður þess var m.a. notaður til að ráða niður- lögum hersveita Saddams Hussein í Flóabardaga. Fáni herfylkisins verður í slð- asta sinn dreginn að hún ( Stuttgart í dag, miðvikudag. SEÚL Norður- og Suður-Kórea skiptust í gær á eintökum af samkomulagi þar sem heimil- að er gagnkvæmt eftirlit með kjarnorkubúnaði landanna. A morgun, fimmtudag, munu löndin síðan senda eintök samninganna til baka undirrituð.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.