Alþýðublað Hafnarfjarðar - 15.12.1958, Blaðsíða 29

ALÞÝÐUBLAÐ HAFNARFJARÐAR
29
Stefán Júiíusson, rithöfundur:
^Söncfvarinn
TOGARINN lá ferðbúinn við
bryggjmia. Afgreiðslu hans var
lokið fyrir stundu, kol komin í
boxin, salt í lestirnar. Verkamenn-
irnir voru flestir farnir heim. Við
Guðmundur höfðum orðið einir
eftir til að lagfæra ýmislegt um
borð og taka til. En nú var því
einnig lokið. Við klifruðum upp á
bryggjuna, settumst á gamla troll-
hlera, blésum mæðinni, kveiktum
í vindlingum. Við nutum þess að
teyga að okkur loftið eftir daglangt
stritið. Afgreiðsla togara var jafn-
an hin mesta kappsvinna. — Veðr-
ið var kyrrt og aðgerðarlaust undir
kvöldið, fjörðurinn ládauður, him-
inninn þakinn ljósum, hálfgagn-
sæjum vorskýjum. Það var gott að
láta líða úr sér hér á bryggjunni
eftir strangan vinnudag, horfa á
kríu og ritu, líta til bláma fjall-
anna og grænu túnanna nær. Mér
fannst alltaf, að tilveran væri á
einhvern hátt ný í hvert sinn, er ég
kom upp úr togara á slíkum vor-
degi eltir daglangt erfiði án upp-
lits, rétt eins og veröldinni væri
mikið í mun að sannfæra mann
um blíðleik sinn.
Skipverjar fóru nú að tínast ofan
bryggjuna. í 'fylgd með flestum
konur, unnustur eða börn. Mér
hafði alltaf fundizt mikið til um
þessa sjómenn, er þeir gengu til
skips eftir dag í landi, klæddir
jjykkum peysum, nýjrvegnum troll-
buxum og niðurbrettum klofstíg-
vélum, með svarta sjópoka á bak-
inu og ástvin sér við lilið. „Traust-
ir skulu hornsteinar", kom mér
jafnan í hug. Þeim var ekki fisjað
saman Jressum körlum. Enginn
nema úrvalsmaður var til lengdar
í skiprúmi.
„Andskotinn,“ sagði Guðmund-
ur allt í einu, „ætli söngvarinn sé
nú týndur, bölvaður skíthællinn?"
Hann horfði upp eftir bryggj-
unni, og mér varð litið í sömu átt.
Fram bryggjuna kom kona ein
síns liðs og fór eins hratt og hún
mátti. Hún hafði sjáanlega búizt í
skyndingu að heiman; hún var í
inniskóm, kápan flakandi frá
henni, hárið ekki vandlega greitt.
Þótt ung væri, átti hún erfitt um
gang, jjví húri var kornin langt á
leið. Er hún kom riær og sá okkur
félaga, var sem létti ögn yfir kvíða-
fullum svip hennar. Þetta var Sol-
veig, systir Guðmundar. Hún kom
rakleitt til okkar og spurði móð
og másandi af göngunni:
„Veiztu, hvort Gunnar er kom-
inn til skips, Gunnar??“
„Ekki hef ég séð hann,“ anzaði
Guðmundur. „Er hann nú fortap-
aður, höfðinginn?"
Ég sá votta fyrir glampa í aug-
um hennar, er hún kenndi liæðn-
isbroddinn í spurningu bróður
síns. Á samri stundu varð mér ljóst,
hver fríðleikskona hún var. Og jrað
sópaði að henni. En kvíðinn varð
glampanum ýfirsterkari.
„Hann fór út eftir hádegið og
hefur ekki komið aftur,“ sagði hún
angursamt. „Vildurðu svipast urn
eftir honurn, Gummi? Ég má til að
flýta mér aftur heim, ég hljóp frá
börnunum einum." Hún leið biðj-
andi á bróður sinn. „Er ekki skipið
alveg að fara?“
Guðmundur reis seint á fætur og
gnælði yfir systur sína.
„Farðu lieim, Solla mín,“ sagði
liann, og rómurinn var ekki óblíð-
ur af honum að vera. „Ég sé. hvað
ég get.“
Hún hélt ]}á af stað og hraðaði
sér enn sem mest hún mátti. Guð-
mundur horfði á eftir henni, og
Jrað vottaði fyrir mildi í svip harð-
jaxlsins. Síðan sagði hann við mig:
„Komdu með, lagsi. Það getur
orðið nógu erfitt að drusla Jtelvítis
garminum um borð; ef við ]>á finn-
um hann.“
í sarna bili rann jrar að leigu-
bilreið: Út úr henni sté skipstjór-
inn, háleitur, strangeygur og rauð-
ur í andliti. Guðmundur vatt sér
að honum og þrumaði:
„Heldurðú værir ekki í standi til
að láta bölvaðan dallinn doka við
fáein augnablik, meðan við leitum
að mannskratta. Það vantar einn
hásetann."
„Ha, vantar mann?“ innti skip-
stjórinn hvasst og ruggaði.
„Já, einn bölvaðan lúðulagga
vantar fyrir víst. Það getur vantað
fleiri, sem ég veit ekki um.“
„Ja, menn verða, sko, að mæta til
skips á réttum tíma, sko. Það er
andskotann ekki hægt að bíða með
heilt skip eftir hentisemi einstakra
bölvaðra skítháleista, sko. — Hvern-
vantar?“
„Það vantar söngvarann, mág
minn.“
„Ha, vantar söngvarann? Hefur
hann nú lent í jtví í þetta sinn?
Fjandinn eigi })að. Hann getur vel
hafa falið sig, bölvaður. — Jæja,
reyndu að finna hann. Druslaðu
lielvítinu um borð, hvernig sem
hann er á sig korninn. En í græn-
golandi hvelli, sko. Ég get sko,
ekki rnisst einn bezta hásetann á
síðustu stundu. Ómögulegt að
hrifsa upp vanan mann, jregar skip-
ið er að fara. Þú getur sagt honum
jjað, sko, að komi hann ekki eins
og byssubrenndur um borð, sko,
þýði ekki neitt að nefna pláss hjá
mér framar. Ég gef, sko, eitt píp
eftir kortér, og verði hann ekki
kominn fimm mínútum seinna,
getur hann, sko átt sig, Jrað hel-
víti.“
Við hröðuðum okkur upp bryggj-
una, fórum eins hratt og við gátum
í niðurbrettum gúmmústígvélun-
um. Við gægðumst inn í ölstofuna
ofan við bryggjuna. Hann var ekki
])ar.
„Hann er riú trúlega á fínni stað
en Jretta," sagði Guðmundur, er
við komurn út. „Hann er sjálfsagt
á hótelinu, höfðinginn."
Við skunduðum Jjangað, hlupum
upp háar tröppurnar, stóðum allt
i einu á miðju gólfi í smekklegri
veitingastofunni. Ég fann óþægi-
lega til, hve yið stungum í stúf við
allt inni, í blautum og skítugum
vinnugöllunum, eins og saltpokar í
stássstofu. Allmargt manna var Jrar
inni, og sló þögn á mannskapinn,
er við geystumst inn. Veitingakon-
an kom til móts við okkur, allgust-
rnikil.
„Er Gunnar Hallsson hér?“
spurið Guðmundur formálalaust
og skeytti hvorki um fólk né frú.
„Nei, hann er ekki hér.“
„Kannske hefur hann komið
hingað. En hann er farinn."
„Hefur hann ekki komið hing-
að?
„Það er áreiðanlegt?" sagði Guð-
rnundur hvasst og fast.
„Þú getur leitað, ef þú trúir mér
ekki.“
Guðmundur snerist á hæli án
})ess að segja orð frekar eða líta
við neinum. Ég fylgdi á eftir og
fann allra augu á mér.
„Andskotinn," sagði Guðmund-
ur, þegar við komum aftur út á
tröppurnar. „Það getur orðið taf-
samt að finna eitt djöfuls mann-
kerti í öllum bænum, þótt hann sé
ekki stór. Við skulum koma við
heima hjá horium, Jrað er hérna í
leiðinni. Kannske bölvaður skít-
hællinn hafi hurizkazt heim.“
Guðmundur gekk rakleitt inn án
Jjess að kveðja dyra. Ég fylgdi í
liumátt á eltir, en staðnæmdist við
eldhúsdyrnar. Þetta var snoturt eld-
liús. Solveig sat við borðið og mat-
aði tvö lítil börn, sitt á hvoru ár-
inu. Þau voru hrein, búin til svefns,
lalleg börn. Guðmundur var lág-
værari en vant var, er hann spurði:
„Hann hefur ekki komið?“
Solveig leit við okkur með ótta í
augunum.
„Nei, hann hefur ekki komið
lieim. Finriið ])ið hann ekki? Fór-
uð Jrið á hótelið?"
„Við fórum á hótelið."
„Hann hlýtur að vera einhvers
staðar, |)ar sem hann getur sungið."
„Það er svo sem viðbúið," sagði
Guðmundur háværari. „Hann hlýt-
ur að vera þar, sem hann getur
sungið, höfðinginn. Hann getur