Samtíðin - 01.03.1942, Page 13

SAMTÍÐIN
9
séu ekki margar, sem telja það bæj-
arbúurn lil fordildar, er þeir i hress-
ingarskyni og skemmtanar leggja
leiðir sínar lil fjalla. Fyrir þeirri
skoðun heyrist sú röksemd, að ekki
hafi forfeður vorir og mæður talið
þess þörf, og liafi þau þó lifað lifi
sínu við góða lieilsu. Satt er það að
vísu, að ekkert nema ísköld nauðsyn
lífsbaráttunnar fékk fyrri kynslóðir
til þess að leggja leiðir sínar inn i
óbyggðir. Oft lentu menn þá í eftir-
minnilegum hættum og hrakningum,
enda fákunnandi og fátækir af þeim
nauðsynlegasta búnaði, sem slíkar
ferðir krefjast. Hinir, sem nú ferðast
um óbyggðir, tala og digurbarkalega
um idáðleysi liinna horfnu kynslóða,
sem sátu niðri i dölunum og aldrei
fóru að nauðsynjalausu upp á hin
næstu fjöll eða um nálægustu <)-
hyggðir, og voru svo fákunnandi um
þær, að furðu sætti. En hvorir tveggja
þessir dómar eru rangir. Viðhorfið
gegn óljyggðununi og ferðalögum um
þær hefur skapazt af ólíkum lífs-
venjum kynslóðanna. Þær kynslóðir,
sem lifðu í di-eifbýlinu úti um byggð-
ir landsins, voru i sifelldu samlífi við
náttúruna. Og það samlíf var ekki
ætíð vinsamlegt, siður en svo. Mað-
urinn átti í stöðugri baráttu við harð-
lynd náttúruöfl, sem lítil eða engin
grið gáfu. I augum, þess manns urðu
óhvggðirnar sem óvættur, er bezt var
að láta afskiptalausa, og vakti ótta
og jafnvel skelfingu, og það þvi
meira, sem maðurinn var varnar-
niinni i lífsbaráttunni. Innra með
manninum skapaðist andúð gegn því,
að leita út fyrir þau takmörk, sem
hann var kunnugur og lífsbaráttan
liélt honum í. í augum þess manns
verður sú náttúra ein fögur, sem er
frjó og friðsæl. Dreifbýlismaðurinn
þráir meira að liitta menn og gróður
en hrikaauðnir öræfanna, sem lion-
uni stendur stuggur af og oft senda
lionum kaldar kveðjur liríðar- og
sandbyíja.
Öðru máli gegnir um borgarbúann.
í borgunum þjappast fólkið saman.
Heimur þess eru göturnar, fullar af
ryki og skuggasælar af háum hús-
um. Þar verður ekki þverfótað fyrir
fólki. Dagleg vinna borgarbúans er
innan liúss, andrúmsloft lians er
þrungið revk og ryki, og sólargeisl-
arnir, sem á liann skína, eru oft fáir.
En innst í sál lians vakir draumur um
náttúruna, sem er horfin og þráin
eftir að heimsækja hið týnda land
forfeðra iians. Af þessu skapast fólks-
straumurinn til fjallanna, þegar færi
gefast. Fjallferðirnar eru borgarbú-
anum nauðsjmleg hressing og heilsu-
bót. Þar fær hann nýjan starfsþrótt
við að teyga tært loftið og njóta
kyrrðar og hvíldar öræfanna. En við
þetta bætist einnig ævintýragjarn af-
rekahugur æskunnar. Fátt er æslcu-
manninum hollara en að leggja sig i
nokkra raun, og fá raun mun betur
fallin til að skapa framsækinn huga
en sú, að klífa bratta tinda, finna,
hversu víðsýnið eykst við hvert fót-
mál og njóta sigursins, þegar tindin-
um er náð. Slíkt eykur heilbrigðan
metnað og þol, auk þess sem fjall-
gangan er Iíkamleg stæling og kenv
ur þeim, er liana þreytir, í náið sam-
neyti við náttúru lands þess, sem
hefir alið hann. Því að ætið reynir
þar um leið á athygligáfu við að leita