Sjómaðurinn - 01.06.1940, Blaðsíða 32
26
SJÓMAÐURINN
Þcgar »Force« fórst.
Á fjárflutiiiiigaskiiuí með
Zollner f járkanpmanni.
Eftir^Guðjón M. Jónsson.
U RÁ uppvaxtarárum mínum er mér minnis-
stæðast þegar stóru frönsku fiskiskipin, skon-
orturnar frá Dunkerque og Bordeoux og fleiri stöð-
um á Frakklandi, komu suðaustan úr hafi, venju-
lega í febrúar. Sá eg þau greinilegast, er þau komu
vestur fyrir Reynisdranga, sem eru veslur af Vík,
en þar i sveit ólst eg upp.
Þegar eg liafði aldur til að fara á sjó látti eg þess
kost nokkrum sinnum að koma um borð i þessi
frönsku skip og voru viðskifti þá vanalega sjóvetl-
ingar og treflar, en við fengum í staðinn hveiti-
kökur (,,Pompola“-kex), færi, öngla og sökkur.
Ávalt voru hinir frönsku sjómenn ástúðlegir og
kátir. Svo lengi sem eg man voru tekin sendibréf
af þeim í land, er síðan voru send landleiðina til
Reykjavíkur til ástvina þeirra í Frakklandi. Eftir
að sjómennirnir höfðu lagt út á veiðar komu þeir
ekki aftur til liafnar hér við land fyr en um páska
og jafnvel siðar.
Þegar við liöfðum tekið við sendihréfum af þeim
fyltu þeir treyjur okkar af kexi og fleira góðgæti.
En við kvöddum þá með virðingu. Þessi kynni af
hinum frönsku sjómönnum vöktu löngun okkar
unglingnna til að mega vera með i svona ferðum.
Og þegar skipin hurfu vestur fyrir Dyrliólaey urð-
um við hryggir i liuga, en vongóðir að úr mundi
rætast er við stækkuðum.
Hér við land var í nokkur ár norslcl flutninga-
skip „Force“, sem Louis Zöllner stórkaupmaður
hafði i ferðum til vöruflutninga viðsvegar kring-
um land og til að flytja lifandi fé og liross til Belg-
iu og Englands. Yorið 1912 kom „Force“ til Yikur
með vörur til Halldórs Jónssonar kaupmanns og
voru nokkrir menn sendir um borð til að setja vör-
urnar í stroffur og koma þeim niður í uppskipun-
arbátana. Var eg einn þar á meðal. Vegna brims
mun það hafa tekið 3 daga að koma vörunum í
land. En brim er, eins og kunnugt er, oft við sand-
inn. Þegar losun var lokið gaf skipstjóri sig á tal
við mig og bauð mér pláss á skipinu. En eg gat
þá ekki farið þó að mig langaði til og samdist svo
með okkur að eg kæmi i ágúst til Seyðisfjarðar og
tæki skipið þar. Svo fór skipið leiðar sinnar og
flutti vörur frá Englandi á ýmsar hafnir fyrir
kaupfélögin, en tók liross til Newcastle on Tyne.
Þá var e.s. IJólar í strandferðum frá Sameinaða
félaginu i Kaup-
mannahöfn og
fór eg með
lionum frá Vik
í ágústferðinni
til Seyðisfjarð-
ar. Þegar þang-
að kom var
skipið ekkikom-
ið, en þá var
fjörugt aivinnu-
líf á Seyðisfirði
og komst eg
strax í vinnu lil
Stefáns Th.
Jónssonar kaup-
manns. En her-
bergi fékk eg
með Krístmundi
Gíslasyni frá
Stokkseyri, nú rafvirkjameistara í Reykjavík og
reyndist liann mér ágætur drengur. Hálfan mánuð
beið eg þar til skipið kom. Hitti eg þá strax skip-
sljóra og stóð all við það sem umtaiað var. Réðist
eg um borð sem óvaningur og var mánaðarkaupið
35 kr. Á skipinu voru er eg kom um horð 4 íslensk-
ir hásetar Þórarinn Þorsteinsson fná Hánefsstöð-
um viðSeyðisfjörð,nú útvegshóndi,JónGuðmunds-
son frá Hlíð, við Hafnarfjörð, Brynjólfur Stefáns-
son frá Selalæk á Rangárvöllum, drukknaði i Faxa-
bugt af bát héðan úr Reykjavík og Theodór Frið-
riksson frá Sauðárkróki, nú rithöfundur í Reykja-
vík. Ætlaði Tlieodór af er skipið kæmi til Sauðár-
króks, og söknuðu allir lians á skipinu, því allt
vissi Theodór, og margar voru sögurnar sem hanfl