Fréttablaðið - 13.10.2011, Side 22

22 13. október 2011 FIMMTUDAGUR
Sölufulltrúi
hannes@remax.is
Sími: 699 5008
Fyrsta skrefið er að vita hvers virði eignin þín er.
Fáðu frítt og vandað verðmat.
hdl.
lögg. Fasteignasali
Sími: 510-7900
Fréttablaðið og Vísir hvetja lesendur til að leggja orð í belg um málefni líð-
andi stundar. Greinar og bréf skulu vera stutt og gagnorð, að hámarki um
4.500 tölvuslög með bilum. Aðeins er tekið við yfirlesnum og villulausum
texta. Greinahöfundar eru beðnir að hafa í huga að því styttri sem greinin
er, þeim mun líklegra er að hún fái skjóta birtingu.
Eingöngu er tekið við raunverulegum umræðugreinum, en ekki greinum
sem eru fyrst og fremst kynning á til dæmis fyrirtæki eða félagasamtökum,
ráðstefnu eða átaki. Tekið er á móti efni á netfanginu greinar@frettabla-
did.is eða á vefsíðu Vísis, þar sem finna má nánari leiðbeiningar. Ritstjórn
ákveður hvort efni birtist í Fréttablaðinu eða á Vísi eða í báðum miðlum
að hluta eða í heild. Áskilinn er réttur til leiðréttinga og til að stytta efni.
Sendið okkur línu
Ísland getur skipað sér í fremstu röð á alþjóðavett-
vangi, sem grænt hagkerfi, með
áherslu á hreina náttúru, sjálf-
bæran orkubúskap, nýsköpun og
menntun til sjálfbærni. Þetta
er framtíðarsýn þverpólitískr-
ar nefndar með aðild allra þing-
flokka á Alþingi sem nú hefur
skilað niðurstöðum sínum um
eflingu græna hagkerfisins á
Íslandi eftir tólf mánaða starf. Í
skýrslunni kynnir nefndin stefnu-
mið sem liggja til grundvallar 48
tillögum um aðgerðir til að örva
þróun í átt til græns hagkerfis á
Íslandi.
Hvers vegna grænt hagkerfi?
Um 20% mannkyns taka til sín
80% af orku og auðæfum heims
og losa lungann af þeim gróður-
húsalofttegundum sem leystar
eru í andrúmsloftið af manna-
völdum. Ef allir jarðarbúar
leyfðu sér orkueyðslu Vestur-
landabúa, að óbreyttu tæknistigi,
væri framtíð mannkyns stefnt í
voða. Það er stærsta og líklega
mikilvægasta verkefni mannkyns
á þessari öld að móta efnahags-
og atvinnustefnu sem dregur úr
losun gróðurhúsalofttegunda
og nýtir orku á sjálfbæran hátt.
Fjöldi þjóðríkja og alþjóðastofn-
ana á borð við Sameinuðu þjóð-
irnar, Evrópusambandið, Norður-
landaráð og OECD líta á það sem
forgangsverkefni að skilgreina
grænt hagkerfi og varða veg sem
dregur úr ágengni atvinnustarf-
semi á vistkerfið.
Græn orka en mikil sóun
Við Íslendingar höfum lengi stát-
að af því að vera land hreinnar
orku og áætlað hefur verið að um
80% allrar orku sem notuð er í
landinu séu endurnýjanleg orka
sem á upptök sín í virkjun vatns-
afls eða jarðvarma. Íslendingar
eru hér í sérflokki vestrænna
þjóða, en til samanburðar má
geta þess að Evrópusambandið
hefur sett sér það mark að hlut-
deild endurnýjanlegar orku verði
orðin 20% árið 2020.
Ef litið er til orkuneyslu blasir
hins vegar við okkur önnur mynd,
en nýleg rannsókn í Háskóla
Íslands gefur til kynna að Íslend-
ingar séu neyslufrekasta þjóð
jarðar, skv. mælingu á svokölluðu
vistspori. Þá gerir það íslenskt
hagkerfi viðkvæmara fyrir ytri
áföllum hve orkunýtingin er ein-
hæf. Það segir sína sögu að ein
atvinnugrein – áliðnaður – stóð
undir 74% af raforkunotkun
landsins árið 2009 en engin önnur
atvinnugrein náði meira en 6%
hlutdeild.
Af ofansögðu má draga þá
ályktun að Ísland getur verið í
fararbroddi á alþjóðavettvangi í
þróun til græns hagkerfis en for-
senda þess er að landsmenn og
atvinnufyrirtækin í landinu taki
til rækilegrar endurskoðunar
neysluvenjur, framleiðsluferla og
forgangsröðun í atvinnumálum.
Hvað er grænt hagkerfi?
Eðlilegt er að spurt sé, hvað er
grænt hagkerfi fyrir nokkuð?
Nefnd Alþingis styðst við þá skil-
greiningu Umhverfisstofnunar
Sameinuðu þjóðanna að grænt
sé það hagkerfi sem leiði til auk-
inna lífsgæða um leið og dregið
sé verulega úr umhverfislegri
áhættu og röskun vistkerfa. Í
grænu hagkerfi er áhersla lögð á
atvinnustarfsemi sem dregur úr
mengun og losun gróðurhúsaloft-
tegunda, stuðlar að bættri nýt-
ingu orku og auðlinda og kemur í
veg fyrir hnignun líffræðilegrar
fjölbreytni og þjónustu vistkerfa.
Í stuttu máli einkennist grænt
hagkerfi af aukinni verðmæta-
sköpun á sama tíma og dregið
er úr álagi á náttúruna. Grænt
hagkerfi á Íslandi kallar því á
atvinnustefnu sem byggir á auk-
inni fjölbreytni og hugmynda-
fræði sjálfbærrar þróunar, þar
sem jafnvægi er milli hagsmuna
núlifandi íbúa landsins og þeirra
sem á eftir okkur munu koma.
Þverpólitísk vinna
Nú þegar nefndin hefur skilað
sínum niðurstöðum fer málið til
Alþingis til frekari meðferðar. Ég
hef lagt fram þingsályktunartil-
lögu ásamt þingmönnunum Illuga
Gunnarssyni og Guðmundi Stein-
grímssyni sem sæti áttu í nefnd-
inni og 18 öðrum þingmönnum
allra þingflokka þar sem lagt er til
að forsætisráðherra stýri mótun
aðgerðaáætlunar um eflingu
græns hagkerfis á grundvelli til-
lagna nefndarinnar. Tillagan verð-
ur tekin til umfjöllunar á Alþingi
í dag og fær síðan efnislega með-
ferð í þinginu. Þar verður leitað
umsagnar um efni tillögunnar og
er það von mín að sem flestir sem
áhuga hafa á málaflokknum leggi
sitt af mörkum með umsögnum
og athugasemdum til að endanleg
niðurstaða þessarar vinnu verði
sem best úr garði gerð.
Verðmætasköpun og náttúruvernd
Grænt hagkerfi er viðfangsefni
sem varðar allar atvinnugreinar
og allan almenning. Við getum
tekið frumkvæði og verið til fyrir-
myndar en við höfum vissulega
það val að gera ekki neitt, m.a.
í þeirri trú að náttúruauðlind-
ir okkar séu óþrjótandi. Það er
mikil væg niðurstaða nefndarinn-
ar að verðmætasköpun og náttúru-
vernd séu ekki andstæður heldur
sé þvert á móti skynsamlegast að
þróa ný atvinnutækifæri án þess
að gengið sé á náttúruauðlindir
með ósjálfbærum hætti. Það þýðir
betra jafnvægi milli atvinnusköp-
unar og náttúruverndar en við
höfum átt að venjast á undanförn-
um áratugum. Vistvæn nýting
orkuauðlinda er mikilvæg en það
er okkur líka hollt að minnast þess
að mikil gróska er nú í atvinnu-
greinum eins og hugverkaiðnaði,
ferðaþjónustu og skapandi grein-
um sem ekki byggja afkomu sína
fyrst og fremst á nýtingu náttúru-
auðlinda. Í næstu grein mun ég
fjalla um stefnumið og einstakar
tillögur nefndarinnar.
Ísland verði grænt hagkerfi
í fremstu röð
Grænt hagkerfi
Skúli
Helgason
alþingismaður
Dagurinn minn
Ég fer í kirkjuna mína í dag og verð vitni að því þegar
yndislegt barn er borið fram
til blessunar. Mér dettur í hug
kort sem ég fékk fyrir nokkru
frá elskulegum foreldrum, sem
á stóð: „Children are always
the only future the human race
has. Teach them well.“ Sannar-
lega er engin framtíð án barna
og skiptir máli hvað fyrir þeim
er haft.
Eftir smá stund í veislunni,
þýt ég heim til að skipta um
föt, því ég er að fara í brúð-
kaup. Mér verður hlýtt um
hjartarætur þegar ég hugsa
til brúðhjónanna, svo falleg
og ljúf, og gleðinni sem sat í
hásæti langt fram á nótt og
yndislegir borðfélagar. Í þeim
hópi er ung kona er hafði fæðst
á Fæðingarheimili Reykja-
víkur og verið hjá mér á nám-
skeiði þegar hún átti von á sínu
fyrsta barni. Hún segir mér
sögu af litla stráknum sínum
– tengd tónlist – sem fer inn í
hjartarætur mínar og er hvat-
inn að þessum skrifum mínum
í dag.
Fræðimenn telja að fyrstu
tvö árin í lífi barns skipti sköp-
um – aðrir ganga svo langt að
telja að hvernig við umgöng-
umst barnið í móðurlífi skipti
og máli – að barnið skilji meira
en við gerum okkur grein
fyrir. Hljómsveitarstjóri Fíl-
harmóníunnar í Ontario segir
frá því að á yngri árum hafi
honum oft fundist hann þekkja
tónverkin sem hann var að
æfa þótt hann hefði aldrei séð
nóturnar. Hann færði þetta í
tal við móður sína og þá leyst-
ist gátan, hún hafði verið að
æfa þessi tónverk þegar hún
gekk með hann. Blaðamenn
við Winnipeg Free Press upp-
lýstu fyrir nokkru að vísinda-
menn hefðu komist að þeirri
niðurstöðu að börn sem lesið
var fyrir í móðurlífi sýndu við-
brögð þegar sami texti var les-
inn fyrir þau eftir fæðinguna
og þannig mætti áfram telja.
Öll börn, hvar sem þau fæð-
ast á jarðarkúlunni, ættu að
eignast þá lífsfegurð sem í
því felst að þeim sé sinnt ekki
einungis eftir fæðingu held-
ur og í móðurlífi – að þeim sé
sagt meðan þau eru þar, hvað
þau séu elskuð! Talað, sung-
ið, spilað og lesið fyrir þau
og þeim sagt frá djúpvitrasta
barni allra tíma, barninu sem
fæddist í Betlehem og varð-
veitti hið innra með sér frið og
fegurð sem hann nú og ávallt
vill deila með okkur. Þetta
barn – varð mesti mannvinur
allra tíma. Ekkert sem hann
sagði eða gerði skemmdi lífið.
Hvert orð sem féll af vörum
hans og hvert verk sem hann
vann var lækning og lyftistöng
til fegurðar og betra mannlífs.
„Leyfið börnunum að koma til
mín og bannið þeim það eigi,
því að slíkra er Guðs ríki.“
Á sama tíma og þessar hug-
leiðingar mínar fara á blað, er
hópur fólks á litla Íslandi að
krefjast þess, að nafn Jesú-
barnsins sé ekki nefnt á nafn
í skólum landsins – hvergi –
eigi að þurrkast út. Ég er ekki
að tala um kristniboð, en tel
að þjóð, sem kallar sig kristna
þrátt fyrir galla sína alla – beri
skylda til að segja frá og kynna
fegurðina sem felst í sögunni
um Jesúbarnið og lífsviskuna
sem felst í sögunum sem Krist-
ur sagði sem fullorðinn maður
og kynna þannig þá lífskúnst
og lífsdýpt sem í orðum hans
felast og þá fegurð sem af þeim
hefur leitt til betra og bættara
mannlífs.
Það þarf ekki annað en horfa
á einfaldan fréttatíma til að sjá
hversu mjög okkur hefur rekið
frá þeirri heillandi lífssýn, sem
felst í djúpstæðum en þó svo
einföldum kærleiksboðskap
mannsins frá Nazaret, að þú og
ég virðum og þyki vænt hvoru
um annað, þar í liggja svörin
til betra mannlífs. Vöntun á
þeirri lífskúnst hefur komið til
vegar vandamálum af stærðar-
gráðu sem við ráðum hreint
ekkert við.
Jesús Kristur var ekki
aðeins „besti vinur barnanna“
eins og stendur í sálminum.
Hann var vinur allra. Hann
var vinur og verndari kvenna,
talaði við þær sem jafningja,
leiðbeindi þeim og hughreysti,
varði þær gegn ásakendum og
svaraði fyrir þær: „Sá yðar
sem syndlaus er kasti fyrst-
ur steininum.“ Hann var laus
við dulúð, kom beint að efninu
í orði og verki, sem allir gátu
skilið, var vinur lítilmagn-
ans en einnig þeirra ríku sem
óskuðu eftir nærveru hans.
Jarðnesk gröf hans var gjöf frá
einum slíkum.
Boðskapur Krists var ekki
flókinn, hann var list í lífs-
leikni eins og hún best getur
orðið. Þess vegna má ekki
taka frá yndislegum börnum
okkar að kynnast þessum list-
ræna mannkærleiksboðskap.
Við getum ekki tekið afstöðu
til þess sem við höfum aldrei
kynnst! Guð blessi börn og
foreldra þessa lands og hjálpi
okkur að tileinka okkur það
fegursta sem lífið hefur upp á
að bjóða.
Lifið heil.
Trúmál
Hulda
Jensdóttir
fv. yfirljósmóðir
Boðskapur Krists var ekki flókinn,
hann var list í lífsleikni eins og hún
best getur orðið. Þess vegna má ekki
taka frá yndislegum börnum okkar að kynnast
þessum listræna mannkærleiksboðskap.