Fréttablaðið - 12.10.2017, Blaðsíða 54

Þetta er ekki
fyndið á hefðbund-
inn hátt, Það er ekki verið
að setja upp einhverja
brandara.
kristín er alltaf
til í að ræða allt
og prófa allar hugmyndir
og Það er frjálslegt og
skemmtilegt að vinna með
slíkum leikstjóra og ég
kann vel við Þannig vinnu-
brögð.
Hann er svona að breytast í einhvers konar svarthol,“ segir Eggert Þorleifs-son leikari um per-sónuna Andre sem
hann tekst á við um þessar mundir.
Andre er aðalpersóna leikritsins
Faðirinn eftir franska leikskáldið
Florian Zeller sem hlaut hin virtu
Molière-verðlaun fyrir verkið árið
2014. Andre er kominn á efri ár og
virðist vera að tapa áttum. Á hann
sækja spurningar eins og hvort heil-
inn sé farinn að gefa sig eða er það
kannski heimurinn sem er genginn
af göflunum? Í verkinu dregur Zeller
fram spurningar um lífið og elliglöp
en hann gerir það á afar nýstárlegan
og áleitinn máta. Leikstjórn er í
höndum Kristínar Jóhannesdóttur
en með önnur hlutverk fara Edda
Arnljótsdóttir, Harpa Arnardóttir,
Ólafía Hrönn Jónsdóttir, Sveinn
Ólafur Gunnarsson og Þröstur Leó
Gunnarsson.
Svartholið
Verkið þykir vera krefjandi fyrir
leikara og þá einkum hlutverk
Andre og Eggert segir að það sé í
það minnsta erfitt að tala um það.
„Það er svo erfitt að tala um svona
vegna þess að út úr svona ástandi
eins og Andre er í þá koma engar
fréttir. Það sogast allt inn í þetta
ástand og þess vegna er þetta svona
skrítið mál vegna þess að persónur
í þessu ástandi geta ekki flutt neinar
fréttir af sér.
Afleiðingin er að þetta er í raun
í fyrsta sinn sem maður getur ekki
notað þessi tæki leikarans að safna
að sér einhvers konar undirtexta
um fortíð, stöðu, skoðanir og annað
slíkt sem maður setur á persónuna
vegna þess að það eru engar upp-
lýsingar. Þetta er þannig ástand
að þú opnar augun og tekur bara í
augnhæð það sem er fyrir framan
þig. Það er enginn annar veruleiki.
Þannig að það er ekki einfalt fyrir
leikara að takast á við persónu sem
er í þannig ástandi að frá henni
berast engar fréttir heldur sogast
heimurinn inn í hana og hverfur
öllum. Þetta er það sem ég á við með
að hann sé að breytast í svarthol.“
Aðspurður segir Eggert að
óneitan lega hafi þetta æfingatíma-
bil falið í sér mikla áskorun fyrir
hann sem leikara. „Maður yngist
ekki. Hefur ekki jafn lítið fyrir því
að læra texta og þetta er svona
í stærri kantinum auk þess sem
maður hefur ekki aðgang að þessum
tækjum sem leikarar nota alla jafna
við sína persónusköpun. Það er ekki
hægt að undirbyggja karakter sem
maður hefur engar upplýsingar um
og hann er ófær um að veita ein-
hverjar upplýsingar sjálfur.“ En
hvað gerir leikari í þessari stöðu?
„Þú verður bara að taka þessu eins
og það kemur af kúnni. Maður er
bara eins og dýrin í skóginum sem
bregðast við því sem er fyrir framan
þau á hverri stundu. Þetta er svona
viðbragð og sjálfsbjargarhvöt sem
keyra svona persónu áfram af því
að það er ekkert annað. Andre getur
meira að segja ekki tekið neinu
sem dellu því fyrir honum er allt
veruleiki sem er þar og þá á hverri
stundu fyrir sig. Allt er hér og nú.“
Skemmtileg samræða
Á liðnum árum hefur Eggert unnið
mikið með Kristínu Jóhannesdótt-
ur, leikstjóra sýningarinnar, en það
samstarf hefur verið ansi gjöfult. „Já,
mér finnst það, alla vega hvað mig
varðar þá hef ég haft afskaplega
gaman af því. Það er svo gaman að
vinna með leikstjóra eins og Krist-
ínu sem maður getur átt samræður
við, fremur en að vera bara verkfæri
leikstjóra. Mér finnst það frjálslegra
og ég hef alltaf verið soldið kargur
að kyngja alveg orðalaust einhverju
sem maður er svo kannski alls ekk-
ert sammála. Kristín er alltaf til í að
ræða allt og prófa allar hugmyndir
og það er frjálslegt og skemmtilegt
að vinna með slíkum leikstjóra og
ég kann vel við þannig vinnubrögð.“
Skynjarðu kannski fyrir vikið að
þú sért á réttri leið? Á vegferð sem
þú vildir líka fara með persónuna
og verkið? „Alla vega fer ég það af
fúsum og frjálsum vilja en læt ekki
draga mig inn í einhverja dellu
sem ég er ekki sáttur við. Það eru
auðvitað fleiri svona leikstjórar
til en þetta skiptist soldið í tvær
áttir. Sumir setja upp sýningar og
nota leikarana sem tæki án þess
að maður hafi nokkuð um það að
segja en hjá Kristínu tekur maður
svo mikla ábyrgð á sjálfum sér í
ferlinu og verkinu öllu. Það finnst
mér gaman.“
Engin melódramatík
Þrátt fyrir að það sé alvarlegur
tónn í Föðurnum er einnig fyndinn
strengur í verkinu og Eggert segir
að verkið sé vissulega fyndið á ein-
hvern hátt. „Þetta er ekki fyndið á
hefðbundinn hátt, það er ekki verið
að setja upp einhverja brandara, en
eins átakanlegt og svona ástand er
þá hrökkva stundum úr hugskoti
einstaklinga gráthlægilegar dellur
og furðuleg viðbrögð við hlutum
sem eru algjörlega á skjön við það
sem er okkur kunnuglegt. Það er
ekki auðvelt að koma orðum að
þessu vegna þess að ég vil ekki vera
að tala um þennan sjúkdóm því við
erum ekki að fjalla um hann. Alls
ekki. Þetta er engin melódramatísk
sjúkdómssaga, langt frá því. Málið
er að fréttirnar sem berast okkur út
í normið úr svartholinu eiga það til
að vera dáldið skrítnar og fyrir vikið
skemmtilegar. Svartholið er absúrd
heimur sem lýtur einhverjum lög-
málum sem við þekkjum ekki.“
En er styrkur þessa verks að það
veltir sér ekki upp úr einhverju
sjúkdómsástandi? „Já, alveg klár-
lega, eins og maður segir á íþrótta-
máli. Verkið forðast þetta á afskap-
lega sniðuglegan hátt, ég ætla ekki
að upplýsa hvernig, en því tekst að
forðast það að verða að einhverju
hefðbundnu línulaga stofudrama.
Það er mikil mannleg dýpt í þessu
verki og höfundurinn kippir því
út úr hefðbundnu línulegu ferli og
beitir ákveðinni tækni til þess að
áhorfendur sjái verkið með augum
Andre. Áhorfendur eru því í þeim
sporum að allt kemur þeim jafn
mikið á óvart og persónunni og það
er sérstök upplifun.“
Þetta er engin melódramatísk sjúkrasaga
Þjóðleikhúsið frumsýnir í kvöld í kassanum franska verðlaunaverkið föðurinn eftir florian Zeller.
eggert Þorleifsson leikari er þar í burðarhlutverki og hann segir verkið krefjandi fyrir hann sem leikara.
„Maður er bara eins og dýrin í skóginum,“ segir Eggert Þorleifsson um persónuna sem hann leikur í Föðurnum í Þjóð-
leikhúsinu. Fréttablaðið/EyÞór
Eggert og Edda arnljótsdóttir í hlutverkum sínum. Mynd/Hörður SvEinSSon
Magnús
Guðmundsson
magnus@frettabladid.is
1 2 . o k t ó b e r 2 0 1 7 F I M M t U D A G U r34 M e n n I n G ∙ F r É t t A b L A ð I ð
menning
1
2
-1
0
-2
0
1
7
0
4
:2
3
F
B
0
7
2
s
_
P
0
5
4
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
7
2
s
_
P
0
1
9
K
.p
1
.p
d
f
A
u
to
m
a
tio
n
P
la
te
re
m
a
k
e
: 1
D
F
4
-7
A
4
0
1
D
F
4
-7
9
0
4
1
D
F
4
-7
7
C
8
1
D
F
4
-7
6
8
C
2
7
5
X
4
0
0
.0
0
1
2
A

F
B
0
7
2
s
_
1
1
_
1
0
_
2
0
1
C
M
Y
K