Morgunblaðið - 08.02.2022, Blaðsíða 12

„Svo hefur verið vandamál að fá
viss hráefni, eins og kísilefni og plast-
efni, sem þýðir að menn þurfa að
borga hærra verð og reyna að finna
nýja birgja til að halda aðfanga-
keðjunni,“ segir Kári Steinar.
„Þjóðverjar nefna margar skýring-
ar á verðbólgunni en orkuverð er
númer eitt. Svo hafa kolefniskvótar
hækkað í verði. Það er mismunandi
eftir birgjum hvað þeir eru að hækka
mikið. Við reynum að beina innkaup-
um okkar til þeirra sem halda mest
aftur af hækkunum svo þetta sé ekki
að koma hingað til lands af fullum
þunga,“ segir Kári Steinar.
Allt að 36% hækkun
Kári Steinar kveðst hafa fengið til-
kynningar um 5%-36% verðhækkanir
frá Þýskalandi. Þær séu einna mest-
ar í litlum hlutum úr plasti en þá
leggist saman erfiðleikar við að fá
hráefni og tafir á flutningum og auk-
inn kostnaður við að flytja vörur.
„Það hefur til dæmis verið tilkynnt
um 16% hækkanir á sementsbundn-
um efnum, á borð við flísalím. Við bú-
um hins vegar svo vel að kaupa frá
birgjum víðar í Evrópu og getum
fært innkaupin til þeirra sem bjóða
besta verðið. Þótt það liggi í loftinu að
maður kunni að beina viðskiptum
annað hafa sumir birgjar ekki verið
tilbúnir að draga hækkanir til baka.
Segjast ekki hafa tök á því. Við mun-
um sem fyrr kappkosta að bjóða lágt
verð en það má þó alltaf búast við ein-
hverjum hækkunum. Staðan er fljót-
andi og ef til vill eiga einhverjir birgj-
ar eftir að tilkynna hækkanir. Birgjar
hækka gjarnan verð um áramót um
2-5% en ég hef aldrei séð svo miklar
hækkanir,“ segir Kári Steinar.
Innflytjandi á málmum sagði sömu
sögu. Til dæmis hefði verð á stálplöt-
um frá Þýskalandi hækkað um jafn-
vel 100% en mikil eftirspurn væri nú
eftir þeim í bílaiðnaði.
Hærri en í olíukreppunni
- Heildsöluverðbólga ekki mælst jafn há hjá þýsku hagstofunni frá janúar 1969
- Framkvæmdastjóri Múrbúðarinnar segir dæmi um 36% hækkanir í Þýskalandi
Heildsöluverðbólga í Þýskalandi
1969 til 2021
15%
10%
5%
0%
-5%
-10%
1969 1973 1977 1981 1985 1989 1993 1997 2001 2005 2009 2013 2017 2021
Heimild: Hagstofa
Þýskalands/Analytica
-10,5%
16,1%
10,9%
15,7%
-9,5%
Yngvi
Harðarson
Kári Steinar
Lúthersson
AFP
Verðbólga Við fyrrum höfuðstöðvar Evrópska seðlabankans í Frankfurt.
BAKSVIÐ
Baldur Arnarson
baldura@mbl.is
Heildsöluverðbólga í Þýskalandi
mældist 16,1% í desember, borið sam-
an við 16,6% í nóvember, og hefur
ekki mælst jafn há hjá þýsku hagstof-
unni síðan í janúar 1969. Hún er nú
hærri en í fyrri olíukreppunni 1973.
Yngvi Harðarson, framkvæmda-
stjóri Analytica, hefur tekið saman
gögn um verðbólguna ytra.
„Heildsöluverðbólga er mælikvarði
á verðbreytingar á heildsölustigi og
mælir því verðbreytingar áður en
þær ná upp í gegnum smásölustigið.
Samsetning verðvísitölu í heildsölu er
ekki sú hin sama og vísitölu neyslu-
verðs því það eru ýmsar vörur og
þjónusta sem ekki eru seldar í heild-
sölu. Auk þess eru sumar vörur seld-
ar í heildsölu beint til notenda, s.s.
áburður til landbúnaðar og ýmis að-
föng til framleiðslu. Engu að síður er
vísitala heildsöluverðs ágætur mæli-
kvarði á þrýsting til verðbreytinga
sem koma síðar fram í vísitölu neyslu-
verðs,“ segir Yngvi.
Dýrari orka ein skýringin
„Önnur vísitala sem er áþekk vísi-
tölu heildsöluverðs er vísitala fram-
leiðsluverðs (e. producer price index)
en hún mælir verðbreytingar á fram-
leiðsluvörum. Ástæður mikillar heild-
söluverðbólgu í Þýskalandi eru að
hluta til verðhækkun á orku en einnig
verðhækkun á málmum og ýmsum
aðföngum. Miklar hækkanir hafa
einnig verið á framleiðsluverði en í
nóvember hækkaði hún hið mesta frá
fyrra ári síðan árið 1951.“
Kári Steinar Lúthersson, fram-
kvæmdastjóri Múrbúðarinnar, segir
þýska birgja benda á mikla hækkun
orkukostnaðar. Til dæmis hafi gas og
raforka hækkað mikið í Þýskalandi.
12 FRÉTTIR
Viðskipti | Atvinnulíf
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 8. FEBRÚAR 2022
Mest selda
liðbætiefni
á Íslandi.
8. febrúar 2022
Gengi Kaup Sala Mið
Dollari 124.56
Sterlingspund 168.81
Kanadadalur 97.92
Dönsk króna 19.185
Norsk króna 14.211
Sænsk króna 13.67
Svissn. franki 135.14
Japanskt jen 1.0841
SDR 175.12
Evra 142.8
Meðalgengi/Viðskiptavog þröng 178.5401
« Í tilkynningu sem flugfélagið Ice-
landair Group sendi frá sér í gær koma
fram nöfn þeirra stjórnarmanna sem
tilnefningarnefnd fyrirtækisins leggur
til að verði kosnir í stjórn félagsins á
komandi aðalfundi þann þriðja mars
næstkomandi.
Samkvæmt tilkynningunni leggur til-
nefningarnefndin til óbreytta stjórn en í
stjórn félagsins í dag sitja þau Guð-
mundur Hafsteinsson, John F. Thom-
as, Matthew Evans Nina Jonsson og
Svafa Grönfeldt.
Í skýrslu tilnefningarnefndarinnar
kemur fram að samskiptin innan stjórn-
arinnar hafi verið góð og Guðmundi
Hafsteinssyni sé að fullu treyst til að
leiða stjórnina áfram sem formaður
hennar. Hann hafi átt gott samstarf við
forstjóra félagsins, Boga Nils Bogason.
Leggja til óbreytta
stjórn Icelandair
STUTT
Metfjöldi kaupsamninga á sumar-
húsum og lóðum var undirritaður í
fyrra. Þetta bendir hagfræðideild
Landsbankans á og vísar í gögn frá
Þjóðskrá. Samningarnir voru 603
talsins í fyrra og tvöfaldaðist fjöldi
þeirra á tveimur árum. Samningarn-
ir voru rúmlega 300 talsins árið 2019.
„Lægri vextir, aukinn sparnaður
og færri ferðalög til útlanda síðustu
árin hafa eflaust ýtt undir áhuga
margra á að fjárfesta í sumarhúsi,“
segir í samantekt bankans.
Þá ber bankinn aukninguna á
þessum markaði saman við aukin
umsvif á almennum fasteignamark-
aði. Kaupsamningum með sumarhús
og lóðir fjölgaði um 58% milli áranna
2019 og 2020 og aftur reyndist vöxt-
urinn 21% milli áranna 2020-2021.
Yfir sama tíma fjölgaði seldum íbúð-
um um 17% á fyrrgreinda tímabilinu
og 10% milli áranna 2020 og 2021.
Taka verður tillit til þess í þessum
samanburði að íbúðamarkaðurinn er
mun umfangsmeiri. Voru 14.000
kaupsamningar undirritaðir í fyrra
að sögn Landsbankans eða ríflega 23
sinnum fleiri samningar en með
sumarhús og lóðir.
Veltir hagfræðideild bankans upp
þeirri spurningu hvort aukin umsvif
á fasteignamarkaði síðustu misseri
hafi smitast meira yfir á sumarhúsa-
markaðinn en gerðist í síðustu upp-
sveiflu árið 2007. Þá voru ríflega 13
þúsund kaupsamningar um íbúðar-
húsnæði undirritaðir en aðeins 284
sumarhús og lóðir sem gengu kaup-
um og sölum.
Morgunblaðið/Ómar
Sumargleði Margir vilja eiga afdrep
í sveit, fjarri skarkala borgarinnar.
603 sumarhús og
lóðir seld í fyrra
- Metár á þessum
markaði - Tvö-
földun frá 2019
« Icelandair tilkynnti í gær að félagið
hefði sagt upp aðgengi sínu að lánalínu
sem fyrirtækið kom upp í tengslum við
fjárhagslega endurskipulagningu sína í
september 2020. Lánalínan var með
ríkisábyrgð og hljóðaði upp á allt að 120
milljónir bandaríkjadala. Ábyrgð rík-
isins náði til 90% fjárhæðarinnar.
Tekur uppsögnin gildi eftir 15 daga í
samræmi við skilmála hennar. Segir í
tilkynningu frá félaginu að vel hafi
gengið við að byggja félagið upp und-
anfarna mánuði og fjárhagsstaða fé-
lagsins sé sterk.
Icelandair segir upp
línu með ríkisábyrgð