V. alþjóðamótið, Vestmannaeyjum - 28.05.1985, Side 17

áhrif, hraunstraumurinn hægöi á
sér og stöðvaðist að lokum. Enginn
vafi er á því aö þessi vatnsdæling
bjargaði höfninni og miklum hluta
bæjarins frá þvi að verða hrauninu
aö bráð.
í apríl sáust fyrstu merki þess að
farið væri að sljákka í gosinu og í
maí dró enn frekar úr því. Loks kom
að því í júní að ekkert hraunrennsli
var frá gígnum. Og 3. júlí tilkynnti
Almannavarnanenfd Vestmanna-
eyja að gígurinn væri lokaður og
gosvirkni hætt að dómi vísinda-
manna.
í þessu gosi féll óhemju mikið af
ösku á bæinn. Austast í bænum var
öskulagiö 5—6 m á þykkt og er
áætlað að um 2 milljónir rúmmetra
af ösku hafi fallið á bæinn. Um
þriöjungur húsa í bænum var þá
kominn undir hraun.
2. Þættir úr sögu eyjanna.
Vestmannaeyjar koma við sögu
þegar á fyrstu árum íslandsbyggð-
ar, árið 875, að því að kennt hefur
verið í skólum. (Reyndar virðist
gröftur forleifafræðinga í Herjólfs-
dal benda til eldri byggðar þar
en heimildir eru til um.) Ingólf-
ur Arnarson landnámsmaður fór þá
að leita fóstbróður síns Hjörleifs
Hróðmarssonar sem kom með hon-
um til íslands til að setjast hér að.
Ingólfur fann Hjörleif veginn í Hjör-
leifshöfða, en hvorki konu hans né
þræla. Hann hóf leit að þrælunum
og fann þá úti í Vestmannaeyjum.
Ingólfur drap þrælana ti! að hefna
fóstbróður síns og eru eyjarnar
síðan við þá kenndar, því að þræl-
arnir voru Vestmenn, með öðrum
orðum írar. Grasi gróin brekka norð-
an í Heimakletti hefur minnt á
þessa atburði. Hún eitir Dufþekja
og talið að hún hafi verið nefnd eftir
Dufþaki þræli Hjörleifs, en hann
hafi hrapað þar til bana á flótta
undan Ingólfi og mönnum hans.
Herjólfur Bárðarson er talinn land-
námsmaður Vestmannaeyja. Hann
byggði sér bæ í dal þeim sem enn
er við hann kenndur, Herjólfsdal.
Talið er aö enn sjái fyrir tóttum land-
námsbæjarins, og var grafið þar
fyrir nokkrum áratugum. Taliö er aö
fyrsta kirkja á íslandi hafi veriö
byggð í Vestmannaeyjum. Hana
reistu þeir Hjalti Skeggjason og
Gissur hvíti, en þeir höfðu fengið
Vestmannaeyingar i Þjóðhátíðarhíbýlum sínum.
Björgunaræfing að vetri til. Friðþór Guðlaugsson sundkappi fyrir miðju.
15