Morgunblaðið - 08.06.1983, Blaðsíða 23

MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 8. JÚNÍ 1983
23
skuli við þau kjarnorkuvopn, sem
Bretar eiga sjálfir fyrir, og jafn-
framt eru skiptar skoðanir innan
flokksins hvernig aðild Breta að
Atlantshafsbandalaginu skuli far-
ið í framtíðinni.
Afdráttarlaus stefna
Stefna íhaldsflokksins er miklu
afdráttarlausari á þessu sviði sem
öðrum. Hann vill hiklaust láta
setja upp meðaldrægar eldflaugar
í landinu og verja miklu fé til þess
að endurnýja og efla kjarnorku-
herafla landsins. Afstaða flokks-
ins kom mjög skýrt fram í Falk-
landseyjastríðinu í fyrra, sem
lauk ekki fyrr en Argentínumenn
höfðu verið sigraðir og reknir
brott. Á því leikur hins vegar eng-
inn vafi, að sú festa, sem ein-
kenndi stefnu bresku stjórnarinn-
ar í þeim hildarleik, á verulegan
þátt í vinsældum Thatcher og
Ihaldsflokksins nú.
Bandalag jafnaðarmanna og
frjálslyndra hefur alls ekki jafn
afdráttarlausa stefnu í utanríkis-
og varnarmáium og íhaldsflokk-
urinn. Stefna þess á þeim vett-
vangi stendur samt mun nær
íhaldsflokknum en Verkamanna-
flokknum eins og á svo mörgum
sviðum öðrum.
Allt frá því siðastliðið sumar
hafa skoaðanakannanir bent til
þess, að íhaldsflokkurinn fengi
mun meira fylgi en hinir flokkarn-
ir. Það kom því engum á óvart, að
Thatcher skyldi taka þá ákvörðun
að rjúfa þing og efna til kosninga
nú í júní, enda þótt fimm ára kjör-
tímabili ætti ekki að ljúka fyrr en
á næsta ári.
Þær skoðanakannanir, sem
fram hafa farið undanfarnar vik-
ur og mánuði hafa flestar borið
með sér, að íhaldsflokkurinn nyti
fylgis nær helmnings kjósenda.
Verkamannaflokkurinn kemur
talsvert á eftir í öðru sæti og
bandalag jafnaðarmanna og
frjálslyndra í þriðja sæti.
Atvinnuleysið
aðalmálið
Skoðanakannanirnar hafa jafn-
framt leitt í ljós, að kjósendur
telja atvinnuleysið aðalmál kosn-
inganna. Eftir sem áður virðast
þeir styðja Thatcher þó hún hafi
ekki gefið nein fyrirheit um að
draga úr því. Það er því ljóst, að
hversu geigvænlegt sem atvinnu-
leysið er hefur Verkamanna-
flokknum ekki tekist að hagnýta
það sér til framdráttar að neinu
marki í kosningabaráttunni.
Aldraður maður frá Liverpool,
sem orðið hefur illa úti í atvinnu-
leysinu, sagði við mig er ég hitti
hann úti á götu: „Víst hefur þetta
verið erfitt, en samt er frú
Thatcher á réttri leið. Ef Verka-
mannaflokkurinn tæki við nú þá
verðum við að gera þetta allt sam-
an aftur og fáum sömu erfiðleik-
ana ný. Verkamannaflokkurinn
gæti ekki útrýmt atvinnuleysinu,
nema þá til bráðabirgða, og þá að-
eins með því að safna skuldum,
sem fólkið yrði að borga að lokum.
Það er rétt, sem frú Thatcher seg-
ir, að það er ekki hægt að eyða
peningum án þess að vinna fyrir
þeim fyrst."
Það virðist einmitt vera mjög
útbreidd skoðun hér, að Verka-
mannaflokkurinn eigi engin hald-
bær ráð við atvinnuleysinu þegar
til lengdar lætur.
fleiri stöðugildi i einkarekstri og
að þar með verði næstum full at-
vinna handa öllum í Danmörku.
Framtíðarsýnin að baki við-
leitni stjórnarinnar er sú, að
henni takist að snúa við margra
ára útþenslu hins opinbera, sem á
síðastliðnum 20 árum hefur ríkt
svo mjög á vinnumarkaðnum, að
þriðjungur allra vinnandi manna
í Danmörku er á launum hjá hinu
opinbera. Ef einnig eru talin með
framlög ríkisins til atvinnuleys-
issióða, eru þeir ennþá fleiri.
I heild er stefnt að því að snúa
þessari þróun við hvarvetna í
samfélaginu. Orsakirnar eru ekki
einungis efnahagslegs eðlis, held-
ur telur stjórnin, að þetta sé leið-
in til að endurnýja og betrum-
bæta samfélagið í víðasta skiln-
ingi.
Breytt viðhorf
„Skuldugt samfélag er ófrjálst
samfélag," segir Poul Schlúter,
forsætisráðherra. „Ef við losum
okkur ekki við erlendar skuldir,
hverjir eru þá kostirnir í landi
þar sem fólk á þegar færri kosta
völ en áður? Ungt fólk nú á dög-
um getur varla valið sína eigin
menntun.
Mín kynslóð gat valið af mun
meira frelsi, í samfélagi sem í
raun var langtum fátækara. Nú er
svo komið, að ósanngjarnar skrif-
ræðisreglur hefta möguleika fólks
til að njóta sín.“
Ríkisstjórnin hefur á mörgum
sviðum hafið aðgerðir sem miða
að því að minnka skrifræðið í
Danmörku. Hún vill einfalda lög
og reglur sem byggðar hafa verið
upp umhverfis ríkisbáknið.
Henning Christophersen, fjár-
málaráðherra, talar einnig um að
leysa samfélagið undan oki hins
opinbera, sem og efnahagslífið í
heild. „Það mun verða um annars
konar samvinnu að ræða, þar sem
fólk mun í auknum mæli leggja
fram sinn skerf af fúsum og
frjálsum vilja," segir Christo-
phersen.
Mimi Stilling Jakobsen,
menntamálaráðherra, vill breyta
áherslupunktum í stcfnunni í
menningarmálum og færa þá frá
„krómuðum römmum", og eins og
hún orðar það, burt frá einokun
jafnaðarmanna á öllu er viðkem-
ur list.
Unnið er að því að auka sveigj-
anleika í kennslufyrirkomulagi
þannig að það verði ungu fólki
auðveldara að leita menntunar og
hljóta menntun sem er einhvers
virði. Og án þess að velferðarsam-
félagið verði skert á nokkurn hátt
er einnig að vænta breytinga á
stefnu í félagsmálum með það að
markmiði að endurskapa ábyrgð
einstaklingsins á tilveru sinni og
fjölskyldunnar.
Stór biti
Það var stór biti að kyngja fyrir
stjórn Schlúters að verða undir í
atkvæðagreiðslu 26. maí síðastlið-
inn, þegar gengið var til atkvæða
um stefnu í utanríkismálum og
málefnum NATO. Andstaða sem
mynduð var af vinstri-sósialist-
um, jafnaðarmönnum og þing-
mönnum Róttæka vinstriflokks-
ins reyndist öflugri en stjórnar-
liðið þegar tekin var til umræðu
og atkvæðagreiðslu uppsetning
bandarískra meðaldrægra eld-
flauga í Vestur-Evrópu, ef Banda-
ríkjamenn og Sovétmenn komast
ekki að samkomulagi um fækkun
flauga fyrir árslok. Andstöðuhóp-
urinn vildi lengja tímamörkin og
var sammála þeirri kröfu Sovét-
manna að breskar og franskar
eldflaugar skyldu vera meðtaldar
í afvopnunarviðræðunum í Genf.
En þinginu tókst ekki að fá rík-
isstjórnina til að segja af sér. Hún
valdi þann kostinn að bíta í það
súra epli að verða undir í
atkvæðagreiðslu um þessi mál-
efni, þar sem hún vildi ekki gefa
eftir mikilvæga málaflokka í
innanríkismálum. Þessi stjórn
hefur lært af fyrri borgaralegum
minnihlutum, sem urðu að láta
völdin af hendi.
Það eru því mörg teikn á lofti
um að ráðherrar þessarar ríkis-
stjórnar ætli ekki að gefa eftir
stóla sína, jafnvel ekki næstu ár-
in.
Jafnaðarmenn hafa ekki getað
sýnt ábyrga stjórnarandstöðu á
þeim átta mánuðum sem liðnir
eru síðan stjórnin tók við völdum.
Flokkurinn er ekki raunhæfur
stjórnarkostur og svo virðist sem
það geti liðið langur tími — jafn-
vel nokkur ár — áður en jafnað-
armenn hafa unnið upp þann inn-
ri styrk og utanaðkomandi traust
sem er nauðsynlegur grunnur
undir sjálfstæða stjórnarmyndun.
Þýtt-EJ
Tólf af fimmtán söluhæstu börnunum sem seldu merki björgunarsveitar Ingólfs.
Björgunarsveit Ingólfs verð-
launar söluhæstu börnin
BJöRGUN ARSVEIT Ingólfs í
Reykjavík efndi til sinnar árlegu
merkjasölu í maí og naut við það
aðstoðar reykvískra skólabarna.
Þcim börnum sem seldu meira en 30
merki var heitið Viðeyjarferð og
fimmtán söluhæstu börnunum var
að auki heitið þriðja bindi bóka-
flokksins Landið þitt ísland, en þar í
er einmitt ítarlegur og fallega
myndskreyttur kafli um borgina
þcirra, Reykjavík.
Þessi verðlaun voru svo afhent
börnunum nýlega í Gróubúð,
björgunarstöð Ingólfs á Granda-
garði, af Örlygi Hálfdanarsyni,
formanni Slysavarnadeildarinnar
Ingólfs. Viðstaddir afhendinguna
voru einnig forystumenn björgun-
arsveitarinnar, formaður Snar-
fara, Jón Hjörleifsson, og þeir
Snarfaramenn sem fluttu börnin
til Viðeyiar. Söluhæsta barnið var
Kristín Olafsdóttir, Kambaseli 81,
en þau fjórtán sem fylgdu fast á
eftir henni eru Sigríður Júlíus-
dóttir, Kristinn M. Jóhannesson,
Erna Einarsdóttir, Reynir Ö.
Viggósson, Baldvin Bjarnason,
Ásthildur Guðmundsdóttir, Jónas
Ragnarsson, Arthur Jóhannesson,
Ólöf Dagfinnsdóttir, Torfi
Óskarsson, Svava B. Sigur-
björnsdóttir, Sigríður Guð-
mundsdóttir, Guðlaug Jónsdóttir
og Ása Ólafsdóttir.
Allt starf innan Ingólfs er
sjálfboðaliðastarf og allir fjár-
munir sem sveitinni áskotnast eru
notaðir til tækjakaupa og frekari
uppbyggingar. Björgunarsveitin á
því allt undir velvild og skilningi
borgarbúa og borgaryfirvalda og
er þakklát þeim fjölda skólabarna
sem árlega leggja henni lið með
merkjasölu og borgarbúum fyrir
góðar undirtektir.
Þess má einnig geta að fyrir-
tækin Vífilfell, Sláturfelag Suður-
lands og Ásbjörn ólafsson sýndu
björgunarsveitinni mikið örlæti
við undirbúning og framkvæmd
Viðeyjarferðarinnar, segir að lok-
um í frétt frá SVFÍ-sveitinni Ing-
ólfi.
Athugið að við eigum aðeins fáa bíla á
þessu gamla verði
Árgerð 1983
á íslandi, Vatnagörðum 24, símar 38772 — 39460
HONDA
er ekki með happdrætti
heldur býður þér vinning
honda ciytc
á aðeins 209.900,-
HONDA CiyiC
Sport á aðeins
kr. 249.000,-
HONDA CiyiC
Station á aðeins
kr. 265.100,-