Morgunblaðið - 12.04.1984, Blaðsíða 34

34
MORGUNBLAEHÐ, FIMMTUÐAGUR 12, APRÍL1984
Minning:
Bjarney Ólafsdóttir
frá Króksfjarðarnesi
31. mars sl. lést á sjúkrahúsi í
Reykjavík Bjarney Ólafsdóttir frá
Króksfjarðarnesi á 98. aldursári.
Hún var jarðsett að Garpsdal 7.
þ.m.
Bjarney var fædd 22. júní 1886 á
Valshamri í Geiradal. Hún var
dóttir merkishjónanna Þuriðar
Guðrúnar Runólfsdóttur Sigurðs-
sonar Jónssonar ættaðs af Snæ-
fellsnesi og ólafs hreppstjóra
Eggertssonar, er jafnan var
kenndur við Króksfjarðarnes.
Eggert var Magnússon, Einars-
sonar bónda Hvallátrum, Breiða-
firði.
Kona Runólfs afa Bjarneyjar
var Ingibjörg Jónsdóttir frá
Dröngum. Móðir ólafs Eggerts-
sonar var Ástríður Ólafsdóttir frá
Vaðli á Barðaströnd.
f ættum þessum er margt hæfi-
leika- og athafnamanna.
Að Bjarneyju stóðu þannig
sterkir og ófeyskir stofnar. Heim-
ili þeirra ólafs og Þuríðar for-
eldra Bjarneyjar var rómað mynd-
ar- og framfaraheimili. Mér hefur
sagt gamalt fólk, sem man Þuríði
og heyrði mikið um hana rætt, að
hún hafi verið kona afburða vel
verki farin og hagsýn húsmóðir,
en jafnframt hjartahlý og góðvilj-
uð öllum þeim, er í umsjá hennar
voru.
ólafiw-var maður mikillar gerð-
ar. Hann var skjótráður og örugg-
ur til allra verka, hvort heldur var
á sviði félagsmála, í fyrirsvari
hrepps og héraðs eða til verklegra
átaka. Var hann um áratugaskeið
sjálfkjörinn foringi síns hreppsfé-
lags.
Þuríður kona ólafs lést árið
1913 en hann hélt áfram búskap
með ráðskonum fram um 1930.
Af því sem sagt hefur verið um
ættir og æskuheimili Bjarneyjar
HVAR ER
HÚFANMÍN?
Fataskáparnir okkar eru allavega, bæði stórir og litlir og að sjálfsögðu
í stíl við aðrar innréttingar okkar.
Skoðaðu skápana okkar, skelltu þér á einnl,
síðan er allt í röð og reglu, í skápunum hjá þér.
má ljóst vera, að hún hlaut í vega-
nesti giftudrjúgan heimanmund í
erfðum og uppeldi. Það pund
ávaxtaði hún vel á löngum starfs-
ferli.
Árið 1915 giftist Bjarney Ólafi
Elíasi Þórðarsyni Níelssonar.
Móðir Ólafs var Herdís Einars-
dóttir frá Snartartungu. Ólafur
var búfræðingur frá Hvanneyri.
Þau Ólafur og Bjarney hófu
búskap á Valshamri 1916 og
bjuggu þar til ársins 1929. 17.
september 1931 missti Bjarney
mann sinn frá fjórum ungum
börnum, það elsta um fermingu.
ólafur og Bjarney höfðu eignast
sex börn. Tvö dóu í frumbernsku
en þau sem upp komust eru ólafur
Eggerts, fyrrverandi kaupfélags-
stjóri Króksfjarðarnesi, nú starfs-
maður hjá Reykjavíkurdeild
Rauða kross Islands, kona Frið-
rikka Bjarnadóttir; Jón Sigurður,
lögfræðingur, skrifstofustjóri í fé-
lagsmálaráðuneytinu, kona Erna
Óskarsdóttir; Þuríður Guðrún,
fyrrverandi bóndi Staðarfelli. Var
gift Sigurði Péturssyni, sem er
látinn fyrir allmörgum árum;
Guðmundur Benedikt, viðskipta-
fræðingur, framkvæmdastjóri í
Framkvæmdastofnun ríkisins,
kona Hrefna Ásgeirsdóttir; öll eru
þau systkini manndómsfólk.
Fyrr á árinu 1931 missti Jón
kaupfélagsstjóri, bróðir Bjarneyj-
ar, konu sína, Þuríði Bjarnadóttur
frá Ásgarði. Þannig höfðu bæði
börn Ólafs Eggertssonar misst
maka sína á sama árinu. Það var
þungt vegið að Króksfjarðarnes-
heimilinu árið það.
Rúmu ári áður en ólafs missti
við höfðu þau Bjarney flutt að
Króksfjarðarnesi í sambýli við
Ólaf föður Bjarneyjar. Nú ráðast
ráð svo að Jón flytur að Króks-
fjarðarnesi, en hann hafði áður
búið á Svarfhóli sem er næsti bær.
Þau systkin taka þá við búsforráð-
um í Króksfjarðarnesi og má segja
að frá því annist þau sameiginlega
um uppeldi barna Bjarneyjar
ásamt dreng er Jón hafði tekið í
fóstur, Hauk Friðriksson og síðar
dótturdóttur Bjarneyjar, Ólafíu
Ólafsdóttur.
Kynni mín af Bjarneyju heit-
inni hefjast ekki fyrr en um þessi
tímamót, það er þegar hún tekur
við bústjórn í Króksfjarðarnesi
með Jóni kaupfélagsstjóra, bróður
sínum.
Króksfjarðarnes var í tíð Ólafs
Eggertssonar, Jóns ólafssonar og
Bjarneyjar og síðar Ólafs E.
Ólafssonar, kaupfélagsstjóra, og
konu hans, þekkt langt út fyrir
heimabyggð að sérstakri rausn og
höfðingsskap. Þar sem gestrisni
og greiðasemi öllum til handa var
veitt með glæsibrag.
Það mátti segja að allar leiðir
lægju að Króksfjarðarnesi. Þar
var kaupfélagið, póstafgreiðslan,
símstöðin og samkomuhúsið. Auk
þess áttu fjölmargir einkaerindi
við húsráðendur. Og einhvern veg-
inn æxlaðist það svo a.m.k. eftir
að ég þekkti til að æði oft endaði
erindið með því að þiggja veit-
ingar. Það gefur auga ieið hvers
slík risna krefst af hendi húsfreyj-
unnar.
Bjarney var glæsileg húsmóðir.
Hún var smekkleg í klæðaburði,
snyrtimennska og þrifnaður til
fyrirmyndar.
Mér er ókunnugt um hvort
Bjarney naut skólagöngu umfram
barnaskólanám þeirra tíma. Þó
kann svo að vera. En hvað um það.
Hún kunni þá þjóðlegu fornu list
að koma mjólk í mat og ull í fat.
Allur matur varð að sælgæti í
hennar höndum og mér hefur ver-
ið tjáð að hún hafi verið slyng tó-
vinnukona.
Mér er minnisstætt hversu fág-
uð og björt mjólkurílátin voru þar
sem þau héngu á grindverkinu
kringum húsið og sóluðust að af-
loknum þvotti. Var hreinasta
augnayndi að sjá þessi vel hirtu
ílát.
Bjarney var skemmtin og greind
kona. Minnið trútt og frásögnin
skýr. Svipbrigðin gáfu stundum til
kynna það sem ekki var fullkveðið
að.
Persónulega minnist ég margra
ánægjulegra stunda þegar hún gaf
sér tíma til að setjast við borðs-
hornið og ræða málefni líðandi
stundar. Hún átti ríkan metnað
fyrir heimabyggð sína og gladdist
innilega þegar vel tókst til.
Ein mynd af Bjarneyju er mér
sérstaklega skýr í huga.
Eftir að hún sjálf var hætt bú-
sýslu kom hún stundum upp í
samkomuhús þegar aðalfundir
kaupfélagsins stóðu yfir. Kaupfé-
lagið var henni kært enda tengd
því sterkum böndum þar sem faðir
hennar var frumkvöðull að stofn-
un þess, bróðir hennar og sonur
kaupfélagsstjórar um áratugi.
Þegar hún hafði meira við
klæddist hún fallegum upphlut
sem fór þessari gerðarlegu konu
mjög vel.
Hún blandaði geði við fundar-
menn og drakk með þeim kaffi-
sopa. Ekki veit ég hvaða áhrif
nærvera hennar hafði á aðra, en á
mig orkaði hún þannig að um-
hyggja hennar og tryggð við fé-
iagsskapinn breyttu þessari ann-
ars þunglamalegu samkomu í há-
tíðarstund.
Börnum sínum var Bjarney ein-
staklega umhyggjusöm móðir og
hygg ég að þau systkinin Jón og
hún hafi verið mjög samhent um
að koma börnum hennar og fóst-
urbörnum sínum til náms og
þroska. Þessa umhyggju og ástríki
endurguldu börnin í ríkum mæli.
Lengst dvaldi Bjarney í skjóli
Ólafs sonar síns og hans konu eða
þar til sjúkrahúsvist var óumflýj-
anleg. Síðustu 3 árin var hún
bundin við sjúkrarúmið.
Það væri röng mynd af Bjarn-
eyju og hennar fjölskyldu ef með
öllu væri hlaupið yfir þann þátt
sem hún og hennar nánustu hafa
átt í að liðsinna og veita skjól
mörgu öldruðu fólki, sem með ein-
um eða öðrum hætti ílentist meðal
fjölskyldunnar. En öllu var því
veitt af umhyggju og kærleika.
í Króksfjarðarnesi og nánasta
umhverfi átti Bjarney sinn
starfsvettvang. Sá staður var
Aðalfundur
Aöalfundur Félags íslenska prentiönaöarins veröur
haldinn föstudaginn 13. apríl 1984, kl. 17.00, í Fé-
lagsheimili FÍP, Háaleitisbraut 58—60, Reykjavík.
Dagskrá:
1. Formaöur FÍP, Magnús I. Vigfússon, flytur skýrslu
stjórnar.
2. Lagðir fram endurskoöaöir reikningar félagsins
og fjárhagsáætlun næsta starfsár.
3. Lýst kjöri formanns og þriggja endurskoöenda.
4. Kosning kjörstjóra og tveggja aöstoöarmanna.
5. Kosning endurskoðenda reikninga félagsins.
6. Erindi Hermanns Aöalsteinssonar, viöskiptafræö-
ings, um framleiöni í prentiönaöi.
7. Önnur mál.
Stjórn Félags íslenska
prentiönaöarins.