Alþýðublaðið - 19.04.1961, Blaðsíða 4

Alþýðublaðið - 19.04.1961, Blaðsíða 4
Guðni Guðmundssoti: MENN í FRÉTTUM ABBYSSINÍUMENN úr liði Sameinuðu þjóðanna í Kongó hafa nýlega tekið höndum um 200 menn úr liði Tshombes í Katanga og indverskir Ghurka •hermenn úr SÞ liðinu hafa ný lega haldið inn í Katanga. Þess ir tveir aiburðir gefa ástæðu til að ræða nokkuð ástandið í Kongó um þessar mundir og niðurstöður afrisk asisku sátta nefndarinnar, sem á sínum tima var send til Ko'ngó. Þessir tveir fyrrnefndu at burðir hafa verið framkvæmd ir í samræmj við ályktun Ör yggisráðsins frá 21. febrúar, þar sem leyft var að beita valdi i Kongó. ef með þyrfti, til að koma í veg fyrir borg arastyrjöld Þetta er í fyrsta skipti, sem raunverulega hef ur verið farið eftir þessari sam þykkt Sumum finnst þessi þró un mála vafasöm, eínkum það að senda indverska hermenn inn í Katanga, þar eð sú ráð , stöfun kunni að vekja grun manna um. að indverska stjór in sé óbeinlínis, og gegnurri SÞ að reyna að styrkja aðstöðu Lumumbasinna í landinu. ¥ ;ð skuJum i örstuttu máli athuga, hvað hefur gerzt. Byrj unin á ölium lárunum í Kongó var sú, að Kasavubu, forseti Jpndsins, rak stjórn Lumumba f'-á völdum í september 1960 .0« skipaði Joserh Iiro fo'-sæt isráffherra Allt frá þeim tíma -hr.f„r ekki aðeins verið um .siálfu, heldur einnig póiitískan .k'ofning meða[ þjóða Asíu "klofningi'r meðal þjóða As'u o*. Afrík'! út af þessu máli. fhrrhar biððirnar, einkum Casa b'pniabjóðirnar -studdar af Púcsum. halda því fram. að ptirtrn Lumumba hafi alltaf ver ío hin eina löglega stjcrn Jands íns. en aðrir teHa. að Kasa vubu haf;' haft íuilan rétt til .?*! gera bær ráðstafanir. sem ,fi*mn eprfii —Sameinuðu bióð 'r.nar hori sldrei tekið af skar K* umj h-.*í", en sáTpn^fpd þ=irra. s^-n skiyuð vnr fulltrú 'v-y. Así" oo &fríkuríkja> m.ælti moo" bv' »* ^á,:n værn ieyst á . PTun^.v^J'i niívorar J i að Ft'°l""a án b°<= ~* +ik<> afstöðu +;' hinnar lagalegu hliðar máls fns. skýrslu nefndarinnar kemur fram nokkuð skýr mynd af því hvers konar maður Lum umba var, og er ástæða til, að það komi fram, þó að ekki sé beinlínis tekin afstaða til þess, hvaða aðgerðir í Kongó á und anförnum mánuðum hafa verið löglegar og hverjar ekki. í leynilegum fyrirmælum til forseta hinna ýmsu héraða, sem dagsett eru 15. september, mælti hann með því, að algjöru einræðl yrði komið á og nauð synlegum ógnum beitt til að bæla niður lýðinn_ Myrða átti Tshombe, Kalonji og ,,Hr. K" og hneppa pólitíska andstæð inga í fangelsi. Þá mælti Lum LUMIMBA umba með því í fyrirmælum þessum, að húðstrýkingar yrðu teknar upp og „uppreisnar mönnum veitt tíu högg kvölds og morgna, þó ekki meira en sjö daga í röð". Höggafjöldinn skyldi þó vera tvöfaldur, ef um var að ræða ráðherra og þing menn, og þar að auki skyldu þeír auðmýktir með því að af klæða þá opinberlega, „ef mögulegt væri í návist eigin kvenna þeirra og barna". á sngði í hinum leynilegu fyr irmælum, að menn skyldu fang elsaðir í neðanjarðarbyrgjum í a m k. sex máhuði og ekki levft að anda að sér fersku iofti. Ef einhverjir þeirra lét ust „vegna vissra aðgerða. sem er hugsanlegt og æskilegt", skyldi sannleikurinn ekkj lát inn uppi, heldur skyldi til kynnt t d., að ,.X hefði komizt undan og fyndist ekki". Þá var \ 'þess einnig getið, að þeir, sem af lifðu, skyldu gerðir útlægir til lands, „sem ég ákveð í sam vinnu við viss erlend ríki, sem hafa lýst sig því samþykk í prinsípinu." SJíkar voru sem sagt fyrir ætlanir þess manns, sem Kasa vubu, Mobutu, Ueo og aðrir voru að berjast gegn, hver á sinn hátt. á bendir nefndin á þá stað reynd. að það hafi stuðlað að klofninei Kongó, að Samein uðu þjóðirnar tóku ekki af stöðu til þess, hvort aðgerðir Kasavubus voru löslegar eða ekki. Gizenga, sá ráðherra Lum umba. sem undirritaði flestar beiðnirnar um beinan hernað arstuðning frá kommúnista.ríkj unum. komst undan og setti upn eiehi stiórn í Stanleyville. Þó að SÞ sem slíkar hafi ekki saet neitt um lögmæti að ge-ða Kasavubus. þá hafa sum aðildarr'kin ekki hikað við ,bað os eru Rússland. Ghana, Arabiska sambandslýðveldið oa fleiri meðal þeirra, sem við urkennt hafa stjórn Gizenga sem hína lóglegu stjórn Kongó. N l^rn -fo>-sætisráðherra Ind lands hefur gen»ið svo langt pð soffjgst senda hermenn sína til Konsó aðeins til að SÞ noti ¦bá ..fvri'- frelsi fólksins en ekki t''l stuðnings þeirrj glæpa manp^stió'-n. sem þar situr nú að völdum" Það. sem hann á v;fS. er b* hann viljí láta menn píriH sfvr5ia liu^umbistastiórn i'1" í StP'i'owiIIe. en ekki stir'rr-'"^ í Lflooo'dville. Oo iiTmq komttm við. ein jnit? p^ h'"'. s°m við tnluðum itrn ; -fvi-=tii. ""insomdimn'n í rr-rð Tnd'anrisstiórjiar os bá ef t>'» xHJJ nm leið í eqrð Sf> veena aðí?erðpnna í Katanga um dag inn pcfí rr nefnileerfi enn eitt pt-;r*i í hossu. s»n pkk' hefur woHfj rnjnriTt á í ianúar sl . h-.t?íir iiormunn Gizenea réð ¦i'st ,'r|v, á h'utlsnst sv»ði •' Kat pnrrq (ij tr-.kn sér stö?5u í Ms.n ono, gí-rðu SÞ nákvæmlega FramhalH á 13 síSn oman 1 MOSHE Landau, forseti rétt arins, sem nú situr yfir Adolf Eichmann í Jerúsalem, fædd ist í Danzig í Þýzkalandi. Hann fór til Bretlands árið 1930 til að nema lög. Er hann lauk lögfræðiprófi 1933, var Hitler kominn til valda í Þýzkalandi, svo að Landau sneri ekki heim, heldur hélt til Palestínu, eins og ís rael hét þá. Á stríðsárumtm gegndi hann tveim hlutverkum. Á daginn sat hann undir mynd Georgs konungs sjö unda í dómssal í hlíð um Karmelfjalls í Jerúsalem en á nóttunni sat hann í dóm stóli hinnar ólöglegu neðanjarð arhreyfinga gyðinga, Haganah. Landau er 48 ára að aldri cg yngsti dómarinn í hæsta rétti ísraels, en þó einhver þekktasti dómarinn í þeim rétti. Stafar það af því, að sum af málum þeim, sem hann hef ur dæmt i. hafa vakið mikla athygli. Einn dómur, sem hann kvað upp fyrir tveim árum, verð'L'r vaf?,laust tilgreindur sem veigamikið fordæmi í Eich mannmálinu. Sá dómur var kveðinn upp í máli ísraelskra liðsforingja og hermanna í landamæralög reglunni, sem drápu 43 Araba í þorpi nokkru við landamæri ísraels og Jórdaniu, en þeir voru að framkvæma útgöngu bann þar. Blóðbaðið varð 29. október 1956, er ísraelsher var að ráðast á Egypta á Sínai skaga. Arabarnir höí'ðu snúið heim til þorpsins, án þess að vita, að útgöngubann hafði ver ið sett á. Hinir ákærðu færðu það sér til málsbóta, að fyrirskipanirn ar um að skjóta þá, sem rifu úgöngubannið, hefðu komið frá hærra settum mönnum í hernum, og þeir hefðu ekki komið fram samkvæmt eigin vilja. Moshe Landau var í forsæti í hæstarétti, er málið kom þar fyrir. Hann staðfesti sakfell ingu átta liðsforingja og her manna. Hann sagði: „Hermað ur verður líka að hafa sam vizku". Landau sagði, að þessi aug ljóslega miskunnarlausa fyrir skipun hefði átt að koma við samvizku hvers einasta manns, allt niður í venjulega cbreytta hermenn, „jafnvel við þær sér stöku aðstæður, sem ríktu þann dag". • Búizt er við, að svipað prins íp komi til álita í Eichmann málnu, þar eð Servarius, verj and; Eichmanns, hefur gefið til kynna, að vörnin verði byggð á því, að Eichmann hafi aðeins verið að framkvæma skipanir, er hann stóð fyrir morðum milljóna gyðinga. Annar dómur, sem vakti mikla athygli og dró mikla athygli að Land au, var kveðínn upp á s. 1. ári. Aðilar a5 málinu voru yfirmað ur lögreglunnar og Amos Ben Gurion, son> ur foræstisráðherrans. Amis, sem var háttsett ur lögregluforingi, —• hafði kært borgarafé lag nokkurt fyrir a5 hafa gefið út bækling, — þar sem því var haldið fram, — að hann hefði átt þátt í að kveða niður mál nákomins vinar síns Undirréttur dæmdi Ben Gurion skaðabætur. Landau var í forsæti, er mál ið kom fyrrr hæstarétt og komst að þeirri niðurstöðu, að ásakanirnar væru að nokkru leyti réttar. Hann minnkaði skaðabæturnar og sagði í dómi sinum, að yfirmaður lögregl unnar hefði svarið meinsæri, er hann neitaði að hafa vitað, að vinur Ben Gurions hefði ver ið grunaður. Dómarinn réðist einnig harkaíega á lögregluna fyrir að hafa reynt að halda lög regluskýrslu frá dóminum á þeirri forsendu, að hún stofn aði öryggi ríkisins í hættu. A£ ,þ?ssu VFjr lögrf^l'uforing'inn, sem á meðan hafði verið skip aður sendiherra í Vín, dæmdur fyr'r meinsæri. Moshe Landau er hávaxinn maður og lágmæltnr. Hann hef ur gaman af .að leika klass'ska tónlist á píanó, hann leikur tennis og fer langar gönguferð ir Hann er í stjórn tæknihá skóla ísraels í Haifa og Kamm ermúsíkfélagsins í Jerúsalem. Hann hóf lögfræðistörf sín hiá fyr;rtæki, sem þeir voru æðstu menn í Pinhas Rosen, Framhald á 13. síðu. Bagdad (UPI). Beztu teppagerðarmenn írans eru konur og börn, því þau hafa mesta fingralipurð 0£j eru fljótust að vefa. Æfðir vefarar hafa svo snöggar hreyfingar að augað fær ekki greint þær sundur. Þeir geta hnýtt 3000 hnúta { ull eða silki á dacr. Það tekur nokkur ár að vefq gott persneskt teppi og lífstíðarverk fyrir einn að vefa hin stærstu og beztu þeirra. 4 19. ap-ú 1£61 — Alþýðublaðið

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.