Þjóðviljinn - 29.11.1978, Síða 15
Miðvikudagur 29. nóvember 1978 ÞJóÐVILJINN — SIÐA 15
NÝJAR BÆKUR — NYJAR BÆKUR — NÝJAR BÆKUR — NÝJAR BÆKUR
Þúsund
og ein
nótt
Mál og menning hefur sent frá
sér nýja litgáfu á Þiísundog einni
nótt, hinu heimskunna austur-
lenska ævintýrasafni i þýðingu
Steingrims Thorsteinssonar
skálds. Þúsundog einnótt er safn
mjög fjölbreyttra og litrikra
sagna og ævintýra. Rammi þess
er sagan af soldáninum sem
bregst þannig viö ótrygglyndi
konusinnar að hann ásetur sér aö
kvongast þaðan af ávallt til einn-
ar nætur og láta llfláta hverja
konu morguninn eftir brúðkaupið
Þessu fer fram nokkra hrið eöa
þar til Sjerasade, dóttir vezirs
soldánsis, verður eiginkona hans.
Hún tekur að segja honum sögu-
stúf á hverri nóttu, og soldáninn
verður svo hugfanginn af sögun-
um og efti-væntingarfullur að
heyra hveriig þeim lyktar að
hannslær aft ikunni sifellt á frest.
Þegar þúsund og ein nótt er þann-
igliðineru æv'ntýrin oröin firna-
mörg og góð og Sjerasade er hólp-
in.
Þýöing Steingrlms Thorsteins-
sonar er ein af sigildum þýðing-
um hans á erlendum öndvegis-
verkum og var fyrst gefin út I
Reykjavlk 1857 — 64. Útgáfa Máls
og menningar er fjóröa útgáfa
verksins, þrú stór cg glæsilega
myndskreyttbindi. Bækurnar eru
um 1800 blaðsiöur i sióru broti,
ljósprentaðar I prentsmiðjunni
Grafik hf.f.
Bók eftir
Sjöwallog
Wahlöö
Mál og menning hefur sent frá
sér bókina Maburinn á svölunum
eftir Maj Sjöwall og Per Wahlöö i
þýöingu Þráins Bertelssonar.
Bókin er þýdd með styrk úr
Norræna þýðingarsjóðnum. Maö-
urinn á svölunum er þriöja bókin
i sagnaflokknum „Skáldsaga um
glæp”; tvær þær fyrri eru Morðiö
á ferjunni og Maöurinn sem
hvarf.
Maj Sjövall og Per Wahlöö voru
bæði þekktir rithöfundar, einkum
hann, þegar þau hófu i samein-
ingu að skrifa þessar bækur,
meðal annars i þeim tilgangi að
ná til þess stóra lesendahóps sem
yfirleitt les ekki svokallaðar
fagurbókmenntir. Arangur þess-
arar tilraunar varð tiu bóka
flokkur óvenjulegra og einstak-
lega vel gerðra lögreglusagna.
Sögurnar hafa veriö þýddar á
flestar heimstungur og hvarvetna
notiö vinsælda. Kvikmynd eftir
einni þessara sagna, Maöurinn á
þakinu, var sýnd nýlega hér á
landi.
Maöurinn á svölunum er 193
blaðsiöur, prentuö í Prentrún hf.
FELAGI
JESÚ
Ný barnabók frá
Máli og menningu
Mál og menning hefur sent frá
sér bókina Félagi Jesús eftir
Sven Wernström, þýöandi er
Þorarinn Eldjárn. Þetta er
barnabók sem sækir efni I bibliu-
sögur og setur þær fram í nýstár-
legu ljósi. Aöalsöguhetjan er að
sjálfsögðu Jesús frá Nasaret, og
sagan segir frá baráttu hans og
félaga hans gegn Römverjum,
sem á þeim tima hersátu tsraels-
ríki. Greinargerð höfundarins er
svohljóðandi: „Þar sem margir
aðrir hafa tekið sér fyrir hendur
að færaí letúr frásagnir um smiö-
inn Jesú og hinn einkennilega fer-
il hans frá friðsælu llfi i Nasaret
að smánarlegum dauðadómi i
Jerúsalem, þá réð ég þaö lika af,
eftir að hafa rannsakað allt all-
kostgæfilega, að rita um þetta til
þess að börn vor veröi fær um að
ganga úr skugga um áreiöanleik
Félagi
Jesús
peirra frásagna se<n eaginn
kemst undan að hljóta fræðslu I.”
Texti bókarinnar er mjög lipur og
skemmtilegur, eins og hcfundar
er von og vi'sa, og bókin er prýdd
mörgum fallegum teikr.ingum
eftir Mats Andersson. Bókin er
gefin út með styrk frá Norræna
þýöingarsjóönum. Féiagi Jesús
er 77 blaðslður, prentuð I Prent-
smiöjunni Odda hf.
Afhjúpandi
samtíðarlýsing
Mál og menning hefur sent frá
sér nýja skáldsögu eftir ólaf
Hauk Simonarson sem nefnist
Vatn á myllu köiska. 1 forlags-
umsögn segir m.a.:
Vatn á myllu kölska er snjöll og
margslungin skáldsaga sem erfitt
eraðlýsaífáum orðum. Húngæti
kallast fjölskyldusaga eða ættar-
króníka I gömlum stil enda þótt
sögutíminn sé örfáir dagar. En
umfram allt er hún hvöss og
markviss ádeilusaga og
afhjúpandi samtiöarlýsing.
Vettvangur sögunnar er
Reykjavik nútlmans og hún á sér
stað aö hluta I fjölmiöilsum-
hverfi. Aðalpersóna er sjónvarps-
kvikmyndagerðarmaður sem er
orðinn uppgefinn á starfi sinu eða
öllu heidur á þvi aö fá aldrei að
vinna að neinu sem máli skiptir.
Hann stefnir hraðfara til glötunar
en eru ekki ljósar orsakirnar
sjálfum. Aþeim dögum Illfihans
sem sagan segir frá verður hann
margs visari.ekki slstum sekt og
úrkynjun þeirrar voldugu fjöl-
skyldu sem á bak við hann
stendur...
Ólafur Haukur Simonarson hef-
ur áður vakið á sér athygli með
merkum og nýstárlegum verkum
af ýmsu tagi, sögum, ljóöum,
OLAFUB HAUKUR SÍMONARSON
VATNÁ
"MYLLU
1ÖLSKA
hljómplötum. Vatn á mylluköska
er vafalaust besta og metnaöar-
fyllsta verk hans til þessa, og út-
gáfa þess hlýtur að teljast til
meiri háttar bókmenntaviðburða.
Vatn á myllu kölska er 297
blaðslður, sett I Prentsmiðjunni
Odda og prentuðí Prentsmiöjunni
Hólum.
Síðasta
endur-
minninga-
bók
Gunnars
Ben.
„Aö leikslokum — áhugaefni og
ástriöur” nefnist fjóröa og siö-
asta endurminningabók Gunn-
ars Benediktssonar rithöfundar,
sem nýlega er komin út.
A bókarkápunni segirsvom.a.:
„Gunnar hirðir ekki um að rekja
minningar sinar I réttri tlmaröð,
heldur á þann veg sem andinn
inngefur hverju sinni, og blandar
þær atburðum og viðfangsefnum
hverrar liðandi stundar... Hann
kemur viða við, er alltaf
jskemmtilegur og kemur á óvart,
þegar sist varir. Meö litilli frá-
sögn varpar hann ljósi yfir heil
timabil og getur tengt örlagarik-
ustu atvik samtimasögunnar með
einni setningu, Það er vafamál
hvort nokkur samtlðarmaður
Gunnars hafi Ufað fastar með
samtið sinni en hann: viðburöa-
rikasta og örlagaþrungnasta
timabil gervallrar þjóðarsögunn-
ar... Djúp alvara er að jafnaði að
baki frásagnar Gunnars, en á
yfirborði sindra ljósbrot léttrar
glettni og kýmni.”
I þessari bók skýtur upp flest-
um árum frá þvl Gunnar kveður
prestskapinn voiö 1931 og til ný-
liöins sumars. Siðasta setningin
er dagsett 10. júli, þegar verið er
að reyna aö koma saman rlkis-
stjórn að afstöðnum sögulegustu
kosningamánuðum I þingræðis-
sögu þjóðarinnar.
Bóidn er 171 bls. Útgefandi er
örn og örlygur hf. Prentsmiðjan
Viðey hf. setti bókinaog prentaöi,
en bókband annaöist Arnarfell hf.
Hilmar Þ.Helgasonteiknaðikápu.
SmásögurBöðvars
Mé i og menning hefur gefið út
nýtt smásagnasafn eftir Böðvar
Guö’nundsson sem nefnist Sögur
úr seinni stríöum. Sögurnar eru
býsna ólikar að efni en þó talsvert
tengdar og fjalla um ýmsar hliðar
á islenskum veruieika siðustu 39
árin eöa svo. Striöin sem sög-
urnarfjalla um eru af ýmsu tagi,
allt frá heimsstyrjöldinni miklu
til þess strlðs sem menn heyja
gegn annarlegum óargadýrum i
kálgarðinum heima hjá sér, að ó-
gleymdum erjum viðskiptalifsins
og heilagri baráttu um sálir
manna sem selt hafa sig djöfli!
Böövar Guömundsson hefur
lengi notið mikillar hylli sem
söngvasmiður, ljóðskáld og leik-
ritahöfundur. Með Sögum úr
seinni striöum haslar hann sér
nýjan völl meö eftirtektarverðum
hætti. Bókin er 124 blaöasföur,
prentuð i Prentsmiöjunni Hólum.
1111
BÖÐVAR GLIÐMUNDSSON
Virki og vötn
Ný ljóðabók
eftir Ólaf Jóhann
Mál og menning hefur sent frá
sér nýja ijóöabók, Virki og vötn,
cftir ólaf Jóhann Sigurösson. t
f orl agsky nningu segir eftir-
farandi um bókina: „Virki og
vötn er fjóröa ljóöabók ólafs
Jóhanns Sigurössonar, en fyrir
tvær siöustu ljóöabækur sinar, Aö
laufferjum og Aö brunnum, voru
honum veitt bókmenntaverölaun
Noröurlandaráös 1976.
Orfá þessarakvæöa hafa birst á
undanförnum missirum i innlend-
um og erlendum tlmaritum, en
langflest koma þau nú I fyrsta
skipti fyrir almenningssjónir. Aö
ýmsu leyti svipar Virkjum og
vötnum til fyrrnefndra tveggja
ÖLAFUFt JÓHANN StGURÐSSON
fflk
S j ómennskuævintýri
Jóhanns J.E. Kúld
Jóhann J. E. Kúld.
Ct er komið hjá Ægisútgáfunni
annaö bindi af ritsafni Jóhanns
Kúid. 1 þessu bindi eru tvö rit,
Sviföuseglum þöndum og tshafs-
ævintýri, en bækur þessar komu
fyrst út 1939 og 1940.
Svo segir I bókarkynningu aö
hér sé aö finna lýsingar sem eru
sannar en um leið skáldskap lik-
astar. Hér segir frá selveiðum i
norðurlsnum, rostungsveiöum,
isbjarnadrápi, átökum viö
grimm veöur, hrikalegum slags-
málum um borö, llnuveiðum með
norskum skipum, iandleguróst-
um, kvennamálum og öðru þvi
sem fylgt hefur sjómennsku.
Fyrsta bindi ritsafnsins heitir
Svifðu seglum þöndum, en þaö
kom út I fyrra og geymir endur-
minningar frá uppvaxtarárum
höfundar.
bóka, þessi ljóð geta talist
fjölbreyttari tilbrigði sömu eða
svipaðra stefja. Sá iýriski
strengur sem hefur veriö
meginkostur kvæða ólafs
Jóhanns hljómar hér I allri sinni
mýkt og veldi og hér er að finna
mikiö af tærri náttúrulýrlk. En
þaö sem knýr þann streng eru
áleitin viöfangsefni samtímans,
uggur um mannleg verðmæti og
lif vort á jörðu, leit að mótvægi,
„virki”, i breyttum og viösjálum
heimi.
Útkoma slikrar ljóöabókar er
fágætur viðburður og ljóðaunn-
endum mikiö fagnaöarefni.”
Virki og vötner 127 bls., prent-
uð i Prentsmiöjunni Odda hf.