Helgarpósturinn - 29.05.1997, Page 16
FlMIVmJDAGUR 29. MAÍ1997
lSm
mat hjá
Shabönu Saman
Rauðir og
safaríkir
Brátt fara íslensku tómatarnir að
flæða inn í allar verslanir og þá er um
að gera að borða sem mest af þessu
vatnsmikla holla grænmeti. Að
minnsta kosti ef þeir eru ekki á morð-
prís! Garðyrkjubændur og kaupmenn,
sýnið skynsemi í verðlagningu. Þeim
mun ódýrari, þeim mun meiri neysla!
Einn besti tómatréttur sem hugsast
getur er spænsk gazpacho-súpa. Hún
er einstaklega ljúffeng og svalandi í
sumarhitum, sem að vísu þjaka okkur
helst til lítið!
Cazpacho
(fyrir sex)
1 kíló vel þroskaöir tómatar
1/2 agúrka, afhýdd og skorin í litla bita
1-2 laukar, smátt skornir
3 hvítlauksrif
1 rauð eða græn paprika, fræin hreins-
uð burt og paprikan skorin smátt
2 tsk. af basil, timian eöa marjoram,
helst fersku
5 msk. ólífuolía
2 tsk. vínedik
3 1/2 dl vatn
salt og pipar
Meðlæti
1 paprika, smátt skorin
1/2 agúrka, smátt skorin
1-2 laukar, smátt skornir
2 harðsoðin egg, smátt skorin
fersk steinselja
brauðbitar, steiktir í olíu
Afhýðiö tómatana með því að hella yfir þá
sjóðandi heitu vatni. Eftir tvær mínútur losn-
ar hýðið næstum sjálfkrafa. Skerið tómat-
ana í smátt og setjiö þá ásamt gúrku, lauk,
hvítlauk, pariku, salti, pipar, kryddi, olíu og
ediki í matvinnsluvél. Til að þynna súpuna er
vatninu hellt smám saman út í. Súpan er þá
tilbúin, setjið yfir hana lok og kælið i ís-
skápnum. Brauðið er einfaldast að steikja í
smáolíu og skera síðan í litla bita. Súþan er
borin fram köld ásamt niðurskornu græn-
meti og brauðbitum og hver fær sér eins og
hann vill út í súpuna.
Fersk
basilikutómatsúpa
1 kíló tómatar, smátt skornir
1 stór laukur, smátt saxaður
1 stór kartafla, skorin í litla teninga
2 msk. ólífuolía
3 dl soö
2 hvítlauksrif (pressuð)
3 tsk. basilika, helst fersk
salt og pipar
Hitið olíuna og steikið lauk og kartöflur viö
fremur lágan hita í 10-15 mfn. Bætið þá
tómötunum út í, hrærið vel saman við. Bæt-
iö soöinu saman viö og svo hvítlauknum.
Saltið og piprið eftir smekk. Leyfið súpunni
aö malla í 20-30 mín. Bætið þá basiliku
saman við og berið fram meö góðu brauöi.
Ef þið notið þurrkaða basiliku skuluð þið
sjóða hana með súpunni allan tímann.
Tómat-ídýfa
Tveir tómatar
1 laukur
250 g rjómaostur
1/2 chilepipar
2 tsk. smjör
Saxið laukinn smátt, skerið tómatana í litla
ferninga og skerið chilepiparinn smátt (fræin
eru það sterkasta af piþarnum og margir
kjósa að hafa þau ekki með). Bræðið smjör-
iö og steikið laukinn og bætið síðan tómöt-
um og chilepipar saman við. Steikið þar til
tómatarnir eru orönir bleikleitir. Bætið ostin-
um saman við og hræriö vel til að blanda
öllu vel saman. Boriö fram heitt meö tortilla-
flögum.
Tómatar með túnfiski og
furuhnetum
2 kg tómatar
1/2 kg rauð paprika
50 g furuhnetur
1-2 dósir af túnfiski
4 hvítlauksrif
1 tsk. sykur
2 dl ólífuolía
salt og pipar
Saxiö hvítlaukinn smátt og steikið ásamt
furuhnetunum viö vægan hita í olíu.
Paprikan er fræhreinsuö og skorin í strimla
og tómatarnir afhýddir og skornir smátt og
bætt saman viö ásamt sykrinum. Steikið þar
til vatniö er farið aö gufa vel upp. Saltið þá
og piprið og steikið í u.þ.b. fimm mínútur í
viðbót, þá bætiö þið túnfiskinum viö og
berið fram.
...............
Lífið getur stundum verið furðu-
legt og svo fjarri því sem maður
gerði sér í hugarlund á uppvaxtarár-
unum. Shabana Saman þekkir það
af eigin raun. Hún ólst upp borginni
Lahore í Pakistan. Síðan datt hún í
lukkupott og fékk styrk til náms í
Englandi. Hún hafði aldrei heyrt
minnst á norðlæga eyju sem hét ís-
land fyrr en hún eignaðist íslenska
vinkonu í skólanum á Englandi. í
gegnum hana kynntist hún heilli ís-
lendinganýlendu og í þeim hópi var
ungur maður, Lárus Chrístensen.
Þau urðu ástfangin, giftu sig, fluttu
til íslands og eiga nú tvö börn. Göm-
ul saga og ný, ævintýraleg og hvers-
dagsleg.
„Ástin er ástin, ástin er blind og
ástin er skrítin," segir Shabana og
brosir. „Ég varð í rauninni furðu
lostin þegar ég áttaði mig á hvað
var að gerast og hvaða stefnu líf
mitt var að taka. Það flaug aldrei að
mér að ég gæti lent í slíku og því-
líku.“
Sólarþrá og furuhnetur
Shabana segir að þrátt fyrir hve
ólíkt ísland sé landinu hennar þá
líði henni vel hérna þótt kuldinn eigi
til að hrella hana svolítið. „Þegar
snjóar dag eftir dag og mánuð eftir
mánuð finn ég að þráin eftir sól og
hita fer að heltaka mig. En hér á ég
fjölskyldu sem ég elska út af lífinu
og hjá henni er mitt heimili. Ég á
einnig fullt af vinum hérna og hef
ekki ástæðu til annars en að vera
ánægð með lífið og tilveruna.“
Shabana segir að þegar ljóst var
að hún var búin að finna mann sem
hún ætlaði að giftast og flytja með
til fjarlægs lands hafi fjölskyldunni
hreint ekki litist á blikuna. „En þau
samþykktu ráðahaginn á endanum
því það var betra en að missa dótt-
ur. Eigum við ekki bara að segja að
þau elski mig svo mikið.“ segir Sha-
bana og skellir upp úr. Á meðan við
spjöllum saman geysist ríflega eins
árs sonur hennar, hann Ómar litli,
um stofuna og reynir að háma í sig
penna blaðakonunnar. En þar sem
pennar hafa aldrei talist til góðgætis
nær móðir hans í undurgóðar pak-
istanskar furuhnetur. Þær eru enn í
hýðinu en Shabana tekur faglega og
snarlega af þeim hýðið fyrir Omar
og blaðakonu og bæði verða ólm í
furuhnetur næsta hálftímann. Sha-
bana segist ekki leggja það á óvant
fólk að taka af þeim hýðið því flestir
íslendingar springi á limminu þegar
þeir eru búnir að reyna að pilla
sömu hnetuna í tvær mínútur!
Eggaldin með kartöflum
250 g eggaldin
500 g kartöflur
3 laukar
8 hvítlauksrif
35 g engifer
1 bolli súrmjólk
1 bolli tómatsósa
1 tsk. salt
'1 tsk. chiliduft
2 tsk. kóriander
1/2 tsk. túrmerik
1 bolli olía
2 stórir grænir chilipiprar
2 bollar vatn
Skeriö laukinn í sneiðar, saxiö chili
smátt, skerið eggaldin í litlar sneið-
ar og kartöflur í meðalstóra hluta.
Blandiö hvítlauk og engifer í bland-
ara. Steikiö laukinn gullinn í olíunni.
Bætiö þá út í engifer- og hvítlauks-
blöndu, súrmjólk, salti, chilidufti,
kóríander og túrmerik og steikiö í
u.þ.b. 2-3 mín. Helliö tómatsósunni
saman við og steikið þar til olían fer
aö skilja sig frá. Setjið eggaldin og
grænt chili út í og steikiö stutta
stund, bætið svo kartöflum og vatni
saman viö. Lækkið hitann og látið
krauma þar til grænmetið er soðið.
Skreytið meö kóríanderlaufum (ef
vill) og berið fram heitt með hrís-
grjónum eöa indversku brauði.
Talar við börnin á urdu
Það eru liðin sjö ár frá því Sha-
bana yfirgaf Pakistan og hún hefur
tvisvar heimsótt heimaslóðirnar
síðan, í seinna skiptið með manni
og dóttur, sem nú er fjögurra ára.
„Til allrar óhamingju þá reið hita-
bylgja yfir og manninum mínum og
dóttur, sem voru þessum ósköpum
allsendis óvön, leið ekkert of vel.
Loksins þegar þau voru farin að
venjast hitanum og framandlegri
menningunni þá var kominn tími til
að halda heim á leið.“
Shabana talar undarlegt tungu-
mál við Ómar litla, sem skilur hvert
orð. Þetta er tungumálið urdu fræð-
ir hún mig á. Hún segist alltaf tala
við börnin á sínu móðurmáli, faðir-
inn talar við þau á íslensku en sam-
an tali þau ensku. „Mér finnst ákaf-
lega mikilvægt að þau kunni málið
mitt svo ég hafi að minnsta kosti
börnin mín til að geta tjáð mig við á
eigin móðurmáli!" segir hún og
hlær. „Maður á alltaf auðveldast
með að tjá sig á móðurmálinu og
maður er ekki sama persóna á öðr-
um tungumálum. Þau verða líka að
geta talað við fjölskyldu sína í Pak-
istan.“
Matargerð er leikur
En hvernig kom til að hún fór að
kenna íslendingum að elda? „Ég er
lærður kennari og sérhæfð í Wal-
dorf-kerfinu, en þar sem ég tala ekki
nógu góða íslensku hef ég ekki get-
að starfað við að kenna börnum hér
á landi. En eitthvað verð ég að
vinna, bæði sálarheillar minnar
vegna og peninganna vegna. Frá því
ég var lítil stúlka hef ég eldað, — all-
ar stúlkur læra að matbúa í Pakist-
an. Það að fá að malla í eldhúsinu
sem krakki var hluti af því að leika
sér. Þegar móðir mín síðan dó varð
einhver að sjá um að elda ofan í fjöl-
skylduna og ég tók það að mér. Mér
finnst óskaplega gaman að elda, því.
fyrir mér er það alltaf jafn skemmti-
legur leikur eins og það var í æsku.
Eins þykir mér sérstaklega gaman
að kenna. Ég er hreinlega með kenn-
aragen í mér sem verður að fá að
njóta sín,“ segir Shabana hlæjandi.
Hún segir indversk-pakistanska
matargerð vera sérstaklega fjöl-
breytta og úrvalið af kryddi mikið.
„Ég legg á það áherslu að fólk eldi
eftir eigin höfði en læri að nota ind-
verskar aðferðir og krydd.“
Námskeið fyrir fólk með
krankleika
Shabana býður upp á ýmiskonar
námskeið, bæði í því að elda kjöt-
rétti og grænmetisrétti. Einnig býð-
ur hún upp á sérstök námskeið fyrir
fólk með candida-óþol, þ.e. ger-,
hveiti- og sykruróþol, og eins fyrir
fólk sem t.d. er sykursjúkt eða hald-
ið öðrum krankleikum eða fæðu-
óþoli. „Það er engin ástæða til sjá
svartnættið eitt þótt maður verði að
sleppa hinu og þessu úr fæðunni.
Fólk virðist stundum halda að
heilsufæði samanstandi af soðnu
káli eða hráum gulrótum. Þetta er
mesti misskilningur og þar sem
kennslugenið rekur mig áfram vil ég
endilega koma þessu fólki til hjálp-
ar. Indversk matargerð er heilsu-
samleg í eðli sínu, lítil olía og krydd-
ið er hollt og flestir þola það. Því er
mjög sniðugt fyrir fólk sem þarf að
gæta þess hvað það borðar að læra
indverska matargerð." Námskeiðin
taka einn eftirmiðdag eða u.þ.b.
fjórar klukkustundir. „Allir elda
saman því það er nauðsynlegt að
allir prófi til að skynja kryddtegund-
irnar og matinn, fyrir nú utan hvað
það er skemmtilegt að elda. Ég
reyni líka að koma því áleiðis til
fólksins að eldamennska sé leikur.
Sjálfri finnst mér óskaplega gaman á
þessum námskeiðum og ég held að
nemendum finnist það líka.“
Shabana fullyrðir að hún hafi unn-
ið hjarta mannsins sín með matnum
sínum. Þannig að ef þið eruð í maka-
leit þá gæti margborgað sig að fara
á námskeið hjá Shabönu!
she