Lesbók Morgunblaðsins - 22.02.1959, Blaðsíða 7

Lesbók Morgunblaðsins - 22.02.1959, Blaðsíða 7
LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 87 Teikning af Zeta-vélinni Kvarts, postulín og granít leysast upp í 5000 stiga hita. Við 10.000 stiga hita fara sameindir að leysast upp í atóm, og við 100.000 stiga hita losna rafeindirnar frá atóm- unum. Við miljón stiga hita er ekkert efni til, eins og vér þekkj- um það". Nýr hitageymir Hér er því auðséð að nauðsyn var á að finna einhvern nýan hita- geymi. Og hann var fundinn þannig, að láta segulmagn halda hitanum í skefjum. Þannig er það þá með Zeta-vélina, að segulmagn er látið halda hitanum í skefjum innan í hjólmynduðu hylki. í vél- inni hefir mönnum tekist að fram- leiða 5 miljón stiga hita, þótt það væri ekki nema aðeins brot úr sekúndu. Frumorkan, sem til þessa þarf, kemur frá rafal, sem hleður rafgeyma. Þessir rafgeymar safna í sig raforkunni, en með 10 sekúnda millibili er opnað fyrir hana og brýzt straumurinn þá út í hvelli. Með leiðslu berst svo þessi sterki straumur inn í hinn hjólmyndaða belg, þar sem þungavatnið er geymt í loftkenndu formi, og um- lukt þar segulmagnsstraumi á all- ar hliðar. Hitamagnið, sem Zeta framleiðir, er að vísu h'tið. Það er svo lítið, að enn eru ekki fengnar neinar sann- anir fyrir því að hægt sé að beizla vetnisorkuna. En hér er að vísu að- eins um tilraun að ræða, en ekki neina orkustöð. Aðrar tilraunir Svipaðar vetnisorkuvélar hafa verið gerðar í Bandaríkjunum og Rússlandi. Þegar menn bera svo saman reynslu sína, þá má margt af því læra. Bandaríkjamenn kalla vél sína Stellarator og búast við að hafa fullgert hana innan fjögurra ára. Þeir segja að hún geti fram- leitt 50 miljóna stiga hita. Brezku vísindamennirnir í Harwell þykj- ast munu geta framleitt 100 miljón stiga hita, þótt það sé aðeins and- artak. Þeir hafa þegar hafið smíðí á slíkri vél og búast við að hún verði fullger um 1960. Reynslan af þessum vélum getur svo leitt til þess, að mönnum takist að beizla vetnisorkuna, en tilraunirnar geta staðið í nokkur ár. Það virðast engin takmörk fyrir því hve mikla orku vetnisstöð get- ur framleitt. Ein slík stöð mundi geta fullnægt allri orkuþörf Breta. Og það yrði ódýrasta orkan, því að úr einu tonni af þungavatni, sem kostar nú 250.000 Sterlingspund, fæst jafnmikil orka og úr miljón tonnum af kolum, sem kosta allt að 40 sinnum meira. (Úr „Awake") Eiga konur að vera lœknar? MIKIÐ hefir verið rætt um hvort æskilegt sé að kvenstúdentar leggi fyrir sig læknisfræði. Hafa ýmsir verið mjög á móti því. Þeir benda á, að læknanám sé ákaflega dýrt, dýrara en flest annað nám. Það sé því mjög æskilegt, bæði fyrir þjóðfélagið og einstaklinga að þeir eigi fyrir höndum langan starfs- dag að námi loknu. En þessu sé ekki að heilsa um konurnar. Þær rjúki óðar í að gifta sig, og hafi svo nóg að gera við heimilisstörf, að eiga börn og ala þau upp. Þeim tíma og kostnaði, sem varið sé til þess að gera konur að læknum, sé því algjörlega á glæ kastað. Nú hefir kvenlæknir einn í Chicago, dr. Francis Hannett, kom- ið fram á ritvöllinn til þess að mót- mæla þessu. Hún bendir á, að þeg- ar sé til f jöldi kvenlækna, sem ræk- ir bæði læknisstörf og heimilisstörf með prýði. Það sé ekki umtalsvert þótt þær hindrist við og við vegna þess að þær ala börn, en þess muni varla finnast dæmi, að þær hætti að stunda lækningar fyrir því, og þær gefi sér tíma til að hugsa um heimili sín jafnframt. Á hinn bóginn sé það mjög æski- legt að konur gerist læknar, því að þær taki pft að sér þau læknis- störf, sem karlmenn vilji helzt hliðra sér hjá, svo sem tímavinnu í sjúkrahúsum, í læknaskólum, hjá iðnfyrirtækjum o. s. frv. Kven- læknar gefi sig og aðallega við kvensjúkdómum og það sé mjög heppilegt. Hún telur að kvenlæknar ætti að vera dómbærastir á það hve heppi- legt sé að konur gefi sig að lækn- isfræði. Þess vegna hafi verið send- ar fyrirspurnir til 1040 kvenlækna og þær beðnar að svara því hvort þær vildu að dætur sínar lærðu læknisfræði. 74 af hverjum hundr- að höfðu svaxað játandi.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.