Tíminn - 04.05.1968, Blaðsíða 8

Tíminn - 04.05.1968, Blaðsíða 8
8 TIMINN Gunnar Guðbjartsson, form. Stéttarsambands bænda: LAUGARDAGUR 4. maí 1968 ......... ^ '-.i-sva Nýtega er toomið út 2.' hefta Haigtóðinda 1068. í þessu hetfti eru töftar um ¦tekijiuskiptiiniguinia í þijióðifélaginu fyr.iir árið 1066, byggcjar á niður- 'stöSuim, skattskýrskia. Þar toeininir ýimissa grasa og eiru töftar þessair mjög fróðlegar. Töftor 3 og 4 sýma brúttótekjur .kvætntira manma á aldrinuim 25— 66 áma í starísstéttam. Efctoi ecu þó aillar tölummar sambærilegar. í greiinaingerð Hagstofu ísiands segir m. a. svo: „SamJaviæmit fram- ansögðu eiga hreinar tekjur, af atvininu'retostri aið vera ininiifaMar í brúttóteikjiuim framteljenda, ein ír:á þeirri reiglu eru Uindanteikiriing- ar, sem gera Iþað að vertoum, að brúttótekjuir sumra starfsstétta stov. .töftam 2—5 eru ekki samibæri ¦iegax við tekjur anmiairra starfs- stétta. Hér er um það að ræða að „hreimiar tetojur" af atvininuireksferi eru oftaldiar í brúittótekjum per- sóniufiramtals, þar eð tilfcostmaðuir, sem með réttu ætti að boma á refcsitrarreilfcniing viðkamamdi fyr- irtaakrs, er etoki fasrðui' þar, held- ur iátinin fcoraia til frádráttar í IV. kafia persón.uframtais. Brúittótekj- ur bæmda eru atf þessum söikum oXíaldar í ölium töftanuim, þar eð vextir af skuldum vegma búsins og fýrning og fasteigmagjöld úti- húsa (lefarlbreytíimg miim) er fært til frádráttar á persómufiraimitali, em ekfei dregið frá tefejum "a£ búi, áður em þær eru" færðar á það". Blleira ér með .þessum bætiti, sem gerir þáð aö v'eirkuim að töfi- u>rm>ar sýmia brútitótefejur bæmda hærri en eðlil'egt er í samiamiburSi við- tefcjur amniarra starfsstétta. Á töfto 3 sést, að meðaitefcjur alilra stanfsstétta. sfcv/: . .fraimam- söiFðu 'eru ter. 289 þús. á' hverm kvæntan mann á aldrinum"25—66 ára, em tefejúr' kiyæntra bænda á þessuim aldri eru kr. 193 þós. Þá er búið að feilia úr þá. bæmdur, seim haifa óeðlilega Mtil bú. Kvæmt ir bæmdur, seirri fiailliá í þenman flofck, eru taldir á ¦ skýrgiumni 2778, ein efeki er vitað'hve margir bændur eru á iiandim.u samtals, þó talið líteleg't að þeirí séu á 6. þúsumd, em byggðar '¦• jiarðir »eru tæplega 5000. •¦. Aðeins eimn hópur mamma er með lægri tekjur en bændur. Það érm l'iifieyrisiþé.<=w:o'g'-éighiáfióik,f,eða m. ö. o., þeir, seSri- efeki g©ta •uinmið Hæsfcu brúttótekjur hafa læfeiri- ar og tainmlækmiar, kr. 583 þús., •þar nœst yf:inmanm á fiiskiskipum og sérfræiðiinigiair, sem ektei emi opiinlberir starfsmiemm, þá starfsliið níkisstofmiama oig banfea, vertestjiór- ar og yfinmiemm oig mofckrk fleiri starfsih'ópair enu með tekjur ytfir 3O0 'þús. kr. Þær stanflsstéttir, sem tekjur bæmda eiga aið miðast við, þ. e. verkameinin, si'ómnemm og iðinaiðar- memm, eru með frá 235 þús. kr. lægst, em uipp í 317 þus. kr. hæst. Láta mum niærri að bændur yaniti 50^—60% á símar tetojur svo að þær væru samibærilégar við meöafljtetejuir viðmiðumiarsitéttainna. Bæmdur eru ekiia starfsstéttim í skýrsQiumni, sem hefur isskteam'di tekjur á árinu, sem mamuir 3%, em meðalihækteuin teteina er 16,5%. Vortoamemm og iðniaðannieinm hafa 16,6—23% hækkum ánstekna. N'ú segir bessi skýrsla ekki meima háifa söguma, þvá séu átovæmitir bæmdiuir á aldrimum 25 —66 ára tefcnir með, þá nær skýnsla HagstO'fu íslaindis þar um til 3968 bæmda og er meðaltal tefcna þeirra á sama hátt talið, 's&m aé4,frámain greindr,-: tor. 168. 406,00. ch/cV Og sé litið á eimstafcar sýslur, 'þá er útkiomam moög misj'öfn eims oig meðfylgjamdi tafla sýmiir. Tala bwntía og neSaltekJur l>eirra tekjuárið 1966. Tala Gullbringusýsla 22 KJósnrsýsla 53 Horgarf JarSarsýslíi 111 Mýrasýsla flo Suefellsne6sýsla 80 Oalanýsla 80 A.-Bar8astrandnrs. 42 V.-BarOast randars- 41 V.-Isa fjarOars. 4o M.-Isafjarðars. 4G Strandasýsla 92 ?.-Húnavat nssýsla lo7 A.-Húnnvatnssýsla 128 Skagafjarðareýsla 221 Eyjnfjarðarsýsln 2o3 Suður-Þingeyjafs. 21o Hotfður-Mngey jars. 68 Norður-MúlasýslB 17o Suður-Húlasýsla 119 A.-Skaftnfellss. 66 V.-Skaftafellss. 91 EangárvallaBýsla 228 Arnessýsln _327 Sýslur alls Gifgir - _ Ogiftir - Allir bsendur Meðal tekjur Htekk. um % Tala Heðal tekjur ItokV. Meðal Hoðck um % 'j'i'i u tekjur un % 179.218 + 4,3 14 114.627 + 5,8 36 154,o99 0,8 233.o99 3,8 17 156.183 + 9,4 7o 214.42o 4,2 196.144 - 4,1 53 122.928 -15,2 164 172.483 6,C 192.ol7 - 1o,2 43 lol.l45 -26,9 144 157.94o • - 15» 167.074 - 3,3 54 85.185 -2o,7 14o 129.346- 8,3 175.497 - 9,9 78 9©.o3o -31,8 167 136.o45- 21,1 177.994 + 13,7 28 89.267 -12,4 7o 142.5o3+ 2,3 166.992 - 45 22 88.323 -22,1 65 133,ol2- 11,2 186.9o2 - 5,6 19 136.96o 3,2 59 17o.818- 3,7 17o.281 + 3,4 3o 84.656 - 5,4 76 136.482- 2,5 158.o34 - 4,2 44 92.284 -12,7 136 136.762- 9,4 2o5.998 - 2,1 77 113.773 -14,8 184 167.4o4- 8,0 2ol.l23 + 3,4 76 106.683 -11,8 2o4 166.ol4- 2,7 164.433 - lo,4 133 85.35o -11,6 354 134.721- 12,7 239.663 - 7.1 73 115.582 -17,6 276 2o8.844- 9,6 189.33o - 4,2 57 97.939 -13,2 267 169.82o- 5,5 169.619 - 6,9 38 »7.787 -13,8 I06 143.868- 11,1 lSo.472 - 8,o lo5 86.545 -19,4 275 136.245- lo,5 166.240 - 7,6 74 9o,494 -18,3 193 137.197- 15,1 166.525 - 3,6 46 79.696 -17,8 112 13o.863- 12 ,fe 161.8o7 - 15,o 64 87,lo2 -2o,3 155 13o.961- 17,a 219.355 - 3,6 75 139.479 - 6,7 3o3 199.584- 4,0 225.867 - %i? 87 142.759 -4,8 414 2o8.4o2- 2,3 stumda, vedði í semi niámusitu sam- ræimi við tefcjur aminaima vammiamdi stéitta". Tekjur. foaandia áni® 1966 rá®ast aið mikta af verðátevörðum haustið 11965. Em þá var búiv?jruiverð áteveð ið með bráðaibingðalögum, sem ríkisstiiómnim setti 11. sept. það ár. f þeim lögum var áfcveðið að kaiuipliður bæmda í verðiagsgrumd- vellinum steyldi bækfca um ca. 14,4%, en meðiaibætokuin árstekmia verkamamma það ár var sifcv. skýinsta Efimainagssttofmiumariininar M 30. okt. 1067 21,6% og tekjm- lautening verfcaimianma, miammia og sjiómiamma 23,4%. í þessum bráðabÍDgðalögum var því stórlega hallað á bæmdur hivað kaupvi'ðmiiiðum snerti og hefiur sá hailM ekfci femgizt leiðréttur emm þiá, Tii viðbótair þessu hefur toomið versnamidi árferði, sem hefur leitt til mjög miifcils aufcinis tilkostmað- ar, eimkium varðiandi motkum til- búims álbuirðar og kjiarmifóiðuirs. Hér með fylgja tölur, er sýna hvað vanitar á að maign þeirra sé tekiið rétit við verðiáfcvörðum var- amina. í verðlagsgr'Undvelli frá 1.9. 1967 til 31.8. 1968 er tilbúni áiburð- urinn áætlaður þannig: a) Köfnunarefni b) Fosforsýra c) Kalí 1.376 itog á 14/18 600 kg á 9/66 332 kg á 6/01 kr. 19.512,00 kr. 5.796,00 kr. 1.995.00 Samtals kr. 27.303,00 Raunveruttega notað áburðarmagn að meðaltali þrjú síðustu ár, reiknað á sama verði: a) Köfnunárefni b^'iTosförsýra c) Kalí 1.897 kg 1.020 kg 639 kg 14/18 9/66 6/01 kr. 26.899,46 kr. 9.853,20 kr. 3.840,39 Samtals kr. 40.593,05 Vantalið í Verðlagsgrundvelli: 40.598.05 — 27.303.00 = 13.290,05 kr. eða 48,68% Innfl. kjarnf. og fóðurmjöl reiknað í verðlagsgrundvellli 1967/1968: Innflutt Innient 3800 kg á 5.58 kr. 21.204,00 863 kg á 6.37 kr. 5.497,00 kr. 26.701,00 Raunveruleg notkun að meðaltali þrjú síðustu ár. Innflutt 4.743 kg. á 5.58 kr. 26.465,94 Innlent 1.275 kg. á 6.37 kr. 8.121,75 Vantalið í verðlagsgrundvelli í krónum: 34.587.69 — 26.701,00 = kr. 7.886,69 eða 29,54% 265o 192.060 - 4,61318 102.776 -15.5368 162.4o3- 8,b Laagsit er Snœfeilllismeiss-... qg Hmappad'allsisýsila með tor. 109,346. 00 og 10 sýslur eru með mámima fen kr. 140 þús. í meðaltekjur og eru þvd með inmiam vifð 10Ö þás, kr, raiumitefcj'ur, þegar búiið er að leið- rétte vegma vaxta og fasteigma- toóstmaoar. . ,; ;„;.'" Nú spyrjia bæmdur: Hyers'vegma eru tekjur þeírria svóma tágar — og fara lætofcandi — þegar tefcjur ammarra stétta hæfcka? Hvers vegima fá bændur etóki, leiðrétt- jingu.?, 4. gr. liaga nr. 101 frá 8. 'des. ,1966 segir bo ..Sötoverð Íand búmaðarviara á ímmlemdum mank- aði stoal miðast við það, að heild- artekjur þeirra, er landbúmað Ekiki hefur tefcizt að fá leiðrétt- ilngu á þessu, J>ó mifcil vimma hafi verið l'ögð í gagnasöfmun og upp- lýsingar í þessu efmi. Og það verð ur að veruJegu leyti rakið til vill- amidi upplýsinga, sem Bfinahags- sitofmumim hefur iá'tið frá sér um 'þetta efmi, sbr. áðurnefmda skýrslu. Þessi auknimg á n'otfcun refcstrar varamma kemiur öl til frádráttar á mettótekjum bændianma, þegar auikniimigin er sniðgangim við verð- akvörðum. Þessu til viðbót'ar kom mokfcur rýnnum afuirð'amagns árið 1966, þ. e. að diltear urðu verulega rýrari em í meðalári og fóru meira 1 2. verðflokik og mjólkin mimnkíði um 4,7% og garðrækt bráat víða. Eimmig varð verð'fall á ull og gær- um, svo að þær skiluðuekki fulhi verði, enda var verð þessara vara ákveðið hærra í bráðabirgðalöguin- mm en rök voru fyrir Á árimu 1967 j'ukust refcstrarút- gjlöldin veruik'ga ''egna emn versn- andi árferðis. Og í nóvemibermán uði kom gemgi.sfellingin, ag hæ'fck- aðitailt verðiag • reks'trarvara. stór-' kostleiga, svo og allt. sem þarf: til dasliegrar neyzlu á heiimilum. Eins og að framain segir hefur ekki femgizt eðlileig breyting á búiVöruverði iminanlands til sam- ræmis við autona nottouin rekstrar- vara. Hæikkum sú, sem gerð var 'Uim s. 1. árarmót vegma ge'ngisbreyt- imigarimniar, .nœr á engan hátt tii að mæta útgjalidaauka bæmda henmair vegma og alveg sérstaklega vegna ranigrar ákvörðUimar á m'agni reikstranvaranma, BæindiU'r hafa emn etaki feingið hækkum til- svarandi við vísitöluihætakum laum- ¦þega í marzmiánuði s. 1. Og bænd ur hafa orði'ð að taka í laumasikerð imgu á síðasta ári kostinaðarayka við dreifingu mjólteur 0. fl., sem með öðru muin leiða til þess að efcki næst gruindvallarverð mjólk- ur fyrir árið. Synjað var að taika mo'kkuinn hlu'ta þessa kostnaðar- auka inm í verðl'agningu við ákvörðun dreifi'ngíirkostnaðar s. I. haust og á þann hátt var líka brotini:] réttur á bændum. Og em.n hefuir drei'finig'arkostinaður mjóik ur stórhækkað það sem af er þessu ári og það hefur ekki meim.a að nokiknu verið ieiðrétt. Tekjur bæmda fyrir s. 1. ár munú bví verða enn þá rýrari em l'966.;ög halda áfram að lækica á þessu ári verði ekki úr bætt. Stéttarsaimiban.d bænda hefur Framhald á bls. 12.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.