NT - 13.11.1985, Blaðsíða 10
flokksstarf
Konur - Vopnafirði
Landssamband framsóknarkvenna heldur námskeiö fyrir
konur á öllum aldri á Vopnafiröi dagana 15., 16. og 17.
nóvember og hefst það kl. 20.00. Veitt veröur leiösögn í
styrkingu sjálfstrausts, ræöumennsku.fundarsköpum og fram-
komu í útvarpi og sjónvarpi. Leiðbeinendur veröa Unnur
Stefánsdóttir og Þórdís Bergsdóttir.
Viðtalstímar alþingismanna
og borgarfulltrúa
N.k. laugardag veröa til viötals á Rauöarárstíg 18, milli kl. 11
og 12 Björn Líndal varaþingmaður og Sigrún Magnúsdóttir
varaborgarfulltrúi. Sigrún á sæti í Heilbrigðismálaráði og
stjórn Innkaupastofnunar Reykjavíkurborgar.
Spilafólk takið eftir
Hin árlega þriggjakvölda spilakeppni Framsóknarfélagsins í
Árnessýslu hefst aö Borg í Grímsnesi.í Þjórsárveri föstudag-
inn 15. nóvember kl. 21 og endar aö Flúðum föstudaginn 22.
nóvember kl. 21. Glæsileg verölaun að verðmæti um 60.000
kr. Meðal annars utanlandsferö og margt góöra muna.
Ræöumaður í Þjórsárveri er Sigurhanna Gunnarsdóttir.
Framsóknarfélag Árnessýslu.
Framsóknarfélag Njarðvíkur
Aðalfundur veröur haldinn sunnudaginn 17. nóvember kl.
14.00 í Framsóknarhúsinu. Venjuleg aöalfundarstörf. Undir-
búningur fyrir bæjarstjórnarkosningar. Ávarp Jóhann Ein-
varðsson.
Stjórnin.
Miðbær -
austurbær
3ja-4ra herbergja íbúð óskast á leigu sem næst
Austurbæjarskóla. 100% reglusemi heitið. Há
fyrirframgreiðsla í boði. Upplýsingar í síma
687648 á skrifstofutíma og í síma 13462 eftir kl.
18.
Til sölu
Fróðleiksfúsir lesendur til sjávar og sveita
athugið; Alfræðibókin „The American
Peoples Encyclopedia" (20 bindi) er til sölu
á hagstæðu verði. Upplýsingar í síma 18614
eftirkl. 17.00.
Skotveiðimenn
Tilboð óskast í Browning haglabyssu - sjálfvirka 5 skota 3".
Upplýsingar í síma 68 76 98 á skrifstofutíma og í síma 15364
eftir kl. 18.
Til sölu
2 Offset-fjölritarar, Multilith 750 og Adast.
Lítið notaðir í góðu lagi.
Upplýsingar í síma 686538 Þorgeir.
Miðvikudagur 13. nóvember 1985
■ Tokyo háskólinn er einhver viröulegasta skólastofnun Japana. Margir af helstu forystumönnum japönsku þjóöarinnar, jafnt í
stjórnmálum sem í viðskiptalífi, hafa stundað nám í skólanum. Það þykir mjög eftirsóknarvert að fá inngöngu í skólann og íæra hjá
hámenntuðum prófessorum sem margir eru yfirlýstir marxistar. s
Ihaldssamir marxistar
áhrifamenn í háskólum
■ Japanskir marxistar fylkja liði á 1. maí.
■ Eitt af ótal atriðum sem
Vesturlandabúum hefur reynst
erfitt að skilja í Japan er sú
staðreynd að margir af virtustu
háskólamönnum Japana eru
yfirlýstir marxistar. Marxistar
virðast hafa sérstaklega sterka
stöðu íhagfræðideildum háskól-
anna þótt japanskt hagkerfi sé
tvímælalaust kapítalískt.
Áhrif marxískra hagfræðinga
eru svo mikil að Japanir tala
ekki um „pólitíska hagfræði“
heldur „marxíska hagfræði".
Stjórnmálamenn til hægri og
vinstri og kaupsýslumenn og
forstjórar í Japan hafa margir
skírteini upp á að þeir lærðu
„marxíska hagfræði“ þegar þeir
voru í háskólanum.
Þessi miklu áhrif marxískra
háskólamanna í annars kapítal-
ísku þjóðfélagi eiga sér m.a.
sögulegar orsakir. Marxismi
náði mikilli útbreiðslu meðal
japanskra menntamanna á
þriðja áratug þessarar aldar
þegar iðnaður í Japan átti í
miklum efnahagsörðugleikum.
Marxistarnir voru margir fram-
úrskarandi menntamenn sem
rannsökuðu japanska hagkerfið
og settu fram kenningar, sem
byggðu á marxískum fræðum
þeirra, um orsakir erfiðleikanna
og leiðir til að leysa úr þeim.
Á þessum tíma var lýðræði
mjög af skomum skammti í Japan
og herinn hafði mikil völd. Jap-
anski kapítalisminn varð ekki
til eftir lýðræðisbyltingu kaup-
sýslumanna með stuðningi
bænda og verkamanna heldur
hafði hluti aðalsins ákveðið að
taka upp kapítalisma á sjöunda
áratug nítjándu aldar. Borgara-
legt lýðræði var því nær óþekkt
í Japan þegar marxismi náði
fótfestu þar.
Margar af helstu kröfum jap-
önsku marxistanna voru í raun
kröfur um borgaralegt lýðræði.
Þeir kröfðust þess að keisara-
veldi yrði lagt af, almennur
kosningaréttur yrði tekinn upp
og félagsfrelsi yrði tryggt.
En stjórnvöld þoldu engar
slíkar lýðræðiskröfur. Herskáir
þjóðernissinnar fengu því fram-
gengt árið 1925 að málfrelsi var
í raun afnumið með svokölluð-
um „Friðarvarðveislulögum."
Sósíalistar og stjórnleysingjar
voru fangelsaðir hvar sem náðist
til þeirra án tillits til þess hvort
þeir væru raunverulega að
undirbúa byltingu gegn stjórn-
inni. Allir voru þeir jafnt ásak-
aðir fyrir marxisma og andstöðu
við keisarann.
Margir hinna handteknu voru
í raun og veru einungis lýðræðis-
sinnar sem voru stimplaðir sem
marxistar vegna andstöðu sinn-
ar við keisarann og hernaðar-
stefnuna.
Eftir ósigur Japana í stríðinu
1945 voru „marxistarnir“ frels-
aðir úr fangelsunum. Almenn-
um kosningarétti var komið á,
verkalýðsfélög voru stofnuð
málfrelsi var tryggt og í stjórn-
arskrána var sett ákvæði sem
bannaði hernaðar- og útþenslu-
stefnu. Þótt keisarinn væri enn
að nafninu til þjóðhöfðingi Jap-
ans var hann sviptur öllum völd-
um sínum. Þannig varð ósigur
Japans til þess að öll helstu
baráttumál marxistanna komust
í höfn.
Margir marxistanna fengu
fljótlega stöður við hagfræði- og
heimspekideildir háskóla þar
sem þeir héldu áfram rannsókn-
um sínum á japönsku þjóðfé-
lagi. Lýðræðisbreytingarnar eft-
ir stríð tóku byltingarbroddinn af
kenningum þeirra þar sem þeir
höfðu einmitt verið helstu bar-
áttumennirnir fyrir þessum
breytingum þótt yrðu með öðr-
um hætti en þeir höfðu búist
við. Sumir eru félagar í Komm-
únistaflokki Japans eða í Sósía-
listaflokknum en framlag þeirra
til baráttunnar er aðallega fólgið
í fræðilegum umræðum og rann-
sóknum.
Hugmyndaleg áhrif þessara
marxista á unga menntamenn
fyrst eftir stríðið voru mjög
mikil. Flestir ungir róttækir lýð-
ræðissinnar tóku upp einhver
afbrigði marxískrar fræðikenn-
ingar. En fæstir þeirra hafa
verið mjög herskáir þótt þeir
hafi tileinkað sér marxískan
orðaforða. Stjórnmálabarátta
þeirra er fyrst og fremst fólgin í
baráttu gegn endurhervæðingu
Japans og fyrir því að tryggja
skoðanafrelsi.
Þar sem hvort tveggja er
tryggt í stjórnarskrá Japans eru
marxísku skólamennirnir ekki í
andstöðu við japanska þjóðfé-
lagið. Og þótt tiltölulega hægri-
sinnaður stjórnmálaflokkur hafi
farið með völd í Japan allt frá
stríðslokum telst til undantekn-
inga að stjófnmálaskoðanir hafi
áhrif á stöðuveitingar innan
ríkisháskólanna.
Marxistar eru nær einráðir í
Kennarasambandi Japans. Auk
launabaráttu hafa þeir notað
aðstöðu sína þar til að berjast
fyrir sjálfstæði skólakerfisins
gagnvart ríkinu, t.d. val kennslu-
efnis á öllum skólastigum. Þegar
menntamálaráðuneyti Japans
gerði fyrir skömmu tilraun til að
breyta umfjöllun sögubóka í
grunnskólum um þátt Japana í
heimsstyrjöldinni stóðu marx-
ískir kennarar í fararbroddi fyr-
ir þeim sem mótmæltu breyting-
unum. Menntamálaráðuneytið
neyddist endanlega til að draga
breytingarnar til baka eftir að
nágrannaríki Japana í Asíu
mótmæltu þeim harðlega. Jap-
anskar sögubækur tala því enn
um „innrás Japana í Kína“ og
„nýlendukúgun Japana í Kór-
eu“ í stað þess að segja „sókn
Japana inn í Kína“ og „stjórn
Japana í Kóreu“.
Japönsku háskólamarxistarn-
ir eru í rauninni frekar íhalds-
samir. Þeir eru mjög eindregnir
stuðningsmenn margra gamalla
japanskra hefða og er mörgum
illa við mikil vestræn áhrif sem
þeir telja að spilli ungu kynslóð-
inni. Þótt þeir séu sjálfir oftast
guðleysingjar styðja þeir frelsi
allra trúarhópa gagnvart ríkinu.
Þannig er Kommúnistaflokkur.
Japans t.d. eindregið á móti
tilraunum ríkisvaldsins til að
skattleggja vellauðug hof
búddatrúarmanna í menningar-
borginni fornu Kyoto.