24 stundir - 20.09.2008, Blaðsíða 12

12 LAUGARDAGUR 20. SEPTEMBER 2008 24stundir
24stundir
Útgáfufélag:
Ritstjóri:
Fréttastjórar:
Ritstjórnarfulltrúi:
Árvakur hf.
Gunnhildur Arna Gunnarsdóttir
Björg Eva Erlendsdóttir
Magnús Halldórsson
Þröstur Emilsson
Elín Albertsdóttir
Auglýsingastjóri: Gylfi Þór Þorsteinsson Ritstjórn & auglýsingar: Hádegismóum 2, 110 Reykjavík
Aðalsími: 510 3700 Símbréf á fréttadeild: 510 3701 Símbréf á auglýsingadeild: 510 3711
Netföng: frettir@24stundir.is, auglysingar@24stundir.is, 24stundir@24stundir.is,
Prentun: Landsprent ehf.
Mun Seðlabankinn standa á bak við íslensku viðskiptabankana verði
þeir fyrir skakkaföllum? spurði fréttamaður seðlabankastjóra í ítarlegu við-
tali í Íslandi í dag. Svar bankastjórans var eftirfarandi:
„Ég get ekki séð fyrir mér það ástand að íslensk yfirvöld myndu ekki
tryggja innlendar innistæður í bönkum, því ef þú gerir það ekki ertu búinn
að tapa niður vilja manna til að spara næstu tuttugu, þrjátíu, fjörutíu árin.
Ég er sannfærður um það að menn mættu vera orðnir mjög aumir ef þeir
myndu ekki tryggja það að íslenskir innistæðueigendur í bönkum hérlendis
myndu ekki tapa sínum fjármunum. Ég sé ekki fyrir mér að það gæti gerst.“
Í lögum um innistæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta stendur
að Tryggingasjóður innstæðueigenda og fjárfesta beri einnig ábyrgð gagn-
vart útibúum íslensku bankanna á Evrópska efnahagssvæðinu, í aðildar-
ríkjum stofnsamnings Fríverslunarsamtaka Evrópu og í Færeyjum. Inn-
lánin í þessum útibúum eru því tryggð rétt eins og þau væru á Íslandi.
Það þýðir að hver viðskiptavinur í hverjum banka fyrir sig er tryggður
fyrir gjaldþroti íslensku bankanna að upphæð um það bil 2,5 milljónir
króna, það er hrökkvi eignir Tryggingasjóðsins ekki til að greiða meira.
Ekki er hægt að undanskilja útlendinga frá þeirri reglu.
Íslensku bankarnir hafa síðustu misseri opnað fjölda útibúa erlendis og
fengið fólk til að leggja inn spariféð sitt. Misjafnt er milli landa og banka
hvort þau teljast til útibúa bankanna hér eða erlendra dótturfélaga þeirra
en fyrir þá erlendu sparifjáreigendur sem tilheyra íslenskum bankaútibú-
um eru orð seðlabankastjórans ekki góðar fréttir. Hvað með þá?
Það er lífsspursmál fyrir íslensku bankana að eigendur þeirra hundraða
milljarða sem liggja til dæmis inni í Icesave og Kaupþingi Edge beri til
þeirra traust og taki fjármunina ekki út.
Orð seðlabankastjóra heimsins eru máttug og skila-
boð þeirra þurfa að vera skýr. Þótt gott sé að vita til
þess að ævisparnaðurinn tapist ekki fari bankarnir í
þrot valda orðin áhyggjum. Átti okkar maður við að
tryggja ætti innstæður Íslendinga umfram útlendinga?
Sætta erlendir sig við að vera annars flokks? Ef svarið
er nei, gæti staðan verið alvarlegri en fyrir viðtalið.
Íslensku bankarnir þurfa að endurfjármagna sig.
Það hafa þeir meðal annars gert með þessum inn-
lánum. Þeir mega því ekki við vantrausti erlendra
sparifjáreigenda.
Heyrði nokkur að seðlabankastjórinn gaf í skyn að
aðeins íslensku innlánunum yrði bjargað að fullu?
Trygga spariféð
Eru taugarnar að bresta á Kalk-
ofnsveginum í vikunni þegar
krónan hrapar í nýjar lægðir?
Er hrapið vegna
atlögu – atlögu
hverra? Það hefur
verið talað um að
bankarnir séu að
lækka krónuna
vísvitandi vegna
ársfjórðungs-
uppgjöra – jú, við
þurfum að fá úr
því skorið, helst á morgun. En
hefur óvarlegt og gáleysislegt tal
líka átt þátt í að fella hana? Tal
hverra? Hvernig finnst mönnum
það standast sem hagfræðiskýr-
ing? Það er líka einhver tónn í
þessu sem segir að brátt sé komið
að leiðarlokum hjá Davíð í emb-
ætti seðlabankastjóra.
Egill Helgason
eyjan.is/silfuregils
BLOGGARINN
Leiðarlok?
Skiptir engu þótt við séum með
krónu? Djöfulsins bull er þetta.
Það skiptir öllu hvort einn dollar
er 60 krónur eða
95. Spyrðu bara
krakkana í námi
erlendis. Spyrðu
fólkið úti í búð.
Spyrðu bankana,
eru þeir ekki alltaf
vælandi um að fá
að gera upp í evr-
um? Hver græðir
eiginlega á því að það sé króna?
Hvaða rugl er þetta í þessu liði?
Við verðum fyrir stórkostlegri
kjararýrnun akkúrat um þessar
mundir þegar gjaldmiðillinn flýg-
ur svona upp enda ekki sjálfbært
samfélag. Þurfum að kaupa allt að
utan. „Íslenskur“ fiskur og kjöt
hækkar meira að segja …
Gunnar Hjálmarsson
eyjan.is/goto/drgunni
Allt hækkar
Davíð Oddsson talar ekki eins og
seðlabankastjóri. Hann er kom-
inn út á torg og hreytir ókvæð-
isorðum í þá, sem
eru honum ekki
sammála um
gjaldmiðilinn.
Kallar þá ógæfu-
lega og óskilj-
anlega. Og nefnir
þá lýðskrumara,
sem kalli á mikla
skömm og mikla
fyrirlitningu. Óheflað orðbragð
getur gengið hjá þeim, sem kall-
aðir eru álitsgjafar. Venjulega
fylgja því þá einhverjar röksemd-
ir, sem leiða til þessarar nið-
urstöðu. Svo er þó ekki hjá seðla-
bankastjóranum. Hann vandist
sem forsætisráðherra á órökstutt
skítkast.
Jónas Kristjánsson
jonas.is
Óheflaður
Gunnhildur Arna
Gunnarsdóttir
gag@24stundir.is
Ljósmæður gengu að miðl-
unartillögu ríkissáttasemjara í
gær. Mikill meirihluti þeirra samþykkti og þær eru
sáttar. Ljósmæður fá líka þokkalega launahækkun,
sem getur ekki talist annað en gott á tímum þar sem
algengara er að menn fái launalækkun eða missi vinn-
una. En efnahagsþrengingarnar breyta ekki því að
þjóðin stóð með ljósmæðrum og ríkisstjórnin bar ekki
gæfu til þess að leysa kjaradeiluna. Kvennastéttin sem
allir viðurkenna að sinni einu almikilvægasta starfi
veraldar þurfti að reiða sig á Ásmund Stefánsson rík-
issáttasemjara sem kom með tillöguna. Hann getur
verið ánægður með afrekið í lok starfsferils síns.
Ljósmæður fagna áfanganum
Takmörkuð umræða fæst í fjölmiðlum um hvort
Árni Mathiesen fjármálaráðherra sé ánægður. Gunnar
Björnsson, formaður samninganefndar ríkisins, vildi
ekki ræða við fjölmiðla og ráðherrann lét ekki ná sér
heldur. Böðvar Jónsson, aðstoðarmaður Árna, segir
hins vegar liggja í augum uppi að við miðlunartillögur
séu báðir aðilar mátulega sáttir. Ljósmæður sýndust
mjög sáttar og fögnuðu árangrinum með stæl. Rík-
issáttasemjari bakar vöfflur þegar erfiðum kjaradeil-
um lýkur. En ljósmæður bættu um betur og mættu
með freyðivín. Þótt þær segist enn vatna 10% upp á
sambærileg laun og aðrar BHM-stéttir, miðað við
menntun. En árangurinn sem þær náðu er mikill.
Ekki aðeins í krónum og aurum. Þær njóta líka virð-
ingar fyrir baráttu sína fyrir réttlátari kjörum. Öfugt
við ríkisstjórnina sem ræður ekkert við óhófleg eft-
irlaun sín, né sjálfvirkar kauphækkanir sem ná langt
aftur í tímann. Nú hefur vegur ljósmæðra enn vaxið.
Þær eru áfram samstiga í baráttunni, sýna ábyrgð og
gleðjast yfir þeim árangri sem náðist. Svona liðsheild
myndi sóma sér vel í ríkisstjórn.
Sjö félög eiga ósamið
Nú eiga sjö stéttarfélög ríkisstarfsmanna eftir að
semja. Það eru læknar, prófessorar, Sinfóníuhljóm-
sveitin, lögreglan, tollverðir, leikstjórar og leikmynda-
og búningahönnuðir. Læknarnir hafa þegar lýst því yf-
ir að þeir ætli ekki að sætta sig við lakari kjör en ljós-
mæður. Eftir árangurslausan fund í gær létu samn-
Ljósmæður í ráðherrastólana
SKÝRING