Sjómaðurinn - 01.03.1939, Qupperneq 38

Sjómaðurinn - 01.03.1939, Qupperneq 38
30 S JÓMAÐURINN að fundir hafa verið lialdnir aðeins þegar mögu- leikar voru á þvi að ná félögunum saman og það á hinum ólíklegustu stöðum. Hafa nokkr- ir fundir t. d. verið haldnir í Kaupmannahöfn. Eins og gefur að skilja var viðfangsefni flestra fundanna launakjör stýrimanna og rétt- indi þeirra. Aðalviðfangsefnið var auðvitað að semja við Eimskipafélagið, sem í upphafi var í raun og veru eini atvinnurekandinn. Eftir því sem liægt er að sjá af fundargerða- bók félagsins, eru fyrstu samningar félagsins gerðir við Eimskipafélagið i janúar 1922, en uin slíka samningagerð hafði áður verið rælt í félaginu. Samkvæmt þessum samningum, sem eru fyrstu heildarsamningar stýrimanna hér á landi, var kaupið i aðalatriðum eins og liér segir: Lágmarkslaun 1. stýrimanns kr. 450.00 á mán- uði, 2. stýrim. kr. 375.00, 3. stýrim. kr, 288,00, Hámarkslaun 1. stýrim. 525.00, 2. stýrim. 435.00, 3. stýrim. 318.00. Þá var og ákveðið að sumarleyfi stýrimanna skyldi vera 15 dagar 1. árið, og siðan 20 dag- ar. Á strandferðaskipi ríkisins skyldi vera 10% hærra kaup. Ennfremur voru stýrimenn trygð- ir gegn slysum, er þá kynni að henda um borð i skipunum, fyrir 15 þús. kr. Þá var slysatrygg- ingin ekki komin í lög. Samningar þessir voru óhreyttir að mestu leyti lil ársins 1925, þrátt fyrir vaxandi dýrtið, og það þótt öðrum stéttum hefði tekist að hæta sín kjör með samningum. Var því fullkomið ósamræmi milli launa stýrimanna og annara á skipunum, sem síðar hefir verið reynl að lag- færa, en ekki tekizt enn til fulls. Árið 1925 hækkar svo kaupið. Þannig að lág- markslaun 1. stýrimanns verða 518 kr. 2. stýri- manns 432.00 og 3. stýrim. 332.00 og liámarks- launin: 1. stýrim. kr. 593.00, 2. stýrim. 492.00 og 3. stýrim. 362.00. Önnur hlunnindi héldust óhreytt í þessum samningum. 1926 minnkar dýrtíðin og er þá af öðrum stéttarfélögum, sem hlut átlu að máli á sigl- ingaskipunum, samið um kauplækkun. Stýri- menn hugðust að fá að halda sinu kaupi ó- hreyttu, þar sem kaup þeirra, með vaxandi dýr- líð, hafði ekki hækkað í réttu hlutfalli. En þeir stóðu einir og höfðu ekki þrátt fyr- ir mikið umtal bundist samtökum við aðrar stéttir og sáu sinn kost jiví vænstan, að ganga inn á nokkra kauplækkun, þó aðeins fyrir 1. og 2. stýrimenn. Þá var og um jiað samið, að kaupið skyldi liækka og lælcka i samræmi við dýrtiðina og lögð til grundvallar húreikninga- visitala hagstofunnar. Þá var og i fyrsta skifti samið um bætur fyrir skemdir á eignum stýri- manna um horð i skipinu og ennfremur jiað ákveðið, að 2. og 3. stýrimaður skyldu eiga frí lil skiflist, sinn sólarhringinn livor, jiegar skip væru i liöfn. Þessi samningur var gerður til 1. jan. 1929. En jiá voru gerðir nýir samningar, er liöfðu i för með sér launalækkanir fyrir byrjendur, en hámarkslaunin urðu eftir 12 ár aþjónustu hjá I. stýrimanni kr. 580.00, eftir 8 ára þjón- uslu hjá II. stýrimanni kr. 450.00 og eftir 5 ára þjónustu hjá III. stýrimanni kr. 335.00. Þá hækk- að tryggingin úr 15 jms. kr. upp í 18 j)ús. kr. og íatatrygging úr kr. 1 j)ús. upp í kr. 1500. Þá var og ennfremur ákveðinn 3 mánaða upp- sagnarfrestur af heggja liálfu og kaup greilt i veikindum, aulc j)ess sem sjólögin ákváðu, i 3 mánuði. Þá var enn fremur sumarleyfi lengl upp i 20 daga við starfsbyrjun og 30 daga j)eg- ar stýrimenn voru orðnir fastir starfsmenn. Þessir samningar voru j)eir ítarlegustu og hestu samningar, sem stýrimenn liöfðu náð, enda höfðu j)eir verið undirbúnir af stýrimönnum betur en nokkrir aðrir samningar. Samninga- gerðina önnuðust j)eir Jón Eiríksson, Sigurður Hjálmarsson og Bertel Andrésson. Er nú kyrrt um hríð og jtessir samningar i gildi til 1. ajiríl 1934, j)rált fyrir það þó full- komin óánægja væri með laun III. stýrimanna, sérstaklcga og einkum j)ó j)eirra, er „leystu af“ í forföllum. Nýir samningar eru svo gerðir árið 1934, er höfðu að innihalda 10 króna liækkun á mán- uði á hámarkslaunum fyrir II. stýrimenn og 25 kr. hækkun á liámarkslaunum fyrir III. stýri- menn. Þá var enn fremur sá tími talinn, er III. stýrimenn leystu af, j)egar j)eir urðu fastir starfsmenn, en jiað hafði áður ekki ver- ið gerl. Þá er í íyrsla sinni i sanmingum ákveð- ið, að stýrimenn fái einkennisföt árlega, og ein- kennisfrakka annað hvort ár, þeim að kostnað- arlausu. Þá er stýrimanni ákveðin 200 krónu risna á ári, en áður höfðu þeir orðið að kosta liana af launum sínum. Næsta ár er samningnum sagt upp að nýju með það eitl fyrir augum, að fá umbætur á kjörum III. stýrimanna. En félagið neyddist lil að framlengja samningana óbreytta, vegna J)ess að við ])að var ekki komandi. Á árinu 1934 eru

x

Sjómaðurinn

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Sjómaðurinn
https://timarit.is/publication/714

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.