Morgunblaðið - 06.11.2010, Síða 35

Morgunblaðið - 06.11.2010, Síða 35
þessari tilvist eins og afi gerði svo skyndilega. Minningarnar sem við eigum um Friðjón afa eru einungis fallegar og góðar. Það var alltaf svo gott að vera í návist hans því hann var alltaf ró- legur og glaðlyndur. Aldrei skipti hann skapi nema kannski einu sinni þegar eitt okkar greip fyrir augun á honum þegar við vorum á leið yfir Hellisheiði á Lödunni hans. Það var í þá daga sem börn voru ekki höfð í öryggisbelti og fengu að standa fyrir aftan bílstjórann. Hann var einstak- lega barngóður og hafði gaman af því að gantast og spila við okkur. Ævinlega fengum við mjólk og mjólkurkex með. Eins fannst okkur sérstaklega gaman að stríða honum og fékk seðlaveskið í rassvasanum hans oft að kenna á því. Það var alltaf svo notalegt að koma á Kolbeinsgötuna til afa og ömmu. Hjá þeim var allt í röð og reglu, hver hlutur átti sinn stað og var bílskúrinn hans afa engin und- antekning. Bílskúrinn var ævintýra- heimur út af fyrir sig en aldrei þorð- um við niður í myrkrið. Afi var alltaf boðinn og búinn til þess að aðstoða okkur og tók vel í allar hugmyndir eins og þegar hann leyfði einu okkar að sofa í indíánatjaldi úti í garði þrátt fyrir að fæturnir stæðu út úr. Afi var á undan sinni samtíð því alla tíð tók hann jafnan þátt í elda- mennskunni á við ömmu. Það var yndislegt þegar afi og amma fluttu á Seyðisfjörð því þá styttist vega- lengdin í gott brauð með mjólkinni. Afi dundaði sér tímunum saman í bílskúrunum sem hann hafði til af- nota og lagði oft lokahönd á smíða- gripi okkar úr skólanum. Þeir eru ófáir gripirnir sem við eigum með handbragði hans og munum við varðveita þá vel. Guð geymi Friðjón afa. Hildur Jóna, Friðjón, Hjörtur og Júlía. Tíminn flýgur hjá og stundum gerast atburðir hraðar en maður býst við. Svo var og um fráfall Frið- jóns Gunnlaugssonar sem varð bráð- kvaddur þann 25. október síðastlið- inn. Það var fyrir næstum áratug síð- an, í jólaboði á Seyðisfirði að ég hitti Friðjón fyrst, en við Hildur Jóna vorum þá nýtekin saman. Það var þétt, handtakið hjá gömlum og stór- gerðum manni, hendurnar vinnulún- ar en þó sterklegar. Það var handtak gamals bónda. Ég sá fljótlega að það var samræmi milli þessa handtaks og skapgerðar Friðjóns. Hann var hæglátur maður og rólyndur en þó glettinn, traustur eins og handtakið. Bar ekki tilfinningar sínar á torg, en við fundum fljótlega sameiginleg áhugamál sem við ræddum oft á síð- kvöldum í eldhúsinu á Túngötu; sveitina, málefni landbúnaðarins, Vopnafjörð, skepnuhald og fleiri landsins gagn og nauðsynjar. Friðjón hafði lag á að sjá skoplegu hliðar málanna og gerði oft að gamni sínu. Einkum var hann þó glettinn við börn og blundaði í honum stríðn- ispúki þegar þau voru annars vegar. Þessa naut Áslaug María dóttir okk- ar í ríkum mæli, og svo var auðvitað alltaf til nóg af súkkulaðirúsínum hjá Friðjóni langafa. Það var sérstaklega ánægjulegt að Friðjón og Júlía skyldu hafa kom- ið með okkur í fjárréttir að Litla- Bakka og í sveitina á Geirastöðum í haust. Það hafði lengi staðið til, og ég held að Friðjón hafi haft gaman af þeirri ferð. Gamli bóndinn er genginn á vit feðranna. Fráfall hans bar skjótt að og hann hefði vísast ekki viljað hafa það öðruvísi. Eftir standa minningar um bóndann, afann og langafann. Eftirfarandi línur Hákonar Aðal- steinssonar finnast mér viðeigandi þegar við minnumst Friðjóns Gunn- laugssonar: Unun er mér að muna minningar góðra kynna, stundir frá stuttum fundi er staðið var við á hlaði, reisn var þá yfir risnu, raun að geta ei launað gleði í hverju geði, gaman að vera saman. Þórður Mar Þorsteinsson. MINNINGAR 35 MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 6. NÓVEMBER 2010 ✝ Bjargey KristrúnArnórsdóttir fæddist á Tindum í Geiradal 16. maí 1930. Hún lést á líkn- ardeild Landspítalans 27. október 2010. For- eldrar hennar voru Arnór Einarsson og Ragnheiður Gríms- dóttir, bændur á Tindum. Hún var yngst fjögurra systk- ina, elstur var Grímur bóndi á Tindum, Ein- ar verkfræðingur í Reykjavík, og Kristín saumakona í Reykjavík. Einnig áttu þau uppeld- isbróður, Arnór Guðlaugsson, sem bjó í Kópavogi. Þau eru öll látin. Bjargey giftist 1952 Ragnari Trausta Sveinssyni frá Hofsstöðum við Þorskafjörð, f. 7. ágúst 1908, d. 6. ágúst 1994. Þau hófu búskap á Hofsstöðum það ár og bjuggu þar til árins 1989. Þau eiguðust þrjú börn, 1) Svein, f. 1958, maki Kol- brún Lára Mýrdal, þau eiga tvö börn og tvö barnabörn, 2) Arnór Hreiðar, f. 1962, maki Elísabet Ýr Norðdahl, Arnór á þrjú börn, 3) Ragnheiði Þóru, f. 1972, maki Heimir Haraldsson, þau eiga þrjú börn. Bjargey ólst upp á Tindum, og átti heima þar þangað til hún flutti að Hofs- stöðum með Ragnari manni sínum. Síðustu árin bjuggu þau í fé- lagi við Arnór son sinn. Þegar þau fluttu frá Hofsstöðum fór hún að stunda vinnu í Reykjavík og víðar og var að mestu búsett þar síðustu árin. Bjargey var afburða snjall hagyrð- ingur og var virkur félagi í Kvæða- mannafélaginu Iðunni. Eftir hana liggur allmikið safn ljóða, tækifær- iskveðskapur og gamanvísur, og al- varlegri ljóð, erfiljóð og hátíðaljóð ort af ýmsu tilefni. Þrjár bækur með kveðskap eftir hana hafa kom- ið út, Vestfjarðavísur 2007, Brugðið á leik 2009, og Sláturvinnuvísur 2010. Einnig hafa birst ljóð eftir hana í bókum með úrvali ljóða, í blöðum og víðar. Bjargey verður jarðsungin frá Reykhólakirkju í dag, 6. nóvember 2010, og hefst athöfnin kl. 14. Elsku frænka. Ávallt velkominn gestur. Kíkti oft óvænt inn að kvöldi til, á yfirferð um nágrennið – gang- andi að sjálfsögðu. Alltaf kankvís, stutt í kátínu og galgopagang. Hleg- ið að skondnum frásögnum en aldrei að náunganum, slíkt var ekki í henn- ar fari, þótt næmt auga hefði fyrir broslegum atvikum. Legið yfir göml- um ljósmyndum og skráðar athuga- semdir við. Farið með vísur, sagðar fréttir að vestan og spjall um skyld- leikatengsl sveitunga sem þær mamma þekktu fyrir mína tíð. Þær voru systkinadætur sem ólust upp á bæjunum Kletti og Tindum, en tún þeirra liggja saman og samgangur var mikill. Þær unnu saman í Sund- laugarhúsinu er verið var að koma upp lauginni en þar var þá einnig rekinn skóli. Kynntust mannsefnum sínum þar. Síðla á ævinni ferðuðust þær saman; inn á hálendið og fóru m.a. í Kvæðamannaferðir, sem Badda lét sig ógjarnan vanta í. Hún var viskubrunnur sem ég sótti í, eftir lát mömmu, ef spurningar vöknuðu enda á við ættfræðidoðrant og stál- minnug. Ein minning er mér sérlega kær. Vorið 1962 gerðist merkisatburður í borðstofunni heima hjá mér. Krakk- ar urðu að vera úti og hansa- gardínurnar byrgðu sýn. Læknir og ljósmóðir mætt, eftirvænting í loft- inu. Þetta var einn skemmtilegasti tími sem ég man, sem barn, meðan Badda lá á sæng hjá okkur. Það átti nú að fara varlega í að láta stelpu- skjátu vera alveg ofan í barninu, svona nýfæddu, en Badda tók það ekki í mál og rétti mér Arnór son sinn nýbaðaðan og í fyrstu fötunum, nokkurra tíma gamlan. Ég hafði aldrei séð svo ungt barn fyrr og aldr- ei haldið á ungbarni á ævinni en Badda, búkonan sjálf, vissi að engin hætta væri á að ég færi að glopra hvítvoðungnum fyrst hún auðsýndi mér svo mikið traust. Mikið fannst ég stækka við þetta. Badda hafði mannskilning til að bera og umburðarlyndi, sá það skásta í öllum. Átti óvenjuauðvelt með að kynnast fólki. Hún var stolt og einörð. Næm, á menn og málleys- ingja, sem kom fram í vísum hennar. Það lá létt fyrir henni að yrkja, skyn- ug á blæbrigði máls. Orti m.a. um hughrif á ferðalögum, um landið og samferðafólk. Það stilltasta gefið út í kverunum: Vestfjarðavísur, Brugðið á leik og Sláturvinnuvísur. Enn fleira í skúffum geymt. Sumt hafði hún vonast til að vinsa úr og birta. Þessa sagði hún fram nýlega og fékk ég leyfi til að láta hana fylgja hér: Bátinn stundum ber um sjá bylgjur kambinn sýna. Væni drottinn viltu þá verja skútu mína. Keik, til hins síðasta og víst er að hispursleysi hennar og þörf fyrir að bæta en ekki sverta, skilur eftir hjá okkur fleira en kveðskapinn einan. Ég votta afkomendum hennar og ástvinum samúð mína. Sabína. Minningabrot um Böddu streyma fram. Badda var einn alskemmtileg- asti karakter sem ég hef kynnst. Hún var ein af þeim sem fór ótroðn- ar slóðir, framkvæmdi það sem henni datt í hug og var engum háð. Það má segja að hún hafi ekki alveg fylgt „norminu“ og fyrir það dáðist ég að henni. Hún var langt á undan sinni samtíð með að nýta sér versl- anir góðgerðasamtaka, ekki fyrir sjálfa sig heldur keypti hún til að gleðja aðra. Sérkennileg matarhegð- un var eitt sem einkenndi Böddu en hún hafði einstakt lag á að nýta mat eða réttara sagt mataraleifar. Badda var frjáls eins og fuglinn fljúgandi. Hún átti ekki bíl en það stoppaði hana ekkert í að ferðast landshorna á milli eða innanbæjar í höfuðborginni, hvort sem það var með fjórhjóli í sveitinni, á puttanum eða með rútum og strætisvögnum. Ein minning sker sig úr hjá minni fjölskyldu en hjá okkur komu jólin ekki fyrr en Badda var búin að banka upp á á Þorláksmessu með jólakort til okkar, oft með frum- sömdum vísum eða ljóðum, en Badda var mikil vísnakona og ljóðskáld. Hún lagði það á sig að ferðast með strætó ofan úr Breiðholti, oft í mis- jöfnu veðri, vestur í bæ eða út á Nes, með jólakortið til okkar. Það merki- lega var að hún boðaði aldrei komu sína heldur mætti bara og vonaði að einhver væri heima. Þessara heim- sókna eigum við eftir að sakna mikið. Ég er ævinlega þakklát fyrir að hafa fengið að kynnast Böddu. Per- sónur eins og hún gera lífið svo miklu skemmtilegra. Ég votta ættingjum og vinum, mína dýpstu samúð. Guðrún Kristín. Hún Badda var aldrei lengi að hlutunum, hún gerði það sem hún ætlaði sér. Það kom vel fram í því þegar hún þurfti að ferðast á milli staða. Hún vílaði ekki fyrir sér að leggja af stað gangandi þó að komin væri á þann aldur að flestum öðrum dytti slíkt ekki í hug. Hún var heldur ekki í neinu lífsgæðakapphlaupi, vissi sem var að það sem við berum þar úr býtum tökum við ekki með okkur yfir móðuna miklu, heldur stundaði hún það sem mölur og ryð fá ekki grandað. Síðustu árin var hún hjálparhella börnum sínum og barnabörnum og lagði stund á vísna- gerð, og í framhaldi gaf hún út þrjár ljóðabækur. Bjargey Arnórsdóttir var uppalin á sveitaheimili á fyrri hluta síðustu aldar og lærði og vann þau sveitastörf sem þá var til siðs að börn og unglingar lærðu. Hún bjó síðar á Hofsstöðum í Þorskafirði með eiginmanni og börnum og þar hélt vinnan áfram. Eftir að maður hennar lést, og hún hætti búskap, gat hún farið að leggja meiri rækt við það sem henni var hugleiknast, að yrkja og kasta fram vísum við ým- is tækifæri. Hún gekk til liðs við Kvæðamannafélagið Iðunni og þar naut hún sín vel. Ég kynntist Böddu árið 1996 þeg- ar ég flutti í Reykhólasveitina. Þegar við hjónin fórum að velta fyrir okkur að kaupa jörðina Mýrartungu 2 bjó hún þar hjá syni sínum Arnóri og fjölskyldu hans. Hún var afar natin við sauðburð og ótrúleg við að hjálpa ánum ef illa gekk og ekki síður að koma lífi í lömbin á eftir. Það sá ég betur seinna þegar við vorum saman í sauðburði á Klukkufelli. Hún tók mér strax af mikilli vinsemd og kynni okkar jukust þegar við í Félagi eldri borgara í Dalabyggð og Reyk- hólahreppi fórum að halda hagyrð- ingamót. Þá var Badda lífið og sálin í undirbúningi, alltaf til taks og tilbúin að mæta og koma með vísur um hin ýmsu málefni. Á þessum samkomum gerði hún mikla lukku, vísur vel ort- ar og hnitmiðaðar. Hún tók líka þátt í mörgum öðrum hagyrðingamótum á öðrum vettvangi og í tengslum við starf Kvæðamannafélagsins. Í ferða- lögum eldri borgara kastaði hún fram vísum á færibandi. Það kom fyrir að hún fékk far með mér milli Reykjavíkur og Reykhólasveitar, og þá var spjallað og farið með vísur alla leið, svo tíminn var fljótur að líða. Þarna áttum við sameiginlegt áhugamál. Við í Félagi eldri borgara þökkum henni fyrir það sem hún lagði af mörkum í okkar félagsstarfi og hennar verður sárt saknað þar. Einnig er henni þakkað fyrir virka þátttöku í starfi Sambands breið- firskra kvenna en á fundum þess var hún oft mikill gleðigjafi. Sjálf vil ég þakka henni samfylgdina síðan við kynntumst. Hún var sérstæð og stórbrotin kona sem gleymist ekki. Ég votta börnum hennar, tengda- börnum og barnabörnum einlæga samúð sem og öðrum vinum hennar og vandamönnum. Jóna Valgerður Kristjánsdóttir. Látin er kær vinkona mín, hún Badda. Hún hafði mjög fjölbreyti- lega hæfileika. Þegar hún var á Klukkufelli í sauðburði kynntumst við mjög vel. Badda kom eitt vorið þegar við Viggi vorum tvö þar. Hún hafði frétt af því og bauðst til að koma og hjálpa til við sauðburðinn. Ég man ennþá daginn sem hún kom, ég var orðin dauðþreytt af svefn- leysinu sem fylgir sauðburði. Badda sagði strax, ég skal vaka í nótt og eft- ir það tók hún næturvaktirnar öll ár- in sem hún kom í sauðburð. Það var eins og létt væri af mér þungu fargi. Morguninn eftir höfðu margar ær borið og hún sett þær allar í stíur. Lömbin sem komið höfðu í heiminn voru vel södd. Hún mjólkaði alltaf fyrir lömb ef þau voru ekki lífleg fyrst eftir burð. Þá urðu þau ótrú- lega spræk. Af því að alltaf var verið að mjólka ær sem voru með of mikla mjólk, kom það í veg fyrir júgurból- guvesen. Einn morgun þegar við vorum að kíkja í stíurnar sáum við pínulítið lamb sem að var nýborið, ekki með lífsmarki og allt slímugt. Ég stökk ofan í stíuna og tók slímið frá snoppunni og við reyndum að koma lífi í það. Það náði andanum fljótlega. Það var mjög slappt til að byrja með en Böddu tókst að koma broddi í það og viti menn, þetta litla lamb tók við sér. Það varð halda undir það til að koma því á spena af því að það var svo pínulítið. Okkur fannst það fynd- ið þegar kom í ljós að það var hrút- lamb. Við nefndum hann Fönix og hann dafnaði vel, okkur til ómældrar gleði. Við lentum í ýmsum öðrum ævintýrum þessi vor en ég læt þetta nægja. Stundum vaknaði ég við pönnukökulykt þegar Badda var á Klukkufelli. Þá var hún að baka meiriháttar góðar pönnukökur. Hjálpin sem Badda veitti okkur Vigni er ómetanleg. Þrautseigja, áræði og góðar gáfur prýddu þessa sjálfstæðu konu. Badda var mjög dugleg við að fara í langar gönguferðir, oftast ein á ferð. Hún gekk oft á milli bæja, jafnvel langar bæjarleiðir. Stundum var slæmt veður en hún lét það ekki á sig fá. Kannski hefur hún fengið inn- blástur í vísur á þessum ferðum. Það lá létt fyrir henni að yrkja. Margar fallegar og skemmtilegar vísur eru til eftir hana. Þrjár bækur hafa verið gefnar út með kveðskap hennar enda var hún einn af bestu hagyrð- ingum landsins. Badda var virtur og vinsæll félagi í Kvæðamannafélaginu Iðunni og naut vel allra ferðanna sem hún fór í með þeim. Hún var hafsjór af fróðleik um sveitina sína og landið. Mjög gaman var að heyra hana segja frá. Einnig gat hún rakið ættir fólks langt aftur. Ótrúlegt hvað þessi duglega, sjálfstæða, hjálpsama kona kom í verk. Velferð barnanna hennar, maka þeirra og barna- barnanna var henni alltaf ofarlega í huga. Öllum aðstandendum nær og fjær sendi ég innilegar samúðarkveðjur. Ásta Ólafsdóttir. Bjargey Kristrún Arnórsdóttir frá Tindum í Geiradal, „Badda okkar“ kvaddi lífið hinn 27. október 2010 eft- ir skammvinna baráttu við banvæn- an sjúkdóm. Þegar hann uppgötvað- ist var hann of langt genginn til þess að verða stöðvaður. Badda var alltaf á hraðferð. Hennar síðasta skeið burt úr þessum heimi var hraðferð á sama hátt og áður hjá henni. Hún var félagi okkar í Kvæða- mannafélaginu Iðunni um áratuga skeið, einhver hinn allra besti og traustasti og fundræknasti. Hún lét sig ekki muna um að koma á fundi okkar, þótt langróið væri og illfært stundum, alla leið vestan úr Barða- strandarsýslu. Fundirnir voru einu sinni í mánuði yfir vetrartímann og ekki lét hún sig vanta í sumarferðir félagsins. Og eftir að hún gekk í Ið- unni mætti hún þar að auki á öll landsmót hagyrðinga, sem haldin eru í nýjum landshluta ár hvert. Þegar við tókum okkur til á Selfossi og stofnuðum „Árgala“ kvæða- mannafélag fyrir Árborg og allar aðrar sveitir Suðurlands á þessu ári stóð ekki á Böddu að ganga til liðs við okkur. Hún varð einn af 70 stofn- félögum. Við gátum státað af því Ár- galamenn fyrir hennar atbeina, að kvæðamannafélagið okkar var víð- feðmt, félagarnir komu allt austan frá öskuhrjáðum Eyjafjöllum til Þorskafjarðar. Badda var óvenjuleg og eftir- minnileg. Hún var grannvaxin, létt í snúningum, bjartleit, réttnefjuð og skarpleit. Augun voru gráblá og snör, geislandi af gáska og yfir henni var að jafnaði órætt bros, sem minnti á Monu Lísu. Hún elskaði svo margt, sveitina sína, landið sitt, móðurmál- ið, fólkið í kringum sig. Hún var allt- af létt í skapi og gleðjandi fyrir sam- ferðamenn sína, kitlandi gamansöm en samt orðvör. Orðin og stökurnar léku henni á tungu. Hún var svo leik- andi hagmælt að fáir ef nokkrir léku það eftir. Nafnið „galdrakonan“ fest- ist við hana og fylgdi henni, vegna þess hve fljót hún var að kveða og hittin. Bjargey var mikil eljukona og ósérhlífin. Hún vann í sláturhúsinu í Króksfjarðarnesi um langa hríð og öll síðustu árin sem það starfaði og gerði eftirminnilega bragi, gaman- sama og góðkynjaða um samferða- fólkið sitt. Hún var í sauðburði hjá fólkinu sínu í heimasveitinni á hverju vori, einnig á liðnu vori eftir að hún var farin að finna fyrir óvættinum sem dró hana til dauða. Hún kom yfirleitt við hjá okkur Ólöfu og Guðrúnu, grannkonu okkar, þegar hún kom til að hitta fólkið sitt á Selfossi. Það fylgdi henni Böddu ferskur andblær og gleði. Við Ólöf Erla þökkum henni vináttu og tryggð og vottum samúð fólkinu hennar og vin- unum fjölmörgu. Ólöf Erla Halldórsdóttir frá Búrfelli og Sigurður Sigurðarson dýralæknir. Bjargey Kristrún Arnórsdóttir

x

Morgunblaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.