Mosfellingur - 29.11.2018, Side 49

Aðsendar greinar - 49
Það borgar sig
að versla í heimabyggð
Mosfellingar og nærsveitaMenn
HÁHOLTI 14
SÍMI 586 1210
Aldrei meira úrval af jólaseríum og gluggaskrauti
JÓLIN ERU KOMIN
Í BYMOS
Veriðvelkomin
Við lifum á tímum skyndibita og
skynditísku. Þegar við opnum blöð-
in, eyðum tíma á fésbók eða vöfrum
um á alnetinu er endalaust verið að
kynna okkur fyrir nýjustu tísku.
Það þykir algjörlega saklaust að
kaupa sér nýjasta stílinn, jafnvel
þó að fataskápurinn sé troðfullur.
Það eru ný mynstur, ný snið, nýir
litir sem koma í búðirnar reglulega og þá
finnst mörgum erfitt að vera í tísku síðasta
árs. Eða hvað?
Ég þekki fólk sem kaupir nær aldrei nýjar
vörur umhverfisins vegna, byrjar fyrst að
skoða það sem það vantar í t.d. Kolaportinu
eða búðum Rauða krossins. Margar af mín-
um uppáhaldsflíkum í gegnum tíðina hafa
verið fundnar í búðum góðgerðasamtaka í
þeim borgum sem ég hef búið í. Börnin mín
ólust upp í fötum sem ég keypti fyrir lítið fé
í sams konar búðum. Samt voru þau alltaf
fín, enda rata föt þeirra sem eyða miklu fé
í föt til t.d. Rauða krossins. Í Mosfellsbæ
er haldinn reglulegur skiptimarkaður á
barnafötum þar sem fólk getur komið með
þær flíkur sem börnin þeirra hafa vaxið upp
úr og fengið stærri flíkur sem þau passa í.
Þetta er algjörlega frábært tækifæri, en
mjög fáir nýta sér þennan skiptimarkað.
Hvers vegna skyldi það vera? Líklega er
það vegna þess að fólk gerir sér ekki grein
fyrir þeim umhverfisáhrifum sem fatafram-
leiðsla veldur.
Tökum t.d. hettupeysu úr bómull. Það
þarf yfir 10.000 lítra af vatni til að framleiða
peysuna! Það væri nóg drykkjarvatn fyrir 13
manns í ár! Það þarf 15.000 lítra af vatni til
að framleiða gallabuxur. Fataiðnaðurinn er
í topp 5 sætum þess iðnaðar sem mengar
mest í heiminum - og er þar í hópi með
olíuframleiðendum. Eitt hundrað milljarð-
ar nýjar flíkur eru framleiddar árlega. Bóm-
ull er nýtt í 43% af flíkum sem eru seldar í
Evrópusambandinu. Á bómullar-
ökrum er notað skordýraeitur sem
mengar vatn og er skaðlegt fyrir
þá sem vinna á ökrunum. Efnin
eru lituð með litarefnum sem
skaða þá sem vinna við litunina
og mengar vatn. Í Indónesíu, þar
sem 400 fataverksmiðjur er að
vinna á bökkum Citarum-ánnar,
er að finna eitruðu þungmálmana kvika-
silfur, kadmíum, blý og arsenik. Aralvatn
í Kazakhstan hefur stórminnkað vegna
áveituvatns til bómullarræktunar.
Þegar við kaupum okkur ódýran skyndi-
bómullarbol sem er aðeins notaður í nokk-
ur skipti og lendir síðan í gámi í Sorpu,
erum við ekki að borga fyrir allan þann
kostnað sem til féll við framleiðslu bolsins.
Við borgum ekki fyrir umhverfisáhrifin,
heilsuáhrifin eða samfélagsáhrifin. Algjör
vitundarvakning er nauðsynleg til þess
að fá fleiri til að hugsa sig um tvisvar áður
en skroppið er í búð til að kaupa enn eina
flíkina.
Á Íslandi getum við staðið okkur miklu
betur, verslað í búðum sem selja notuð
föt eða tekið þau í skiptimarkaði Rauða
krossins. Þið eruð öll velkomin á skipti-
fatamarkað í húsnæði Rauða kross Mos-
fellbæjar í Þverholti 7 á miðvikudögum frá
13-16 (13-18 eftir áramót) þar sem unnt er
að skipta á fötum á börn 12 ára og yngri.
Þannig getið þið orðið umhverfisvinir og
um leið kennt börnunum ykkar að láta sig
umhverfið varða.
Þess má geta að fatamarkaðurinn verður
einnig í Kjarna þann 1. desember ásamt
fleiri góðum gestum. Tilvalið til að gera
jólainnkaupin á hagkvæman og vistvænan
máta.
Kristín Vala Ragnarsdóttir,
meðstjórnandi hjá Rauða kross Mosfellsbæjar
Leyndarmál tískunnar
Íslendingar geta lagt sitt af mörk-
um til að auka bindingu og minnka
losun gróðurhúsalofttegunda. Við
getum minnkað losun með því að
keyra bílinn minna, nota minna
plast, minnkað matarsóun og
fleira. Við getum einnig stuðlað að
aukinni bindingu koltvísýrings úr
andrúmslofti.
Skógrækt og landgræðsla stuðla að auk-
inni bindingu og endurheimt votlendis
stuðlar að minni losun frá mýrum. Við
getum tekið þátt í ýmsum leiðum til að
kolefnisjafna okkur, en sú leið sem lítið
hefur verið rætt um er að stuðla að aukinni
kolefnisbindingu með kaupum á íslenskum
jólatrjám. Íslensk jólatré eru að mestu leyti
greni og fura, en það eru trjátegundir sem
binda töluvert mikið kolefni þar sem þetta
eru yfirleitt hraðvaxta tegundir.
Algengt er að fyrir hvert jólatré sem keypt
er séu gróðursett 30 tré í staðinn. Búast má
við að 15 af þeim séu aftur tekin sem jólatré
eða verði fyrir áföllum, grisjuð burt o.s.frv.
Það þýðir að hin 15 ná að vaxa og verða
jafnvel yfir 20 metrar á hæð þegar fullum
vexti er náð eftir áratugi.
Reikna má með að meðaljólatréð sé búið
að binda tæpt kíló af kolefni á vaxtarskeiði
sínu. Þau tré sem plantað er í
staðinn munu á vaxtarskeiði sínu
binda yfir 5 tonn af kolefni. Með
kaupum á íslensku jólatré er því
verið að stuðla að framtíðar kol-
efnisbindingu upp á a.m.k. 5 tonn
kolefnis! Meðalstór fjölskyldubíll
sem ekinn er 17.000 km á ári losar
2150 kg af koltvísýringi út í and-
rúmsloftið á hverju ári og samsvarar það
580 kg af hreinu kolefni út í andrúmsloftið.
Þetta þýðir að kaup á einu jólatré stuðlar
að framtíðar kolefnisbindingu á við 9 ára
akstur bíls!
Að sjálfsögðu eru margir óvissuþættir í
þessu reikningsdæmi, en það er hins vegar
engin óvissa falin í því að þú getur farið út í
Hamrahlíðarskóg, keypt þér í íslenskt jóla-
tré og stuðlað þannig að bindingu kolefnis
til framtíðar. Er það ekki flott jólagjöf?
Jólatrjáasala Skógræktarfélags Mosfells-
bæjar hefst sunnudaginn 9. desember kl.
13 með opnun jólaskógarins í Hamrahlíð.
Hvetjum við alla til að mæta og taka þátt í
skemmtuninni - og að sjálfsögðu að kaupa
íslenskt tré úr skóginum.
Jólakveðja, Björn Traustason
Skógræktarfélagi Mosfellsbæjar
Viltu stuðla að aukinni
kolefnisbindingu með
kaupum á íslensku jólatré?
Næsti heimaleikur í íþróttahúsinu að Varmá
AftureldiNg - gróttA
Olísdeild karla í handknattleik
suNNudAgur 2. desember kl. 17:00