Morgunblaðið - 15.05.2020, Qupperneq 11

FRÉTTIR 11Innlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 15. MAÍ 2020
Guðmundur Magnússon
gudmundur@mbl.is
Megn óánægja er meðal margra rit-
höfunda vegna þess hve tekjur af
upplestri verka þeirra hjá áskriftar-
veitunni Storytel eru rýrar og fyrir-
komulagið ógagnsætt. Ný könnun
sem Rithöfundasambandið gerði
meðal félagsmanna sinna leiðir í ljós
að samningar þeirra um hljóðbæk-
urnar eru mjög mismunadi og tekj-
urnar sömuleiðis.
Í könnuninni var spurt fjögurra
spurninga. Við hvern höfundur gerði
samning um áskriftarstreymi á
hljóðbók (útgefanda, framleiðanda
eða áskriftarveitu); um hvaða pró-
sentuskiptingu hefði verið samið;
hvort höfundar hefðu fengið uppgjör
fyrir hljóðbókastreymi hjá Storytel
og loks hvort sá aðili sem höfundur
hefði samið við hefði upplýst höfund
um hver prósentuskiptingin væri á
milli hans og næsta aðila (framleið-
anda eða áskriftarstreymisveitu).
Flestir samið við útgefendur
Niðurstöðurnar sýna að af þeim
höfundum sem hafa gert samning
um áskriftarstreymi hafa langflestir
(rúm 70%) gert samning við sinn
bókaútgefanda. Aðrir höfðu samið
við framleiðslufyrirtækið Storyside
eða jafnvel beint við áskriftarveituna
Storytel, en þetta eru systur-
fyrirtæki. Meirihluti höfunda (55%)
hafði ekki verið upplýstur um hver
prósentuskipting á milli útgefanda
og framleiðanda og/eða áskriftar-
streymisveitu væri. 17% höfðu feng-
ið þessar upplýsingar en 28% voru
ekki viss eða kusu að svara ekki.
Um 30% rithöfunda höfðu gert
samning við útgefanda um 50/50-
prósentuskiptingu á áskriftartekjum
á milli útgefanda og höfundar. Aðrir
höfðu samið um skiptingar á borð við
20%, 23%, 25%, 40% eða 77% hlut til
höfundar af hlut útgefanda/framleið-
anda/áskriftarstreymisveitu.
Um 30% höfðu þegar fengið eitt
uppgjör fyrir afnot af bókum sínum í
áskriftarstreymi. Upphæðirnar sem
höfundar höfðu fengið fyrir hverja
hlustun/streymi (eintak) voru allt frá
35 kr. fyrir hvert streymi upp í 212
kr. fyrir hvert streymi. Heildar-
upphæðirnar sem höfundar höfðu
fengið í sinn hlut í síðasta uppgjöri
voru á bilinu 3.000 til 77.000 kr.
Aðrir samningar
Könnunin leiðir í ljós að höfundar
vita ekki hvað liggur að baki þeim
prósentuhlut sem þeir semja um.
Ástæðan er sú að á bak við prósent-
una sem höfundar semja um liggja
aðrir samningar sem útgefendur
gera við framleiðanda og framleið-
andi gerir svo enn annan samning
við áskriftarstreymisveitu. Á meðan
prósentuskipting í þeim samningum
liggur ekki fyrir er ekki hægt að vita
um hvað er í raun verið að semja.
Í bréfi sem Rithöfundasambandið
sendi félagsmönnum er tekið dæmi
til skýringar á því hvað gæti legið að
baki samningi sem höfundur gerir
við útgefanda á prentaðri bók:
 Höfundur semur um 23% hlut á
móti 77% hlut bókaútgefanda af
hljóðbók í áskriftarstreymi.
 Útgefandi semur við framleið-
anda sem framleiðir hljóðbók, skipt-
ing t.d. 25% til bókaútgefanda, 75%
til framleiðanda.
 Framleiðandi semur við áskrift-
arstreymisveitu um afnot af hljóð-
bók, t.d. 50/50% skiptingu af áskrift-
artekjum milli framleiðanda og
áskriftarstreymisveitu.
Í bréfinu segir að þetta dæmi sýni
að höfundur sem semur um 23% höf-
undalaun við bókaútgefanda sé í
raun og veru að semja um tæp 3%.
Rithöfundasambandið ráðleggur
félagsmönnum sínum að leita ráða
hjá félaginu og fá upplýsingar um
fyrirkomulag á áskriftarstreymi áð-
ur en þeir undirrita samninga um
slíkt. Karl Ágúst Úlfsson, formaður
RSÍ, vildi ekki tjá sig um niður-
stöður könnunarinnar „Þetta eru
einungis tölur sem koma út úr kjara-
könnun og er ætlað að upplýsa fé-
lagsmenn okkar um hvað þeir eru
raunverulega að fá út úr viðskiptum
við Storytel. Síðan á umræðan innan
félagsins eftir að fara fram.“
Dæmi um 3% höfundarlaun
 Tekjur höfunda af upplestri verka hjá Storytel eru mjög mismunandi eftir því við hvern er samið
 Rithöfundar hafa ekki vitneskju um hvað liggur að baki þeim prósentuhlut sem þeir semja um
Skipting áskriftartekna af streymisveitu hljóðbóka
Dæmi um samning höfundar, útgefanda, framleiðanda og streymisveitu
1. Höfundur semur um 23% hlut
á móti 77% hlut bókaútgefanda af
hljóðbók í áskriftarstreymi
2. Útgefandi semur við framleiðanda
sem framleiðir hljóðbók, skipting er
t.d. 25% til bókaútgefanda og 75% til
framleiðanda
3. Framleiðandi semur við
áskriftarstreymisveitu um afnot af
hljóðbók, t.d. 50/50% skiptingu af
áskriftartekjum milli framleiðanda og
áskriftarstreymisveitu
50%
100 kr.50 kr.
50 kr.
50%
Streymisveita
25%
50 kr.12,5 kr.
37,5 kr.
75%
Framleiðandi
23%
12,5 kr.3 kr.
9,5 kr.
77%
Bókaútgefandi
Höfundur
Höfundur sem semur
um 23% hlut við
bókaútgefanda er í raun
að semja um tæp 3%
höfundarlaun
Heimild: Rithöfunda-
samband Íslands
70% af þeim höfund-um sem hafa gert
samning um áskriftarstreymi
höfðu gert samning við sinn
bókaútgefanda.
30% höfunda höfðu gert samning um 50/50%
skiptingu á áskriftartekjum á milli
sín og útgefanda. Aðrir höfðu
samið um 20 til 77% í sinn hlut.
Upphæðirnar sem höf-
undar höfðu fengið
fyrir hvert streymi/
hlustun voru allt frá
35 til 212 kr.
Könnun RSÍ á tekjum höfunda af áskriftarveitunni Storytel
Ljósmynd/Colourbox
Bókmenntir Hljóðbækur í streymi njóta aukinna vinsælda en margir höfundar efnis eru ósáttir við sinn hlut.
SUMARBOMBA
Í NOKKRA DAGA
30%
AFSLÁTTUR
Bláu húsin Faxafeni ◊ S. 588 4499 ◊ Opið mán.-fös. 11-18, lau. 11-16 ◊ www.mostc.is
Gerið verðsamanburð
verð áður 3.990.-
nú 2.790.-
Túnikur
Bæjarlind 6 | sími 554 7030
Við erum á facebook
Bolir
Kr. 4.900.-
Str. 40-56
Munstraðir og einlitir
Fulltrúi í sveitarstjórn Svalbarðs-
strandarhrepps telur ástæðu til að
leita sannleikans varðandi ásakanir
stjórnar Eyþings um kynferðislega
áreitni fyrrverandi framkvæmda-
stjóra samtakanna sem settar voru
fram í tengslum við brottrekstur
hans.
Valtýr Þór Hreiðarsson, fulltrúi í
sveitarstjórn, tók málið fyrir í bókun
á fundi sveitarstjórnar sl. þriðjudag.
Hann rifjaði sérstaklega upp þau orð
í yfirlýsingu stjórnar Samtaka sveit-
arfélaga og atvinnuþróunar á Norð-
urlandi eystra, SSNE, og fyrrverandi
stjórnarmanna Eyþings um að stjórn
Eyþings hefði aldrei sakað fram-
kvæmdastjórann fyrrverandi um
kynferðislega áreitni á vinnustað og
að þau orð væru frá honum sjálfum
komin. Valtýr segist hafa rætt við
vitni sem kölluð voru til við aðal-
meðferð máls framkvæmdastjórans
fyrrverandi fyrir Héraðsdómi og hafi
framburður þeirra verið í algerri and-
stöðu við fullyrðingar stjórnar.
Hafa eftirlitsskyldu
„Málshefjandi telur fulla ástæðu til
þess að leita sannleikans í þessu máli
og mun kalla eftir frekari gögnum
sem styðja þá leit. Sveitarstjórnir
hafa eftirlitsskyldu með sameigin-
legum störfum sínum,“ segir í bókun
Valtýs Þórs.
Kannar
ásakanir
Eyþings