Morgunblaðið - 15.01.2022, Síða 14

BAKSVIÐ
Helgi Bjarnason
helgi@mbl.is
Vakning er að verða meðal íslenskra
stórfyrirtækja um að hefja skógrækt
á eigin jörðum til að kolefnisjafna
starfsemi sína. Þrjú einkafyrirtæki
hafa gert samninga við Skógræktina
um ráðgjöf við ræktunina og að
minnsta kosti fimm til viðbótar eru í
viðræðum um það. Þá er mikill áhugi
meðal erlendra samtaka sem hafa
milligöngu um kolefnisjöfnun og stór-
fyrirtækja um að hefja skógrækt hér
á landi í sama til-
gangi.
„Það er stefna
ríkistjórnarinnar
að Ísland verði
kolefnishlutlaust
árið 2040,“ segir
Þröstur Eysteins-
son skógræktar-
stjóri og heldur
áfram: „Ef Ísland
ætlar að ná þessu
markmiði þurfa allir að huga að sín-
um kolefnismálum. Öll fyrirtæki
verða að gera það og að lokum allir
einstaklingar líka. Menn vita að það
er alvara í þessu en vita ekki hvernig
á að standa að málum. Tíminn líður og
átján ár eru ekki langur tími. Fyrir-
tækin þurfa að undirbúa sig. Mörg
þeirra veðja á að hluti af lausninni
verði að binda kolefni með skógrækt
eða á annan hátt enda er skógrækt
nærtæk og gerleg.“
Þröstur nefnir að Skógræktin hafi
fengið það hlutverk með nýjum lög-
um sem ítrekað hafi verið með
ákvæðum í stjórnarsáttmála núver-
andi ríkisstjórnar að stuðla að aukinni
kolefnisbindingu með skógrækt. Það
sé því áhersluatriði hjá stofnuninni.
Fyrirkomulagið tilbúið
Skógræktin hefur hrundið af stað
verkefninu Skógarkolefni til að koma
á fót viðurkenndu ferli vottunar á
bindingu kolefnis með nýskógrækt.
Verða skógarnir sem ræktaðir eru
samkvæmt þessu gæðakerfi hæfir til
skráningar í Loftslagsskrá Íslands.
Fyrsta fyrirtækið til að ganga inn í
þetta kerfi var Festi hf. sem er að
undirbúa skógrækt á jörð sinni,
Fjarðarhorni í Hrútafirði. Eskja á
Eskifirði hefur einnig samið við Skóg-
ræktina um að veita ráðgjöf við þróun
kolefnisverkefnis í landi jarðarinnar
Freyshóla á Fljótsdalshéraði. Nú hef-
ur Síldarvinnslan í Neskaupstað
keypt jörðina Fannardal í Norðfirði
og áformar að nýta hana til skógrækt-
ar. Viðræður eru við Skógræktina um
að veita ráðgjöf við það verkefni. Þá
hefur Orkubú Vestfjarða gert verk-
samning um þróun kolefnisverkefnis
á þremur jörðum fyrirtækisins í Arn-
arfirði.
„Okkur finnst þetta spennandi
tímar og fögnum framtaki fyrirtækj-
anna,“ segir Þröstur.
Hann segir að Skógræktin sé að
ræða við að minnsta kosti fimm einka-
fyrirtæki til viðbótar um svipuð verk-
efni auk sveitarfélaga. Þá séu all-
margir erlendir aðilar í viðræðum eða
að spyrjast fyrir um möguleika á
skógrækt á Íslandi. Skógræktin hef-
ur samið við þrenn erlend samtök
sem gefi fólki og fyrirtækjum kost á
að kolefnisjafna sig og á í viðræðum
við fimm til viðbótar. Þá segir Þröstur
að erlend fyrirtæki, sum stór, hafi
haft samand og vilji kolefnisjafna
starfsemi sína með skógrækt á Ís-
landi.
Fjármagna plöntun hér
Erlendu samtökin sem Skógræktin
hefur þegar samið við fjármagna
skógrækt á jörðum sem Skógræktin
hefur umsjón með. Annars segir
Þröstur að fyrirkomulagið geti verið
með ýmsum hætti. Fyrirtækin geti
keypt jarðir eins og sagt er frá hér að
framan, samið við Skógræktina um að
fjármagna skógrækt á jörðum hennar
eða samið við bændur eða aðra land-
eigendur um að rækta fyrir þá skóg.
Þá er möguleiki að taka upp samstarf
við Kolvið eða önnur slík samtök.
Þröstur segir að þegar landeigandi
gerir slíka samninga sé hægt að
planta mörgum trjám á stuttum tíma
og rækta skóginn hratt.
Kaupa jarðir til að binda kolefni
- Íslensk stórfyrirtæki semja við Skógræktina um ráðgjöf við þróun kolefnisverkefna á jörðum
sínum og fleiri eru í viðræðum - Verulegur áhugi er erlendis frá á þátttöku í skógrækt hér á landi
Morgunblaðið/Eggert
Skógur Ræktun trjáa tekur langan tíma en eigi að síður hefst kolefnisbinding skógarins tiltölulega fljótt.
Þröstur
Eysteinsson
14 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 15. JANÚAR 2022
ÚTSALA
20% - 50% - 70%
Opið:
mánudaga til föstudaga kl. 9-18
laugardaga kl. 11-16
rafkaup.is
Opnaðar hafa verið hjá Ríkis-
kaupum umsóknir um þátttöku í
ástandsskoðun á eldri fasteignum
Landspítalans. Alls skiluðu sjö fyrir-
tæki inn umsóknum um að taka að
sér þetta verkefni.
Húsnæði Landspítala er alls um
150.000 fermetrar og staðsett á
mörgum stöðum á höfuðborgar-
svæðinu. Þörf er á viðhaldi á mörg-
um þessara eigna.
„Þessi mikli áhugi kom okkur
ánægjulega á óvart. Þetta er mjög
mikilvægt verkefni enda er horft til
framtíðar. Ástand eignanna verður
greint. Það má segja að greining sé
tvíþætt. Í fyrsta lagi er greint hvern-
ig viðhaldástand eignanna er og í
öðru lagi hvernig byggingarnar
henta starfsemi Landspítala. Þetta
eru mikilvægar upplýsingar fyrir
ákvarðanatöku um framtíðarnotkun
eignanna,“ segir Ingólfur Þórisson,
sviðsstjóri þróunar hjá NLSH, í til-
kynningu á heimasíðu Hringbraut-
arverkefnisins.
Unnið er að því að fara yfir til-
boðin og reiknar Ingólfur með að
verkefnið fari af stað í febrúar nk.
sisi@mbl.is
Morgunblaðið/Ómar
Landspítalinn Spítalinn á margar fasteignir víða á höfuðborgarsvæðinu.
Ástand eigna Land-
spítala verður metið
- Húsnæði Landspítala um 150.000 m2
„Við erum á tánum í umhverf-
ismálum, eins og öll önnur fyrir-
tæki. Skógrækt á þessu landi dug-
ar aðeins til að kolefnisjafna hluta
af okkar starfsemi og við þurfum
að taka stærri skref inn í framtíð-
ina. Það er alveg ljóst að Ísland
býr yfir tækifærum til skógræktar
og raunhæft er að hrinda þeim í
framkvæmd,“ segir Gunnþór
Ingvason, framkvæmdastjóri Síld-
arvinnslunnar í Neskaupstað, um
kaupin á jörð í Norðfirði í þeim til-
gangi að hefja bindingu kolefnis á
móti kolefnislosun sem fyrirtækið
veldur með starfsemi sinni.
Fannardalur er innsta jörðin í
Norðfjarðarsveit. Þar verða 300
til 400 hektarar nýttir til skóg-
ræktar.
Fjórar ár renna um land jarð-
arinnar og eru taldir möguleikar
til virkjunar þeirra. Þar hefur ver-
ið leitað eftir heitu vatni og eru
vísbendingar
um að frekari
leit geti skilað
árangri.
Unnið er að
undirbúningi
áætlunar um
gróðursetningu
í samstarfi við
Skógræktina en
tímasetningar
hafa ekki verið
ákveðnar. Þá segir Gunnþór að
verið sé að fá ráðgjafa til að gera
forathugun á virkjanamögu-
leikum. Þá nefnir hann að jörðin
sé í nágrenni við vatnsverndar-
svæði og talið sé mikilvægt að hún
sé höndum Norðfirðinga.
Gunnþór bendir á að íslensk
sjávarútvegsfyrirtæki, eins og
Síldarvinnslan, séu háð því að
brenna jarðefnaeldsneyti. Ekki
séu raunhæfir möguleikar að
losna undan því nú þótt ef til vill
finnist lausnir á næstu áratugum.
Skref í þá átt að gera starfsemina
kolefnishlutlausa sé að hefja bind-
ingu kolefnis.
Síldarvinnslan hefur náð ár-
angri í þessum efnum með rafvæð-
ingu fiskimjölsverksmiðja fyrir-
tækisins, endurnýjun fiski-
skipaflotans með kaupum á nýjum
og sparneytnari skipum og upp-
setningu landtengingar rafmagns
við fiskiðjuverið í Neskaupstað.
Nú er unnið að landtengingu við
fiskimölsverksmiðjuna í Neskaup-
stað. Bakslag kom í þessa þróun
þegar Landsvirkjun tilkynnti seint
á síðasta ári að takmarka þyrfti
orkuafhendingu til fiskimjölsverk-
smiðjanna vegna lélegs vatnsbú-
skapar á hálendinu. Þess vegna
þarf að reka verksmiðjurnar með
jarðefnaeldsneyti á loðnuvertíð-
inni.
- Kaupa Fannardal í Norðfirði til að binda kolefni
- Möguleikar á vatnsaflsvirkjun og öflun á heitu vatni
Gunnþór
Ingvason
Síldarvinnslan í skógrækt